หน้าหนังสือทั้งหมด

อาศรม 4 ในศาสนาพราหมณ์
43
อาศรม 4 ในศาสนาพราหมณ์
… ต้องมีความประพฤติเรียบร้อย ต้องเคารพต่ออาจารย์ทุกโอกาส และต้องเรียน อยู่ในสำนักของอาจารย์อย่างน้อย 12 ปี จึงสำเร็จการศึกษา 2) คฤหัสถ์ (Grihastha : Householder) แปลว่า ผู้ครองเรือน เป็นวัยที่แสวงหาความ…
อาศรม 4 เป็นลำดับขั้นแห่งวิถีชีวิตในศาสนาพราหมณ์ แบ่งออกเป็น ยัชโญปวีต, คฤหัสถ์, วนปรัสถ์, และ สันยาสี การดำเนินชีวิตเหล่านี้มีวัตถุประสงค์เพื่อบรรลุโมกษะ โดยมีอิทธิพลต่อชีวิตสังคม มีข้อกำหนดเฉพาะสำหร
หลัทธิใหญ่ในปรัชญาอินเดีย
46
หลัทธิใหญ่ในปรัชญาอินเดีย
…ด้วยลัทธิเวทานตะ นยายะ ไวเศษิกะ สางขยะ โยคะ และมีนางสา ทรรศนะเหล่านี้มีรายละเอียดคำสอนต่างกันดังนี้ 1) ลัทธิเวทานตะ (Vedanta) ก่อตั้งโดยฤาษีพาทรายณะ ลัทธินี้สืบทอดมาจากการแตกยอดบทอุปนิษัทบทสุดท้ายของคั…
บทความนี้กล่าวถึงหลักทรรศนะ 6 แห่งปรัชญาอินเดีย ได้แก่ เวทานตะ ซึ่งก่อตั้งโดยฤาษีพาทรายณะ มุ่งเน้นไปที่ความจริงสูงสุดของอาตมันและปรมาตมัน และลัทธินยายะ โดยฤาษีโคตมะ ที่เน้นการใช้ตรรกะและเหตุผลในการค้น
ลัทธิต่าง ๆ ในปรัชญาอินเดีย
47
ลัทธิต่าง ๆ ในปรัชญาอินเดีย
…ห้ตั้งสมาธิ คือ การเพ่งจิตให้มีอารมณ์เดียวเป็นเอกัคคตา เพื่อให้วิญญาณเล็กน้อยทั้งหลายเข้าร่วมอยู่ใน 1 ประยงค์ แสนบุราณ, ปรัชญาอินเดีย, 2549 หน้า 152 * คำว่า “โยคะ” โดยทั่วไปใช้ในความหมายว่า “รวม” หมายถ…
พบกับความคิดของลัทธิไวเศษิกะที่สอนว่าโลกเกิดจากพลังอันมองไม่เห็นและแนวคิดเกี่ยวกับจิตอันยิ่งใหญ่ของปรมาตมันที่สร้างสรรค์สากลโลก ผ่านการขจัดอวิชชาเพื่อเข้าถึงโมกษะ ในขณะเดียวกัน สางขยะช่วยนำเสนอว่ามนุษ
ลัทธิและความเชื่อในพระพุทธศาสนา
59
ลัทธิและความเชื่อในพระพุทธศาสนา
…ชิรปญฺโญ. (2550), ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนาในอินเดีย. (ออนไลน์) 2 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 167-168 พระมหาดาวสยาม วชิรปญฺโญ. (2550), ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนาในอินเดีย. (ออนไลน์) 50 DOU ประวัติ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงลัทธิมักขลิโคสาลซึ่งมีความเชื่อว่าไม่มีเหตุไม่มีปัจจัยในการเกิดขึ้นของสุขทุกข์ และลัทธิอชิตเกสกัมพลที่ยึดมั่นในวัตถุนิยม รวมทั้งการแสดงความคิดที่ไม่เห็นคุณค่าของกรรมและการกระทำ โดยเส
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
60
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
…เวลัฏฐบุตรเป็นคณาจารย์ที่มีชื่อเสียงท่านหนึ่งในสมัยพุทธกาล พระมหา ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 171-172 * มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ เล่ม 18 หน้า 569 3 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 174-175 สังคม …
บทความนี้พูดถึงแนวคิดของปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตรในสมัยพุทธกาล ความเชื่อของปกุธกัจจายนะเกี่ยวกับลัทธิ ‘นัตถิกวาทะ’ ที่มองว่ามีสภาวะ 7 กองที่ไม่ขึ้นอยู่กับปัจจัยใด ๆ อธิบายว่าความตายและการเกิดใหม
โมคคัลลานะและพระสารีบุตรในประวัติพระพุทธศาสนา
61
โมคคัลลานะและพระสารีบุตรในประวัติพระพุทธศาสนา
…ภาพ ภายหลังเมื่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าอุบัติขึ้น สาวกของนิครนถนาฏบุตรจำนวนมาก ได้เปลี่ยนมาเป็นพุทธสาวก 1 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 53 หน้า 180-181 2 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 11 หน้า 99-303 * พระมหาดาวสยา…
เนื้อหานี้กล่าวถึงประวัติของโมคคัลลานะและพระสารีบุตรในขณะที่ยังเป็นอุปติสสะและโกลิตมานพ ที่เคยศึกษาอยู่กับสัญชัยเวลัฏฐบุตร อธิบายถึงลัทธิอมราวิกเขปวาทะของเขาที่มีความไม่แน่นอนและไม่ได้ชัดเจนในแนวคิด ร
ความเชื่อในศาสนาเชนและการดำรงชีวิตของศาสนิกชน
62
ความเชื่อในศาสนาเชนและการดำรงชีวิตของศาสนิกชน
…งของที่เจ้าของไม่ได้ให้ เว้นจากการประพฤติผิดในกาม และไม่ยินดีในกามวัตถุ ส่วนศาสนิกชนเชนต้องรักษาศีล 12 อย่างเคร่งครัดคือ เว้นจากการ ทำลายสิ่งที่มีชีวิต เว้นจากการประพฤติผิดในกาม เว้นจากการถือเอาสิ่งของ…
ลัทธิของนิครนถนาฏบุตรที่เรียกว่า ศาสนาเชน เป็นลัทธิที่ถือว่าการทรมานตนเองเป็นทางนำไปสู่การบรรลุธรรม โดยมีแก้ว 3 ดวง คือ ความเห็นชอบ ความรู้ชอบ และความประพฤติชอบ ศาสนานี้ยังเน้นความไม่เบียดเบียนและการร
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
65
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
…ะเจ้า สุทโธทนะทรงประสงค์จะขนานพระนามพระโพธิสัตว์ พระประยูรญาติทั้งหลายได้เชิญ พราหมณ์มาในวันนั้นถึง 108 ท่าน โดยคัดเลือกเหลือ 8 ท่านเพื่อให้ทำหน้าที่ขนานพระนาม พระโพธิสัตว์ เมื่อพระโพธิสัตว์ออกบวชและได…
การบังเกิดขึ้นของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้เปลี่ยนแปลงประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และวัฒนธรรมของชาวอินเดียอย่างมีนัยสำคัญ จากการที่สังคมก่อนยุคพุทธกาลอยู่ภายใต้อิทธิพลของศาสนาพราหมณ์การแบ่งคนเป็น 4 วรรณะมีอิท
ธนัญชานีสูตรและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
66
ธนัญชานีสูตรและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
…สามารถที่จะอดกลั้นอยู่ได้ พราหมณ์กล่าวว่า แน่ะแม่มหาจำเริญ ก่อนอื่นเจ้าต้องพยายามปิดประตูบ้านในบ้าน 100 ตระกูล เมื่อไม่สามารถจะปิดปากที่จะพึง ปิดด้วยนิ้วทั้ง 2 ชั่วเวลาที่พวกพราหมณ์บริโภค พราหมณ์นั้นแม…
ธนัญชานีสูตรเล่าถึงนางพราหมณีที่มีความเลื่อมใสในพระพุทธเจ้า ขณะเดียวกันก็ต้องเผชิญกับการต่อต้านจากสามีที่เป็นพราหมณ์ โดยในเนื้อหากล่าวถึงความเชื่อดั้งเดิมและบทบาทของพระพุทธศาสนาในการเปลี่ยนแปลงสังคมอิ
ความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาในยุคต่างๆ
67
ความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาในยุคต่างๆ
…ปนี้ กษัตริย์ที่เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ลำดับ รายนามกษัตริย์ แคว้น สิ่งที่บ่งชี้ความเลื่อมใส อ้างอิง 1 พระเจ้าพิมพิสาร มคธ ได้ดวงตาเห็นธรรม 2 พระเจ้าอชาตศัตรู มคธ ทรงอุปถัมภ์ปฐมสังคายนา วิ.มหา.6/58/112-…
เรื่องราวเกี่ยวกับคฤหบดีและประชาชนในหมู่บ้านขานุมัตตะที่ได้ฟังธรรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทำให้เกิดความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการแสดงความเคารพของกษัตริย์หลายพระองค์ที่ได้บรรลุธรรมและหันมาเป็นอุบ
รายนามกษัตริย์และพราหมณ์ผู้เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา
68
รายนามกษัตริย์และพราหมณ์ผู้เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา
ลาดับ รายนามกษัตริย์ แคว้น สิ่งที่บ่งชี้ความเลื่อมใส อ้างอิง 10 เจ้ามัลละ เมืองกุสินารา มัลละ ทำสถูปและฉลองพระสรีรธาตุ ที.ม.13/161/334 11 กษัตริย์โมริยะ ทำสถูปและ…
ในเอกสารนี้ได้รวบรวมรายชื่อกษัตริย์และพราหมณ์ที่แสดงความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา พร้อมทั้งระบุสิ่งที่บ่งชี้ถึงความเลื่อมใสของแต่ละบุคคล โดยมีการอ้างอิงจากแหล่งข้อมูลที่เชื่อถือได้ ที่แสดงให้เห็นถึงการพั
ลำดับพราหมณ์ในพระพุทธศาสนา
69
ลำดับพราหมณ์ในพระพุทธศาสนา
ลำดับ พราหมณ์ 11 พราหมณ์ผู้หนึ่ง สถานภาพ เมือง สิ่งที่บ่งชี้ความเลื่อมใส อ้างอิง ผู้เป็นเศรษฐี แสดงตนเป็นอุบาสก อัง…
เนื้อหาเกี่ยวกับลำดับพราหมณ์ที่เลื่อมใสในพระพุทธศาสนา รวมถึงการเปลี่ยนแปลงความเชื่อและวัฒนธรรมในสังคมอินเดีย เน้นบทบาทของมหาเศรษฐีและเจ้าเมืองที่ช่วยเผยแพร่คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ส่งผลให้ชุมชนมีก
วาเสฏฐะและอุบาสกผู้เข้าถึงพระรัตนตรัย
71
วาเสฏฐะและอุบาสกผู้เข้าถึงพระรัตนตรัย
…วช เป็นบรรพชิตในธรรมวินัยที่ตถาคตประกาศแล้ว ย่อมละนามและโคตรเดิมเสีย ถึงความนับว่า ศากยบุตรทั้งนั้น 1 ทีฆนิกาย สีลขันธวรรค เล่ม 12 ข้อ 371 หน้า 403-404 2 อังคุตตรนิกาย เล่ม 37 ข้อ 109 หน้า 403-404 62 D…
เนื้อหาเกี่ยวกับวาเสฏฐะที่แสดงให้เห็นถึงความเข้าใจผิดของพราหมณ์ในพระเจ้าเมื่อเปรียบเทียบกับการนำทางในที่มืดและพระธรรมที่นำพาให้เห็นความจริง การยอมรับในพระรัตนตรัยเป็นอุบาสกและการหยุดให้การยอมรับวรรณะแ
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
75
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
เนื้อหาบทที่ 4 พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล 4.1 พระพุทธศาสนาหลังพุทธปรินิพพาน 500 ปี 4.1.1 การสังคายนาครั้งที่ 1 4.1.2 การสังคายนาครั้งที่ 2 4.1.3 …
…4 สำรวจพระพุทธศาสนาในอินเดียตั้งแต่หลังพุทธปรินิพพานไปจนถึงยุคเสื่อม โดยเริ่มจากการสังคายนาครั้งที่ 1 ถึง 3 ก่อนต่อมาเป็นการศึกษาแนวคิดของนิกายมหายานและการเสื่อมของพระพุทธศาสนาในอินเดีย ซึ่งมีการเผยแพร…
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
78
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
บทที่ 4 พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล 4.1 พระพุทธศาสนาหลังพุทธปรินิพพาน 500 ปี ในมหาปรินิพพานสูตรมีข้อความตอนหนึ่งกล่าวถึงโอวาทที่พระสัมมาสัม…
บทที่ 4 สำรวจความสำคัญของพระธรรมและวินัยหลังพระสัมมาสัมพุทธเจ้าล่วงลับไป และแนวทางการสังคายนาเพื่อรักษาพระศาสนาให้ยั่งยืน เสนอวิธีการรวบรวมคำสอนของพระองค์ในลักษณะต่าง ๆ เพื่อประโยชน์แก่พุทธบริษัท และป
ความแตกแยกและการสังคายนาในพระพุทธศาสนา
83
ความแตกแยกและการสังคายนาในพระพุทธศาสนา
…โต้ตอบว่า: ผ้านิสีทนะที่ไม่มีชาย ภิกษุจะใช้ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ซึ่งจะต้องตัดเสียจึงจะแสดงอาบัติตก) 10. ภิกษุชาววัชชี: ภิกษุรับและยินดีในเงินทองที่เขาถวาย ไม่เป็นอาบัติ (พระสัพพกามีโต้ตอบว่า : การรับเง…
…พกามีและภิกษุชาววัชชี รวมถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการสังคายนาในเมืองปาฏลีบุตร โดยมีผู้เข้าร่วมมากถึง 10,000 รูป ทำให้เกิดการแตกออกเป็น 2 ฝ่าย คือ สหกรณ์มหาสังคีติและเถรวาท ซึ่งนำไปสู่การก่อตั้งนิกายใหม่…
การแตกแยกในพระพุทธศาสนา
89
การแตกแยกในพระพุทธศาสนา
…มรับ ยังคงประพฤติตามที่ตนได้รู้ได้รับฟังมาจากพระพุทธองค์เท่านั้น มหากัสสปะเป็นประธาน เมื่อกาลล่วงไป 100 ปีหลังพุทธปรินิพพาน การขัดแย้งก็เริ่มปรากฏให้เห็นชัดเจน เป็นรูปธรรม จากกรณีภิกษุแตกกันออกเป็น 2 ฝ…
บทความนี้กล่าวถึงความเปลี่ยนแปลงในความสมัครสมานสามัคคีภายในคณะสงฆ์หลังจากที่พระพุทธองค์ทรงดับขันธปรินิพพาน ความแตกต่างในระดับสภาวธรรม ข้อวัตรปฏิบัติ รวมถึงความขัดแย้งที่เกิดจากการทำสังคายนา ซึ่งส่งผลใ
แนวคิดในมหายาน: การเปรียบเทียบพาหนะทางธรรม
93
แนวคิดในมหายาน: การเปรียบเทียบพาหนะทางธรรม
… แนวคิดเรื่อง “พระพุทธเจ้า 3 ประเภท” พระพุทธศาสนาในฝ่ายมหายานได้แบ่งพระพุทธเจ้าออกเป็น 3 ประเภท คือ 1) พระอาทิพุทธเจ้า พระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่เรียกว่าพระอาทิพุทธะนี้ เป็นผู้เกิดขึ้น มาเองก่อนสิ่งใดทั้งห…
ในความเชื่อของมหายาน แบ่งปัญญาออกเป็น 3 ประเภท โดยเปรียบเทียบการข้ามพ้นด้วยกระต่าย ม้า และช้าง ซึ่งแสดงถึงความแตกต่างในการเข้าถึงธรรมะ โดยเฉพาะแนวคิดโพธิสัตว์ที่รองรับทุกสรรพสัตว์ โดยไม่จำกัดเพศหรือชน
แนวคิดตรีกายในพระพุทธศาสนามหายาน
95
แนวคิดตรีกายในพระพุทธศาสนามหายาน
…คิดตรีกายขึ้นมา และธรรมกายก็มี ความหมายค่อนข้างไปทางเทวนิยม ดังนั้นพระกายทั้ง 3 จึงมีความหมายดังนี้ 1) ธรรมกาย หมายถึง สภาวะอันเป็นอมตะ เป็นสิ่งที่ไร้รูป ไม่อาจรับรู้ได้ด้วย ประสาทสัมผัส ไม่มีเบื้องต้น…
เนื้อหานี้พูดถึงแนวคิดตรีกายซึ่งประกอบด้วยธรรมกาย สัมโภคกาย และนิรมาณกายในพระพุทธศาสนามหายาน โดยอธิบายถึงความหมายและบทบาทของพระกายทั้งสาม และความเชื่อที่เกี่ยวข้องในจิตวิญญาณของพระโพธิสัตว์และการสอนใน
แนวคิดเรื่องตรีกายและพุทธเกษตรในพระพุทธศาสนา
96
แนวคิดเรื่องตรีกายและพุทธเกษตรในพระพุทธศาสนา
…องค์ใดสมัยที่เป็นพระโพธิสัตว์ได้บำเพ็ญบารมีไว้มาก สมภาร พรมทา, พุทธศาสนามหายาน นิกายหลัก, 2540 หน้า 141-142 พระพุ ท ธ ศ า ส น า ใ น อินเดีย หลังยุค พุ ท ธ ก า ล DOU 87
เนื้อหาเสนอมุมมองเกี่ยวกับตรีกายของพระพุทธเจ้า ซึ่งมีการแสดงออกในรูปแบบต่าง ๆ โดยที่นิยมถือตามทัศนะของมหายานว่าพระสัมมาสัมพุทธเจ้ายังคงอยู่ในรูปสัมโภคกาย แม้เสด็จดับขันธปรินิพพานไป นอกจากนี้ยังกล่าวถึ