หน้าหนังสือทั้งหมด

การเกิดของเอกภพ: ระหว่างวิทยาศาสตร์และพระพุทธศาสนา
90
การเกิดของเอกภพ: ระหว่างวิทยาศาสตร์และพระพุทธศาสนา
…ษณะภาวะคล้าย ๆ กับไร้น้ำหนัก การลงไปในน้ำจะทำให้ตัวเบา อังคุตตรนิกาย สัตตกนิบาต, มก. เล่ม 37 ข้อ 63 หน้า 214-215. * ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค, มก. เล่ม 15 ข้อ 55 หน้า 150. 80 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐาน
นักวิทยาศาสตร์ค้นพบว่าเอกภพเกิดจากการระเบิดครั้งใหญ่ที่เรียกว่าบิ๊กแบงค์ ซึ่งมีความคล้ายคลึงกับหลักธรรมในพระพุทธศาสนา การเกิดและทำลายโลกได้ถูกกล่าวถึงในสุริยสูตรและอัคคัญญสูตร รวมทั้งการรวมตัวของธาตุต
นิพพานและขันธ์ 5
114
นิพพานและขันธ์ 5
…ันธ์ 5 ถ้ายังตัดอุปาทานไม่ได้ ตราบใด ก็คงมืดซื้ออยู่อย่างนั้น ตัดอุปาทานได้มีนิพพานเป็นที่ไปในเบื้องหน้า หรือพูดให้ฟัง ง่ายกว่านี้ก็ว่า เมื่อตัดอุปาทานเสียได้ จะมองเห็นนิพพานอยู่ข้างหน้า อวิชชา ที่แปลว่า …
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของขันธ์ 5 ในการทำให้ผู้คนยังคงหลงติดอยู่ในโลก ไม่สามารถเข้าถึงนิพพานได้ เน้นว่า อวิชชาทำให้ไม่รู้ถูกไม่รู้ผิด และอุปาทานในขันธ์ 5 เป็นอุปสรรคที่ทำให้ไม่เห็นความจริงของนิพพาน
อายตนะ 12 และวิถีจิต
125
อายตนะ 12 และวิถีจิต
… เป็นอารมณ์ อายตนะคือ ตาและรูปเป็นต้น ย่อมก่อตั้งขึ้นพยายามทำกิจของตน ๆ มีการกินเป็นต้น ในทวารนั้นๆ หน้า 49. 1 บรรจบ บรรณรุจิ, กระบวนธรรมเพื่อความเข้าใจชีวิตในปฏิจจสมุปบาท, กรุงเทพฯ : ธรรมสภา, 2535 * ขุทท…
บทความนี้พูดถึงอายตนะ 12 ซึ่งมีผลกระทบต่อการเกิดขึ้นของจิตและเจตสิกที่หลากหลาย ปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นเมื่ออายตนะกระทบกัน ส่งผลให้เกิดจิตกุศลและอกุศลอย่างต่อเนื่อง ทำให้เกิดกำลังและคุณธรรมที่เข้มแข็งขึ้
การสละอายตนะเพื่อเข้าถึงธัมมายตนะ
137
การสละอายตนะเพื่อเข้าถึงธัมมายตนะ
…น้ำ, มรดกธรรมหลวงพ่อวัดปากน้ำ (พระมงคลเทพมุนี), กรุงเทพฯ : อมรินทร์ พริ้นติ้ง แอนด์พับลิชชิ่ง, 2537 หน้า 503-506. 2 เล่มเดียวกัน หน้า 358-359 บ ท ที่ 6 อ า ย ต น ะ 12 DOU 127
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับอายตนะ 12 ที่มีโทษและสามารถดึงดูดสรรพสัตว์ให้ถูกขังไว้ในสังสารวัฏ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แนะนำให้ค้นหาธัมมายตนะที่พาเราพ้นจากความทุกข์ พระมงคลเทพมุนีได้แนะนำให้สละความยินดีใ
ธาตุในวิปัสสนาภูมิ
142
ธาตุในวิปัสสนาภูมิ
… บุคคล ตัวตน เรา เขา แต่ประการใด พระราชวรมุนี, พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม, กรุงเทพฯ : 2535, หน้า 139. 2 พันเอก ปิ่น มุทุกันต์, ประมวลศัพท์ศาสนา, กรุงเทพฯ : คลังวิทยา, หน้า 218. 132 DOU สมาธิ 8 วิ …
บทที่ 7 นี้กล่าวถึงความหมายและลักษณะของธาตุในวิปัสสนาภูมิ ซึ่งแตกต่างจากธาตุที่เข้าใจทั่วไป โดยธาตุหมายถึงสิ่งที่อยู่ตามธรรมชาติ ไม่มีผู้สร้างและไม่มีอัตตา รวมถึงการสำรวจถึงธาตุต่าง ๆ อาทิเช่น ธาตุ 4,
การจัดหมวดหมู่ของอินทรีย์
173
การจัดหมวดหมู่ของอินทรีย์
…ร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดาและมนุษย์ เพียงนั้น สุทธกสูตร, สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค, มก. เล่ม 31 ข้อ 901 หน้า 38. 2 สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค, มก. เล่ม 31 ข้อ 907 หน้า 40. บ ท ที่ 8 อิ น ท รี ย์ 2.2 DOU 163
ในพุทธศาสนา อินทรีย์สามารถจัดประเภทได้เป็น 5 หมวด ได้แก่ อินทรีย์อายตนะ 6 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการรับรู้โดยการมองเห็น เสียง กลิ่น รส รูปร่าง และการสัมผัส. อินทรีย์ภาวะ 3 เกี่ยวข้องกับเพศ ชายหญิงและชีวิต.
อุเบกขาและพละ 5
176
อุเบกขาและพละ 5
…นพละ 5 ที่พละ 5 อาศัยแล้ว เป็นอินทรีย์ 5 1 อรหันตสูตร, สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค, มก. เล่ม 31 ข้อ 954 หน้า 53. 2 ธรรมที่ตรงกันข้ามกับพละ 5 ประการนั้น เช่น โกสัชชะ เป็นปฏิปักขธรรม ต่อ วิริยพละ เป็นต้น * สาเก…
เนื้อหานี้เป็นการอธิบายเกี่ยวกับอุเบกขาและพละ 5 ในการเสวยอารมณ์และความรู้สึกของสัตว์ทั้งหลาย โดยเน้นถึงความสำคัญของผัสสะที่มีบทบาทในการเกิดเวทนาในใจและการพัฒนาจิตใจจากอินทรีย์ของปุถุชนสู่พระอริยเจ้า ธ
พระพุทธเจ้ากับอริยสัจ 4
188
พระพุทธเจ้ากับอริยสัจ 4
…ทุกคน อริยสัจ 4 เป็นเรื่องที่เกี่ยวกับปัญหา ชีวิตและการแก้ไขปัญหานั้นความทุกข์เป็นปัญหาชีวิตที่เผชิญหน้าทุกคนอยู่การแก้ไขปัญหาชีวิต จะต้องดำเนินไปตามหลักเหตุผลและสติปัญญาหรือดำเนินการให้ถูกต้องตามเหตุของป…
เนื้อหาในการศึกษาครั้งนี้พูดถึงอริยสัจ 4 ซึ่งเป็นแนวทางที่พระพุทธเจ้าทรงทำให้เห็นถึงความสำคัญในการแก้ไขปัญหาชีวิต โดยเริ่มจากการเข้าใจทุกข์ และพระสารีบุตรที่มีความสามารถในการแสดงธรรมที่เกี่ยวข้องกับอร
ตัณหา 3 ตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
193
ตัณหา 3 ตามทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
…รดกธรรมของหลวงพ่อวัดปากน้ำ (พระมงคล- เทพมุนี), กรุงเทพฯ : อมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง, 2539, หน้า 174. 3 เล่มเดียวกัน หน้า 175 บ ท ที่ 9 อ ริ ย สั จ 4 DOU 183
พระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ได้อธิบายตัณหา 3 ประการ คือ กามตัณหา, ภวตัณหา, และ วิภวตัณหา โดยกามตัณหาหมายถึง ความอยากได้ในรูป รส กลิ่นเสียงสัมผัสเช่นในกามภพที่นำไปสู่การเกิดในรอบของการต่อสู้เพื่อความต้
ความสำคัญของปฏิจจสมุปบาทในพระธรรม
210
ความสำคัญของปฏิจจสมุปบาทในพระธรรม
…งหลักธรรมนี้ บรรจบ บรรณรุจิ, กระบวนธรรมเพื่อความเข้าใจชีวิต ปฏิจจสมุปบาท, กรุงเทพฯ : ธรรมสภา, 2535, หน้า 9. * มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์, มก. เล่มที่ 18 ข้อ 346 หน้า 528. 200 DOU สมาธิ 8 วิปัสสนากัมมัฏฐาน
บทความนี้นำเสนอความสำคัญของปฏิจจสมุปบาท ซึ่งเป็นหลักธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แสดงถึงกฎธรรมชาติที่มีอยู่ตามธรรมชาติอย่างแท้จริง การเข้าใจปฏิจจสมุปบาทช่วยให้บุคคลเข้าถึงความหลุดพ้นจากทุกข์ โดยในมหาห
อุปาทานและกรรมภพในอภิธรรม
216
อุปาทานและกรรมภพในอภิธรรม
…ทรมอันเป็นตัวแปรนำไปสู่ความแตกดับกำกับ แทรกซ้อนอยู่ด้วย อภิธรรมปิฎก วิภังค์, มก. เล่มที่ 77 ข้อ 265 หน้า 435. อภิธรรมปิฎก วิภังค์, มก. เล่มที่ 77 ข้อ 267 หน้า 436. 206 DOU สมาธิ 8 วิปัสสนากัมมัฏฐาน
อภิธรรมกล่าวถึงอุปาทานเป็นปัจจัยให้เกิดกรรมภพและอุปปัตติภพ โดยกรรมภพหมายถึงเจตนาและธรรมที่มีออภิชฌา แบ่งออกเป็นกุศลกรรมและอกุศลกรรมที่จะนำไปสู่กามภพ รูปภพ และอรูปภพ ขณะที่อุปปัตติภพคือภาวะที่เกิดขึ้นห
สังขารและปฏิสนธิวิญญาณ
221
สังขารและปฏิสนธิวิญญาณ
…ี่เป็นชนกนั้นก็จะมา ปรากฏเป็นอารมณ์ โดยเป็นกรรมนิมิตหรือคตินิมิต ปรากฏในมโนทวาร จุติจิต คือ จิตที่ทำหน้าที่ เคลื่อนจากภพก็จะเกิดขึ้น พอจุติจิตดับ ปฏิสนธิจิตจะถูกกรรมผลักดันให้เกิดขึ้นในภพใหม่ทันที ที่กล่า…
บทความนี้จัดการกับความหมายของสังขารในฐานะที่เป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดปฏิสนธิวิญญาณ โดยพระพุทธองค์ได้ชี้ให้เห็นว่าบุญและบาปที่เราทำจะปรากฏเป็นอารมณ์เมื่อใกล้ถึงช่วงเวลาตาย สังขารจะเป็นตัวผลักดันให้จิตเคลื
กรรมภพและชาติ: ปัจจัยแห่งการเกิดและการตาย
224
กรรมภพและชาติ: ปัจจัยแห่งการเกิดและการตาย
…ใจดี บางคนใจร้าย บางคนสวย บางคนไม่สวย เป็นต้น ที่เป็นเช่นนี้ เพราะคนเราทำกรรมมาต่างกัน จึงมีรูปร่าง หน้าตา อัธยาศัยและฐานะ แตกต่างกัน อาจกล่าวได้ว่า ชีวิตของสรรรพสัตว์นั้นเป็นไปตามกรรมลิขิตหรือกรรมนิมิต ด…
เนื้อหาเกี่ยวกับกรรมภพเป็นปัจจัยให้เกิดชาติ โดยทำให้ประชาชนเข้าใจว่ากรรมเปรียบเหมือนไร่นาที่ทำให้พืชงอกงาม ถ้ากรรมดีผลจะนำไปสู่วิถีที่ดี ในขณะที่กรรมชั่วจะนำไปสู่สิ่งไม่ดี ชีวิตที่แตกต่างกันของมนุษย์น
การดูและการได้ยิน: ธรรมชาติของความรู้สึก
244
การดูและการได้ยิน: ธรรมชาติของความรู้สึก
…รูปจากจักขายตนะกลับไปสู่กลางขันธ์ 5 กำเนิดธาตุธรรม เดิมนั้น ก็คือ ธาตุธรรมละเอียดของจักขายตนะ ซึ่งทำหน้าที่รับรูปและมีจักขุธาตุซึ่งทำหน้าที่เห็น รูป และจักขุวิญญาณธาตุ ซึ่งทำหน้าที่รับรู้ว่าเป็นรูปอะไร มี…
บทความนี้อธิบายถึงการเห็นและการได้ยินผ่านจักขุประสาทและโสตประสาท โดยเน้นว่าข้อมูลผ่านเข้ามาทางรูปและเสียงนั้น ต้องผ่านการประมวลผลของธาตุธรรมที่ซับซ้อนในร่างกายอย่างไร และเนื้อหายังสำรวจถึงการทำงานของด
การสำรวจนรกในพุทธศาสนา
86
การสำรวจนรกในพุทธศาสนา
…กหรือมหานรกทั้ง - ขุม ยมโลกนรกนี้จะล้อมรอบมหานรกทั้ง ๔ เอาไว้อีกชั้นหนึ่ง อยู่ห่างออกไปทั้งซ้าย ขวา หน้า หลัง ทิศละ ๑๐ ขุม รวมแล้ว เป็น ๓๒๐ ขุม เมื่อรวมมหานรก 6 ขุม อุสสทนรก ๑๒๔ ขุม และยมโลกนรกอีก ๓๒๐ ขุม…
เนื้อหานี้พูดถึงนรกในพุทธศาสนาว่าเป็นสถานที่รองรับผู้ทำบาปหลังจากออกจากโลก โดยเฉพาะนรกขุมต่างๆ ตั้งแต่อเวจีมหานรกไปจนถึงยมโลกนรก ซึ่งถูกแบ่งขั้นตามระดับบาปที่ทำ การอธิบายถึงจำนวนและลักษณะของขุมที่ต่าง
ชีวิตพระปัจเจกพุทธเจ้า
372
ชีวิตพระปัจเจกพุทธเจ้า
… แต่จะมี อุปนิสัยที่มักน้อยสันโดษ ไม่ชอบที่จะคลุกคลีหรือสั่งสอนผู้ใด *มก. อรรถกถาโปตลิยสูตร เล่ม ๒๐ หน้า ๘๙
…มีคุณค่าและช่วยบรรลุเป้าหมายที่ตั้งไว้ โดยดำรงตนให้เป็นประโยชน์ต่อผู้อื่นและพัฒนาตนเองสู่พระนิพพาน. หน้า 89 ของมก. อรรถกถาโปตลิยสูตร เล่ม 20 จะให้ความรู้เพิ่มเติมในเรื่องนี้.
ธรรมะเพื่อประชา: การเตรียมตัวเผชิญความตาย
289
ธรรมะเพื่อประชา: การเตรียมตัวเผชิญความตาย
…ลไปสู่ปรโลกแล้วหรือยัง ถ้าเรา เตรียมตัวไว้ไม่พร้อม เราจะหวาดหวั่นต่อมรณภัยที่มาปรากฏ อยู่เฉพาะเบื้องหน้า แต่ถ้าเราได้เตรียมตัวไว้อย่างดีแล้ว ไม่ว่า ระเบิดเวลาจะระเบิดขึ้นเวลาไหนช้าหรือเร็ว เราจะไม่สะดุ้ง …
บทความนี้เน้นให้เราเตรียมพร้อมเกี่ยวกับการเผชิญกับมรณภัย ที่ชี้ให้เห็นถึงความไม่แน่นอนของชีวิต มีการอ้างถึงพระนางมหาปชาบดีโคตมีผู้มีสติและปัญญา โดยเราควรดำเนินชีวิตด้วยความรู้เท่าทันจนการต่อต้านมรรตาย
สัมมาทิฏฐิกับพระพุทธเจ้า
214
สัมมาทิฏฐิกับพระพุทธเจ้า
…ด้ตรัสรู้ธรรมเป็นพระพุทธเจ้าแล้ว จะกลับมา เทศน์โปรดให้พระเจ้าพิมพิสารได้ตรัสรู้ตามด้วย *มก. เล่ม ๖๔ หน้า ๒๓๐, เล่ม ๗๒ หน้า ๓๐๐
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทุกพระองค์เป็นสัญลักษณ์ของสุกกธรรม ผู้ปลดแอกสัตว์จากกัณหธรรม และเผยแพร่สัมมาทิฏฐิให้มนุษย์รู้จัก ตัวอย่างจากการเทศน์โปรดชฎิล ๓ พี่น้อง เพื่อช่วยให้สำเร็จธรรมเป็นพระอรหันต์ รวมถึงการ
การสอนลูกให้เข้าถึงธรรม
15
การสอนลูกให้เข้าถึงธรรม
…นข้าว” ท่านเศรษฐีจึงต้องเอา ทรัพย์มามอบให้เขาก่อน *มก. เรื่องนายกาละบุตรของอนาถบิณฑิกเศรษฐี เล่ม ๔๒ หน้า ๒๗๐
…อไม่ให้ไปเกิดในนรกเมื่อสิ้นชีวิต ที่มาของเนื้อหาคือมก. เรื่องนายกาละบุตรของอนาถบิณฑิกเศรษฐี เล่ม ๔๒ หน้า ๒๗๐
ธรรมะเพื่อประชา
349
ธรรมะเพื่อประชา
…ม่เหมือนกัน วัตถุประสงค์ของการให้ ก็แตกต่างกันออกไป ขึ้นอยู่กับแต่ละคน *มก. สัปปุริสทานสูตร เล่ม ๓๖ หน้า ๓๑๔
…ำไปสู่ผลลัพธ์ที่ดีขึ้นในการดำรงชีวิตและความสุขภายใน โดยมีแหล่งอ้างอิงจากมก. สัปปุริสทานสูตร เล่ม ๓๖ หน้า ๓๑๔