ลักษณะ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 36 / 78

…ู้พระนิพพานและ ตัดอกุศลจิตทั้ง 12 ชนิดทิ้งโดยสิ้นเชิง ได้แก่ ปัญญาเจตสิก (โลกุตตระ) เป็นนามธรรม 8.3 ลักษณะของอินทรีย์ 22 1. จักขุนทรีย์ มีหน้าที่รับสี ได้แก่ จักขุปสาทรูป เป็นรูปธรรม จักขุปสาท เป็นสุขุมรูป …

บทความนี้สำรวจปัญญินทรีย์และลักษณะของอินทรีย์ โดยกล่าวถึงความเป็นใหญ่ของปัญญินทรีย์ในเรื่องต่างๆ เช่น การรู้ไตรลักษณ์, โสตาปัตติมรรคญา…

…ักขุนทรีย์ ผู้เป็นใหญ่ใน- องค์ธรรม การเห็น กรุปสาท รับสี 2. โสตินทรี การได้ยิน โชตปลาท บรียง หน้าที ลักษณะ หัวเหา สีใส วงแหวนก้นหอย 3. ฆานินทรีย์ การรัก น ฆานปสาท รับกลิ่น กีบเท้าแพะ 4. ชิวหินทรีย์ การรส ชิ…

ตารางสรุปอินทรีย์ 22 ประการที่เกี่ยวกับการรับรู้และอารมณ์ของมนุษย์ เริ่มจากการเห็น (จักขุนทรีย์) และการได้ยิน (โสตินทรีย์) ไปจนถึงความสุขและความทุกข์ทั้งทางกายและใจ และการรู้แจ้งในอริยสัจ 4 อินทรีย์แต

8.4 ลักษณะความสัมพันธ์ของอินทรีย์ในลำดับของเทศนา อินทรีย์ทั้ง 22 มีความสัมพันธ์เกี่ยวเนื่องและเชื่อมต่อกันไปเป…

บทความนี้สำรวจลักษณะความสัมพันธ์ของอินทรีย์ทั้ง 22 ในลำดับเทศนา โดยเริ่มจากการทำความเข้าใจเกี่ยวกับอัตภาพ ทั้งหญิงและชาย…

… ทางกายหรือทางใจนี้ เรียกว่า อุเบกขินทรีย์” นอกจากนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงอธิบายถึงอินทรีย์ทั้ง 5 ลักษณะนี้ว่า ย่อมมีทั้ง เกิดและดับไป มีเนื้อหาคล้ายคลึงกับปฏิจจสมุปบาท ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ทุกขินทรีย์ย่อม…

เนื้อหานี้อธิบายถึงอินทรีย์ทั้ง 5 ในพระพุทธศาสนา โดยตั้งแต่ทุกขินทรีย์ที่เกิดจากความไม่สบายทางกาย ไปจนถึงโสมนัสสินทรีย์ที่เกิดจากความสบายใจ ปิดท้ายด้วยการอธิบายอุเบกขินทรีย์ซึ่งเป็นการไม่ยึดติดกับทั้ง

2. สัมมาสังกัปปะ หมายถึง ความดำริชอบ อันประกอบด้วยลักษณะ 3 ประการ คือ 2.1 ดำริที่จะปลีกตัวออกจากอารมณ์ยั่วยวนต่าง ๆ (เนกขัมมสังกัปปะ) 2.2 ดำริในการไม่พยาบาท…

บทเรียนนี้สอนให้เข้าใจถึงการดำริชอบใน 3 ลักษณะคือ การปลีกตัวจากอารมณ์ยั่วยวน การไม่พยาบาท และการไม่เบียดเบียน รวมถึงการพูดที่ถูกต้องและการกระทำที่…

…0.4 ความสัมพันธ์ของปฏิจจสมุปบาท 10.4.1 ประเภทความสำคัญ 10.4.2 ความเป็นเหตุปัจจัยของกันและกัน 10.4.3 ลักษณะการแสดงปฏิจจสมุปบาทของพระพุทธเจ้า 10.5 ปฏิจจสมุปบาทในฐานะเป็นวัฏฏะ 10.6 กระบวนการดับวงจรปฏิจจสมุปบาท…

บทที่ 10 กล่าวถึงปฏิจจสมุปบาท แสดงความหมาย ความสำคัญ และการแสดงออกของปฏิจจสมุปบาทที่พระพุทธเจ้าทรงสอน รวมถึงความสัมพันธ์และกระบวนการดับวงจรที่เกี่ยวข้องกับปฏิจจสมุปบาท โดยจำแนกเป็นประเภทและองค์ประกอบท

…ัยจิต และจิตก็อาศัยกาย ดังนั้นบางครั้งจักเห็นอาการกายบังคับจิต และบางครั้งก็เห็นจิตบังคับกาย 10.4.3 ลักษณะการแสดงปฏิจจสมุปบาทของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า จากที่ผ่านมานักศึกษาได้เห็นความเป็นเหตุปัจจัยซึ่งกันและกัน…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและกาย โดยเฉพาะอาการป่วยที่เกิดจากอวิชชาและอาสวะ และการแสดงปฏิจจสมุปบาทโดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่แสดงถึงเหตุและผลเพื่อให้เห็นถึงความทุกข์และสิ่งที่เกิดขึ้นในชีว

…ธ์ 5 ส่วนละเอียด 11.1.2 ขันธ์ 5 ส่วนกลาง 11.1.3 ขันธ์ 5 ส่วนหยาบ 11.2 อายตนะ 12 11.3 ธาตุ 18 11.3.1 ลักษณะของธาตุ 18 11.3.2 กระบวนการทำงานรับรู้อารมณ์ 11.4 อินทรีย์ 22 11.5 อริยสัจ 4 11.5.1 ลักษณะของอริยสัจ…

…าวถึงขันธ์ 5 ซึ่งประกอบด้วยส่วนละเอียด ส่วนกลาง และส่วนหยาบ รวมถึงการศึกษาอายตนะ 12 และธาตุ 18 โดยมีลักษณะของธาตุและกระบวนการทำงานรับรู้อารมณ์ การวิเคราะห์อริยสัจ 4 พร้อมการพิจารณาเป็นพระอริยบุคคล และอธิบาย…

11.3 ธาตุ 18 11.3.1 ลักษณะของธาตุ 18 ธาตุทั้ง 18 แบ่งเป็น 3 หมวด คือ 1. ธาตุรับ ได้แก่ จักขุธาตุ คือ ธาตุเห็น หรือธาตุรับรูป โ…

ธาตุ 18 แบ่งออกเป็น 3 หมวด ได้แก่ ธาตุรับ ซึ่งรวมถึง จักขุธาตุ, โสตธาตุ, มานธาตุ, ชิวหาธาตุ, กายธาตุ, และ มโนธาตุ ที่เกี่ยวข้องกับการรับรู้ทางกายและใจ ธาตุกระทบ ซึ่งมีรูปธาตุ, สัททธาตุ, คันธธาตุ, รสธา

…อจมูกข้างในทั้งซ้ายและขวา จะเห็นฆานประสาท (ฆานปสาท) ซึ่งทำ หน้าที่เป็น ฆานายตนะ ทำหน้าที่รับกลิ่น มีลักษณะสัณฐานเหมือนกับกวางหรือปีกชิ้น ใสสะอาดบริสุทธิ์ ตั้งอยู่ที่ตรงกลางขอจมูกข้างในทั้งซ้ายและขวานั้นแหละ…

เนื้อหานี้ละเอียดเกี่ยวกับทวารในร่างกายมนุษย์ โดยแบ่งตามประเภท เช่น ฆานทวารที่รับกลิ่น มีลักษณะคล้ายกวางหรือปีกใส สะอาด อีกทั้งยังมีชิวหาทวารที่รับรสและกระจายอยู่ทั่วลิ้น กายทวารที่เห็นทั่วกาย ทำ…

…มือน 5 สายข้างต้น การรู้กลิ่น รู้รส รู้การสัมผัสทางกาย และรู้ธรรมารมณ์ที่ผ่านเข้ามาทางใจ ก็เป็นไปใน ลักษณะเดียวกันกับการเห็นรูป หรือได้ยินเสียง ดังที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น และถ้าสิ่งที่จะก่อ ให้เกิดอารมณ์จา…

บทความนี้พูดถึงการทำงานของมโนธาตุและอารมณ์ภายในจิตใจ โดยเฉพาะการรู้เท่าทันอารมณ์และการปล่อยวางจากความทุกข์และความสุขที่เกิดขึ้นจากการกระทบของสิ่งต่างๆ จากภายนอก ผู้เขียนชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการเข้

…ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้ และ เป็นหลักธรรมที่สำคัญของพระพุทธศาสนา ซึ่งนำไปสู่การพ้นทุกข์ 11.5.1 ลักษณะของอริยสัจ 4 อริยสัจมี 4 อย่าง ได้แก่ 1. ทุกข์ ความไม่สบายกาย ไม่สบายใจ 2. สมุทัย เหตุแห่งทุกข์ 3. น…

อริยสัจ 4 ประกอบด้วย ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค ซึ่งอธิบายถึงความทุกข์ที่เกิดขึ้นในชีวิตและวิธีการดับทุกข์ การเข้าใจอริยสัจสามารถช่วยให้เราเข้าถึงการพ้นทุกข์และนิพพาน ด้วยการปฏิบัติตามมรรคที่ถูกต้อง โ

…ี้คือ การพิจารณามรรคอริยสัจ เป็นไปใน ญาณ 3 ญาณหรือปริวัฏ 3 นี้ เมื่อเป็นไปในอริยสัจ 4 จึงมีอาการ 12 ลักษณะของอริยสัจตามแนวปฏิบัติของวิชชาธรรมกาย อริยสัจ 4 ลักษณะสัณฐาน ดวงที่ซ้อนอยู่ภายใน ดวงรอบนอก 1. ทุกขอ…

…จำ คิด และรู้ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของกาย ใจ จิต วิญญาณ ตามแนวทางของพระธรรมกายจากพระโสดาและปัตติมรรค คุณลักษณะของอริยสัจทั้ง 4 โดยการพิจารณามรรคอริยสัจใน 3 ญาณ ช่วยให้เห็นแจ้ง และสามารถบรรลุสัจจะเพื่อนำไปสู่การ…

…ป็นวงแบบวงจรวงกลม จะเห็นถึงความเชื่อมโยงของการทำงานซ้ำแล้วซ้ำอีก ตลอดต่อเนื่องไม่มีหยุดหย่อน 11.6.2 ลักษณะของปฏิจจสมุปบาท เมื่อเจริญฌานสมาบัติพิจารณาอริยสัจ 4 ซึ่งเป็นไปในญาณทัสสนะ มีรอบ 3 มีอาการ 12 อยู่นั…

…ของเส้นตรงและวงกลม เน้นถึงการเชื่อมโยงของการเกิดและดับที่ไม่มีที่สิ้นสุด ในขณะเดียวกันยังได้กล่าวถึงลักษณะของอวิชชา, สังขาร, วิญญาณ, นามรูป, สฬายตนะ และผัสสะ ซึ่งเป็นปัจจัยที่เกี่ยวข้องกันอย่างลึกซึ้งในกระบ…

เวทนา มีลักษณะสัณฐานกลม สีขาวใสสะอาดบริสุทธิ์ ซ้อนอยู่ในชั้นของผัสสะเป็น ปัจจัยให้เกิดตัณหา ตัณหา มีลักษณะสัณฐานกล…

เนื้อหานี้กล่าวถึงลักษณะสัณฐานของเวทนา ตัณหา และอุปาทาน ที่มีการประสานและเป็นปัจจัยในการเกิดชาติ ชรา และมรณะ โดยอธิบายถึงปฏิ…

…บุคคล ตั้งแต่เป็นสตรี กะเทย บัณเฑาะว์ หรือ อุภโตพยัญชนก คือ มีสองเพศ บุรุษถือว่าเป็นอุดมเพศ เพราะมี ลักษณะใกล้เคียงลักษณะมหาบุรุษมากที่สุด และสามารถสั่งสม บุญได้ดีที่สุดด้วย ท่านจึงตั้งปณิธานข้อนี้ไว้ให้ได้…

บทความนี้พูดถึงเส้นทางสู่ความเป็นพุทธะ โดยเสนอความสำคัญของการเกิดมาเป็นมนุษย์ เพื่อสร้างบารมี รวมถึงการมีเพศภาวะที่เหมาะสมและการได้พบพระศาสนา นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงการบรรพชาและการฟังธรรมจากพระพุทธเ

ธรรมะเพื่อประช เส้นทางสู่ความเป็นพุทธะ (๒) ๗๕ เช่น สมัยที่เป็นมโหสถบัณฑิต หรือเป็นเสนกบัณฑิต ลักษณะที่ ๓ คือ เมื่อทำบุญอะไรท่านจะอธิษฐานจิต มั่นที่จะให้ได้บรรลุสัพพัญญุตญาณ ความปรารถนาของท่าน ไม่เคยเ…

…องผ่านการเกิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน พระโพธิสัตว์ยังคงตั้งใจที่จะเป็นพระพุทธเจ้า ความเมตตาและการไม่โลภเป็นลักษณะที่สำคัญในการดำเนินชีวิต นอกจากนี้ยังมีอัธยาศัยที่มีต่อการปลีกวิเวกและการทำใจให้สงบ เพื่อเข้าถึงพระน…

…ระพุทธเจ้า ตรัสถึงพระองค์เอง ความเพียรเครื่องเผาผลาญกิเลส, การบำเพ็ญเพียรเพื่อ กำจัดกิเลส ไตรลักษณ์ ลักษณะ ๓ คือความไม่เที่ยง ความเป็นทุกข์ เป็นอนัตตา ไตรสิกขา สิกขา ๓, ข้อปฏิบัติที่ต้องศึกษา ๓ อย่าง คือ ศึ…

หนังสือ 'ธรรมะเพื่อประชา' เป็นพจนานุกรมที่รวบรวมความรู้เกี่ยวกับแนวคิดหลักในพระพุทธศาสนา เช่น สวรรค์ชั้นต่างๆ, ไตรลักษณ์, ไตรสิกขา และบุคคลผู้ควรแก่สถูป ซึ่งทำให้ผู้อ่านเข้าใจหลักการและการปฏิบัติได้อย

ศาลาธรรมบท ภาค ๑-๘ (๔) ๑. ยมกวรรควรรณนา ๑. เรื่องพระจักขุปาลเถระ [9] มโนปุพฺพงฺคมา ธมฺมา มนสา เจ ปทุฏฺเฐน ตโต นํ ทุกฺขมเนวติ มโนเสฎฐา มโนมยา ภาสติ วา กโรติ วา จกฺก๋ว วหโต ปท. “ธรรมทั้งหลาย มีใจเป็นหัว

…จะนำมาซึ่งทุกข์ และตราบใดที่ยังมีใจที่ดีอยู่ การทำความดีและปฏิบัติธรรมเป็นสิ่งที่ควรทำอย่างสม่ำเสมอ ลักษณะทางธรรมของมือและเท้าจะเป็นตัวบ่งบอกถึงความชราภาพและการเสื่อมโทรมของร่างกาย แต่เรายังคงสามารถประพฤติธ…

…ตุที่ทำให้มาเป็นเปรตเพราะได้ทำ อกุศลกรรมประเภทตระหนี่ หวงแหนทรัพย์ เป็นหลัก การเกิดเป็นเปรตนั้นมี 2 ลักษณะ คือ ผ่านมาจากมหานรก อุสสทนรก และ

บทความนี้กล่าวถึงการแบ่งภูมิต่าง ๆ ในทุคติ โดยเริ่มจากนิยภูมิ ที่เป็นสถานที่เต็มไปด้วยความทุกข์ และเปตติวิสัยภูมิ ที่มีความยอดเยี่ยมที่ทรมานใจ โดยเปรียบเทียบกับการจำแนกแดนในเรือนจำ การประสบในภูมิทุคติ