การระวังภัยที่ยังไม่มาถึง : หน้า 34/287

ไปนี้ ในอดีตกาล เมื่อพระเจ้าพรหมทัตครองราชสมบัติอยู่ในนครพาราณสี พระโพธิสัตว์ ถือ กําเนิดเป็นรุกขเทวดาที่ต้นโกฏสิมพลี ภายหลังพญาครุฑตัวหนึ่งเนรมิตอัตภาพ 150 โยชน์ ใช้ ลมปีกพัดนาในทะเลแหวกออกเป็น 2 ส่วน แล้วเฉียวเอานาคราชตัวหนึ่งยาวพันวาที่หางให้ ขยอกเหยื่อที่พญานาคนั้นใช้ปากคาบไว้ทิ้ง บินไปทางยอดป่ามุ่งหมายไปที่ต้นโกฏสิมพลี นาคราช เมื่อห้อยหัวลง จึงคิดว่า เราจักสลัดตัวให้หลุด จึงสอดขนดเข้าไปที่ต้นนิโครธต้น หนึ่งพันต้น นิโครธยึดไว้ ต้นนิโครธก็ถอนขึ้น เพราะความแรงของพญาครุฑและพญานาคร่างใหญ่ พญานาค ก็ไม่ปล่อยต้นไม้เลย ครุฑจึงเฉียวเอาพญานาคพร้อมกับต้นนิโครธไปถึงต้นโกฏสิมพลี แล้วให้ พญานาคนอนบนด้านหลังของลำต้นไม้ ฉีกท้องกินมันข้นของพญานาคแล้วทิ้งซากที่เหลือลง ทะเลไป ก็บนต้นนิโครธนั้นมีนกตัวเมียตัวหนึ่ง เมื่อพญานาคทั้งต้นนิโครธแล้ว มันก็บินไป เกาะอยู่ระหว่างกิ่งของต้นโกฏสิมพลี รุกขเทวดาเห็นมันแล้วสะดุ้งกลัวตัวสั่นไปโดยคิดว่า นก ตัวเมียตัวนี้จักถ่ายอุจจาระรดลำต้นไม้ของเรา ต่อนั้นไปพุ่มไทรหรือพุ่มไม้ป่า ก็จะขึ้นท่วม ทับถมต้นไม้ทั้งสิ้น เมื่อเป็นเช่นนั้นวิมานของเรา ก็จักพินาศ เมื่อรุกขเทวดาสั่นสะท้านอยู่ ต้นโกฏสิมพลีก็สั่นไปถึงโคน พญาครุฑเห็นรุกขเทวดา สั่นสะท้านอยู่ จึงได้กล่าวถามรุกขเทวดา...... เมื่อครุฑได้ฟังคำตอบของรุกขเทวดาแล้ว จึงกล่าว ขึ้นว่า ธีรชนควรระแวงภัยที่ควรระแวง ควรระวังภัยที่ยังไม่มาถึง ธีรชนย่อมพิจารณาเห็นโลกทั้ง สอง เพราะภัยในอนาคต ครุฑครั้นกล่าวอย่างนี้แล้ว จึงให้นกนั้นหนีไปจากต้นไม้นั้นด้วย อานุภาพของตน พระบรมศาสดาครั้นทรงนำพระธรรมเทศนานี้มาแล้ว ตรัสว่า เธอทั้งหลายควรระแวง สิ่งที่ควรระแวงดังนี้ ทรงประกาศสัจธรรมทั้งหลาย แล้วทรงประชุมชาดกไว้ในที่สุดแห่งสัจธรรม ภิกษุประมาณ 500 รูป ดำรงอยู่แล้วในอรหัตผล พญาครุฑ ในครั้งนั้น ได้แก่พระสารีบุตรในบัดนี้ ส่วนรุกขเทวดา ได้แก่เราตถาคต ฉะนี้แล จากเรื่องนี้เราจะเห็นได้ว่า รุกขเทวดาที่ต้นโกฏสิมพลี เป็นผู้ที่ตั้งอยู่ในความไม่ ประมาท มีความเคารพในความไม่ประมาท เป็นผู้ที่รู้จักระวังภัยที่ยังมาไม่ถึง จึงสามารถ รอดพ้นจากภัยในครั้งนี้ไปได้ ดังนั้นเราทุกคนต้องหมั่นระแวดระวังภัยที่ยังมาไม่ถึงด้วย บทที่ 1 ค า ร ว ะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ) DOU 23