หน้าหนังสือทั้งหมด

มลทินในชีวิตและการปฏิบัติธรรม
98
มลทินในชีวิตและการปฏิบัติธรรม
๘๐ เรื่องกุลบุตรคนใดคนหนึ่ง ยถา นที จ ปนฺโถ จ ปานาคานํ สภา ปปา เอวํ โลกิตฺถิโย นาม เวลา ตาสํ น วิชฺชตีติ ธรรมดาสตรีในโลก โรงดื่ม ที่พักและบ่อน้ำ เป็…
เนื้อหานี้กล่าวถึงมลทินที่ปรากฏในชีวิตของผู้หญิงและคนทั่วไป โดยเฉพาะมลทินที่เกิดจากอวิชชาและความประพฤติชั่ว นอกจากนี้ยังพูดถึงการลบล้างมลทินเพื่อให้เกิดความบริสุทธิ์ในการปฏิบัติธรรมและวิถีชีวิต มลทินเ
ภิกษุจูฬสารีและหลักธรรม
99
ภิกษุจูฬสารีและหลักธรรม
…งหากรรมอันสะอาดเป็นนิตย์ ไม่หดหู่ ไม่ คะนอง มีอาชีวะหมดจด เห็นอยู่ เป็นอยู่ยาก เรื่องอุบาสกห้าคน โย ปาณมติมาเปติ มุสาวาทญฺจ ภาสติ โลเก อทินฺนํ อาทิยติ ปรทารญฺจ คจฺฉติ สุราเมรยปานญฺจ อิเธวเมโส โลกสฺมิ โย…
เรื่องราวเกี่ยวกับภิกษุชื่อจูฬสารีที่มีคุณธรรมและความละเอียดอ่อนในการใช้ชีวิต โดยแสดงให้เห็นถึงความแตกต่างระหว่างผู้ที่มีความละอายและผู้ที่ขาดความละอาย ในตอนท้ายมีการพูดถึงอุบาสกห้าคนที่ต้องละเว้นจากก
การบรรลุสมาธิและการปฏิบัติทางจิตใจ
101
การบรรลุสมาธิและการปฏิบัติทางจิตใจ
…ย มงฺกุโต โหติ น โส ทิวา วา รตฺติ วา ยสฺส เจต์ สมุจฺฉินฺนํ ส เว ทิวา วา รตฺติ วา ยถาปสาทนํ ชโน ปเรส ปานโภชเน สมาธิ อธิคจฺฉติ มูลฆจฺนํ สมูหนํ สมาธิ อธิคจนตีติ ๘๓ ชนย่อมให้(ทาน)ตามศรัทธา ตามความเลื่อมใส แ…
บทนี้อภิปรายเกี่ยวกับการบรรลุสมาธิและวิธีการที่ผู้คนมักใช้ในการพัฒนาจิตใจของตนเอง ดังนั้นการให้ทานตามศรัทธาและการหลีกเลี่ยงการเป็นผู้รับให้มีความรู้สึกเก้อเขินเป็นสิ่งสำคัญ ทั้งนี้การพัฒนาแทนเป็นองค์ป
เรื่องภิกษุชื่อหัตถกะ
107
เรื่องภิกษุชื่อหัตถกะ
…ิกษุชื่อหัตถกะ อพฺพโต อลิก ภ สมโณ กี ภวิสฺสติ อลาน สพฺพโส น มณฑเกน สมโณ อิจฉาโลภสมาปนฺโน โย จ สเมติ ปาปาน สมิตตฺตา หิ ปาปาน สมโณติ ปวดุจตีติ ๘๙ ผู้ไม่มีวัตร พูดเหลาะแหละ ไม่ชื่อว่าสมณะเพราะ ศรีษะโล้น ผู…
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับภิกษุชื่อหัตถกะและข้อบ่งชี้ว่าผู้ใดเป็นสมณะ โดยเน้นว่า ผู้ไม่มีวัตรและมีความโลภไม่สามารถถือเป็นสมณะได้ ในขณะที่ผู้ที่สามารถสงบบาปได้ถือว่าเป็นสมณะ รวมถึงการเปรียบเทียบกับพราหม
การตั้งชื่อภิกษุและมุนีในพระพุทธศาสนา
108
การตั้งชื่อภิกษุและมุนีในพระพุทธศาสนา
…รพิจารณาเที่ยวไป ผู้นั้นแล เรา เรียกว่า ภิกษุ. เรื่องเดียรถีย์ น โมเนน มุนิ โหติ โย จ ตุล์ว ปคฺคยฺห ปาปานิ ปริวชฺเชติ โย มุนาติ อุโภ โลเก มุฬหรูโป อวิทฺทสุ วรมาทาย ปณฺฑิโต ส มุนิ เตน โส มุนิ มุนิ เตน ปว…
บุคคลที่ถือว่าตนเป็นภิกษุหรือมุนีในพระพุทธศาสนานั้น ต้องมีการประพฤติธรรมและการพิจารณาเกี่ยวกับบุญและบาป โดยเฉพาะการเว้นบาปและการถือธรรมอันประเสริฐ ซึ่งจะทำให้เขาเรียกว่าเป็นผู้มีปัญญาในทางธรรม นอกจากน
พรานเบ็ดและพระอริยะ
109
พรานเบ็ดและพระอริยะ
๙๑ เรื่องพรานเบ็ดชื่ออริยะ น เตน อริโย โหติ เยน ปาณานิ หีสติ อหิสา สพฺพปาฌาน อริโยติ ปวุจฺจตีติ บุคคลไม่ชื่อว่าเป็นอริยะ เพราะเหตุเบียดเบียน สัตว์ บุค…
เรื่องเล่ามุ่งเน้นไปที่ความหมายของคำว่า 'อริยะ' ซึ่งจะเป็นบุคคลที่ไม่เบียดเบียนสัตว์ และความสำคัญของศีลและวัตรสำหรับภิกษุ โดยกล่าวถึงการไม่ควรพอใจร่างกายหรืออารมณ์ก่อนที่จะถึงความสิ้นอาสวะ หรือความปล่
พระโปฐิลเถระ: การพัฒนาปัญญาในทางธรรม
114
พระโปฐิลเถระ: การพัฒนาปัญญาในทางธรรม
…งตนไว้โดยประการที่ปัญญาจะเจริญขึ้นได้ เรื่องพระเถระแก่ อปิ นุ หนุกา สนฺตา มุขญา ปริสฺสฺสติ โอรมาม น ปาเรม ปูรเตว มโหทธีติ เออก็ คางของเราล้าแล้ว และปากซีด พวกเรา จงงดเสียเถิด พวกเรา (วิดต่อไปก็) ไม่สำเร…
บทความนี้พูดถึงเรื่องราวของพระโปฐิลเถระและการพัฒนาปัญญา โดยอธิบายถึงความสำคัญของการประกอบชีวิตที่เหมาะสม ที่ส่งเสริมการเกิดปัญญาขึ้น ศึกษาวิธีการที่บัณฑิตควรตั้งอยู่ในการพัฒนาตนเองให้เข้าถึงความเจริญใ
การตัดกิเลสในพระธรรม
115
การตัดกิเลสในพระธรรม
…จปฏิพัทธ์ในมารดาเพียงนั้น เรื่องสัทธิวิหาริกของพระสารีบุตรเถระ อุจฺฉินฺท สิเนหมตฺตโน กุมุท สารทิก๋ว ปาณินา สนฺติมคฺคเมว พฺรูหย นิพฺพานํ สุคเตน เทสิตนฺติ
ในเนื้อหานี้มีการกล่าวถึงความสำคัญของการตัดกิเลสเปรียบเทียบกับการตัดต้นไม้ในป่า กิเลสเปรียบเสมือนต้นไม้ที่ทำให้เกิดภัย หากไม่ตัด จะทำให้กิจกรรมในชีวิตมีอุปสรรค ดังนั้นผู้ปฏิบัติธรรมควรตัดกิเลสเหมือนกั
พระโคดมและสาวกผู้ไม่เบียดเบียน
123
พระโคดมและสาวกผู้ไม่เบียดเบียน
…ภิกษุวัชชีบุตร เอกกา มย์ อรญฺเญ วิหราม อปวิทฺธ์ ว วนสฺมึ ทารุก เอตาทิสกาย รตฺติยา โก สุ ทานิ อมเหหิ ปาปิโยติ พวกเราผู้เดียว ย่อมอยู่ในป่า เหมือนไม้ที่เขาทิ้ง ไว้แล้วในป่า ในราตรีเช่นนี้ บัดนี้ ใครเล่าที…
เนื้อหานี้กล่าวถึงพระโคดมและสาวกของพระองค์ที่อยู่ในภาวะดี ไม่มีการเบียดเบียนกันตลอดทั้งวันตลอดทั้งคืน ทั้งยังมีการเชื่อมโยงกับภิกษุวัชชีบุตรและความสำคัญของการอยู่รอดในความสงบสุขแม้ในสภาพแวดล้อมที่ไม่เ
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกรรมและการกระทำที่น่าละอาย
129
การทำความเข้าใจเกี่ยวกับกรรมและการกระทำที่น่าละอาย
…ีกรรมเลวทราม ละไปในโลกอื่นแล้ว ย่อมเป็นผู้เสมอกัน. เรื่องสัตว์ผู้ถูกทุกข์เบียดเบียน กาสาวกณฺฐา พหโว ปาปธมฺมา อสญฺญตา ปาปา ปาเปหิ กมฺเมหิ นิรย์ เต อุปปชุชเรติ ชนเป็นอันมาก มีคอพันด้วยผ้ากาสาวะ เป็นผู้มี …
บทความนี้วิพากษ์วิจารณ์ผลของการพูดไม่จริงและการกระทำที่เลวทราม โดยชี้แจงว่าผู้ที่ทำกรรมไม่ดีหรือปฏิเสธกรรมของตนจะต้องเผชิญกับผลกรรมในภายหลัง นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสัตว์ที่ถูกเบียดเบียนและผลที่จะเกิดขึ้น
บุตรเศรษฐีชื่อเขมกะ
130
บุตรเศรษฐีชื่อเขมกะ
…าน นโร ปมตฺโต อาปสฺชตี ปรทารูปเสวี อปุญฺญลาภ์ นนิกามเสยย นินท์ ตติย์ นิรย์ จตุตถ์ อปุญญลาโภ จ คดี จ ปาปิกา กีตสฺส กีตาย รตี จ โลกิกา ราชา จ ทณฑ์ ครูก ปเนติ ตสฺมา นโร ปรทานํ น เสเวติ นระผู้ประมาท ชอบเสพภ…
เรื่องนี้กล่าวถึงบุตรเศรษฐีชื่อเขมกะและอันตรายจากการเสพภรรยาของคนอื่น โดยอธิบายถึงผลกรรมที่ตามมาซึ่งมีถึง 4 ประการ เช่น ได้สิ่งที่มิใช่บุญ, การนอนไม่ได้ตามความปรารถนา, นินทา, และการตกนรก. การกระทำเช่น
เรื่องพระเจ้าปเสนทิโกศล
138
เรื่องพระเจ้าปเสนทิโกศล
…่อมเข้าไปถึงห้องร่ำไป มนุชสุส สทา สตีมโต มตฺต์ ชานโต ลทฺธโภชเน ตนุกสฺส ภวนฺติ เวทนา สณิก ชีรติ อายุ ปาลยนติ คนผู้มีสติทุกเมื่อ รู้จักประมาณในโภชนะที่ได้ แล้วนั้น ย่อมมีโรคภัยไข้เจ็บน้อย แก่ช้า อายุยืน
ในรูปแบบการใช้ชีวิตของบุคคล เราพบว่า การกินอาหารมากเกินไปจะนำไปสู่อาการง่วงและนอนหลับที่ไม่เป็นธรรมชาติ ทำให้เกิดอาการมึนซึม ซึ่งส่งผลเสียต่อสุขภาพ เมื่อศึกษาเป็นบทเรียนจากพระธรรมที่แสดงให้เห็นถึงการค
การมีสหายที่มีปัญญา
144
การมีสหายที่มีปัญญา
១២៦ เอโก จเร น จ ปาปาน กยิรา อปุโปสฺสุโก มาตงฺครญฺเญว นาโคติ ถ้าว่า บุคคลพึงได้สหายผู้มีปัญญาเครื่องรักษา ตัว มีธรรมเคร…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการมีสหายผู้มีปัญญาและธรรมที่ดี ซึ่งสามารถช่วยป้องกันอันตรายและสร้างความสุขให้กับชีวิต สำหรับผู้ที่ไม่มีสหายที่เหมาะสม จะใช้ชีวิตเหมือนช้างที่เที่ยวไปในป่าเพียงลำพัง การมี
ความสุขและการเกื้อกูล
146
ความสุขและการเกื้อกูล
… สุขา สุขา สามบุญตา โลเก อโถ พรหมบุญตา สุขา สุข์ ยาว ชรา สีล์ สุขา สทฺธา ปติฏฐิตา สุโข ปญฺญาปฏิลาโภ ปาปาน อกรณ์ สุขนฺติ เมื่อความต้องการเกิดขึ้น สหายทั้งหลายนำ ความสุขมาให้ ความยินดีด้วยปัจจัยนอกนี้และน…
บทอ่านนี้เน้นถึงความสำคัญของการมีความสุขและการเกื้อกูลในชีวิต เพื่อช่วยเหลือซึ่งกันและกันและนำความสุขมาให้ในทุกแง่มุมของชีวิต โดยยกตัวอย่างการช่วยเหลือมารดา บิดา และสมณะ เพื่อให้เกิดความสุขในโลก
การปล่อยวางและการพ้นจากทุกข์
158
การปล่อยวางและการพ้นจากทุกข์
๑๔๐ มุญฺจ ปุเร มุญฺจ ปจฺฉโต มชเฌ มุญฺจ ภวสฺส ปาร สพฺพตฺถ วิมุตฺตมานโส น ปุน ชาติชร์ อุเปหิสีติ ท่านจงเปลื้อง (อาลัย) ในกาลก่อนเสีย จงเปลื้อง (อาลัย…
ข้อความนี้เสนอแนวทางในการหลุดพ้นจากความทุกข์ โดยการปล่อยวางจากอาลัยในอดีต ปัจจุบัน และอนาคต เป็นการสอนให้เข้าใจถึงการไม่ยึดติดในชีวิต ซึ่งจะนำไปสู่การพ้นจากการเกิดและแก่ การปล่อยวางนี้ทำให้เราเป็นผู้ม
บทสนทนาและปรัชญาภายในพระพราหมณ์
159
บทสนทนาและปรัชญาภายในพระพราหมณ์
…ตฺติก ถานํ สา นูนาห์ อิโต คนฺตฺวา กตฺตุ เหตุส วสานุคา ก๋สถาลิปิ โส หเร ปุนเปว์ กริสฺสสีติ กตเยว ตยา ปาป๊ พราหมณ์ ท่านถือเอาภัณฑะทั้งหมด ข้ามฝั่งได้ แล้ว จงรีบกลับมารับฉันให้ข้ามไปในบัดนี้โดยเร็ว บ้างนะ …
บทความนี้นำเสนอการสนทนาที่มีความลึกซึ้งระหว่างพราหมณ์ที่มีการพูดถึงปรัชญาและความคิดเรื่องการดำรงชีวิตในสังคมที่มีการเปลี่ยนแปลง มันสะท้อนถึงความสำคัญของการสื่อสารและการดำเนินชีวิตอย่างมีเหตุผล สื่อให้
ธรรมทานชนะทานทั้งปวง
164
ธรรมทานชนะทานทั้งปวง
…ั้งปวง ความสิ้นไปแห่งตัณหา ย่อมชนะ ทุกข์ทั้งปวง. เรื่องเศรษฐีผู้ไม่มีบุตร หนุนุติ โภคา ทุมุเมธ โน จ ปาร์คเวลิโน โภคตณฺหาย ทุมเมโธ หนุติ อญฺเญว อตฺตนนติ โภคะทั้งหลาย ย่อมฆ่าคนทรามปัญญา แต่ไม่ ฆ่าคนผู้แสว…
บทความนี้พูดถึงแนวคิดเกี่ยวกับธรรมทานที่มีอิทธิพลต่อการลดทุกข์และตัณหาได้อย่างลึกซึ้ง ธรรมทานถูกยกให้มีคุณค่ามากกว่าทานอื่นๆ และยังมีวิธีการที่จะใช้ธรรมทานในการต่อสู้กับความเศร้าที่เกิดจากตัณหาและโภคะ
บทเรียนจากชาดก
169
บทเรียนจากชาดก
…ป็นพระนาง มายาเทวี พระเจ้ากุรุ ได้เป็นพระโพธิสัตว์ พวกเธอ จงจําชาดกไว้ ด้วยอาการอย่างนี้ หตุถสญฺญโต ปาทสญฺญโต วาจาสญฺญโต สญฺญุตตฺตโม อชุฌตฺตรโต สมาหิโต เอโก สนฺตฺสิโต ตมาหุ ภิกขูติ บัณฑิตทั้งหลาย กล่าวบ…
บทเรียนในชาดกนี้แสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงของบุคคลจากโลกมนุษย์ไปสู่สถานะที่สูงส่งในเหตุการณ์ต่างๆ อาทิ พระโพธิสัตว์ได้แสดงถึงคุณธรรมและการสำรวมตัวในทุกด้าน คือ มือ เท้า วาจา และตัวตน อันเป็นแรงบันดา
การบรรลุอรหันต์ในพระพุทธศาสนา
175
การบรรลุอรหันต์ในพระพุทธศาสนา
๑๕๗ สุญญาการ์ ปริฏฐิสฺส อมานุสี รติ โหติ ยโต ยโต สมุมสติ ลภติ ปีติปาโมชฺช์ ตตฺรายมาที ภวติ สนฺตจิตฺตสฺส ภิกขุโน สมฺมา ธมฺนํ วิปสฺสโต. ขนฺธานํ อุทยพฺพย์ อมตนต์ วิชานต์. …
ในบทนี้นำเสนอแนวทางการปฏิบัติของภิกษุให้เข้าถึงพระนิพพาน โดยกล่าวถึงการฝึกสมาธิ การสร้างความสงบในจิตใจ และการละจากกิเลสต่างๆ ภิกษุควรมีเมตตาต่อเพื่อนร่วมทาง และพัฒนาคุณธรรมในตนเองเพื่อเข้าถึงความสุขอั
พระวักกลิเถระ
179
พระวักกลิเถระ
เรื่องพระวักกลิเถระ ปาโมชฺชพหุโล ภิกขุ ปสนฺโน พุทธสาสเน อธิคจฺเฉ ปท์ สนฺนํ สงฺขารูปสม์ สุขนฺติ. ๑๖๑ ภิกษุผู้มากด้วยปราโมทย…
เรื่องพระวักกลิเถระกล่าวถึงภิกษุผู้มีความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา จนสามารถบรรลุธรรมได้เป็นที่เข้าไปสงบสังขารและมีความสุข. พระตถาคตได้ให้กำลังใจแก่พระวักกลิ ให้เชื่อมั่นและไม่กลัว เพื่อเข้าถึงความจริงและ