อติ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 36 / 146

…กา - หน้าที่ 165 วาร ๔ เหล่านี้ คำว่า วิสัยปวัติเป็นอารมณ์แม้ของโมฆวาร ดังนี้ สำเร็จแล้ว ฯ จริงอยู่ อติปริตตารมณ์ ย่อมเป็นปัจจัยของการบัญญัติว่า โมฆวารได้ ฯ ก็เมื่อถือเอาความอย่างอื่น ปัจฉิมวาร ไม่มีความ…

…าวถึงการศึกษาอภิธัมมัตถสังคหะในด้านวิถีจิตและอารมณ์ที่เกิดขึ้นในปัญจทวาร โดยเฉพาะการพิจารณาโมฆวารและอติปริตตารมณ์ โดยมีการอธิบายถึงความเหมาะสมของการเกิดขึ้นของจิตและอารมณ์ในสภาวะแตกต่างๆ พร้อมทั้งให้ความ…

…ารรูปให้ตั้งขึ้น ฯ บทว่า ชีวิตนวก ได้แก่ ชีวิตนวกะซึ่งมีกายทสกะเป็นที่ตั้งอยู่ เพราะไม่มีกายฯ บทว่า อติริจฺฉติ ความว่า เป็นรูปที่เหลือลงจากรูปที่ จะมีได้ในปฏิสนธิกาลและปวัติกาลแห่งพรหมที่เหลือ ๆ ก็รูปที่…

บทความนี้กล่าวถึงอภิธัมมัตถสังคหบาลีและอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา ซึ่งศึกษาความเป็นไปของชีวิตและการมีอยู่ของรูปในภาวะการดับของพรหม รูปแบบต่างๆ ของชีวิต รวมถึงการที่อาหารและฤดูมีอิทธิพลต่อการสร้างรูป นอกจา

…ิสันถารไม่ยกเว้น ในฝ่ายคฤหัสถ์ปฏิสันถารก็จำเป็นจะต้องประพฤติตามหน้าที่ จัดเข้า ในปัญจพลี โดยชื่อว่า อติถิพลี คือต้อนรับแขกผู้มาถึงสำนัก เป็นกิจอันอริยสาวกควรทำด้วย กำลังแห่งโภคทรัพย์ที่เกิดขึ้น ด้วยอำนาจ…

การปฏิสันถารเป็นประเพณีที่สำคัญในสังคมไทย โดยเฉพาะเมื่อมีแขกมาเยือน ผู้ที่ต้อนรับต้องแสดงความเคารพและเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ สามารถเห็นได้จากพุทธประวัติในพระเวสสันดรและการปฏิบัติของสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้

…าลฉะนี้ ในฝ่ายคฤหัสถ์ถมณฑลพระองค์ก็ตรัสพุทธนิพนธ์ แสดงอย่างไว้ทั้งข้างเสียข้างดี ดังนี้ ว่า อตีสีต์ อติอุณห์ อิติ วิสุสฏฐกมฺมนฺเต อติสายมิวํ อหุ อตฺถา อจฺเจนฺติ มาณเว. (๒) ประโยชน์ที่ประสงค์ทั้งหลาย ย่อม…

บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับความสำคัญของการใช้เวลาอย่างมีคุณค่า โดยอิงหลักการจากพระธรรมที่สอนให้ผู้อยู่ในธรรมวินัยรู้จักแยกแยะช่วงเวลาที่ควรทำกิจต่าง ๆ รวมทั้งการเข้าใจฤดูกาลต่าง ๆ เพื่อให้สามารถใช้

…ี้ ในฝ่ายคฤหัสถ์มณฑล พระองค์ก็ตรัสพระพุทธนิพนธ์ ทรงแสดงอย่างนั้นไว้ทั้งข้างเสียทั้งข้างดี ดังนี้ว่า อติสต์ อติอุณห์ อิติ วิสสฎฐกมฺมนฺเต อติสายมิท อหฺ อตฺถา อจฺเจนฺติ มาณเว ។ ประโยชน์ที่ประสงค์ทั้งหลาย ย่…

เนื้อหาเกี่ยวกับความสำคัญของกาลัญญุตา ซึ่งหมายถึงการรู้จักใช้เวลาในชีวิตให้เกิดประโยชน์ ตามคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ แสดงให้เห็นถึงวิธีคิดและการปฏิบัติที่เหมาะสมในการใช้เวลาและทำกิจกรรมต่าง ๆ โดย

…ือความไม่ลุอำนาจแหล่งอคติไว้ในสิงคาโลวาทสูตร เป็นต้นวา ฉันทา โทสา ภยา โมหา นีหียติ ตสฺส ยโส โย ธมุม อติวตฺตติ กาฬปกเขว จนฺทิมา ។ ผู้ใดหาประพฤติล่วงธรรม เพราะรัก เพราะชัง เพราะกลัว เพราะหลง ยศของผู้นั้นย่…

เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการพิจารณาธรรมตามพระพุทธศาสนา โดยเน้นความสำคัญของการไม่ลงความเห็นอย่างเร่งรีบ และการรักษาธรรมชาติของผู้ดำเนินชีวิต อีกทั้งยังมีการชี้แจงถึงความเสื่อมและความเจริญของยศในสังคมตามกา

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) อหิ นาโคว สงฺคาเม อติวากย์ ติกฺขิสส์ ๓๔๒ จาปาโต ปาติ สร์ ทุสสีโล หิ พหุชฺชโน ។ เราจักอดกลั้นถอยคำเกิน เหมือนช้างที่ทนลูกศ…

เนื้อหาพูดถึงขันติในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในพระราชประวัติของสมเด็จพระพุทธเจ้า ที่ทรงแสดงความอดทนและมีใจเมตตาต่อผู้มีอิทธิพลที่ประสงค์ทำร้ายพระองค์ ทั้งในคำสอนเกี่ยวกับขันติและความอดทนต่อความทุกข์ ภิกษุ

…คือความไม่ลุอำนาจแห่งอคติไว้ในสิงคาโลวาทสูตรเป็นต้นว่า ฉนฺทา โทสา ภยา โมหา นิหียติ ตสฺส ยโส โย ธมฺม อติวตฺตติ กาฬปกเขว จนทิมา ฯ ผู้ใดประพฤติล่วงธรรมเพราะรัก เพราะยัง เพราะกลัว เพราะหลง ยศของผู้นั้น ย่อมเ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาธรรมและอรรถคดีที่สมดุล ไม่ผลุนผลัน โดยยกตัวอย่างตรรกะอันสำคัญที่สอนไว้ในศาสนา และเสนอแนวทางการควบคุมความขัดแย้งในสังคมไทย โดยอรรถบทจากสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์และวินัยในสงฆ์ แสด

… ๔ บอกอดีตกาล ตั้งแต่วันนี้ แปลว่า 'แล้ว" ถ้ามี 'อ' อยู่หน้า แปลว่า 'ได้ - แล้ว' ๑. • อุปจฺจคา [อุป+อติ+อ+คม+อ+อา.]

ในบทที่ 2 ของบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค หน้านี้อธิบายเกี่ยวกับอาขยาตและกิตก์ โดยเน้นถึงการบอกอดีตกาลและคำแปลที่สำคัญ เช่น 'ดึง' และ 'แล้ว' พร้อมตัวอย่างที่ช่วยในการเข้าใจนี้รวมถึงการจัดรูปแบบประโยคต่างๆ สา

… สำแดง ซึ่งธรรม ตรัสแล้ว ซึ่งคาถา อันนี้. ๖ ๕ ඝ ๔ [อดีตกาล] ๑) ล่วงแล้ว แปลว่า 'แล้ว' อุ. ตโย มาสา "อติกฺกนฺตา" เดือน ท. ๓ ก้าวล่วงแล้ว 0 ๒ ๒ ๒) ล่วงแล้วเสร็จ แปลว่า 'ครั้น - แล้ว' อุ. เยน ภควา, เตนุ-ปสง…

หนังสือส่วนนี้เน้นการศึกษาเกี่ยวกับการใช้ปัจจุบันและอดีตกาลในภาษาบาลี มีการวิเคราะห์ความหมายของคำต่างๆ เช่น 'อยู่', 'เมื่อ', 'แล้ว', เพื่อนำเสนอการใช้ภาษาในบริบทที่ถูกต้อง การฟังเท่าที่พระศาสดาตรัสและ

… ชฏ โก วิชเยย วิชเกต โก สมตฺโถติ ปุจฺฉติฯ เอว ปุฎโฐ ปนสฺส สพฺพธมฺเมสุ อปปฏิหตญาณจาโร เทวเทโว เทวานํ อติเทโว สกุกาณ์ อติสกฺโก พฺรหฺมานํ อติพรหมา จตุเวสารชฺชวิสารโท ทสพลธโร อนาวรณญาโณ สมนฺตรกฺขุ ภควา เอตมต…

บทความนี้สำรวจหลักคำสอนเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺค ซึ่งเน้นความสำคัญของการฝึกจิตและการมีสติในการศึกษาเพื่อการพัฒนาทางจิตวิญญาณ โดยมีการอ้างอิงถึงการปฏิบัติที่ช่วยเสริมสร้างความบริสุทธิ์ในจิตใจของผู้ปฏิบัติ น

…ฤติกา ปกาสิตา โหนติ ฯ สีลนิทเทโส เอว์ อเนกคุณสงฺคาหเกน สีลสมาธิปญฺญามุเขน เทสิโตปิ ปเนส วิสุทธิมคโค อติสังเขปเทสโตเยว โหติ ตสฺมา นาล สพฺเพส อุปการายาติ วิตถารมสฺส ทสฺเสต์ สีล ตาว อารพฺภ อิท ปญฺหากมุม โหต…

บทความนี้มีการวิเคราะห์หลักธรรมที่สำคัญในวิสุทธิมคฺคสฺส ซึ่งพูดถึงการใช้สีล สมาธิ และปัญญาในการลดละกิเลส โดยกล่าวถึงลักษณะของการปฏิบัติธรรมและผลของการปฏิบัติในรูปแบบต่างๆ เพื่อควบคุมกิเลสและทำให้เกิดค

…คครูปตาย น ปาริภายตาย (วา) น ชงฆ์เปสเกน น ๑. ม. ยุ. จาตุกัมยตาย ฯ ๒. น เวฬุทาเนน วาติอารีสุ วาสุทโท อติเรโก วิย ทิสสติ ฯ

เนื้อหาที่กล่าวถึงวิสุทธิมคฺคสฺส โดยการชี้แจงถึงความสำคัญของปาฏิโมกขที่มีผลต่อการปฏิบัติตามศีลในชีวิตประจำวันและวินัยในการประพฤติปฏิบัติศาสนา นอกจากนี้ยังพูดถึงอาจารย์และความสำคัญของลักษณะการเป็นอาจาร

…ชช์ คิลานปจฺจยเภสัชช์ ฯ ยังกิญจิ คิลานสุส สปปาย สกกมุม เตลมธุผาณิตาที่ติ วุตต์ โหติ ฯ ปริกขาโรติ ปน อติเรก วิย ทิลสติ ฯ ๒, สกุก...อิติปิ ปาโจ ฯ เอวมุปริปีฯ ๑.

ในประโยคนี้มีการอธิบายถึงวิสุทธิมคฺคซึ่งเกี่ยวข้องกับการตั้งอยู่ของเสนาสน์และกฎเกณฑ์ในการอยู่ร่วมกันซึ่งปฏิสัมพันธ์กันระหว่างภิกขุในกรณีของการตั้งอยู่ในเสนาสน์ โดยมีการกล่าวถึงคุณสมบัติต่าง ๆ ที่ส่งผล

…รสฺส หาริโน ฯ ยถา อคาร์ สุจฉนฺนํ วุฏฐิ น สมติวิชฺฌติ เอว สุภาวิต จิตต์ ราโค น สมติวิชฺฌตีติ ฯ อย ปน อติอุกกฎฐเทสนาฯ จิตต์ นาเมต์ ลหุปริวตฺติ ตสฺมา อุปปันนราห์ อสุภ มนสิกาเรน วินเทตวา อินทริยสิวโร สมปาเทต…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการเข้าใจถึงความสำคัญของจิตและการควบคุมอารมณ์ โดยเฉพาะในบริบทของพระพุทธศาสนาที่มีวิธีการฝึกสมาธิเพื่อเข้าถึงความสงบสุขและเสถียรภาพทางจิตใจ ผ่านการปฏิบัติตามหลักคำสอนจากพระพุทธเจ้

…สิฯ สมพหุลา ภิกขู เสนาสนจาริก อาหิณฑนตา จิตฺตกมฺม ทิสวา มโนรม ภนฺเต จิตฺตกมฺมนฺติ อาห์สุ ฯ เถโร อาห อติเรกสฏฐี เม อาวุโส วสุสาน เลเณ วสนฺตสฺส จิตฺตกมฺม อตฺถิ นตฺถิติปี น ชานามิ อชฺชทานิ จกฺขุมนฺเต นิสสาย…

เนื้อหาในส่วนนี้พูดถึงการฝึกจิตด้วยวิธีการต่างๆ ตามแนวพระพุทธศาสนา วิเคราะห์การเกิดและดับของสำนึกว่าเชื่อมโยงกับอารมณ์และความคิดอย่างไร ส่วนการจัดการกับความไม่ประสงค์ของจิตเป็นไปได้อย่างไร รวมถึงการสื

… คนตวา รตฺติภาเค จากมิ อภิรูหิ ฯ นาครุกฺเข อธิวฏฐา เทวตา ทณฺฑทีปก คเหตุวา อฏฐาสิ ฯ อถสฺส กลุ่มภูฐาน อติปริสุทธิ์ ปากฏ อโหสิฯ เถโร ก นุ โข เม อชฺช กมฺมฏฺฐานํ อติวัย ปกาสตีติ อตฺตมโน มชฺฌิมยามสมนนุตร์ สกลป…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการศึกษาและการแสดงออกทางธรรมในพระพุทธศาสนา โดยเน้นที่ความสำคัญของวิสุทธิมคฺเค รวมถึงการพูดถึงบุคลิกภาพและความสัมพันธ์ระหว่างนักบวชกับพระเจ้า เนื้อหาแสดงถึงความอ่อนน้อมและจิตใจที่สูง

…ทสนาทีห์ จสฺส คุเณหิ ปสนฺนาน คินีน สนฺติกา อุปฺปนฺนา ปญฺจยา ปริสุทฺธุปปาทา นาม ปิณฑบาตจริยาที่ห์ ปน อติปริสุทธุป ปาทาเยว ฯ ปริคคหิตธุตงฺคสฺส ปิณฑบาตจริยาที่หิ ธุดงคคุเณ สุส ปสนนาน สนฺติกา ธุดงคนิยมานุโลเ…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล โดยเน้นเรื่องการปฏิบัติทางธรรมะและการศึกษาธรรมะในสังคม อธิบายถึงสภาพของผู้ที่ปฏิบัติตนในเส้นทางแห่งวิสุทธิมคฺค โดยเฉพาะการรักษาศีลและการเพิ่มพูน

…มาโน มหา โมกคลุลานตเถเรน สุทธิ์ อญฺญตรสมี อรญฺเญ วิหรติฯ อกสุส เอกสม ทิวเส อุทรวาตาพาโธ อุปปัชชิตวา อติทุกข์ ชเนส ฯ มหาโมคคลลานเถโร สายณหสมเย ตสฺสายสุมโต อุปฏฐาน คโต เถร นิปนุน ทิสวา ต ปวตฺติ ปุจริตวา ปุ…

บทนี้เป็นการอภิปรายเกี่ยวกับโครงการและหลักการที่ปรากฏในพระไตรปิฎกเกี่ยวกับวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะการกล่าวถึงคุณธรรมและความเห็นของพระสาวก พระมหาโมคลาน และคำสอนเกี่ยวกับชีวิตและการปฏิบัติธรรม รวมถึงการสอดค

…เถร โภเชตวา ปุน ปตฺตปูร์ อทสุ ฯ เถโร อาคนฺตฺวา หนทาวุโส สารีปุตฺต ปริภุญชาติ อุปนาเม ฯ เถโร ต ทิสวา อติมนาโป ปายาโส กถ นุโข อุปปันโนติ จินเตนโต ตสฺสุปปตฺติมูล ทิสวา หราวุโส โมคคลาน อปริโภโค ปิณฑปาโตติ อา…

เนื้อหาในหน้านี้เน้นการสำรวจพระไตรปิฎกและการรับรู้เกี่ยวกับคัมภีร์ที่สำคัญในพระพุทธศาสนา ผ่านการวิเคราะห์และแปลความหมายของคำในพระไตรปิฎก รวมถึงการศึกษาความสำคัญของคำต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น วิสุทธิมค