แปลก : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 15 / 37

… ศัพท์ แต่วิธีแจกนั้น ก็ไม่ผิดกับแบบ อ การันต์ ในลิงค์และ นปุสกลิงค์ที่กล่าวข้างต้น [๔๗ และ ๕๗] นัก แปลกอยู่ ๕ วิภัตติ คือ นา กับ สุมา เป็น อา, ส ทั้ง ๒ เป็น โอ. สฺมึ เป็น อิ แล้ว ลง ส อาคม เป็น สา เป็น โ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้และการแจกจ่ายศัพท์ในภาษาบาลี โดยเฉพาะการใช้ อาลปนะ และ มน ศัพท์ รวมถึงการแจกจ่ายอย่างถูกต้องในสมาสต่างๆ มีตัวอย่างการใช้คำที่แสดงให้เห็นถึงวิธีการที่ถูกต้องในบทความนี้. นอกจากนี้

…นิ กมฺเมสุ กมฺมานิ อา. กมุม วิธีเปลี่ยนวิภัตติ และ การันต์ ก็แบบเดียวกันกับ อ การันต์ ใน นปุสกลิงค์ แปลกกันเล็กน้อย ดังนี้ :- ๑ นา ส อยู่หลัง เอา อ ที่สุดแห่ง กมุม เป็น อุ แล้ว คง นาไว้ เอา ส เป็น โน. ๒ เ…

เนื้อหานี้ให้ความรู้เกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงวิภัตติในบาลี โดยอธิบายถึงการใช้คำที่มี อ เป็นที่สุด ว่าจะเป็นมโนคณะหรือไม่ นอกจากนี้ยังมีตัวอย่างการแจกจ่ายนามและการเปลี่ยนวิภัตติในนปุสกลิงค์อย่างละเอียด ศ

… ปญฺ. เอกาย ฉ. เอก ส ฉ. เอกาย ส. เอกสฺมึ เอกมุหิ ส. เอกาย เอก ศัพท์ ใน นปุสกลิงค์ แจกเหมือนใน ลิงค์ แปลกแต่ ป. เอก เท่านั้น. เอก ศัพท์นี้ ถ้าเป็น สังขยา แจกอย่างนี้, ถ้าเป็น สัพพนาม แจก ได้ทั้ง ๒ วจนะ เหม…

เนื้อหานี้พูดถึงการแจกเอก ศัพท์ในแบบต่าง ๆ ในบาลี รวมถึงรูปแบบและตัวอย่างการใช้ในประเภทของคำต่าง ๆ ซึ่งช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจการใช้คำและการประยุกต์ในภาษาได้ดียิ่งขึ้น นอกจากนี้ยังมีการเปรียบเทียบกับคำป

…. ตีหิ ฉ. ติณณ์ ติณณนน ฉ. ส. ตีสุ ส. ตีหิ ติสฺสนุน ตีสุ เท่านั้น ติ ศัพท์ ใน นุปั, แจกเหมือนใน ปุ๋. แปลกแต่ ป. ท. ตี วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์ ๑ เอา ติ กับ โย ใน . เป็น ตโย, ใน อิต. เป็น ติสโส, ใน น…

เนื้อหานี้สำรวจเกี่ยวกับไวยากรณ์บาลีในวจีวิภาคที่ ๒ โดยเน้นการแจกคำศัพท์ในหมวดนามและอัพพยศัพท์ รวมถึงศึกษาวิธีเปลี่ยนวิภัตติและการันต์ โดยมีการแจกจตุศัพท์ในหลายประเภท และความสัมพันธ์ระหว่างคำในประโยคต

… วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์ - หน้าที่ 74 ฉ. จตสฺสนฺนํ ส. จต จตุ ศัพท์ ใน นปุ้. แจกเหมือนใน ปุ๋. แปลกแต่ ป. ท จตุตาริ เท่านั้น. วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์ ๑ เอา จตุ กับ โย ใน 1. เป็น จตฺตาโร จตุโร…

ในบทนี้จะเสนอการศึกษาเกี่ยวกับศัพท์และการใช้วิภัตติในบาลี โดยเฉพาะการแจกแจงคำว่า 'จตุ' และ 'ปญฺจ' พร้อมตัวอย่างการเปลี่ยนแปลงในการใช้ศัพท์ที่เกี่ยวข้อง เช่น การเปลี่ยนการเติมนามในโครงสร้างต่างๆ บทนี้ย

…สฺสํ แล้ว รัสสะ การันต์ ให้เป็น อ บ้าง แปลงเป็น อิ บ้าง. ต ศัพท์ใน นปุสกลิงค์ แจกเหมือน ใน ปุ๊ลิงค์ แปลกแต่ ป. เอก, ตี, พหุ, ตานิ, ท, พหุ, ตานิ เท่านั้น, ต ศัพท์ ที่เป็น ประถมบุรุษ มิใช่วิเสสนสัพพนามนี้ เ…

บทนี้ครอบคลุมความรู้เกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ในด้านนามและอัพพยศัพท์ โดยเน้นที่การแปลงคำศัพท์และการใช้ในบริบทต่าง ๆ เช่น การแปลง 'ส' เป็น 'สฺสา' และ 'อิ' การใช้คำในนปุสกลิงค์ รวมถึงการเปรียบเทียบ

…ฺสา ยาสั ยาสาม ปญฺจ. ยาย ยาหิ ฉ. ยสฺสา ยาส ยาสาม ส. ยสฺสํ ยาสุ ย ศัพท์ ในนปัสกลิงค์ แจกเหมือน ลิงค์ แปลกแต่ ป. เอก, ย, พหุ, ยาน, ท, พหุ, ยาน เท่านั้น [๘๗] ก ศัพท์ ใคร, อะไร คงเป็นรูป ก็ อยู่แต่ในนป์, ป. ท…

ในบทนี้เราจะได้ศึกษาศัพท์ที่ถูกแจกหรือแบ่งหมวดในบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ โดยมีการแแบ่งศัพที่มีลักษณะเฉพาะ เช่น ศัพท์เอกและพหุ พร้อมทั้งตัวอย่างการใช้เช่น ประโยคต่างๆ ที่ประกอบไปด้วยศัพท์ เช่น กตร, ส

…ติสสา เอติสฺสาย เอตาสั่ เอตาสา ส. เอต สํ เอติสฺสํ เอตาสุ เอต ศัพท์ ในนปัสกลิงค์ แจกเหมือนในปุ๊ลิงค์ แปลกแต่ เอก, ป. เอต, พหุ, ป. ท. เอตานิ เท่านั้น [๘๔] อิม ศัพท์ [นี้] ในปุ๊ลิงค์ แจกอย่างนี้ :- เอก. พหุ.…

เอต ศัพท์ ในอิตถีลิงค์ และปุ๊ลิงค์ ถูกแจกในลักษณะต่างๆ ตามประเภทของคำศัพท์ เช่น เอตา, เอตาย, และอื่นๆ การศึกษาเกี่ยวกับภาษาบาลีนี้มีความสำคัญต่อการเข้าใจในโครงสร้างของภาษาและการใช้งานในบริบทต่างๆ โดยก

… อิมิสสา อิมิสฺสาย อนุสา อิมาส์ อิมาสานํ ส. อิมิสส์ อสส์ อิมาสุ อิม ศัพท์ ใน นปุ้. แจกเหมือนใน ปุ้. แปลกแต่ เอก, ป. อิท, ทุ, อิท อิมิ, พหุ. ป. ทุ อิมานิ เท่านั้น. ที่เป็น อิท นั้น ใน น. เอา อิม กับ สิ หรื…

บทนี้นำเสนอเกี่ยวกับการเปลี่ยนวิภัตติและการันต์ในภาษาบาลี โดยมีตัวอย่างและการแจกจ่ายของศัพท์ในอิตถีลิงค์ เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจการใช้ในรูปแบบต่าง ๆ ของคำเช่น อิม อิมา และอื่น ๆ รวมถึงการบ่งชี้ถึงคำที่เ

…หน้าที่ 91 ฉ. อมสฺสา ส. อมุสล อมูหิ อมูส์ อมูสานํ อมูส อมุ ศัพท์ ใน นปุสกลิงค์ แจกเหมือนใน ปุ๊ลิงค์ แปลกแต่ ป. ท. เอก, อท, พหุ, อมูน เท่านั้น ที่เป็น อทิ นั้น ใน น. เอา อม กับ สิ หรือ อู๋ เป็น อ. จบนามแต่…

…ยอิฏฐารมณ์เป็นลักษณะ ดุจพระราชา ผู้ทรงโปรดปรานรสแห่งโภชนะอันดีฉะนั้น ๆ บรรดาปีติและสุขเหล่านั้น ความแปลกแห่งปีติปรากฏในการได้อารมณ์ ดุจปีติแห่งบุคคล ผู้ลำบากในทางกันดาร เพราะได้เห็นน้ำที่ชายป่าเป็นต้นฉะนั…

…อารมณ์เลิศอย่างเดียว โดยมีการเปรียบเทียบความรู้สึกของบุคคลที่ได้สัมผัสถึงน้ำในป่า ว่ามีความรู้สึกที่แปลกประหลาดและสุขเพียงใด ซึ่งเป็นการแสดงถึงความสำคัญของการบรรลุถึงภาวะที่ชื่อว่าเอกัคคะในจิตใจ

…บ"ฯ ก็ความพิเศษแห่งฌานนั้น ด้วยสามารถแห่งองค์สำหรับละเป็นต้น จักมีแจ่มแจ้งต่อไปข้างหน้าฯ ความพิเศษ (แปลก) ที่ได้อยู่ แม้ในจิตที่เป็นอรูปาวจรและโลกุตตระ จักมีแจ่มแจ้งต่อไปข้างหน้า เช่นกัน ฯ ถามว่า เหตุไฉนใ…

เนื้อหาในส่วนนี้เน้นถึงความแตกต่างระหว่างฌานในรูปาวจรกุศลและกามาวจรกุศล รวมถึงการวิเคราะห์ความเป็นไปของฌานตามหลักอภิธรรม อธิบายถึงการเกิดขึ้นและคุณลักษณะของฌานที่ได้จากการปรุงแต่ง โดยใช้หลักการทางอภิ

…ด้กล่าวคำว่า อนุตฺตเร ฌานธมฺมา เป็นอาทิฯ ฌานธรรมด้วยอำนาจ วิตก วิจาร ปีติ และสุข ในอนุตตรจิต มีความ แปลกกัน คือต่างกัน ๆ อัปปมัญญาและฌานธรรมในอมหัคคตจิตปาน กลางมีความแตกต่างกัน วิรัติ ญาณ และปีติกับอัปปมั…

บทนี้กล่าวถึงเวทนาและอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับกามตัณหา การอธิบายถึงการต่างกันในประเภทของจิต ทั้งกุศล วิบาก และกิริยา โดยนำมาซึ่งการเรียนรู้และการเข้าใจในธรรมนั้น ๆ ผ่านการวิเคราะห์ธรรมในระดับต่าง ๆ งานนี

…ิปาลเถระกล่าว (ว่า) ตทาลัพนะมีเหตุ ๓ (มี) แม้แก่พวกอเหตุกสัตว์ เพราะพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้โดยไม่ แปลกกันว่า ภวังค์มีเหตุ ดังนี้เป็นต้น แล้วกล่าวไว้ในอธิการแสดงจิตที่ ควรเว้นแก่คนทั้งหลายนี้อย่างน่าหัวเ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงคำว่า 'ทวิเหตุกะ' ที่แสดงถึงเหตุสองประการ คือ อโลภะและอโทสะ ในขณะที่ 'อเหตุกะ' หมายถึงการไม่มีปัจจัยเช่นนั้น การวิเคราะห์ของท่านอาจารย์โชติปาลเถระเกี่ยวกับตทาลัมพนะที่อาจเกิดขึ้นได

…ัจจัยแก่กุศลขันธ์หลัง ๆ โดยเป็น อนันตรปัจจัย ดังนี้ ฯ แม้เมื่อเป็นเช่นนั้น ปัจจัยทั้ง ๒ นี้ก็มีความ แปลกกันอย่างนี้ คือ ชื่อว่าอนันตรปัจจัย ด้วยอำนาจแห่งจิตตุปบาท อันสมควรในลำดับแห่งตน ชื่อว่าอนันตรูปนิสส…

บทความนี้สำรวจความสัมพันธ์ระหว่างกุศลธรรมและอกุศลธรรมในบริบทของอภิธรรม โดยให้ความสำคัญกับธรรมชาติของปัจจัยที่ส่งผลต่อจิตใจและการกระทำ กุศลและอกุศลธรรมมีบทบาทสำคัญในลักษณะการพัฒนาที่เป็นไปตามสันดานของบ

…ตั้งอยู่" ด ๖ ๔ ๕ ในวิเคราะห์แห่งสมาสทั้งหลายเหล่านี้ บทประธานและบท วิเสสนะมีวิภัตติและลิงค์เสมอกัน แปลกแต่บทสัพพนาม ที่เป็น

หนังสือเล่มนี้ศึกษาและวิเคราะห์เกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในด้านวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ที่มีตัวอย่างการใช้และการวิเคราะห์บทประธานและบทวิเสสนะ รวมไปถึงการนิยามและการประยุกต์ใช้ในบริบทต่างๆ เพื่อให้เ

…าเป็นนปุสกลิงค์ กิริยาวิเสสนะ ว่าเป็น อัพยยีภาวะ ข้าพเจ้าพิจารณาตามรูปความ แล้ว เห็นคล้ายอัพยยีถาวะ แปลกแต่ไม่เป็น นปุสกลิงค์ เอกวจนะ เหมือนอัพยยีภาวะเท่านั้น ถ้าว่าจะนิยมว่า อัพยยีภาวะ มีศัพท์ที่ เรียกว่…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์บาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ซึ่งนำเสนอความสัมพันธ์ของคำและการสร้างศัพท์ในภาษา โดยกล่าวถึงการใช้คำต่าง ๆ ในจุดประสงค์ที่แตกต่างกัน เช่น สหบุพพบท

…๒ အာ อธิบาย :- สูเทน อันพ่อครัว เป็นกัตตา ผู้ทำ คือเป็นผู้หุง โดย นัยก่อน ในกิริยาศัพท์ คือ ปริยเต, แปลกแต่ไม่เป็นบทประธาน และท่านประกอบตติยาวิภัตติ. โอทโน เป็นกรรมโดยนัยก่อน, แต่เป็นประธานของกิริยาศัพท์ …

เนื้อหานี้นำเสนอการศึกษาในด้านบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค โดยโฟกัสที่อาขยาตและกิตก์ โดยเน้นการอธิบายการใช้คำว่า 'โอทโน ปจิยเต' ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการทำงานของพ่อครัวที่มีส่วนในการหุงข้าว โดยใช้กฎของไวยากรณ์บา

…ณ์ดังนี้: อิธ ภิกฺขเว ภิกขุ สีลวา โหติ----ปุน จ ปร ภิกฺขเว ภิกขุ กลยาณมิตฺโต โหติ ฯเปฯ สัมปิณฑนะนี้ แปลก จาก วากยสมุจจยะ ด้วยมีกัตตาต่างจากกัตตาในความท่อนต้น

ในบทนี้พูดถึงวากยสัมพันธ์ของบาลีที่มีวิภัตติเสมอกัน โดยเฉพาะในกรณี ปทสมุจจโย ที่ใช้ นิบาติ เช่น จ เพื่อเป็นพื้นฐานในการสร้างความหมาย นอกจากนี้ยังได้ยกตัวอย่างการใช้สำนวน และอุทาหรณ์เพื่อให้ง่ายต่อการเ

… ลุตเต, กวจิ ทีฆ์ ปปโปติ (นี้ความท่อนต้น) ปุพฺโพ จ สโร, ปรโลเป กเต, กวจิ ทีฆ์ ปปโปติ, อนุกกัฑฒนะนี้ แปลก จากสัมปิณฑนะ ด้วยมีกิริยาอย่างเดียวกันกับความท่อนต้น วิกัปปัตถนิบาต ๔. การแยกพากย์ก็ดี บทก็ดี ที่รว…

ในบทนี้ได้กล่าวถึงอนุกกัฑฒนัตถนิบาต ซึ่งเกี่ยวข้องกับการยกความหมายจากท่อนต้นมาพูดในท่อนหลัง โดยมีตัวอย่างและวิธีการใช้งานที่ชัดเจน นอกจากนี้ยังอธิบายวิกัปปัตถนิบาต ที่เป็นการแยกพากย์หรือบทในภาษาบาลีโด