กุศลจิต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ

…ิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 6 ปัญจมฌานกิริยาจิต ประกอบด้วยอุเบกขาและเอกัคคตา ๑ ชื่อว่า รูปาวจรกิริยาจิต ฯ กุศลจิต วิบากจิต และกิริยาจิต ฝ่ายรูปาวจร ๑๕ จบบริบูรณ์ทุกประการ ด้วยประการฉะนี้แล ฯ [สังคหคาถา] รูปาวจรจิต…

หน้า 6 จากอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา อธิบายถึงปัญจมฌานกิริยาจิตรวมถึงกุศลจิต วิบากจิต และการแตกต่างของรูปาวจรจิตประเภทต่างๆ ที่แสดงถึงความสัมพันธ์ในด้านของจิตและการทำงานของมันใ…

…ถดำรงอยู่ได้ สมบัติ เกียรติยศ กลับเป็นภัย คนรักกลับเปลี่ยนใจ มิตร กลับเป็นศัตรู เดือดร้อนไม่สิ้นสุด กุศลจิต ดวงเก่า อันมีกำลังแรงนั้น ได้ขับไล่ อารมณ์ขัดขวางดังมารร้ายให้ห่างไกล ทำใจของท่านให้กลับสดชื่นผ่องใ…

…ถดำรงอยู่ได้ สมบัติ เกียรติยศ กลับเป็นภัย คนรักกลับเปลี่ยนใจ มิตร กลับเป็นศัตรู เดือดร้อนไม่สิ้นสุด กุศลจิต ดวงเก่า อันมีกำลังแรงนั้น ได้ขับไล่ อารมณ์ขัดขวางดังมารร้ายให้ห่างไกล ทำใจของท่านให้กลับสดชื่นผ่องใ…

…(หลวงพ่อ ธัมมชโย) กล่าวบ่อยๆ ว่า “ให้ชิงช่วงก่อนที่จะถูกช่วงชิง” ๒. ถ้าสามารถต่อกระแสความคิดฝ่ายสูง(กุศลจิต) ให้สูงยิ่งๆ ขึ้นไปได้ก็รีบกระทำทันทีอย่าละโอกาส ถ้า ปล่อยให้เวลาเช่นนั้นผ่านไปเปล่า ๆ จะเสียใจในภา…

…(หลวงพ่อ ธัมมชโย) กล่าวบ่อยๆ ว่า “ให้ชิงช่วงก่อนที่จะถูกช่วงชิง” ๒. ถ้าสามารถต่อกระแสความคิดฝ่ายสูง(กุศลจิต) ให้สูงยิ่งๆ ขึ้นไปได้ก็รีบกระทำทันทีอย่าละโอกาส ถ้า ปล่อยให้เวลาเช่นนั้นผ่านไปเปล่า ๆ จะเสียใจในภา…

…ที่สหรคตด้วย อุเบกขา ไม่ประกอบด้วยญาณ เป็นอสังขาริก ๑ สสังขาริก ๑ ชื่อว่า สเหตุกกามาวจรกิริยา จิต ฯ กุศลจิต วิบากจิต และกิริยาจิต ฝ่ายสเหตุกามาวจร ๒๔ จบบริบูรณ์ทุกประการ ด้วยประการฉะนี้แล ฯ [สังคหคาถา] ผู้รู…

… ซึ่งถือเป็นการศึกษาที่สำคัญในอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกุศลจิต วิบากจิต และกิริยาจิตนั้น เป็นการเปิดเผยถึงความแตกต่างและความเชื่อมโยงกันระหว่างการทำงานของจิตในทาง…

…น) ฯ เพราะฉะนั้น แต่ละฌาน ๆ มีปฐมฌานเป็นต้น บัณฑิตจึงได้กล่าวจิต ไว้ฌานละ ๑๑ แต่ฌานที่สุดมีจิต ๒๓ ฯ กุศลจิตมี ๓๗ อนึ่ง วิบากจิต มี ๕๒ (อกุศลจิต ๑๒ กิริยาจิต ๒๐) ผู้รู้ทั้งหลาย ได้กล่าวจิตไว้ ๑๒๑" ด้วยประการอ…

บทเรียนประจำหน้านี้กล่าวถึงความแตกต่างทางจิตและฌาน โดยแบ่งแยกประเภทของจิต ได้แก่ รูปฌาน อรูปฌาน และกุศลจิต พร้อมสถิติจำนวนจิตต่างๆ โดยจบที่ประเด็นหลักคือการรวมองค์ประกอบต่างๆ ของฌาน การนับประเภทจิตที่สำคัญเ…

…วินีฎีกา - หน้าที่ 48 พึงทราบแม้ความที่กิริยาจิตเป็นจิตสหรคตด้วยโสมนัสตามสมควร โดย นัยที่กล่าวแล้วในกุศลจิตนั่นแล ฯ สเหตุกศัพท์ ในคำว่า สเหตุกกามา- วจรกุสลวิปากิริยาจิตฺตานิ นี้ เป็นวิเสสนะบ่งถึงวิบากและกิริ…

ในเนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของกิริยาจิตในเรื่องของจิตสหรคตและกุศลจิต โดยอิงจากคำสอนในอภิธัมมัตถสังคหบาลี ซึ่งแบ่งแยกความแตกต่างของจิตและวิญญาณ การพูดถึงความแตกต่างระหว่…

…ายในแห่งอกุศลวิบาก และกิริยา คือ อกุศลวิบาก ๗ กุศลวิบากเหตุกะและอเหตุกะ ๑๖ รวมวิบากจิต ๒๓ อย่างนี้ อกุศลจิต ๑๒ กุศลจิต ๘ รวมทั้งกุศลจิตและ อกุศลจิตเป็น ๒๐ อเหตุกะ ๓ สเหตุกะ 4 รวมเป็นกิริยาจิต ๑๑ ฯ พรรณนากามา…

…ภทต่างๆ ของจิต โดยแบ่งเป็นจำนวน ๕๔ รวมทั้งอธิบายถึงธรรมที่เกี่ยวข้องกับอกุศลวิบากและกุศลวิบาก เช่น อกุศลจิตและกุศลจิต พร้อมรายละเอียดของปฐมฌานกุศลจิตที่ประกอบด้วยธรรมเช่น วิตก, วิจาร, ปีติ, สุข และเอกัคคตา บ…

…ปกิณณกเจตสิก (๖) ประกอบเข้าในจิตที่ ควรประกอบ ตามสมควรแก่การประกอบ อกุศลเจตสิก ๑๔ ประกอบได้เฉพาะใน อกุศลจิต โสภณเจตสิก ๒๕ ประกอบได้ ในโสภณจิต (กุศลจิต) เท่านั้น ฯ คืออย่างไร ? คือเจตสิก ๒ ที่ทั่วไปแก่จิตทั้ง…

เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธัมมัตถสังคหบาลีอธิบายถึงเจตสิกและการจัดหมวดหมู่ต่างๆ เช่น กายปาคุญญตา และจิตปาคุญญตา รวมถึงการประมวลผลเจตสิกที่มีผลต่อจิต บทวิเคราะห์ในเนื้อหาที่จะกล่าวถึงเจตสิก และการรวมกับปัญญิน

…ภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 73 [สังคหคาถา] อกุศลเจตสิก ๑๔ ประกอบลงได้ใน อกุศลจิต ๑๒ เท่านั้น โดยอาการ ๕ อย่าง คือ ในอกุศลจิตทั้งหมด ท่านกระทำไว้ ๔ เจตสิก ในโลภมูลกระทำไว้ ๓ เจตสิก …

ในหน้าที่ 73 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี อธิบายเกี่ยวกับอกุศลเจตสิก 14 ประกอบลงในอกุศลจิต 12 ผ่านอาการ 5 อย่าง รวมทั้งการกระทำของเจตสิกในโลภมูลและโทสมูล อีกทั้งยังชี้ให้เห็นถึงโสภณเจตสิกที่…

… เกิดในจิต ๑๖ ธรรม ๒ เกิดในจิต ๒๘, ปัญญาท่าน ประกาศไว้ในจิตทั้ง ๗๔ โสภณเจตสิกประกอบ เฉพาะในโสภณจิต (กุศลจิต) เท่านั้น โดย อาการ ๔ อย่าง ด้วยประการอย่างนี้, อิสสา มัจฉริยะ กุกกุจจะ วิรัติ และอัปปมัญญามีกรุณา …

เนื้อหาเกี่ยวกับการเจาะลึกเจตสิกธรรมในอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา ชี้ให้เห็นถึงการเกิดของธรรมในจิตต่างๆ รวมถึงการแบ่งประเภทของจิตตามลักษณะและวิเคราะห์อย่างละเอียดเกี่ยวกับเจตสิกธรรมที

…ทวาราวัชชนะ ๑ จักขุวิญญาณเป็นต้น ๓ ด้วยอำนาจแห่งวิบากทั้ง ๒ โวฏฐัพพนะ ๑ กามาวจรชวนะ ๒๕ ด้วยอำนาจแห่งกุศลจิต อกุศล จิต และกิริยาจิต ที่เว้นจากอาวัชชนะ และตทาลัมพนะ ๘ โดยการถือ เอาตทาลัมพนะที่ยังมิได้ถือเอาๆ บ…

…ราวัชชนะ และการเชื่อมโยงระหว่างจิตกับอารมณ์ที่เกิดขึ้นในทวารต่างๆ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงอนุรูป, กุศลจิต, และการระบุความหมายของจิตในบริบทของอภิธรรมซึ่งสนับสนุนการเข้าใจธรรมชาติจิตอย่างลึกซึ้ง และการเชื่อม…

…ัยเท่านั้นเป็นไป ฯ ธรรมทั้งหลายกล่าวคือ มโนวิญญาณธาตุมี ๔๒ อย่าง ด้วยอำนาจแห่งจิตเหล่านี้ คือ โลกิย กุศลจิต ๑๒ ที่เหลือจากรูปาวจรจิต ๕ อกุศลจิต ๑๐ ที่เหลือจาก ปฏิฆจิต ๒ กิริยาจิต ๑๓ ที่เหลือจากปัญจทวาราวัชชน…

ข้อความนี้เสนอการศึกษาเกี่ยวกับจิตและวิญญาณธาตุตามอภิธัมม ซึ่งชี้ถึงการเกิดและธรรมชาติของจิตในสภาวะต่างๆ โดยเฉพาะในมนุษยโลก และแยกแยะประเภทของจิตตามกฎแห่งธรรมชาติ โดยการอ้างอิงถึงวัตถุและภาวะที่ส่งผลต

…ัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 184 อรหัตตผลจิต ๑ ที่เหลือเว้นจิต ๔๕ ด้วยสามารถแห่งกุศลจิตและอกุศล จิต ๓๓ ผลจิตเบื้องต่ำ ๓ และมหัคคตวิบากจิต ๔ ที่พ้นจากวิถีจิต ตามสมควร คือตามที่ได้ คือตามอำ…

…ีจิตของพระโสดาบัน, พระสกทาคามี, และพระอนาคามี โดยนำเสนอความแตกต่างระหว่างจิตแต่ละประเภทที่มีอำนาจจากกุศลจิต อกุศลจิต และมหัคคตวิบากจิต โดยลงรายละเอียดเกี่ยวกับการแสดงออกของจิตทั้ง 4 จำพวก และความสัมพันธ์กับส…

…ะฉะนั้น ข้าพเจ้าทั้งหลายจะกล่าวหมาย เอาปัญญาที่ประสงค์ในที่นี้เท่านั้น คือ วิสาสญาณ อันสัมปุทเฏด้วย กุศลจิต (นับแร) เป็นปัญญา ๒. ได้ชื่อว่าปัญญาเพราะอรรถอะไร ปัญหากรรม (ข้อ ๒) ว่า "ได้ชื่อว่าปัญญาเพราะอรรถอะ…

บทความนี้กล่าวถึงปัญญาในหลายมุมมอง โดยอธิบายว่าปัญญามีหลายประเภทและมีวิสาขาที่เกี่ยวข้องกับการบำเพ็ญปัญญา พร้อมทั้งผลและอานิสงส์ที่เกิดจากการพัฒนาความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมชาติของสรรพสิ่ง เช่น

…ระครูสมเด็จ ปญฺญาใจ, พระมหาจิตฺตสมิทธิ อินทปญฺญโญ พระครูเทพ นิ่มกุโล, พระครูพงษ์ สุวิชฺโท พระสนองศ์ กุศลจิต, พระภัสสร มโนวิโต, พระปรัชญ์ สมบัติ, นายภิญโญ, ถวัลย์ โชติกุล, นันทวิช มัทธิว, รัตเกล้า ลีลาเมงค์, …

วารสารอนุบาลจัดทำโดยสำนักสื่อสารธรรม มูลนิธิธรรมภิบาล มีเป้าหมายเพื่อเผยแพร่ความรู้ด้านธรรมะและเสริมสร้างคุณธรรมให้กับผู้เรียนและประชาชนทั่วไป โดยเผยแพร่ทุกเดือน รวมถึงให้ความเข้าใจในพระพุทธศาสนาและสน