การรู้จักสิ่งที่ดีและไม่ดี : หน้า 22/92

ผู้ ห ยั่ ง ล ง สู่ ค ว า ม เ พี ย ร ตนขึ้นจากหล่ม เหมือนกับช้างที่ตกหล่ม แล้วยกตนขึ้นจากหล่มได้ ฉันนั้น ประการที่ ๒ ธรรมดาต้นหน ย่อมรู้สิ่งที่ดี และไม่ดีในมหาสมุทร ได้ทั้งหมด พระโยคาวจรก็ควรรู้จัก สิ่งที่เป็นกุศล และอกุศล มีโทษ ไม่มีโทษ ควรเกี่ยวข้อง ไม่ควรเกี่ยวข้อง เลว ดี อะไรคือดำ อะไร คือขาว ประการที่ ๓ ธรรมดาต้นหนย่อมตั้งเข็มทิศด้วยตนเอง ไม่ให้ ผู้อื่นแตะต้อง ฉันใด พระโยคาวจรก็ควรตั้งเข็มทิศไว้ในใจ ห้ามใจ ไม่ให้นึกถึงสิ่งที่เป็นบาปอกุศลทั้งหลาย ฉันนั้น ข้อนี้สมกับคำของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ใน สังยุตตนิกาย ว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายอย่านึกถึงสิ่งที่เป็นบาปอกุศล อันเป็นกามวิตก พยาบาทวิตก วิหิงสาวิตกเลย ข้าแต่พระนาคเสน ที่ว่าควรถือเอาองค์ ๑ แห่งทารก นั้น เป็นประการใด องค์ ๑ แห่งทารก คือ ธรรมดาทารกที่ยังกินนมอยู่ ย่อม ขวนขวายในประโยชน์ของตน เวลาอยากกินนมก็ร้องไห้ ฉันใด พระ ๒๑