ความรู้ของคนพาล : หน้า 30/287

เดินไปพบพระปัจเจกพุทธเจ้าซึ่งกำลังเดินเที่ยวบิณฑบาตจึงคิดว่า พระสมณะรูปนี้ไม่มีพ่อไม่มีแม่ เอาล่ะเราจะทดสอบศิลปะกับพระสมณะรูปนี้แหละ จึงดีดก้อนกรวด เล็งช่องหูเบื้องขวาของ พระปัจเจกพุทธเจ้า ก้อนกรวดเข้าไปโดนช่องหูข้างขวา ทะลุออกช่องหูข้างซ้าย ทุกขเวทนาแสน สาหัสได้เกิดขึ้นกับท่าน พระปัจเจกพุทธเจ้าท่านไม่สามารถเที่ยวบิณฑบาตต่อไปได้ จึงเหาะ กลับไปพักที่บรรณศาลา แล้วก็ปรินิพพานที่นั่น สาธุชนที่เคยตักบาตร ไม่เห็นท่านออกมาบิณฑบาตจึงตามไปดูที่บรรณศาลา เห็น ท่านปรินิพพานแล้วก็ร้องไห้คร่ำครวญ ช่วยกันนำร่างของท่านไปฌาปนกิจ ส่วนชายหนุ่มก็ไปดู ผลงานของตนเอง จำพระปัจเจกพุทธเจ้าได้ จึงบอกว่านี้เป็นฝีมือของตนเอง พูดด้วยความ ภูมิใจทีเดียว ไม่ได้สำนึกบาปกรรมที่ตนเองก่อไว้เลย ชาวบ้านรู้เข้า จึงพากันรุมประชาทัณฑ์จน สิ้นชีวิต หลังจากตายไป เขาตกนรกหมกไหม้ยาวนานทีเดียว ถูกไฟนรกเผาผลาญอยู่ในอเวจี มหานรก จนกระทั่งแผ่นดินสูงขึ้น 16 โยชน์ จึงพ้นจากนรกแต่ยังมีเศษกรรมเหลืออยู่ จึงไป เกิดเป็นเปรตที่ถูกค้อนเพลิงทุบหัวได้รับทุกข์ทรมานอยู่ที่ยอดเขาคิชฌกูฏ จากเรื่องนี้เราจะเห็นได้ว่า ความรู้ที่เกิดขึ้นกับคนพาลย่อมนำมาซึ่งความหายนะ เดือดร้อนทั้งแก่ผู้อื่นและตนเอง ดังนั้นหากจะรับใครเป็นลูกศิษย์ หรือหากคิดจะถ่ายทอด ความรู้ให้กับใครแล้ว ก็ต้องระมัดระวังเป็นอย่างมาก เพื่อมิให้ความรู้ของเราไปตกอยู่กับ คนพาล และคนพาลย่อมไม่เคารพในการศึกษา เพราะเขาจะนำความรู้ที่ร่ำเรียน ไป ทำความชั่วร้ายต่าง ๆ ให้เกิดขึ้นได้ในที่สุด ความเคารพในความไม่ประมาท คือตระหนักถึงคุณประโยชน์ของการมีสติกำกับตัวใน การทำงานต่าง ๆ แล้วแสดงออกซึ่งความเคารพโดยหมั่นฝึกสติเพื่อให้ไม่ประมาท ด้วยการ เจริญสมาธิภาวนาอยู่เนือง ๆ มิได้ขาด เรื่องของความเคารพในความไม่ประมาทนั้น มีตัวอย่าง 5 เรื่องจากสมัยพุทธกาล มา ให้พวกเราได้ศึกษากัน ดังต่อไปนี้ เรื่องที่ 1 ความไม่ประมาทเป็นยอดของกุศลธรรมทั้งหมด 1 ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สัตว์ทั้งหลายมีประมาณเท่าใด ไม่มีเท้าก็ดี 2 เท้าก็ดี 4 เท้าก็ดี มหามกุฏราชวิทยาลัย, “อัปปมาทสูตร” พระสูตร และ อรรถกถา แปล อังคุตตรนิกาย เอกาทสกนิบาต เล่มที่ 38, พิมพ์ครั้ง ที่ 4. (กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 35-37. บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 19