มหาภูต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 4 / 6

…เพราะมีความปรากฏ ใหญ่ และชื่อว่าเป็นภูต เพราะอรรถว่า เป็นที่มีอุปาทายรูปอาศัย เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่ามหาภูตฯ รูปที่อาศัยมหาภูตเป็นไป ชื่อว่า อุปาทายรูปฯ มีคำท้วงว่า "ถ้าเช่นนั้น มหาภูตแต่ละอย่าง ๆ ย่อม เป็นท…

เนื้อหานี้กล่าวถึงภูตรูปที่มีลักษณะเป็นที่อาศัยของอุปาทายรูป และการอธิบายความหมายที่เกี่ยวกับมหาภูตที่สำคัญในบาลี รวมถึงการแยกประเภทของภูตรูปที่อาศัย และการอธิบายธาตุ ๔ โดยเฉพาะปฐวีธาตุ ที่ปรากฏว่ามี…

…ัจจัย เพราะเมื่อตน ไม่เกิด แม้ธรรมทั้งหลายที่จะเกิดร่วม กันก็ไม่เกิด ฯ ธรรมทั้งหลาย คือ อรูปขันธ์ ๔ มหาภูตรูป ๔ และธรรมที่เป็นวัตถุวิบากในขณะปฏิสนธิฯ ธรรมที่เป็นปัจจัยแก่ธรรม ที่ค้ำจุนแก่ตน โดยความเป็นธรรมอ…

เนื้อหานี้เกี่ยวข้องกับอธิบายถึงนิโรธและจุติจิต โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของธรรมที่มีความเกี่ยวข้องกันในการเกิดขึ้นของสิ่งต่างๆ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสหชาตปัจจัยซึ่งแสดงถึงธรรมที่เกิดร่วมกัน และอัญญามัญ

…็นสหชาตปัจจัยอย่างเดียวไม่จัดว่าเป็นอัญญมัญญปัจจัย เพราะ นามซึ่งมีปกติเป็นสหชาตปัจจัยแก่จิตตชรูป และมหาภูตรูปซึ่งมีปกติเป็น สหชาตปัจจัยแก่อุปาทายรูปเป็นอัญญมัญญปัจจัย ท่านมิได้ยกขึ้นไว้ จริงอยู่ ถ้าหากว่าคว…

ข้อความนี้ได้กล่าวถึงปัจจัยต่างๆ ในหลักอภิธัมในภาษาไทย โดยระบุถึงความแตกต่างระหว่างสหชาตปัจจัยและอัญญมัญญปัจจัย รวมถึงการอธิบายเกี่ยวกับนิสสยปัจจัยและอุปนิสสยปัจจัย รวมถึงการทำความเข้าใจในธรรมและวิญญา

…มญญ์ ดังนี้ ฯ อนึ่ง อุปาทายรูป ก็ไม่เป็นอัญญมัญญปัจจัยแก่นาม ในปวัติกาล เพราะฉะนั้น ท่านจึงกล่าวว่า มหาภูตา อญฺญมญฺญ์ ดังนี้ ฯ มีคำถามสอดเข้ามาว่า ก็ท่านอาจารย์ได้กล่าวไว้ว่า อาหารที่ไม่มีรูป เป็นอาหารปัจจั…

เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา พูดถึงอารมณ์ที่ใช้ในการวิเคราะห์สหชาตาธิบดี ซึ่งประกอบด้วยฉันทาธิบดี วิริยาธิบดี จิตตาธิบดี และวีมังสาธิบดี ที่มีอำนาจร่วมกันในการเกิดนามร

…์ อพล์ ทุพพล ฯ ตถา หิ สตฺตาน ชีวิต อสฺสาสปสฺสาสุปนิพทฺธญฺเจว อิริยาปถุปนิพทฺธญฺจ สีตุณหุป นิพทฺธญฺจ มหาภูตุปนิพทฺธญฺจ อาหารปนิพทฺธญฺจ ฯ ตเทต์ อนุสาส ปสฺสาสาน สมวุฒิติติ ลามานเมว ปวตฺตติ พหิ นิกขนตนาสิกวาเต …

เนื้อหาพูดถึงการพิจารณามรณะและปัจจัยที่เกี่ยวข้องในพุทธศาสนา โดยต้องการสื่อถึงความสำคัญของการเข้าใจในปัญหาต่างๆ ที่เกี่ยวพันกับการมีชีวิตอยู่และการจากไป ผ่านการใช้ตัวอย่างและอธิบายแนวคิดต่างๆ ในการดำเ

…อุปจนิชชนฺติ ฯ สีตณฺหานมปิ สมวุฒิติติ ลามานเมว ปวตฺตติ อติสเตน ปน อติ อุณเหน วา อภิภูตสฺส วิปชฺชติฯ มหาภูตานมปิ สมวุฒิติติ ลภมานเมว ปวตฺตติ ปฐวีธาตุยา ปน อาโปธาตุอาทีน วา อญฺญตรปปโกเป็น พลสมฺปนฺโนปิ ปุคฺคโล…

บทความนี้เน้นการวิเคราะห์จากวิสุทธิมคฺคสฺส ซึ่งเกี่ยวข้องกับชีวิตและการตาย โดยแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการเข้าใจสภาวะของชีวิต และการได้รับส่งต่อกันในมิติของพุทธธรรม โดยเสนอแนวทางในการดำรงชีวิตด้วยการ

…สงฺขาโร จตุตถฌาน ปฏิปสฺสมาตีติ ฯ อย์ ตาว สมเถ นโย ฯ วิปสฺสนาย ปน อปริคคห ปวตฺโต กายสงฺขาโร โอฬาริโก มหาภูตปริคคห สุขุโม โสปิ โอฬาริโก ๆ อุปาทารูปปริคคห สุขุโม โสปิ โอฬาริโก ฯ สกลรูปปริคคห สุขุโม โสปิ โอฬาริ…

เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการสร้างและการเข้าใจในสภาวะต่างๆของกายสงฺขารในทางวิปัสสนา โดยอธิบายถึงการปฏิบัติและการประยุกต์ใช้ในสายงานด้านพระพุทธศาสนา เชื่อมโยงกับการศึกษาความเข้าใจในกายและสัมพันธ์กับอารมณ์

…าปริคคหิโต สภาวธมฺมารมฺมณฑิตา อปฺปน อปฺปตฺโต อุปจารมตฺโต สมาธิ อุปฺปชฺชติ ฯ อถ วา ปน เย อิเม จตุนน์ มหาภูตาน นิสสัตตภาว ทสฺสนตฺถิ ธมฺมเสนาปตินา อฏฐิญจ ปฏิจจ นหารุญจ ปฏิจจ มิสญฺจ ปฏิจจ จมุมญฺจ ปฏิจจ อากาโส ป…

บทความนี้ได้กล่าวถึงความสำคัญของสมาธิในการปฏิบัติธรรม โดยมีการศึกษาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างธาตุต่างๆ และการสร้างสรรค์จิตวิญญาณในชีวิตประจำวัน อธิบายถึงวิธีการและสภาวะที่สามารถนำไปสู่การบรรลุภาวะใด

…ปฏฺฐานาน ฯ อญฺญานิ อาโปธาตุอาทีน ๆ เอว์ ลักขณาทิวเสน ปน กมฺมสมุฏฐานาทิวเสน จ นานๆตภูตานมปี เอตาส รูปมหาภูตธาตุธมฺมอนิจจาทิวเสน เอกตต์ โหติ ฯ สพฺพาปี หิ ธาตุโย รูปปนลักขณ์ อนตฺตฺตา รูปานิ มหนฺตปาตุภาวาทีห์ ก…

เนื้อหาทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคและการศึกษาเกี่ยวกับธาตุและมิติทางจิตใจที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติธรรม สาระในบทนี้ช่วยให้เข้าใจถึงธรรมชาติของธาตุต่างๆ และการจัดการกับความรู้สึกและจิตใจอย่างถู

…ระโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล (ทุติโย ภาโค) - หน้าที่ 191 อตฺตภาวาติอาทิ ฯ สมาธินิทฺเทโส มหาภูตสามญฺญโตติ เอตานิ หิ ยถา มายากาโร อมณีเยว อุทก์ มณี กตฺวา ทสฺเสติ อสุวณฺณ์เยว เลฑฺฑฑ สุวณฺณ์ กตฺวา ท…

บทความนี้สำรวจแนวคิดที่เกี่ยวกับมหาภูตสามัญในวิสุทธิมคฺคสฺส โดยเน้นการเชื่อมโยงของมหาภูตต่างๆ และการแสดงออกของวัสดุซึ่งมีอิทธิพลต่อสภาพร่า…

ประโยค๘ - วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสุล (ทุติโย ภาโค) - หน้าที่ 193 สมาธินิทฺเทโส ภูตตฺตา จ มหาภูตานิ ฯ เอว สพฺพาเปตา ธาตุโย มหนฺตปาตุภาวาที การเณหิ มหา ภูตานิ ฯ สลักขณธารณโต ปน ทุกขฏฐานโต จ ทุกขาธา…

เนื้อหาเกี่ยวกับสมาธิและองค์ประกอบของมหาภูตาที่เป็นพื้นฐานสำคัญสำหรับความเข้าใจในปรัชญาและสภาวะจิตใจ มีการสำรวจถึงความเชื่อมโยงระหว่างธาตุ ความ…

…ย ฯ วิภาดา นามรูปานนุติ เอตฺถ หิ ฯ นามนฺติ อารมฺมณาภิมุข นมนโต เวทนาทโย ตโย ขนฺธา ๆ รูปนฺติ จตฺตาริ มหาภูตานิ จตุนุนญฺจ มหาภูตานํ อุปาทายรูปฯ เตส วิภาโค ขนฺธนิทเทเส วุฒิโตเยวาติ ฯ เอว ตาเวตฺถ วิภาดา นามรูปา…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงวิสุทธิมคฺคสฺสและการวางแนวทางของวิญญาณในการเกิดใหม่ ข้อความเผยให้เห็นความสำคัญของปัจจา ทางเดินและการอธิบายถึงการปฏิสนธิย์ เป็นการศึกษาที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับวิญญาณและการเกิดใหม่ ให้ควา

…ิโน ขนฺธา นามนฺติ ฯ เอวเมโก ปญฺจกฺขนฺธวเสน นามรูป์ ววฎฐเปติ ฯ อปโร ยงกิญจิ รูป สพฺพ์ รูป์ จตฺตาริ จ มหาภูตานิ จตุนุนญจ มหาภูตานํ อุปาทายรูปนฺติ เอว์ สังขิตเตเนว อิมสฺม อตฺตภาเว รูป์ ปริคคเหตุวา ตถา มนายตน เ…

บทความนี้เน้นการศึกษาวิสุทธิมคฺคในพระพุทธศาสนา เพื่อสำรวจแนวคิดเกี่ยวกับรูปและอรูป โดยมีการวิเคราะห์ถึงอาการและคุณลักษณะของรูป ว่ามีการเชื่อมโยงกับธาตุทั้งสี่อย่างไร รวมถึงส่งผลต่อการรับรู้ของจิตใจมนุ

…วลล์ ปาปุณาติ ฯ โส เอว ผสุสาน วเสน อุปฏฐิเต จตฺตาโร อรูปิโน ขนฺเธ นามนฺติ เตส อารมฺมณภูตานิ จตฺตาริ มหาภูตานิ จตุนุน จ มหาภูตานํ อุปาทายรูปั รูปนฺติ ววฎฐเปติ ฯ อิติ อฏฐารสธาตุโย ทวาทสายตนาน ปญฺจกฺขุนเธติ สั…

บทความนี้นำเสนอแนวความคิดในวิสุทธิมคฺคสฺสที่เกี่ยวข้องกับการรับรู้และธาตุต่างๆ ที่มีอิทธิพลต่อประสบการณ์ของมนุษย์ โดยเฉพาะเน้นในการอภิปรายถึงคุณลักษณะของธาตุต่างๆ และวิธีการที่เกี่ยวข้องกับการรับรู้ทั

…งที่เป็นเพศเดียวกันเถิด [ถือ โดยอาการ ๕ เพิ่มเติม] ฝ่ายว่ากุลบุตรใด ( เคย ) เสพกรรมฐาน บริหารธุดงค์ มหาภูต (โดยจตุธาตุววัฏฐาน) จับสังขาร ( โดยลักขณญาณ ) กำหนดนามรูป เพิกสัตตสัญญา ทำสมณธรรม อบรมวาสนา บำเพ็ญ …

บทความนี้ให้การอธิบายเกี่ยวกับการทำความเข้าใจอาการปฏิกูลซึ่งเป็นปัจจัยทำให้จิตแกว่งไปมา ข้อมูลจากอรรถกถามัชฌิมนิกายเบื้องต้นและข้อควรปฏิบัติในการถือเอานิมิตโดยอาการ ๕ โดยเฉพาะกับผู้ที่มีประสบการณ์ในกร

…- - หน้าที่ 63 สมุฏฐานมีกรรมสมุฏฐานเป็นต้น ก็ยังมีความเป็นอันเดียวกัน ด้วย อำนาจแห่งความเป็นรูป เป็นมหาภูต เป็นธาตุ เป็นธรรม และเป็น ของไม่เที่ยงเป็นอาทิ แท้จริง ธาตุทั้งปวงได้ชื่อว่ารูป เพราะธาตุทั้งปวงนั้…

…ธาตุที่เรียกว่า รูป ซึ่งไม่ล่วงลักษณะของความทรุดโทรม มีการอธิบายถึงการปรากฏการณ์ใหญ่ที่เกี่ยวข้องกับมหาภูตและวิการต่าง ๆ ที่มีอิทธิพลต่อการทำความเข้าใจในธรรม ทั้งในด้านของอนุปาทินนสันดานและอุปาทินนสันดาน บท…

…หลาย ในมหาสมุทร อัตภาพ (ลำตัวของ สัตว์) ทั้งหลาย ยาวตั้ง ๑๐๐ โยชน์ก็มี" ดังนี้เป็นอาทิ [ความเสมอด้วยมหาภูต] บทว่า "เพราะเสมอด้วยมหาภูต" มีพรรณนาว่า ก็ภูตคือธาตุ ทั้งหลายนั้น ตัวเองมิได้เป็นสิ่งมีสีเขียวเลย …

บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดในสัทธรรมของวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะเรื่องอุปาทินนสันดานและการเปรียบเทียบว่าสิ่งต่าง ๆ ในจักรวาลนั้นได้แก่ธาตุที่มีการแสดงออกในลักษณะต่าง ๆ แม้จะไม่มีสีหรือรูปแบบตามที่ปรากฏ โดยแสดง

…ินและเครื่องนุ่งห่มเป็นต้น ที่นับ ว่ามาก เพราะต้องนำเข้ามา (ปรนเปรอ) ทุกวัน ๆ เพราะเหตุนั้นจึง ชื่อ มหาภูต อีกนัยหนึ่ง ชื่อมหาภูต เพราะเป็นภูตมีเครื่องบริหาร ดังนี้ก็ได้ มาก คงนก ๑. สรสลักขณ์ มหาฎีกาแปลว่า …

ในบทนี้ได้กล่าวถึงการเปรียบเทียบภูตที่น่ากลัวกับการหลอกลวงของธาตุที่มีรูปลักษณ์น่าพอใจ ซึ่งทำให้คนโง่หลงเชื่อ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงบทบาทของปัจจัยต่างๆ ที่มีผลต่อการดำรงอยู่และการบริหารชีวิต โดยเฉ

…าดยับ) ในเพราะงู สัตถมุข ฉะนั้น ภูต (คือธาตุ) ทั้งหลายมีวิการใหญ่ ๆ ดังนี้ เพราะเหตุนั้น จึงได้ชื่อ มหาภูต ๆ นัยที่ ๒ ใช้ในอรรถอาธารณะ แต่นำไปสัมพันธ์เข้ากับ ปฐวีธาตุปปโกเป็น เป็น... โกเปเนว เรียงเป็นความว่…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างร่างกายและธาตุต่าง ๆ ภายใต้การเปรียบเทียบกับงูที่กัด โดยอธิบายว่า ร่างกายที่ถูกงูกัดจะได้รับผลกระทบที่แตกต่างกันตามธาตุที่เกี่ยวข้อง ผ่านการใช้ตัวอย่างเพื่อแสดงถ

…ดู เป็นชนกปัจจัยแห่งธาตุทั้งหลายที่มีฤดูเป็นสมุฏฐาน เป็น อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัยแห่งธาตุที่เหลือ มหาภูตที่มีกรรมเป็นสมุฏฐาน ย่อมเป็นปัจจัยแห่งมหาภูตทั้งหลาย ที่มีกรรมเป็นสมุฏฐาน (ด้วยกัน) บ้าง ที่มีสิ่งอ…

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงบทบาทของอาหาร ธาตุ และสาเหตุหลักที่ส่งผลต่อการเกิดของมหาภูตต่างๆ ทั้งในแง่ของกรรม จิต และฤดู พิจารณาถึงลักษณะของปัจจัยที่เข้ามามีบทบาทในการเกิดและการดำรงอยู่ขอ…