พระค : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 215 / 216

…เป็นสมาธิ 2 พระอภิธรรมปิฎก ธรรมสังคณี, มก. เล่ม 75 ข้อ 30 หน้า 358 อภิธัมมัตถสังคหะ และปรมัตถทีปนี, พระคันธสาราภิวงศ์ แปล, สำนักพิมพ์ตาลกุด, 2546 หน้า 759 คบธรรม ธัมมานุกรม, พ.อ. ทวิช เปล่งวิทยา 2515 หน้า…

บทที่ 2 สมถะและวิปัสสนากัมมัฏฐานในคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา ดังได้กล่าวไว้แล้วในบทที่ 1 ว่า กัมมัฏฐานเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับการฝึกอบรมจิต เพื่อพัฒนา จิตใจให้สูงส่งขึ้น และกัมมัฏฐานนั้นเมื่อจัดแบ่งออกเ

…รมิตนี้ย่อมบริบูรณ์ด้วยองค์ประกอบทั้งมวล ความสามารถไม่มีขาด หายไป 1 อภิธัมมัตถสังคหะ และปรมัตถทีปนี พระคันธสาราภิวงศ์ แปล, สำนักพิมพ์ตาลกุด, 2546 หน้า 784 บทที่ 2 สมถะและวิปัสสนากัมมัฏฐานในคัมภีร์ทางพระพุ…

1. ปฐมฌาน ประกอบด้วยองค์ฌาน 5 คือ วิตก วิจาร ปีติ สุข และเอกัคคตา 2. ทุติยฌาน จิตประกอบด้วยองค์ฌาน 3 คือ ปีติ สุข เอกัคคตา 3. ตติยฌาน ประกอบด้วยองค์ฌาน 2 คือ สุข เอกัคคตา 4. จตุตฌาน ประกอบด้วยองค์ฌาน

…ญว่าสุข อัตตสัญญา ความสำคัญว่าเป็นตัวตน สุภสัญญา ความสำคัญว่าดีงาม อภิธัมมัตถสังคหะ และปรมัตถทีปนี, พระคันธสาราภิวงศ์ แปล, สำนักพิมพ์ตาลกุด, 2546 หน้า 760 36 DOU สมาธิ 5 ห ลั ก ส ม ก วิ ปั ส ส น า ก ม ม ฏ…

2) ทิพพโสตญาณ คือ มีหูทิพย์ สามารถได้ยินเสียงที่เบาหรืออยู่ห่างไกลได้ โดยที่คนปกติ ไม่สามารถได้ยิน 3) เจโตปริยญาณ หรือปรจิตตวิชานนญาณ คือ สามารถรู้จิตใจของผู้อื่นว่าเขากำลังคิดอะไรอยู่ 4) ปุพเพนิวาสา

…าจะแปลให้สั้นเข้า “พุทโธ” ก็ต้องแปลว่า “ทั้งรู้ทั้งเห็น” มิใช่รู้เฉยๆ โดยอาศัยคำว่า จกฺขุ ญาณ พระเดชพระคุณพระภาวนาวิริยคุณ (หลวงพ่อทัตตชีโว) ให้ความหมายว่า “พระคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ประการที่ 2 สัมมาส…

ไม่มีแก่พระองค์ เพราะเหตุนี้ จึงทรงปรากฏพระนามว่า “พระอรหันต์” 2.3.2 สัมมาสัมพุทโธ ทรงเป็นผู้ตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยชอบ ทรงพระนามว่า “สัมมาสัมพุทธเจ้า” เพราะทรงเป็นผู้ตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยชอบ ม ค

…ินทางศีล เป็นเบื้องต้น ศีลมีหลายประเภท ทรงจำแนกรายละเอียดไว้มากมาย ซึ่งรวมกันเข้าเป็นวินัยปิฎกถึง 5 พระคัมภีร์ ศีล รวมกันเข้าปรากฏผลในการปฏิบัติเป็น “ดวงปฐมมรรค” มีลักษณะเป็นดวงใสอยู่ที่ ศูนย์กลางกาย นี้ค…

ทรงบรรลุธรรมกาย ทรงหยั่งรู้ด้วยญาณของธรรมกาย ซึ่งจัดเป็นโลกุตตระ และทรงได้บรรลุ พระสัมมาสัมโพธิญาณ เป็นองค์อรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า ยิ่งกว่านั้น พระองค์ทรงทราบว่า สิ่งใดเป็นประโยชน์ สิ่งใดไร้ประโยชน์ต่

…้ว บิดามารดา ก็จัดเป็น พระอรหันต์ของบุตรธิดา แม้ท่านจะไม่ได้หมดจดจากกิเลสเช่นเดียวกับพระอรหันต์ แต่ พระคุณของท่านที่มีต่อบุตรธิดา ทำให้ท่านสมควรเป็นผู้รับการบูชา การเลี้ยงดูจากบุตรธิดา จัดเป็นอาหุเนยยบุคค…

นิสัยบารมียังอ่อนอยู่ไม่สามารถจะบรรลุธรรมในขณะนั้น ก็สามารถน้อมนำให้บังเกิดศรัทธา มั่นคงในพระรัตนตรัย เป็นการปิดอบายให้กับตนเองอย่างชาญฉลาดและมั่นคง 2.9.9 อนุตตรัง ปุญญักเขตตัง โลกัสสะ เป็นเนื้อนาบุญ

…ลนิธิสัทธัมมโชติกะ, คู่มือการศึกษาหลักสูตรจูฬอาภิธรรมิกะโท, กรุงเทพฯ : ทิพย์วิสุทธิ์, 2540 หน้า 49. พระคันธสาราภิวงศ์ แปล, อภิธัมมัตถสังคหะ และปรมัตถทีปนี, กรุงเทพฯ : หจก. ไทยรายวันการพิมพ์, 2546 หน้า 78.…

2.3 ประเภทของกิเลส และความชั่วร้ายทั้งปวง กิเลส เป็นกัณหธรรม เป็นธรรมฝ่ายอกุศล เป็นเหตุให้ใจเศร้าหมอง เกิดบาปอกุศล กิเลสในใจเปรียบได้กับเชื้อโรคในกายที่มีอยู่หลากหลายประเภท คำสอน ที่มีปรากฏในคัมภีร์ท

…เลยตลอด 3 วัน ไฉน อิดโรยถึงปานนี้แล้วยังยินดีจะให้ทานอยู่ร่ำไป?” ท้าวสักกะอดมิได้ เข้าไปถามพระฤาษี “พระคุณเจ้ามาอยู่ในป่านี้บำเพ็ญตบะเพื่ออะไรหรือขอรับ?” “อาตมาภาพปรารถนาพระสัพพัญญุตญาณ จึงบำเพ็ญตบะเพื่อพ…

ดื่มกินปีติเป็นภักษาหารแทน ขอเพียงอิ่มใจอาจไม่จำเป็นต้องอิ่มท้องก็ได้ ฤาษีแม้อิ่มใจแต่ก็ยังเป็น มนุษย์ มนุษย์ย่อมต้องหิว และหิวอย่างยิ่ง เพราะไม่มีอะไรลงท้องตั้งแต่เมื่อวานแล้ว เช้านี้ฤๅษีต้ม ใบหมากเ

…พระทัยแปรเปลี่ยนเป็นความเลื่อมใสทันที ตอนนี้พระองค์ทรงดำริจะให้บ้างแล้ว จึงตรัสว่า .. “กระผมขอถวายพรพระคุณเจ้า พระคุณเจ้าประสงค์สิ่งใด โปรดบอกมาเถิด” พระฤๅษีทูลว่า.. “ถ้ามหาบพิตรให้ได้ อาตมาจะขอว่า เมื่ออ…

…พระทัยแปรเปลี่ยนเป็นความเลื่อมใสทันที ตอนนี้พระองค์ทรงดำริจะให้บ้างแล้ว จึงตรัสว่า .. “กระผมขอถวายพรพระคุณเจ้า พระคุณเจ้าประสงค์สิ่งใด โปรดบอกมาเถิด” พระฤๅษีทูลว่า.. “ถ้ามหาบพิตรให้ได้ อาตมาจะขอว่า เมื่ออ…

“ข้าแต่ท่านฤาษี! พวกวณิพกยาจกทั้งหลายล้วนพากันมาหาโยมเพื่อขอสิ่งที่ต้อง ตองการ แต่เหตุไฉน พระคุณเจ้าจึงไม่ขออะไรกะโยมเลย” บ “ผู้ขอย่อมไม่เป็นที่รักของผู้ให้ ส่วนผู้ให้เมื่อไม่ให้สิ่งที่เขาขอ ก็ไ…

…ิดโอกาสให้ผู้อื่นได้บุญ ทั้งตนเองก็เลี้ยงชีพอยู่ไม่ได้ ธรรมดาผู้มีปัญญาเห็นผู้ขอแล้วไม่ทิ้งเคียดเลย พระคุณเจ้าเป็นที่รักของโยม ประสงค์สิ่งใดก็ขอให้ บอกโยมเถิด” พระราชาตรัส “ขอถวายพระพร มหาราช! การขอนี้เป็…

…นเสียงลูกร้องรีบวิ่งออกมาดู กรีดร้องแล้วอุ้มลูกไปให้ฤๅษีรักษา ปากก็ละล่ำละลัก กล่าวว่า.. ด้วยเถิด” “พระคุณเจ้า! บรรพชิตน่าจะรู้ยาดีหรือมีพระปริตรดีๆ บ้าง ได้โปรดช่วยลูกของดิฉันให้หาย “ฉันไม่รู้ตัวยาเลย ฉั…

พระราชาทรงขอขมาโทษ นมัสการลาแล้วเสด็จกลับ กาลต่อมา ฤๅษีณีได้มรณภาพ พระฤาษีก็กลับเข้าสู่ถิ่นหิมพานต์ ทำอภิญญาและสมาบัติให้ เกิดขึ้นได้ หมั่นเจริญพรหมวิหาร 4 มีความสุขสงบในป่าอันร่มรื่นไปจนสิ้นอายุขัย

…ทราบว่าพระอัครสาวกทั้งสองมาจึงรีบนำไทยธรรมไปถวายพระเถระมิได้รับอะไรไว้เลย พวกอุบาสก อ้อนวอนว่า เมื่อพระคุณเจ้าไม่รับ ก็นิมนต์มาที่นี้อีกเพื่ออนุเคราะห์พวกกระผม พระเถระรับนิมนต์ แล้วไปสู่สำนักพระชินสีห์ มา…

…ทราบว่าพระอัครสาวกทั้งสองมาจึงรีบนำไทยธรรมไปถวายพระเถระมิได้รับอะไรไว้เลย พวกอุบาสก อ้อนวอนว่า เมื่อพระคุณเจ้าไม่รับ ก็นิมนต์มาที่นี้อีกเพื่ออนุเคราะห์พวกกระผม พระเถระรับนิมนต์ แล้วไปสู่สำนักพระชินสีห์ มา…

…ับบุรุษผู้เห็น พระองค์เป็นเพียงทหารจรจัดคนหนึ่งที่พลัดมา แล้วมอบมิตรภาพให้อย่างใจจริง.. ผู้คิดตอบแทนพระคุณคน ไม่เพิกเฉยทำเป็นไม่รู้เสีย แสดงถึงภูมิปัญญาผู้นั้นว่าสูงส่งหรือ ต่ำทราม เพราะค่าของคนอยู่ที่การ…

ไม่ให้แก่ผู้ควรให้คนนั้นเมื่อถึงคราวมีภัยก็จะไม่ได้อุปการะเกื้อหนุนอะไรเลย คนที่ให้สิ่งต่าง ๆ แก่คน พาลผู้ไม่รู้อุปการคุณแต่กลับไม่ยอมให้แก่เหล่าบัณฑิต เมื่อถึงคราวมีภัยก็จะไม่ได้ใครมาช่วยเพราะ คนพาล

…ง ท่านได้โปรดแสดงให้ข้าพเจ้าฟังบ้างเถิด” พระเจ้าสุตโสมเห็นว่าจิตใจของจอมโจรอ่อนลงมามากแล้วจึงยอมแสดงพระคาถาของ พระกัสสปสัมมาสัมพุทธเจ้าให้ฟัง โดยกำชับให้โจรตั้งใจเงี่ยโสตสดับให้ดีแล้วกล่าวพระคาถาที่ได้ฟัง…

“ความดี เราทำไว้แล้ว ทางปรโลกเราก็สะสางสะอาดดีแล้ว ผู้ที่ตั้งอยู่ในธรรมใครเล่าจะ กลัวตาย เรามิได้เดือดร้อนที่จะไปสู่ปรโลกเลย พระชนกชนนี เราก็ได้บำรุงเลี้ยงดูอย่างดีแล้วความเป็น พระเจ้าแผ่นดิน เราก็ปก

…้ฉันในพระราชวัง พระราชโอรสองค์เล็กสุดได้ทรงทำหน้าที่เป็นไวยาวัจกรแก่พระปัจเจก พุทธเจ้าพระองค์ตรัสถามพระคุณเจ้าถึงอนาคตของพระองค์ว่าจะได้สืบสันตติวงศ์ในพระนครนี้หรือไม่? พระปัจเจกพุทธเจ้าจึงตอบว่า.. “พระอง…

…้ฉันในพระราชวัง พระราชโอรสองค์เล็กสุดได้ทรงทำหน้าที่เป็นไวยาวัจกรแก่พระปัจเจก พุทธเจ้าพระองค์ตรัสถามพระคุณเจ้าถึงอนาคตข

…ธ แม้จะเป็นคนที่ฆ่าบุตรคนเดียวของเรา ฤๅษีณียังคงคร่ำครวญรำพันถึงบุตรรักไม่ขาด พระราชาตรัสปลอบว่า.. “พระคุณเจ้าทั้งสองอย่าคร่ำครวญไปเลย ข้าพเจ้าจะเลี้ยงดูท่านเอง ท่านทั้งสองอย่าได้ คิดมากไปเลย ข้าพเจ้าไม่ต…

…ธ แม้จะเป็นคนที่ฆ่าบุตรคนเดียวของเรา ฤๅษีณียังคงคร่ำครวญรำพันถึงบุตรรักไม่ขาด พระราชาตรัสปลอบว่า.. “พระคุณเจ้าทั้งสองอย่าคร่ำครวญไปเ

…ินไป อาตมภาพมิได้เป็นที่รักของมหาบพิตรมาแต่ก่อน เพราะฉะนั้น อาตมภาพจึงขอลาไปก่อน” โพธิปริพาชกทูลลา “พระคุณเจ้าไม่รับอัญชลีของสัตว์ผู้เป็นบริวารมาอ้อนวอนอยู่อย่างนี้เลย ไม่ทำตาม คำขอร้องของข้าพเจ้าเลย ข้าพ…

ท่านโพธิคิดว่าพระราชาพาลองค์นี้ยังไม่รู้สำนึกสิ่งที่ตนท่าอีก กล่าวตอบว่า.. “ตลอดเวลา 12 ปี ที่อาตมภาพอยู่กับพระองค์ อาตมภาพไม่เคยเห็นสุนัขเหลืองมันคำราม เลย วันนี้มันแยกเขี้ยวเห่าอาตมาคล้ายกับว่าไม่เ

…งพระมเหสีถูก ปลงพระชนม์ก็มาถึงท่าน ด้วยจิตกรุณาของท่าน แม้พระราชาจะคิดฆ่าตนก็ไม่โกรธ กระทั่งยังเห็น พระคุณที่ช่วยให้ข้าวน้ำมา จึงคิดว่า.. “ยกเว้นเราเสียแล้ว ใครอื่นเล่าจะมาช่วยพระราชาให้พ้นภัย เราต้องไปห้…

ต้องกำจัดมเหสีก่อน จึงคิดใช้แผนเดิม คือความระแวง ซึ่งใช้ได้ผลเสมอมา อำมาตย์จึงไม่คิดเปลี่ยน วิธีให้มากความ ดังนั้นอำมาตย์เข้าไปเฝ้าพระราชาแล้วกราบทูลว่า... “หลายวันมานี้พวกข้าพระองค์ได้ยินข่าวเรื่องห

…บป่วย ก็เป็นสิ่งที่ถูกต้อง แม้ว่า ท่านจะไม่เคยสนใจมาดูแลเรากับคุณแม่เลยก็ตาม เพราะว่าพ่อแม่เป็นผู้มีพระคุณอย่างยิ่งต่อเรา ประการที่ 1 พ่อแม่เป็นต้นแบบที่ดีของลูก คือเป็นผู้ให้รูปร่างมนุษย์ที่เหมาะสมใน การ…

ในฐานะที่เราเป็นลูก ก็ควรเฝ้าดูแลอยู่ใกล้ ๆ ได้โอกาสก็ชวนท่านคุยเรื่องธรรมะบ้าง นำดอกไม้ธูปเทียนมาให้ท่านบูชาพระตอนเช้า ตอนเย็น และก่อนนอน แรก ๆ ท่านอาจจะไม่ ยอมทำตาม แต่เราก็ต้องค่อย ๆ พูดให้ท่านเข้

…สูงอายุถูกทอดทิ้งเพิ่มขึ้นเช่นนี้ สร้างความสลดหดหู่ใจต่อผู้พบเห็น ยิ่งนัก ปัญหาการทอดทิ้งพ่อแม่ผู้มีพระคุณให้ตกระกำลำบากในยามแก่ชรา ถือเป็นปัญหา ใหญ่ของสังคมไทยที่มีพระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจำชาติ เพราะพระ…

…สูงอายุถูกทอดทิ้งเพิ่มขึ้นเช่นนี้ สร้างความสลดหดหู่ใจต่อผู้พบเห็น ยิ่งนัก ปัญหาการทอดทิ้งพ่อแม่ผู้มีพระคุณให้ตกระกำลำบากในยามแก่ชรา ถือเป็นปัญหา ใหญ่ของสังคมไทยที่มีพระพุทธศาสนาเป็นศาสนาประจำชาติ เพราะพระ…