การปฏิรูปสังคมในพุทธศาสนา : หน้า 85/163

ในครั้งพุทธกาลมีสิ่งที่ไม่ยุติธรรมอย่างมากเลย คือ ระบบวรรณะ เพราะว่าศาสนาพราหมณ์ หรือฮินดูสอนว่า คนวรรณะพราหมณ์เกิดจากปากของพระพรหม เพราะฉะนั้นเป็นวรรณะสูงสุด คนวรรณะกษัตริย์เกิดจากแขน คนวรรณะแพศย์ พวกพ่อค้า ช่างฝีมือ เกิดจากสะโพก ส่วนคน วรรณะศูทร หรือพวกกรรมกร เกิดจากเท้า เพราะฉะนั้นพวกนี้ต่าสุด กำาเนิดเกิดมาอย่างไร เปลี่ยนแปลงไม่ได้ เกิดจากเท้าก็ก้มหน้าก้มตาทำงานหนักต่อไป พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นนักปฏิรูปหรือจะเรียกว่าเป็นนักปฏิวัติผู้ยิ่งใหญ่ก็ว่าได้ พระองค์ ทรงรื้อระบบวรรณะหมดเลย ในสังคมของพระพุทธศาสนาไม่มีวรรณะ ทุกคนเสมอภาคและ เท่าเทียมกัน ในสังคมสงฆ์ใครจะเกิดมาจากวรรณะไหนก็ตาม ถ้ามาบวชพระ ของเก่าก็เหลือศูนย์ มาเริ่มนับหนึ่งใหม่ในธรรมวินัย พระพุทธองค์ทรงถือตามอายุการบวช ใครบวชก่อนก็เป็นพี่ บวช ทีหลังเป็นน้อง อายุ สถานภาพเดิมก่อนบวช ทุกอย่างลบทิ้งหมด ถือเป็นการเปลี่ยนแปลง ที่ยิ่งใหญ่มาก แม้กระทั่งคนไม่บวชก็เหมือนกัน บางทีเขาถูกปลูกฝังอย่างนั้น เขาเชื่ออย่างนั้น คนวรรณะ ศูทรก็ต้องนุ่งห่มสีมอ ๆ และอยู่กันแบบโทรม ๆ ทำงานหนัก ๆ เพราะเขาถูกปลูกฝังตั้งแต่เกิด ว่า เขาต้องเป็นอย่างนี้ แต่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบอกว่าไม่ใช่ คนทุกคนเกิดมาถือว่าเป็นมนุษย์ เหมือนกัน สิ่งที่จำแนกให้ต่างกันก็คือ สิ่งที่แต่ละคนกระทำ คนจะสูงจะต่ำไม่ได้อยู่ที่กำเนิด แต่ อยู่ที่สิ่งที่เขาทำ ถ้าทำดี เขาก็จะสูง ถ้าท่าสิ่งที่ไม่ดี คนนั้นก็เป็นคนต่ำ คือกรรมลิขิต ไม่ใช่พรหม ลิขิต เราเคยได้ฟังโคลงโลกนิติไหม ที่ว่า ฝูงชนกําเนิดคล้าย คลึงกัน ใหญ่ย่อมเพศผิวพรรณ ความรู้อาจเรียนทัน เว้นแต่ชั่วกระด้าง แผกบ้าง กันหมด อ่อนแก้ ฤาไหว ฝูงชนกำเนิดคล้ายคลึงกัน เพราะว่าทุกคนก็มีจมูก มีปาก มีตา เหมือนกัน จะเป็นคนชาติ ไหน ภาษาไหน ก็เป็นมนุษย์เหมือนกัน ใหญ่ย่อมเพศผิวพรรณ แผกบ้าง ที่ต่างกันอย่างมากก็คือ ขาวบ้าง ค่าบ้าง สูงบ้าง เตี้ยบ้าง หน้าตาต่างกันบ้าง แต่อย่างไร แล้วก็เป็นมนุษย์ เห็นก็รู้ว่าเป็น คน ความรู้อาจเรียนทันกันหมด ในแง่ความรู้กลับรู้สึกว่ายังเป็นเรื่องรองเสียอีก เพราะว่าสามารถ เรียนทันกันได้ เว้นแต่ชั่วดีกระด้าง อ่อนแก้ ฤาไหว แต่ความดีความชั่วที่เป็นสิ่งสำคัญ ถ้าไม่แก้ ก็ยากจะไปรอด เพราะฉะนั้น พระองค์ทรงแก้โดยติดอาวุธทางปัญญาก่อน ให้เขารู้ก่อนว่าคนเราไม่ได้เกิด จากพระโอษฐ์หรือเกิดจากอะไร ความจริงก็คือ เกิดจากท้องคุณแม่เหมือนกัน แล้วจะดีไม่ดีอยู่ที่ กรรมที่คุณทำ ทำกรรมดีก็เป็นคนดี สูงส่ง ทำกรรมชั่วก็เป็นคนชั้นต่ำ แล้วก็มีอบายหรือทุคติเป็นที่ไป ในเบื้องหน้า พระองค์ทรงน่าความจริงมาบอก พอเข้าใจแล้ว คนวรรณะศูทรที่เคยมอ ๆ ซึม ๆ ก็มีชีวิตชีวาขึ้นมาเลย พัฒนาตัวเองทุกอย่าง ๘๔ อยู่ในบุญ สิงหาคม ๒๕๕๗