ความเคารพในพระธรรม : หน้า 20/287

2. ฟังธรรมด้วยความสงบ สำรวม ตั้งใจ 3. ไม่นั่งหลับ ไม่นั่งคุยกัน ไม่คิดฟุ้งซ่าน ขณะฟังธรรม 4. ไม่วางหนังสือธรรมะไว้ในที่ต่ำ 5. ไม่ดูหมิ่นพระธรรม 6. บอกธรรม สอนธรรม ด้วยความระมัดระวังไม่ให้ผิดพลาด เรื่องของความเคารพในพระธรรมนั้นสำคัญมาก เพราะแม้แต่องค์สมเด็จพระสัมมา สัมพุทธเจ้าของเรายังทรงให้ความเคารพมาเป็นอันดับแรกหลังจากที่ได้ตรัสรู้อนุตรสัมมาสัม โพธิญาณใหม่ ๆ ซึ่งมีเรื่องราวดังต่อไปนี้ เรื่องความเคารพในธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า 1 สมัยหนึ่ง ภายหลังจากที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสรู้แล้ว พระองค์ได้เสด็จไปประทับอยู่ ที่ต้นอชปาลนิโครธแถบฝั่งแม่น้ำเนรัญชรา อุรุเวลาประเทศ ครั้งนั้น ความปริวิตกแห่งพระหฤทัยบังเกิดแก่พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้เสด็จเข้าที่สงัด ทรง พักผ่อนอยู่อย่างนี้ว่า บุคคลผู้ไม่มีที่เคารพไม่มีที่ยำเกรง ย่อมอยู่เป็นทุกข์เราจะพึงสักการะเคารพ อาศัยสมณะหรือพราหมณ์ใครผู้ใดอยู่หนอ ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าได้มีพระดำริว่า เราควรสักการะเคารพสมณะหรือ พราหมณ์อื่นแล้วอาศัยอยู่เพื่อความบริบูรณ์แห่งศีลขันธ์-สมาธิขันธ์ ปัญญาขันธ์-วิมุตติขันธ์ - วิมุตติญาณทัสสนขันธ์ที่ยังไม่บริบูรณ์ แต่ว่า เรายังไม่เห็นสมณะหรือพราหมณ์อื่นที่ถึงพร้อม ด้วยศีลขันธ์-สมาธิขันธ์ ปัญญาขันธ์-วิมุตติขันธ์-วิมุตติญาณทัสสนขันธ์ ยิ่งกว่าตนในโลกพร้อม ทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ในหมู่สัตว์ พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดาและมนุษย์ ซึ่งเรา ควรสักการะเคารพแล้วอาศัยอยู่ อย่ากระนั้นเลยเราควรสักการะเคารพธรรมที่เราตรัสรู้นั้นแหละ แล้วอาศัยอยู่ ลำดับนั้น สหัมบดีพรหม ทราบความปริวิตกแห่งพระหฤทัยของพระผู้มีพระภาคเจ้า มหามกุฏราชวิทยาลัย, “คารวสูตร” พระสูตร และ อรรถกถา แปล สังยุตตนิกาย สคาถวรรค เล่ม 25, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏ ราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 127-129. 1 ค บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 9