DOU : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 414 / 436

…่ม 21, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2541), หน้า 193-202 บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 7

เมื่อเราได้ทราบข้อควรปฏิบัติเพื่อแสดงความเคารพต่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าดังกล่าว มาข้างต้นแล้ว ต่อจากนี้ไป จะได้ยกตัวอย่างความเคารพของพระเจ้าปเสนทิโกศลที่มีต่อองค์ สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในครั้งสมัยพุท

…มคำ สั่งสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า แล้วแสดงออกซึ่งความเคารพ ดังนี้ 1. เมื่อมีประกาศแสดงธรรมก็ไปฟัง 8 DOU พุทธธรรม 2

8. ทำให้ช่างไม้สองคน คนหนึ่งชื่ออิสทันตะ คนหนึ่งชื่อปุราณะ ซึ่งพระเจ้าปเสนทิ โกศลได้ชุบเลี้ยงไว้ ให้ใช้ยวดยานของพระองค์ พระองค์ให้เครื่องเลี้ยงชีพแก่เขา นำยศมาให้เขา แต่ถึงกระนั้นเขาจะได้ทำความเคารพนบ

… (กรุงเทพฯ : มหามกุฏ ราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 127-129. 1 ค บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 9

2. ฟังธรรมด้วยความสงบ สำรวม ตั้งใจ 3. ไม่นั่งหลับ ไม่นั่งคุยกัน ไม่คิดฟุ้งซ่าน ขณะฟังธรรม 4. ไม่วางหนังสือธรรมะไว้ในที่ต่ำ 5. ไม่ดูหมิ่นพระธรรม 6. บอกธรรม สอนธรรม ด้วยความระมัดระวังไม่ให้ผิดพลาด เรื่อ

…นั่งกอดเข่าเจ่าจุก 3. ไม่สวมรองเท้า ไม่กางร่ม ในที่ประชุมสงฆ์ 4. ไม่คะนองมือคะนองเท้าต่อหน้าท่าน 10 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

ด้วยใจ ก็อันตรธานจากพรหมโลก มาปรากฏเฉพาะพระพักตร์พระผู้มีพระภาคเจ้า เหมือน บุรุษมีกำลัง จึงเหยียดออกซึ่งแขนที่อยู่หรือพึ่งคู่เข้าซึ่งแขนเหยียดอยู่ ฉะนั้น ครั้นแล้ว สหัมบดีพรหมกระทําผ้าห่มเฉวียงบ่าข้า

…่ม 9, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 132-136. บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 11

5. เมื่อพระเถระไม่เชิญ ไม่แสดงธรรม 6. เมื่อพระเถระไม่เชิญ ไม่อวดรู้แก้ปัญหาธรรม 7. ไม่เดิน ยืน นั่ง เบียดพระเถระ 8. แลดูท่านด้วยจิตเลื่อมใส 9. ต้อนรับท่านด้วยไทยธรรม เรื่องของความเคารพในพระสงฆ์นั้น ม

…ต่อท่านผู้ใหญ่ ย่อมเป็นผู้ อันมหาชนสรรเสริญในปัจจุบันนี้ ทั้ง สัมปรายภพของคนเหล่านั้นเป็นสุคติแล 12 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

โสดาบัน เป็นพระสกทาคามี เป็นพระอนาคามี เป็นพระอรหันต์ ได้วิชชา 3 ได้อภิญญา 6 ภิกษุนั้นควรได้อาสนะอันเลิศ น้ำอันเลิศ บิณฑบาตอันเลิศ ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้ารับสั่งกะภิกษุทั้งหลายว่าดูก่อนภิกษุทั้งห

…ม 23, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 509-513. บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 13

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย แท้จริงสัตว์เหล่านั้นเป็นดิรัจฉาน ยังมีความเคารพยำเกรงกัน มี ความประพฤติกลมเกลียวกันอยู่การที่พวกเธอเป็นบรรพชิตในธรรมวินัยที่เรากล่าวดีแล้วอย่างนี้ มีความเคารพย่าเกรงกัน มีความประพ

…ด้ด้วยชิวหา โผฏฐัพพะที่รู้ได้ด้วยกาย-ธรรมารมณ์ที่รู้ได้ด้วยมโน แล้ว มีจิตสงบแล้วภายใน ประพฤติสงบ 14 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

และมนุษย์ทั้งหลาย เป็นผู้ตื่นแล้ว เป็นผู้แจกธรรม พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้นทำให้แจ้ง ด้วยปัญญาอันยิ่งเองแล้ว สอนโลกนี้ทั้งเทวดา มาร พรหม ทุกหมู่สัตว์ทั้งสมณะและพราหมณ์ ทั้งเทวดาและมนุษย์ ให้รู้ทั่

…์ว่า เป็นอุบาสกผู้ถึงสรณะตลอดชีวิต ตั้งแต่วันนี้ เป็นต้นไป บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 15

ทางกาย ทางวาจา ทางใจอยู่ สมณพราหมณ์เช่นนี้ ควรสักการะ เคารพ นับถือ บูชา นั่นเพราะ เหตุไร เพราะว่าแม้พวกเรายังมีความกำหนัด ความขัดเคือง ความลุ่มหลงใน รูปที่รู้ได้ด้วยจักษุ เสียงที่รู้ได้ด้วยโสต - กลิ่

…มนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์ เล่ม 20, พิมพ์ครั้งที่ 4, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 290. 16 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

จากเรื่องนี้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงชี้แนะให้เราเห็นว่า สมณพราหมณ์ นักบวช หรือพระภิกษุสงฆ์ ที่ควรแก่การเคารพ สักการะ นับถือ บูชานั้น จะต้องเป็นผู้ที่ปราศจาก หรือปฏิบัติเพื่อความปราศจาก ความกำหนัด ความขั

…ี่ 4, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 239-244, บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 17

ของเรา และพระสารีบุตรผู้รักษาธรรม ผู้มีความอิ่มใจ เป็นพระอุปัชฌาย์ของเรา ทั้งหมดเป็น คำสอนของพระชินเจ้า จากเรื่องนี้ทำให้เราเห็นได้ว่า ผู้ที่มีความเคารพในการศึกษานั้น จะเป็นผู้ที่ใคร่ ต่อการเรียนรู้ แ

…ว์อื่นเลย ชายหนุ่มลูกศิษย์ไม่ยอมเชื่อ แต่ก็คิดว่าจะฆ่าสัตว์ที่ไม่มีเจ้าของ ถึงจะไม่โดนปรับ เมื่อ 18 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

ไม่มีใครเชื่อ ความไม่เชื่อนั้นจะเป็นกรรมติดตัวพวกเขาไป แต่วันนี้เราเป็นพยานของโมคคัลลานะ จึงบอกได้” จะเห็นได้ว่า ขนาดพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งเป็นบรมครูของพวกเราทั้งหลาย พระองค์ ท่านจะตรัสอะไร ยังต้องใ

…ง ที่ 4. (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 35-37. บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 19

เดินไปพบพระปัจเจกพุทธเจ้าซึ่งกำลังเดินเที่ยวบิณฑบาตจึงคิดว่า พระสมณะรูปนี้ไม่มีพ่อไม่มีแม่ เอาล่ะเราจะทดสอบศิลปะกับพระสมณะรูปนี้แหละ จึงดีดก้อนกรวด เล็งช่องหูเบื้องขวาของ พระปัจเจกพุทธเจ้า ก้อนกรวดเข้

…เหมือนกันแล ฯลฯ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย แสงสว่างแห่งดวงดาวเหล่าใดเหล่าหนึ่ง แสงสว่างเหล่านั้นทั้งหมด 20 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

มีความไม่ประมาทเป็นมูล ประชุมลงในความไม่ประมาท ความไม่ประมาท บัณฑิตกล่าวว่า เป็น ยอดของกุศลธรรมเหล่านั้น ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย รอยเท้าของสัตว์ทั้งหลายที่เที่ยวไปบนแผ่นดินเหล่าใดเหล่าหนึ่ง รอยเท้าเหล่านั

…ที่ 4, (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 691-693. บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 21

กําจัดความมืดที่มีในอากาศทั้งหมดแล้ว ย่อมส่องแสง แผดแสงและแจ่มกระจ่าง แม้ฉันใด ดู ก่อนภิกษุทั้งหลาย กุศลธรรมเหล่าใดเหล่าหนึ่ง ก็ฉันนั้นเหมือนกันแล ฯลฯ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย แม่น้ำใหญ่ ๆ สายใดสายหนึ่ง คื

…ร และ อรรถกถา แปล ขุททกนิกาย ชาดก เล่ม 59, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏ ราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 395-401. 22 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

2 ไว้ได้ คือ ประโยชน์ในปัจจุบัน และประโยชน์ในสัมปรายภพ คือ ความไม่ประมาท ดูก่อนพราหมณ์ เปรียบเหมือนรอยเท้าชนิดใดชนิดหนึ่งของสัตว์ทั้งหลาย ที่สัญจรไป บนแผ่นดิน รอยเท้าเหล่านั้นทั้งปวงย่อมรวมลงในรอยเท้า

…ด้ ดังนั้นเราทุกคนต้องหมั่นระแวดระวังภัยที่ยังมาไม่ถึงด้วย บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 23

ขยอกเหยื่อที่พญานาคนั้นใช้ปากคาบไว้ทิ้ง บินไปทางยอดป่ามุ่งหมายไปที่ต้นโกฏสิมพลี นาคราช เมื่อห้อยหัวลง จึงคิดว่า เราจักสลัดตัวให้หลุด จึงสอดขนดเข้าไปที่ต้นนิโครธต้น หนึ่งพันต้น นิโครธยึดไว้ ต้นนิโครธก็

…ฉักกจนิบาต เล่ม 36, พิมพ์ ครั้งที่ 4, (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), ข้อ 18 หน้า 190-193. 24 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

เรื่องที่ 4 ความไม่ประมาทด้วยการระวังภัยในอนาคต 5 ประการ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เห็นภัยในอนาคต 5 ประการนี้ ก็ควรเป็นผู้ไม่ประมาท มี ความเพียร มีใจเด็ดเดี่ยว เพื่อถึงธรรมที่ยังไม่ถึง เพื่อบรรลุธรร

…ปรารถนาที่จะได้บรรลุธรรมแล้วไซร้ ก็ควรเร่งทำความเพียรเพื่อ บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 25 ที่ 1 ค

แล้ว ก็จักอยู่สบายแม้ในเวลาทุพภิกขภัย ภิกษุผู้เห็นภัยในอนาคตข้อที่ 3 นี้ ควรเป็นผู้ไม่ประมาท... อีกประการหนึ่ง ภิกษุย่อมพิจารณาเห็นดังนี้ว่า บัดนี้แล มนุษย์ทั้งหลายย่อมเป็นผู้ พร้อมเพรียงกัน ชื่นชมต่

…ปัญจก-ฉักกนิบาต เล่มที่ 36, พิมพ์ครั้งที่ 4, (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 138-142. 26 DOU พุท ธ ธ ร ร ม 2

ให้บรรลุธรรม ก่อนที่ภัยในอนาคตทั้ง 5 ประการจะมาถึงตัวเรา เรื่องที่ 5 สร้างความไม่ประมาทด้วยการพิจารณาฐานะที่ควรพิจารณาเนือง ๆ 5 ประการ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ฐานะ 5 ประการ อันสตรี บุรุษ คฤหัสถ์ หรือบรรพ