หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ บทวณฺณนา
103
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ บทวณฺณนา
…ชาติ วจนโต รูปกายสสาปี อกมุมญฺญุตา มิทธนติ ตสฺส รูปภาโวปิ อาปชฺชตีติ ฯ นาปชฺชติ ตตฺถ ตตฺถ อาจริเยหิ อานีตการณวเสเนวสฺส ปฏิกขิตตตตา ฯ ตถาห์ มิทธวาทิต ปฏิกเขปตถ์ เตส์ วาทนิกเขปบุพพก อฏฐกถาที่สุ พหุธา วิตถา…
บทความนี้เน้นการวิเคราะห์คำสอนในอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา โดยอธิบายความสำคัญของความเข้าใจในอภิธรรมและประโยชน์ของการศึกษาในสาขานี้ แม้ว่าจะมีหลายประเด็นที่อาจสร้างความสับสน แต่การเรียนรู้จะช่วยเพิ่มพูนความ
เวทนาทั้งสามในอภิธรรม
117
เวทนาทั้งสามในอภิธรรม
…ิทเมตฺถ ทุกฺขสฺสาติ วจน์ ฯ ติ สังขารทุกฺขตาย สพฺพเวทนานํ ทุกฺขสภาวตฺตา วุตต์ ฯ ยถาห์ สงฺขารานิจฺจติ อานนฺท มยา สนฺธาย ภาสิต สงฺขารวิปริณามตญฺจ ยังกิญจิ เวทยิตมิทเมตฺถ ทุกฺขสสาติ ฯ ตสมา ติสฺโสเยว เวทนาติ …
เนื้อหานี้พูดถึงการจำแนกประเภทของเวทนา อธิบายถึงเวทนาที่เกิดจากความรู้สึกต่างๆ เช่น สุข ทุกข์ และอทุกขมสุข โดยแบ่งออกเป็นหลายประเภทตามความสามารถในการรับรู้ ทั้งนี้ยังมีการเน้นย้ำถึงธรรมชาติและการรักษา
อภิธรรมมาตวิภาวินี
140
อภิธรรมมาตวิภาวินี
…เมว ปูน ปูน อุปปชชติ ฯ ตมฺปน อปฺปตฺวา อนุตรา จกฺขุวิญญาณาที่สุ จัตวา จิตตปปวตฺติยา นิวตฺตน์ นตฺถิ ฯ อานนฺทาจริโย ปเนตฺถ อาวชุชนา กุสลาน ขนฺธานํ อกุลลาน ขนฺธานํ อนตฺตรปจฺจเย็น ปัจจโยติ อาวชุชนาย กุสลา กุส…
บทนี้จะพูดถึงอภิธรรมมาตวิภาวินี โดยเฉพาะอย่างยิ่งการอธิบายถึงการปฏิบัติและการใช้วิชาการอภิธรรมในความหมายต่างๆ ข้อความกล่าวถึงการตีความและการปรับใช้ในด้านต่างๆ ของอภิธรรม จากการศึกษานั้นจะมองเห็นถึงมุม
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
150
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…าวจรปฏิสนธิพี่ชาภาวโตติ วุตต์ ตถา” จ จกฺขุ วิญญาณาทีนมปิ อภาโว อาปชฺชตีติ ฯ นาปชฺชติ อินทริยปปวตฺติ อานุภาวโต ทวารวิถีเภท จิตตนิยมโต จ ฯ มนฺทปปวตฺติยนฺติ มรณกาเล วัตถุทุพพลตาย มนฺทภูตเวคตฺตา” มนท์ หุตวา …
…ียนในอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาอภิธรรมในด้านต่าง ๆ รวมถึงการจดจำและบรรยายสิ่งที่เกี่ยวข้องกับอานุภาพของวิญญาณ และพฤติกรรมของจิตใจในขณะมรณกรรม นอกจากนี้ยังมีการอภิปรายเกี่ยวกับการเกิดของวิญญาณเมื่อ…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหและวิภาวินี
184
อภิธมฺมตฺถสงฺคหและวิภาวินี
…ทิคต์ ทุคคตินิมิตต์ ฯ คติยา นิมิตต์ คตินิมิตต์ ฯ กลุ่มพเลนาติ ปฏิสนธินิ พฺพตฺตกสฺส กุสลากุสลกมฺมสฺส อานุภาเวน ฯ ฉนฺนํ ทวารานนฺติ วกฺขมานนเยน ยถาสมุภว์ ฉนุน อุปปาติทวาราน ฯ ยา กุศลกมุม วิปจฺจติ ตถา ปริสุท…
เนื้อหานี้เจาะลึกเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคห และวิภาวินี รวมถึงการวิเคราะห์เรื่องของกรรมและสถานะจิตใจที่เกี่ยวข้อง มีการประมวลความคิดที่สำคัญเกี่ยวกับการเกิดและการตาย วิเคราะห์กระบวนการของการทำกรรมและผลข
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
189
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…กสนฺตติย์ ปติติ จุติอาสนุนชวนคฺคหิตปี ปัจจุปปันน์ วณฺณาทิก กมุมนิมิตตภาเวน วุตต์ ฯ เอวจ กตฺวา วุตต์ อานนทาจริเยน ปญฺจทวาเร จ อาปากมาคจฺฉนฺติ ปจฺจุปฺปนฺนํ กมฺมนิมิตต์ อาสนุนกตกมมารมณ สนฺตติย์ อุปฺปนฺนํ ตส…
เนื้อหานี้สรุปเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาเกี่ยวกับจิตและการเกิดใหม่ในทางจิตวิทยา โดยเจาะลึกในประเด็นการปฏิสนธิ การจุติ และผลของกรุณาที่ยังมีผลต่อการเกิดใหม่ของจิต ในส่วนการวิเคราะห์จะรว
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
206
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ยนตาว รูปสนฺตวฏฺฏมูลสม สนฺตาเน สาติสยสนฺตวุฒิติตาย ขีณาสวสุเสว จุติจิตต์ รูป น สมุฎฐาเปตีติ วุตต์ ฯ อานนทาจริยาทโย ปน สัพเพสมฺปิ จุติจิตต์ รูป น สมุฎฐาเปตีติ วทนฺติ ฯ วินิจฉโย ปน เตร์ สังเขปโต มูลฎีกาที่…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาอภิธรรมที่มาจากอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา ให้ความเข้าใจในแง่มุมของจิต การจับสัญญาณในจิต การวิเคราะห์สภาวะและการกลับคืนสู่ธรรมชาติที่แท้จริงของจิต โดยอ้างอิงถึงคัมภีร์อภิธรรมและความรู
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
260
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ชีวิตินฺทฺริยุปจฺเฉทภูตสฺส มรณสฺส อนุสสรณ์ มรณานุสสติ ฯ เกสาทิกายโกฏฐาเส คตา ปวตฺตา สติ กายคตาสติ ฯ อานญฺจ อปานญฺจ อานาปาน อสฺสาส- ปสฺสาสาฯ ตทารมฺมณา สติ อานาปานสติ ฯ มิชชติ สินิเหตีติ เมตตา มิตเตสุ ภวาต…
เนื้อหาดังกล่าวเกี่ยวข้องกับความหมายและความเข้าใจของอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาคุณธรรมของพระพุทธเจ้าและพระสงฆ์ รวมถึงแนวทางในการฝึกปฏิบัติเพื่อการเข้าสู่ความสงบและการเกิดใหม่ในภาวะที่ดี ดังที่ได
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาแห่งอศาสตร์
261
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาแห่งอศาสตร์
…จริต” ปกติ เอตสสาติ ราคจริโต ราคพหุโล บุคคโล ฯ ราคาส อุชุวิปจฺจนึกภาวโต อสุภกมฺมฏฺฐานํ ตสฺส สปปาย ฯ อานาปาน โมหจริตสฺส วิตกก จริตสฺส จ สปปาย พุทธวิสัยภาเวน โมหปฏิปกฺขตฺตา วิตกฺก- สนธาวนนิวารกตฺตา จ ฯ ฉ พ…
บทความนี้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และแนวทางในการศึกษาอภิธรรม โดยเน้นถึงการวิเคราะห์ปัจจัยต่างๆ ที่ส่งผลต่อจิตใจ และการนำไปสู่การพัฒนาจิตอย่างลึกซึ้ง ผ่านการปฏิบัติธรรมในหลากหลายรูปแบบ ข้อมูลในบทค
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
263
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
…ุคสมนนาคเต อนุรูปวิหาเร วิหรนฺตสฺส เกสนขหรณาที่ ขุททกปลิโพธูปจเฉท์ กตฺวา กสิณ- มณฑลาที่ ปุรโต กตฺวา อานาปานโกฏฐาสาที่สุ จิตต์ ฐเปตวา นิสีทิตวา ปฐวี ปฐวีติอาทินา ตัติภาวนานุกฺกเมน ปฐวีกสิณาที่สุ ติตการมุม…
บทเรียนจากอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี เน้นการใช้เทคนิคการภาวนาและสมาธิเพื่อพัฒนาอารมณ์และจิตใจให้อ่อนโยนและมีปัญญา เนื้อหาครอบคลุมการสำรวจวิธีการและนิมิตต์ในการฝึกสมาธิร่วมสมัย เพื่อใ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
267
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธมฺมตฺถวิภาวินี
…ถ จ ชวนาวชุชนาน กาญจิ นานารมณ์ตา น อธิปเปตาติ ฯ อฏฐกถายนฺตาว สนฺตติอทธานปจฺจุปฺปนฺนาลมพนตา โยชิตา ฯ อานนฺทาจริโย ปน ภณติ ปาทุกชฺฌานโต วุฏฐาย ปญฺจุปฺปนฺนาทวิภาค อกตวา เกวล์ อิมสฺส จิตต์ ชานามิจฺเจว ปริกมุ…
เนื้อหานี้นำเสนอเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียาและอภิธมฺมตฺถวิภาวินี โดยวิเคราะห์ความรู้เกี่ยวกับจิตและอารมณ์ตามหลักของพระพุทธศาสนา และการปฏิสัมพันธ์ระหว่างจิตและความรู้สึกในสถานการณ์ต่างๆ ที่มีผลต่อกา
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
275
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
… ภูมิ ทเสตุ มคฺค ผลญชาติอาทิ วุตต์ ฯ ตตฺถ อิมินาห์” มคเคนาคโตติ มคฺคณฺจ ปัจจเวกฺขติ ฯ ตโต อย นาม เม อานิสโส ลิทโธติ ตสฺส ผล ฯ ตโต อย นาม เม ธมฺโม อารมฺมณ โต สจฺฉิกโตติ นิพพานญฺจ ปณฺฑิโต ปัจจเวกฺขติ ฯ ตโต…
บทนี้เป็นการอธิบายเกี่ยวกับอภิธรรมและแนวคิดทางปัญญา โดยใช้สำนวนทางพระพุทธศาสนาและอธิบายถึงความสำคัญของการพิจารณาในเรื่องต่าง ๆ เช่น ผลจิตตานี และโอกาสในการบรรลุนิพพาน โดยมีการพูดถึงการหยุดยั้งกิเลสและ
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
12
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ันอันตราย ฯ จะพึงเห็นได้ ตามคำที่ ท่านอาจารย์ผู้รจนาอรรถกถาทั้งหลายกล่าวไว้ว่า "เราผู้มีอันตราย อัน อานุภาพแห่งห้วงบุญนั้นขจัดแล้ว" ดังนี้ ฯ การประณามพระรัตนตรัย โดยอรรถคือกุศลเจตนา ที่ยังกิริยาคือการประ…
เนื้อหานี้พูดถึงการทำงานของอภิธัมมัตถสังคหบาลีที่เกี่ยวข้องกับการประณามพระรัตนตรัย และผลกระทบที่เกิดขึ้นในทิฏฐธรรมและสัมปรายภพของผู้ที่ไหว้พระรัตน ตรายอย่างถูกต้อง พร้อมกล่าวถึงการป้องกันอันตราย ซึ่งเ
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
137
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ะ เพราะอรรถว่า เทียบกับมหัคคตะเป็นต้นแล้ว ก็เป็นเหมือนถูกตัด คือถูกรอนโดยรอบด้าน เพราะกามาวจรนั้นมี อานุภาพน้อยฯ ในบททั้งปวง มีบทว่า เอกวีสติ เป็นต้น จึงเห็นการ ประกอบความมีอวธารณะ โดยนัยมีอาทิว่า จิต ๖ …
…ัมพันธ์ระหว่างวัตถุและการเห็นธรรมของพระพุทธเจ้า สำหรับผู้ที่ศึกษาทางพระพุทธศาสนา จำเป็นต้องเข้าใจถึงอานุภาพของจิตที่เกี่ยวข้องกับกามโลก ซึ่งตามที่อธิบายโดยอาจารย์ในบทนี้คือ วัตถุทั้ง ๓ มีจักษุเป็นต้น ซึ่…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
163
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…นไปแห่งจิตยังไม่ถึงโวฏฐัพพนะ นั้นแล้ว จะกลับมาตั้งอยู่ในจักขุวิญญาณเป็นต้น ในระหว่างไม่มี ฯ ส่วนท่านอานันทาจารย์ แสดงอธิบายในความเป็นไปแห่งวิถีจิตใน ปริตตารมณ์นี้ว่า เมื่ออาวัชชนะบังเกิด โวฏฐัพพจิตพึงเป็…
บทนี้อธิบายถึงความเป็นไปของจิตในปริตตารมณ์ ซึ่งอานันทาจารย์ชี้ให้เห็นถึงการมีอาวัชชนะเป็นอนันตรปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดจิต แต่ไม่สามารถกำหนดจากความเป็…
อภิธรรมและการฟังการแสดงในพุทธศาสนา
230
อภิธรรมและการฟังการแสดงในพุทธศาสนา
…เห็นชอบซึ่งเป็นไปโดยนัยเป็นต้นว่า "ผลทานที่ให้แล้วมีอยู่" ดังนี้ ชำระให้บริสุทธิ์แล้วย่อมมีผลมาก มี อานิสงส์มากๆ ก็เพราะทำอธิบายไว้อย่างนี้ ท่านพุทธโฆษาจารย์ จึงกล่าวไว้ในอรรถกถาทีฆนิกายว่า" "ทิฏฐชุกรรม …
…ม โดยการแสดงและการฟังสามารถนำไปสู่การพัฒนาในภาวนาและการสะสมบุญกิริยาวัตถุได้ เช่น การให้ธรรมทานที่มีอานิสงส์มาก ตามที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า 'การให้ธรรมย่อมชนะการให้ทั้งปวง' นอกจากนั้นยังมีความหมาย…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
256
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ับกรรมนิมิตนั้น แม้อันชวนะที่ใกล้ต่อจุติ ถือเอาแล้ว โดยความเป็นกรรมนิมิตฯ ก็เพราะอธิบายอย่างนี้ พระ อานันทาจารย์จึงได้กล่าวไว้ (ในฎีกาปฏิจจสมุปบาทวิภังค์) ว่า "ก็ กรรมนิมิตเป็นปัจจุบัน ที่มาสู่คลองในทวาร…
บทความนี้กล่าวถึงการตีความของพระอาจารย์เกี่ยวกับปฏิสนธิและจุติของสัตว์ รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างกรรมกับอารมณ์ที่เกิดขึ้นในวาระสำคัญในการเกิดใหม่ โดยมีคำอธิบายเกี่ยวกับกรรมนิมิตและจุติในแต่ละชั้นของอรู
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
395
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ติ ๑ สังฆานุสสติ ๑ สีลานุสสติ ๑ จาคานุสสติ ๑ เทวตานุสสติ ๑ อุปสมา นุสสติ ๑ มรณานุสสติ ๑ กาลคตาสติ ๑ อานาปานัสสติ ๑ ชื่อว่า อนุสสติ ๑๐ ฯ 0 ภาวนา ๔ เหล่านี้ คือ เมตตา ๑ กรุณา ๑ ชื่อว่าอัปปมัญญา ๔ ท่านเรียก…
เนื้อหาในอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา มีการอธิบายเกี่ยวกับกสิ 10 ประเภท และซากศพ 10 อย่าง รวมถึงความระลึก 10 อย่างที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธเจ้าซึ่งประกอบด้วยเมตตา กรุณา มุทิตา และอุเบกข
ความแตกต่างของสัปปายะในกรรมฐาน
396
ความแตกต่างของสัปปายะในกรรมฐาน
…ายคตาสติ เป็นสัปปายะแก่คนราคจริตฯ อัปปมัญญา ๔ และ กสิณ ๔ มีนีลกสิณเป็นต้น เป็นสัปปายะแก่คนโทสจริต ฯ อานาปานะ เป็นสัปปายะแก่คนโมหจริตและวิตกจริตฯ อนุสสติ ๖ มีพุทธานุสสติ เป็นต้น เป็นสัปปายะแก่คนสัทธาจริต …
…ัปปายะ มีความแตกต่างในแต่ละประเภทของจริต โดยมีการแยกประเภทกรรมฐานตามจริตที่ต่างกัน เช่น กายคตาสติและอานาปานะที่เหมาะกับคนประเภทที่แตกต่างกัน โดยอุปจารภาวนาและอัปปนาภาวนาก็มีบทบาทในกรรมฐานแต่ละประเภท รวมถ…
ความเข้าใจในกรรมฐาน ๔๐ และนิมิตในงานภาวนา
397
ความเข้าใจในกรรมฐาน ๔๐ และนิมิตในงานภาวนา
…านแม้ทุกอย่างทีเดียว โดยปริยาย ตามสมควร ฯ ส่วนปฏิภาค - นิมิต ได้เฉพาะในกสิณ ๑๐ อสุภะ ๑๐ กายคตาสติ ๑ อานาปา นัสสติ ๑ ฯ จริงอยู่ อุปจารสมาธิและอัปปนาสมาธิ ปรารภปฏิภาคนิมิต ในกรรมฐาน ๒๒ นั้น เป็นไป ๆ คืออย่…
บทความนี้สำรวจความแตกต่างในการภาวนาผ่านกรรมฐาน ๔๐ โดยเน้นที่นิมิตและผลลัพธ์การทำสมาธิ อธิบายถึงการสำเร็จในการฝึกจิตผ่านประสบการณ์ที่ได้จากนิมิตต่างๆ เช่น ปริกรรมนิมิตและอุคคหนิมิต พร้อมทั้งบทบาทของอุป