หน้าหนังสือทั้งหมด

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
156
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
๑๔๐ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ สังเกตได้ดังนี้ ก. เกี่ยวกับชื่อพระเถระทั้งหมด เมื่อเข้าสมาสกับศัพท์ว่า เถร นิยมซ้อน ๆ เช่น อานนฺทตฺเถโร อุปาลิตเถโร กสฺสปตฺเถโร ฯลฯ ข. อุปสัค คือ สุ นำหน้า และ นิ
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ นี้เป็นแหล่งความรู้เกี่ยวกับการแปลจากภาษาไทยเป็นมคธ โดยมีการสังเกตเกี่ยวกับชื่อพระเถระที่นิยมใช้สมาสซ้อน และการใช้ศัพท์อุปสัคต่างๆ ในการแปล เช่น การนำหน้าสระและพยัญชนะ
การปฏิบัติธรรมและอุปสรรคที่พบ
5
การปฏิบัติธรรมและอุปสรรคที่พบ
สารบัญ คํานํา รายละเอียดรายวิชา วิธีการศึกษา บทที่ 1 อุปสรรคในการปฏิบัติธรรม 1.1 อุปสรรคต่อจิตที่เป็นสมาธิ 1.2 นิวรณ์ คืออะไร 1.3 อุปมานิวรณ์ 5 1.4 อุปกิเลส บทที่ 2 กามฉันทะและวิธีแก้ไข 2.1 ลักษณะของก
หนังสือเล่มนี้นำเสนอสารบัญที่ละเอียดเกี่ยวกับอุปสรรคในการปฏิบัติธรรม ตั้งแต่การวิเคราะห์อุปสรรคจิตที่เป็นสมาธิ, ความหมายของนิวรณ์, ไปจนถึงปัญหาอย่างกามฉันทะและวิธีการแก้ไข รวมทั้งพยาบาทและการจัดการกับ
หน้า3
11
เนื้อหาบทที่ 1 อุปสรรคในการปฏิบัติธรรม 1.1 อุปสรรคต่อจิตที่เป็นสมาธิ 1.2 นิวรณ์ คืออะไร 1.3 อุปมานิวรณ์ 5 1.4 อุปกิเลส 2 DOU สมาธิ 3 อุ ป ส ร ร ค แ ล ะ วิธี แก้ไข ใ น ก า ร ทำสมาธิ
ความสงสัยในข้อปฏิบัติและนิวรณ์
17
ความสงสัยในข้อปฏิบัติและนิวรณ์
สำคัญอย่างหนึ่งเหมือนกัน คำว่า “สงสัย” ในที่นี้ หมายถึงสงสัยในข้อปฏิบัติ เช่น สงสัยว่า บาปบุญจะมี หรือไม่ นรกสวรรค์จะมีหรือไม่ วิธีปฏิบัติกรรมฐานที่ตนเองกำลังปฏิบัติอยู่นี้ ถูกต้องหรือไม่ ทำแล้วจะได้
การสงสัยในข้อปฏิบัติกรรมฐานทำให้ผู้ปฏิบัติมีอุปสรรคในการพัฒนาจิตใจ เช่น ผู้ที่สงสัยว่าการปฏิบัติของตนเองถูกต้องหรือไม่ อาจทำให้ขาดการมุ่งมั่นทำสมาธิ การลังเลไม่แน่ใจในชีวิตก็เช่นกัน เปรียบเหมือนชายที่
การกำจัดนิวรณ์ 5 ผ่านการทำสมาธิ
18
การกำจัดนิวรณ์ 5 ผ่านการทำสมาธิ
1. เหล็ก(อโย) 2. ทองแดง(โลห์) 3. ดีบุก(ติปุ) 4. ตะกั่ว(สีส์) 5. เงิน(สชฺฌ์) ถ้าสิ่งทั้ง 5 นี้เข้าปลอมปนในทองคำแล้ว ทองคำนั้นจะไม่สวย ไม่อ่อน และใช้การไม่ได้ดี ข้อนี้ฉันใด จิตของคนเราก็ฉันนั้นเหมือนกัน
นิวรณ์ 5 ได้แก่ กามฉันทะ, พยาบาท, ถีนมิทธะ, อุทธัจจกุกกุจจะ และวิจิกิจฉา ทำให้จิตใจไม่สงบและเศร้าหมอง เปรียบเสมือนกว่าทองคำที่มีมลทิน การทำสมาธิเป็นวิธีในการกำจัดนิวรณ์เหล่านี้เพื่อความก้าวหน้าและความ
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
31
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
“ภิกษุในธรรมวินัยนี้ จิตมีราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตมีราคะ หรือจิตปราศจากราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากราคะ จิตมีโทสะ ก็รู้ชัดว่าจิตมีโทสะหรือจิตปราศจากโทสะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากโทสะ หรือจิตมีโมหะ ก็รู้ชัดว่า
ในธรรมวินัยนี้ ภิกษุจำเป็นต้องรู้ชัดเกี่ยวกับสถานะของจิต ไม่ว่าจะเป็นราคะ โทสะ และโมหะ หรือสภาพอื่นๆ ผ่านการพิจารณาความจริงในจิตของตนเอง การรู้ชัดในนิวรณ์ 5 ประการ เช่น กามฉันทะ พยาบาท หรือวิจิกิจฉา ท
อารมณ์และผลของสมถกัมมัฏฐาน
40
อารมณ์และผลของสมถกัมมัฏฐาน
2.1.2 อารมณ์ของสมถกัมมัฏฐาน การที่จะเจริญสมถกัมมัฏฐานเพื่อให้ได้ฌาน จะต้องรักษาจิตให้มีอารมณ์เดียวตลอดเวลา จิตที่มี อารมณ์เดียว ย่อมมีกำลังมหาศาลเหมือนน้ำที่ไหลสายเดียว มีกำลังมากกว่าน้ำหลายสาย สิ่งที
การเจริญสมถกัมมัฏฐานต้องรักษาจิตให้มีอารมณ์เดียว อารมณ์ของสมถะทำให้จิตสงบ มี 40 วิธีแบ่งเป็น 7 หมวด โดยการปฏิบัติอย่างต่อเนื่อง จะทำให้จิตเกิดสมาธิ ส่งผลให้กิเลสสงบ โดยมีองค์ฌาน 5 ที่ช่วยข่มนิวรณ์ 5 จ
การใช้กสิณในการเจริญสมาธิ
22
การใช้กสิณในการเจริญสมาธิ
ให้ถูกสิณเหมือนการมองส่องกระจกดูใบหน้าของตนเอง โดยที่ไม่ต้องพิจารณาสี ไม่ต้องใส่ใจ ถึงลักษณะแห่งปฐวีนิมิตนั้น แต่ว่าจะทิ้งสีเสียก็ไม่ได้ นึกเสียว่าสีนั้นเป็นอันเดียวกับดินซึ่งเป็น ที่อาศัยของมัน แยกกั
เนื้อหานี้กล่าวถึงการใช้กสิณในการเจริญสมาธิ ซึ่งประกอบด้วยการเริ่มต้นจากปฐวีกสิณและอาโปกสิณ ผู้ปฏิบัติควรทบทวนวิธีการพิจารณาและเพ่งดูสภาวะต่างๆ อย่างไม่ลำเอียง จนเกิดอุคคหนิมิตที่ชัดเจนและใจที่สงบ โดย
การทำจิตให้รู้เท่าทันอารมณ์
142
การทำจิตให้รู้เท่าทันอารมณ์
จิตรู้การเข้ามาและออกไปของอารมณ์ ซึ่งรู้ได้ด้วยวิธีการ 2 อย่าง คือ โดยความไม่หลง และ โดยอารมณ์ 10. ย่อมศึกษาว่าเราทำจิตให้รื่นเริงหายใจเข้าออก ปีติ คือ ความรื่นเริง ซึ่งปีติเกิดขึ้น ในฌานที่ 2 ทำจิตให
เนื้อหานี้สอนเกี่ยวกับการทำจิตให้รู้เท่าทันการเข้ามาและออกไปของอารมณ์ผ่านการสังเกตลมหายใจและการพัฒนาสมาธิ กอปรกับการเรียนรู้เพื่อความหลุดพ้นจากสภาวะอารมณ์ต่างๆ เช่น ความเฉื่อยชา ความฟุ้งซ่าน และความเศ
การบรรลุสีมสัมเภทและเมตตากัมมัฏฐาน
60
การบรรลุสีมสัมเภทและเมตตากัมมัฏฐาน
ปรากฏก็เท่ากับว่าได้อุปจารสมาธิ ส่วนในเมตตากัมมัฏฐานไม่มีปฏิภาคนิมิตปรากฏให้เห็น แต่ว่าในระดับของสีมสัมเภทที่บรรลุถึง นิวรณ์ 5 ประการ ได้ถูกข่มไว้ได้กิเลสทั้งหลายที่อยู่ใน ฐานะเดียวกับนิวรณ์ก็สงบลงหมด
การบรรลุสีมสัมเภทในเมตตากัมมัฏฐานมีความสำคัญในการฝึกจิตให้มีความเสมอภาค โดยไม่มีการแยกแยะบุคคล การดำเนินการบนหนทางนี้ต้องทำลายขอบเขตของจิต ที่ทำให้มองเห็นความแตกต่างในการรักและเกลียด ซึ่งหากจิตมีความป
ประเภทของกิเลสในพระพุทธศาสนา
37
ประเภทของกิเลสในพระพุทธศาสนา
นอกจากนี้ พระอรรถกถาจารย์ ได้อธิบายขยายแสดงจำนวนกิเลสที่มีมากมายไว้ว่า “อนึ่ง เพราะพระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ได้ทรงหักกิเลสเครื่องเร่าร้อน กระวนกระวายทุกอย่าง ตั้งแสนอย่าง มีประเภท คือ โลภะ โทสะ โ
บทความนี้นำเสนอการอธิบายกิเลสที่มีอยู่ในพระพุทธศาสนา โดยพระอรรถกถาจารย์ได้กล่าวถึงจำนวนและประเภทของกิเลสที่มีอยู่มากมาย เช่น โลภะ โทสะ โมหะ สาเหตุที่ทำให้กิเลสปรากฏแฝงในรูปแบบต่าง ๆ และการจัดแบ่งกิเลส
การมองด้วยจักขุธรรมกาย และลักษณะของสังโยชน์
48
การมองด้วยจักขุธรรมกาย และลักษณะของสังโยชน์
ซึ่งมองด้วยจักขุธรรมกายจะมีลักษณะเป็นจุดดำสนิทสุด ๆ หุ้มศูนย์กลางของธาตุธรรมเห็นจำคิด รู้ ของกายมนุษย์เอาไว้ มีลักษณะเป็นดวงดำๆ ดำสุดๆ ดำกว่ากิเลสที่ตรงอื่น จะมีลักษณะเป็น จุดเล็ก ๆ ดำ แล้วก็หุ้มศูนย์
เนื้อหาเกี่ยวกับการมองด้วยจักขุธรรมกายที่แสดงถึงจุดดำสนิทซึ่งหุ้มศูนย์กลางของเห็น จำ คิด รู้ ในกายมนุษย์และกายธรรมอื่น ๆ สังโยชน์ถูกมองว่าเป็นเชือกที่เชื่อมต่อกันตั้งแต่กายมนุษย์ไปจนถึงกายพระอนาคามี โ
ความเพียรในชีวิตทางธรรมและการทำสมาธิ
199
ความเพียรในชีวิตทางธรรมและการทำสมาธิ
ในชีวิตทางธรรม ความเพียร 4 ประการนี้ ถือเป็นหลักสำคัญมากในการปฏิบัติธรรม เพื่อความก้าวหน้า และเป็นประโยชน์เกื้อกูลแก่ชีวิตของชาวโลกอย่างมากด้วย ผู้หวังความเจริญ และความสุข ทั้งทางโลกและทางธรรม ควรมีคว
ในบทความนี้พูดถึงความเพียร 4 ประการที่สำคัญในการปฏิบัติธรรม เช่น สัมมาสติ ซึ่งรวมถึงการพิจารณากาย เวทนา จิต และธรรม เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต และช่วยสกัดกั้นกิเลส นอกจากนี้ยังอธิบายถึงการทำสมาธิทั้ง 3 ระด
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา (ปฐโม ภาโค)
600
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา (ปฐโม ภาโค)
ประโยคส - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถ โยชนา (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 600 อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา หน้า 600 [๔๗๘] สมป...ธานาตยาหิวจน์ สมตฺเถนฺโต อาห อรูปี นตฺตยาที่ ฯ หิ สจจ์ อรูปีน ขนฺธานํ สมฺปโยโค
เนื้อหาของบทความนี้เกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ซึ่งพูดถึงความสัมพันธ์ระหว่างอรูปและรูปโดยเฉพาะในเชิงธรรมะ พบว่ามีการเปรียบเทียบและอธิบายถึงการปรากฏของอรูป ซึ่งสำคัญต่อการเข้าใจในสภาวะต่าง ๆ ภายใต้หล
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา
177
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 177 สตฺตมปริจเฉทตฺถ โยชนา หน้า 177 กมุม ฯ วาโทติ สญฺญี ฯ โสเยว อตฺตวาโท อุปาทาน อิติ ตสุมา อตฺต...น์ ฯ อาธารณกลุ่มธาร โย ๆ [๒
เนื้อหานี้นำเสนอเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา และการวิเคราะห์โครงสร้างของคำและวิธีการที่ใช้ในการพัฒนาจิต บรรยายถึงธรรมและจิตในแง่ของความเข้าใจและการศึกษา เช่น การเกิดขึ้นของฌานและการระงับนิวรณ์. มีราย
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา
532
อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 530 นวมปริจเฉทตฺถโยชนา หน้า 531 จาติ จตุ...สีลนฺติ เหตุ ฯ เทสนา...นาติ ปริสุทฺธาติ ตติยาวิเสสน์ ฯ จตุ...ลนฺติ สัญญา ฯ ปริสุชฺ
เนื้อหาในบทนี้เน้นการวิเคราะห์อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดยเฉพาะเกี่ยวกับจิตตวิสุทธิ์และสีลาที่บริสุทธิ์ การอ้างอิงถึงหลักการและเหตุผลในลักษณะต่าง ๆ เกี่ยวข้องกับคุณสมบัติของจิตและธรรมที่ช่วยเสริมส
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
217
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 216 สตฺตมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 217 อุปาทานานิ ฯ กาโม เอว อุปาทาน กาเม อุปาทิยตีติ วา กามู ปาทาน ฯ อิมินา เม สีลวตา
บทความนี้สำรวจคำอธิบายเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา รวมถึงการอธิบายลักษณะของอุปาทานและความสัมพันธ์ระหว่างจิตและอารมณ์ต่าง ๆ การเข้าใจในคำอธิบายเหล่านี้จะช่วยให้ผู้ปฏิบัติเข้าถึงการปฏิบัติได้ดียิ่งขึ้
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
309
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 309 โอฆะ (กิเลสดุจห้วงน้ำ) ๔ คือ กาโมฆะ โอฆะคือกาม ๑ ภโวฆะ โอฆะคือภพ ๑ ทิฏโฐฆะ โอฆะคือทิฏฐิ ๑ อวิชโชฆะ โอฆะคืออวิชชา ๑ ฯ โยคะ (กิเลสเคร
ข้อความให้ความรู้เกี่ยวกับกิเลสต่าง ๆ ที่มีผลต่อจิตใจ เช่น โอฆะที่แบ่งออกเป็น 4 ประเภท, โยคะ 4 ประเภท, คันถะ 4 ประเภท และอุปาทาน 4 ประเภท รวมถึงนิวรณ์ 5 ประเภทที่ขัดขวางการรบกวนจิตใจ ทำให้เกิดความไม่ส
ความเข้าใจเกี่ยวกับสมาธิในภาวนา
101
ความเข้าใจเกี่ยวกับสมาธิในภาวนา
ม.4 ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 99 เปลือกสังข์ที่ขัดอย่างดีแล้ว ดุจดวงจันทร์ออกจากกลุ่มพลาหก ดุจ ฝูงนกยาง (ขาว บินอยู่) หน้าเมฆ (ดำ) แต่ว่านิมิตนั้นหาได้เป็นสิ่ง ที่มีสีสัณฐานไม่ เพ
ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงสมาธิ ๒ อย่างคือ อุปจารสมาธิและอัปปนาสมาธิ โดยอธิบายถึงธรรมชาติของนิมิตและการตั้งมั่นของจิตเมื่อประสบกับภาวนา การเข้าใจในความแตกต่างระหว่างสองระดับของสมาธิ และพัฒนาการของจิตในขณ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - การเข้าถึงฌานและนิวรณ์
145
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - การเข้าถึงฌานและนิวรณ์
…้ากล่าวไว้ว่า ปฐมฌานละองค์ ๕ ดังนี้ ความ ที่ปฐมฌานละองค์ ๕ ในคำนั้น บัณฑิตพึงทราบด้วยอำนาจแห่งการละ นิวรณ์ ๕ เหล่านี้ คือ กามฉันทะ พยาบาท ถีนมิทธะ อุทธัจจกุกกุจจะ วิจิกิจฉา เพราะเมื่อนิวรณ์เหล่านั้นยังมิได้ละ…
…มหมายของคำว่า 'อุปสมฺปชฺช' ในวิภังคปาฐะที่เกี่ยวข้องกับการบรรลุฌานที่ ๑ โดยกล่าวถึงความสำคัญของการละนิวรณ์ ๕ ได้แก่ กามฉันทะ พยาบาท ถีนมิทธะ อุทธัจจกุกกุจจะ และวิจิกิจฉา ซึ่งมีความจำเป็นในการเข้าสู่ฌานอย่างถู…