ชีวิตในสังสารวัฏ : หน้า 5/92

ชีวิตจะถูกเขาปั่นเหมือนจิ้งหรีดที เขาเอามาปั่นหัวเล่น หรือถูกเขาเอาใส่ ครกโขลกให้มีความทุกข์ทรมานตลอดเวลา บังคับให้เราทําไม่ดี ทั้งทางความคิด คําพูด และการกระทำ ทั้งบังคับและเอาวิบาก มารองรับให้ไปทุกข์ทรมานในอบายอีก ยาวนาน พอหมดกรรมจากอบายมาเกิด ใหม่เป็นมนุษย์ทำให้ลืมเสียอีก ลืม เรื่องราวในอดีต ไม่เห็นเรื่องราวในอนาคต ไม่รู้เรื่องราวในปัจจุบัน มีชีวิตอยู่กันไปวันๆ ถูกบังคับใหม่ บังคับซ้ำแล้วซ้ำอีก ทำอีก ลงไปอีก ขึ้นมาอีก วนเวียนกันอยู่ใน สังสารวัฏอย่างนี้ แต่ถ้าหากว่า เป็นผู้รู้แต่ตกอยู่ภาย ใต้กฎแห่งกรรม เราก็ยังเป็นประดุจเชลยผู้รู้ แม้จะอยู่ภายใต้กฎแห่งกรรมก็ยังสามารถ ประคองชีวิตให้รอดปลอดภัยได้ อย่าง น้อยที่สุดก็จะทุกข์น้อยกว่าคนอื่นเขา จะ สุขมากกว่าคนอื่น แล้วก็จะท่องเที่ยวอยู่ใน ๒ ภูมิเท่านั้น คือในมนุษยโลก กับในเทวโลก จากเทวโลกก็ลงมาในโลกมนุษย์ จาก มนุษย์ไปเทวโลก บุญบาปเขาชักใยกันอยู่เบื้องหลัง เราหนีไม่พ้น เขาสร้างเรี่องราวอะไรกันมา ตั้งแต่เกิด ให้เป้าหมายเบี่ยงเบน ไม่รู้เรื่อง บุญเรื่องบาป ให้ทำบาปแต่ไม่ให้สร้างบุญ แล้วก็ให้ไปวุ่นวายกับธุรกิจการงานและ ครอบครัว ให้เอาใจไปใช้แก้ปัญหาต่างๆ เพื่อให้หมดเวลากันไป พอปัญหา ผ่อนคลายก็ดึงเอาไปสนุกสนานไป เพลิดเพลิน แล้วตอนสุดท้ายก็มาตัดสิน กันด้วยบุญกับบาป ตอนก่อนจะเดินทางไปสู่ปรโลก แทนที่จะตัดสินกันด้วยความชานาญใน อาชีพ ที่ตัวได้ฝึกฝนเลี้ยงชีพมาตลอดชีวิต หรือตัดสินจากการได้ครอบครองทรัพย์สิน มีลาภ ยศ สรรเสริญ พวกพ้องบริวาร หล่อ รวย สวย ฉลาดก็หาไม่ แต่กลับไปตัดสิน กันที่หมองกับใส ซึ่งเกิดจากบุญและบาป เป็นบทสรุปงบดุลชีวิตในตอนนั้นว่า ใจใคร อยู่ให้ The un ด