บท : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 338 / 1241

บทที่ ๔ ปัญหาค้างพระทัยของพระเจ้าอชาตศัตรู ผู้เสด็จมาทั้งความรัก ขณะที่พระเจ้าอชาตศัตรูเสด็จเข้าไปถึงท…

บทนี้เล่าถึงพระเจ้าอชาตศัตรูที่เสด็จเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระองค์ทรงมีความรู้สึกห่วงใยต่อลูกช…

คําตอบของครูปกุทธกัจจายนะย่อมชี้ชัดว่า ปรารถนาจะ กราบทูลพระเจ้าอชาตศัตรูให้ทรงสบายพระทัยว่า การปลง พระชนม์ชีพพระเจ้าพิมพิสารนั้นมิได้เป็นบาปเลย เมื่อได้รั…

บทนี้นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับการเสด็จไปยังสำนักของครูต่าง ๆ ของพระเจ้าอชาตศัตรู เพื่อถามถึงหลักธรรมและ…

…ทรงถามปัญหาเกี่ยวกับสามัญญผล หรือ คุณค่าและประโยชน์ของชีวิตนักบวชว่าเป็นประการใด แต่ กลับได้รับค่าตอบที่ไม่ตรงคำถาม ดังนั้น พระองค์จึงทรงอุปมา กราบทูลพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หม่อมฉ…

บทสนทนาระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูและครูทั้ง 5 เกี่ยวกับสามัญญผลนั้นเต็มไปด้วยการเล่นสำนวนที่ทำให้เข้าใจยา…

“อุจเฉททิฏฐิ” ๔. ครูปกุทธกัจจายนะ ท่านผู้นี้สอนว่า ในโลกเรานี้ ประกอบด้วยสิ่งสำคัญ ๒ ประการ คือ ธาตุต่าง ๆ มีดิน น้ำ ลม ไฟ เป็นต้น กับจิตหรือวิญญาณ หรือชีวะ หรืออัตตา ซึ่งล้วน เป็นของเที่ยงแท้ ไม่มีกา

บทความนี้สำรวจความคิดในอุจเฉททิฏฐิว่าด้วยสิ่งที่สำคัญในโลกนี้คือธาตุต่างๆ และจิตหรือวิญญาณ โดยครูปกุทธ…

สามานย์ของพระทุศีลเทวทัต อย่างไร้ความละอายต่อบาปเล่า ถ้ายึดหลักธรรมชาติของมนุษย์ปุถุชน หรือผู้ที่ยังมีกิเลส โดยทั่วไปแล้ว อาจตอบคำถามดังกล่าวได้ว่า พระทัยของเจ้า ชายอชาตศัตรูในขณะนั้นมืดมนด้วยอำนาจกิเ

บทความนี้พูดถึงสามานย์ของพระทุศีลเทวทัตที่มีผลต่อพระอชาตศัตรู โดยชี้ให้เห็นว่าความหลงในปาฏิหาริย์และอำ…

วางพระทัย อย่างไรก็ตาม หลังจากที่พระเจ้าอชาตศัตรูทรงก่ออกุศล กรรมหนักถึงขั้นอนันตริยกรรมแล้ว แม้พระองค์จะได้ครองราช บัลลังก์เป็นผู้มีอำนาจสูงสุดแห่งแคว้นมคธอันยิ่งใหญ่ไพศาล แต่พระองค์ก็หาได้ทรงมีความส

บทความนี้กล่าวถึงพระเจ้าอชาตศัตรูผู้ซึ่งแม้ได้ตรัสรู้ในอำนาจสูงสุด แต่ยังคงค้นหาสัจธรรม และได้เสด็จเข้…

…ยแม้เพียงน้อยนิด ฉะนั้น การหลงคบมิตรชั่วเช่นพระเทวทัต จึงเป็นเหตุชักนำให้ พระองค์ทรงทำกรรมหนัก ถึงกับทรงปลงพระชนม์พระราชบิดา ๙๑

บทความนี้กล่าวถึงการเจริญก้าวหน้าในมิติทั้งทางโลกและทางธรรม โดยเน้นความสำคัญของการมีสติและสำรวมในกาย ว…

୭ นัยที่ ๑ ไกลจากข้าศึก “ข้าศึก” หมายถึงกิเลส พระ สัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นผู้ไกลจากกิเลส ทั้งนี้เพราะทรงกำจัด กิเลสทั้งปวงด้วยมรรคแล้วโดยสิ้นเชิง จึงทรงพ้นจากกิเลส ทรงบริสุทธิ์ผุดผ่องดุจดวงแก้วอันหาค่า

บทความนี้จะกล่าวถึงนัยต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับพระอรหันต์ในพุทธศาสนา โดยเฉพาะการพิสูจน์ความบริสุทธิ์และกา…

ว่า “พระอรหันต์” ๒. ทรงเป็นผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “สัมมาสัมพุทโธ” แปลตามศัพท์ว่า ตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยชอบ หรือโดยถูกต้อง เมื่อพิจารณาพระบาลีในธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ที่ว่

บทความนี้อภิปรายเกี่ยวกับคำว่า ‘พระอรหันต์’ และ ‘สัมมาสัมพุทธเจ้า’ โดยอธิบายถึงความหมายที่เกิดจากการตร…

โมหะ หรือโลภ โกรธ หลง เหตุแห่งสุขก็ตรงกันข้ามกับเหตุแห่ง ทุกข์ คือ กุศลมูล ได้แก่ อโลภะ อโทสะ อโมหะ หรือไม่โลภ ไม่ โกรธ ไม่หลง เหตุแห่งไม่ทุกข์ไม่สุขหรืออัพยากฤต ก็คือสภาพ เป็นกลาง ๆ ไม่เป็นทั้งกุศลหร

บทความนี้อธิบายถึงพระพุทธคุณและแนวคิดอริยสัจ ซึ่งเป็นสิ่งที่พระพุทธเจ้าทรงตรัสรู้เกี่ยวกับสาเหตุของทุก…

ผลกรรม เวียนว่ายตายเกิดอยู่ในวัฏฏสงสารโดยหาทางออกไม่ได้ ส่วนพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้น พระองค์ทรงเป็นผู้ที่ สมบูรณ์ด้วยวิชชา ๘ ประการ อันทำให้พระองค์รู้เห็นความเป็น ไปของสรรพสิ่งอย่างถูกต้องตามความเป็นจร

บทความนี้กล่าวถึงวิชชา ๘ ประการซึ่งเป็นความรู้และการเข้าถึงความจริงในชีวิตที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรง…

ถ่ายทอดคุณธรรมที่เป็นประโยชน์เหล่านั้นให้แก่เหล่าสาวกทั้ง หลายด้วยพระมหากรุณาอันยิ่งใหญ่อีกด้วย เพราะเหตุนี้จึงทรง พระนามว่า “ทรงเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยวิชชาและจรณะ” ๔. ทรงเป็นผู้เสด็จไปดีแล้ว พระสัมมาสัม

บทความนี้กล่าวถึงพระนาม 'สุคโต' ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งมีความหมายถึงการเสด็จไปดีอย่างมีความหมายทั้…

ตายเกิด ซึ่งทรงบัญญัติว่า “ทุกขนิโรธคามินีอริยสัจ” หรือ “มรรคอริยสัจ” พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเรียก “นิโรธ” ว่า “ที่สุด แห่งโลก” ณ ที่สุดแห่งโลกนั้น ไม่ต้องเกิด ไม่ต้องแก่ ไม่ต้อง ตาย บุคคลที่ยังไม่ถึงท

บทความนี้พูดถึงการตีความคำว่า "นิโรธ" ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสว่าเป็น "ที่สุดแห่งโลก" โดยที่เมื่อ…

๒. ธัมมะ ได้แก่ โลกุตตรธรรม หรือเหนือโลก ๓. ยศ ได้แก่ ชื่อเสียง ๔. สิริ ได้แก่ มิ่งขวัญ หรือความสง่าผ่าเผย ๕. กาม ได้แก่ ความสำเร็จตามที่ปรารถนา 5. ปยัตตะ ได้แก่ ความขะมักเขม้น หรือความตั้งใจ ด้วยคุณส

บทความนี้กล่าวถึงคุณสมบัติ 5 ประการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าใช้ในการเป็นผู้นำทางธรรม ได้แก่ ธัมมะ, ยศ, สิ…

“เมื่อพระตถาคตทรงสอนหมู่สัตว์ พร้อมทั้ง สมณพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์ ให้ รู้ตาม ... คฤหบดี บุตรคฤหบดี หรือผู้เกิดภาย หลังในตระกูลใดตระกูลหนึ่งย่อมฟังธรรมนั้น ครั้นฟังแล้วได้ศรัทธาในพระตถาคต เมื่อได้ ศรั

บทเรียนที่พระตถาคตทรงสอนเกี่ยวกับการบวชและพรหมจรรย์ ชี้ให้เห็นว่าการครองชีวิตที่ปลอดโปร่งนั้นต้องอาศัย…

จากแรงจูงใจข้อ ๒ และ ๓ ย่อมกำหนดเป็นเป้าหมายใน การบวชได้ ๒ ประการ คือ นั่นเอง 9. บวชเพื่อละบาปอกุศลทั้งปวง หรือบวชเพื่อละกาม ๒. บวชเพื่อประพฤติพรหมจรรย์ให้บริบูรณ์บริสุทธิ์ อัน เป็นการสั่งสมบุญบารมีให

บทความนี้กล่าวถึงแรงจูงใจในการบวชตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส โดยแบ่งเป็นเป้าหมาย ๒ ประการ ได้แก่ การ…

๑๐) อโนตตัปปะ ได้แก่ ความไม่เกรงกลัวต่อความชั่ว ๒. วัตถุกาม หมายถึง วัตถุอันน่าใคร่ น่าปรารถนา เรียก อีกอย่างหนึ่งว่า กามคุณ แบ่งออกเป็น ๕ อย่าง คือ ๑) รูป คือ สิ่งต่าง ๆ ที่เราเห็นได้ด้วยตา ๒) เสียง

บทความนี้อธิบายถึงอนัตตัปปะ ซึ่งเป็นความไม่เกรงกลัวต่อความชั่ว รวมถึงวัตถุกามที่แบ่งเป็น 5 ประเภท ได้แ…

ในสิกขาบททั้งหลาย ประกอบด้วยกายกรรม วจีกรรมที่เป็นกุศล มีอาชีพบริสุทธิ์ ถึงพร้อม ด้วยศีล คุ้มครองทวารในอินทรี…

บทความนี้นำเสนอหลักการปฏิบัติตนของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา โดยมุ่งเน้นไปที่การสำรวมในพระปาฏิโมกข์ การมีอ…

๑) ถึงพร้อมด้วยมรรยาทและโคจร มีปรกติเห็นภัยในโทษแม้เพียงเล็กน้อย ๓) สมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบททั้งหลาย ๑) ถึงพร้อมด้วยมรรยาทและโคจรในหัวข้อนี้มีคำศัพท์ ที่ต้องแยกพิจารณาอยู่ ๒ คำ คือ “มรรยาท” กั…

บทความนี้กล่าวถึงมรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงคำศัพท์ที่สำคัญ 2 คำ คือ มรรยาท และ โคจร ซึ่งอธ…

๑) โคจรที่ควรเข้าไปอาศัย ๒) โคจรที่ควรรักษา ๓) โคจรที่ควรใส่ใจ ๑) โคจรที่ควรเข้าไปอาศัยหมายถึง กัลยาณมิตรที่พร้อม บริบูรณ์ด้วยกถาวัตถุ ๑๐ ประการ ได้แก่ ๑. อัปปิจฉกถา คือ ถ้อยคำที่ชักนำให้มีความปรารถนา

บทความนี้สำรวจโคจรที่ควรเข้าไปอาศัยในชีวิต โดยอิงจากกัลยาณมิตรที่พร้อมบริบูรณ์ด้วยกถาวัตถุ 10 ประการ ซ…