ข้าพเจ้า : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 27 / 80

…นเทพธิดา ท่านมีรัศมีกายสว่างไสวประดุจจันทราใน ยามราตรี ท่านเป็นนางอัปสรชื่ออะไร” หิริเทพธิดาตอบว่า “ข้าพเจ้ามีชื่อว่า หิริเทวี มาสำนักของท่านเพราะวิวาทกันด้วย เรื่องสุธาโภชน์ ข้าพเจ้ามิอาจที่จะขอสุธาโภชน์กับท…

เนื้อหาเกี่ยวกับบุรุษที่มีความเพ่งเล็งในภรรยาผู้อื่น ข้อความเตือนใจในเรื่องศีลธรรมและการทำให้เกิดความวุ่นวายจากคำพูดของบุคคลที่ไม่ดี นางศรัทธาตระหนักถึงความหวังและความเป็นไปได้ที่หายไป ในการสนทนากับเท

…เป็นของใครกันแน่ มโหสถบัณฑิตถามเพียงประโยคเดียวว่า โคเหล่านี้ท่าน ให้กินอะไร ให้ดื่มอะไร โจรตอบว่า “ข้าพเจ้าให้โคดื่มยาคู ให้กิน งา แป้งและขนมกุมมาส” ฝ่ายเจ้าของโคตอบว่า “คนจนอย่าง ข้าจะได้อาหารดีๆ มาจากไหน ข…

ในตอนที่ 5 ของมโหสถบัณฑิต ชาวบ้านตั้งคำถามเกี่ยวกับที่มาของโคที่แตกต่างกัน ผู้ครอบครองโคทั้งสองได้เล่าเรื่องราวของตนเอง มโหสถบัณฑิตได้ใช้วิธีการสอบถามให้ชัดเจน โดยรู้ว่าต้องการอาหารที่ดีให้กับโค โดยสุ

…ถามหญิงที่เป็นผู้ขโมยว่า “ท่านย้อมเครื่องประดับนี้ด้วยของหอมอะไร” หญิงวัยรุ่นที่เป็น หัวขโมยตอบว่า “ข้าพเจ้าย้อมด้วยของหอมทุกอย่าง” จากนั้น มโหสถบัณฑิตจึงถามหญิงเจ้าของ นางตอบว่า “ข้าพเจ้าเป็นคนเข็ญใจ จึงย้อม…

ในตอนที่ 5 ของมโหสถบัณฑิต เปรียบเสมือนการประยุกต์ใช้หลักธรรมะในชีวิตประจำวัน โดยมีเหตุการณ์ที่หญิงเข็ญใจได้สูญเสียเครื่องประดับ เมื่อต้องเผชิญกับหญิงรุ่นสาวผู้เก็บไป มโหสถบัณฑิตได้จัดการฟังข้อเท็จจริง

…ผู้เจริญ เธอชื่ออะไร” ฝ่ายหญิงสาวตอบว่า “สิ่งใดไม่มีในอดีต ในอนาคตหรือในปัจจุบัน สิ่งนั้นเป็นชื่อของข้าพเจ้า” มโหสถเป็นคนมีปัญญา จึงเฉลยว่า “นางผู้เจริญ ชื่อว่า ความไม่ตายไม่มีในโลก ฉะนั้น เธอจึงชื่อว่าอมรา” …

ในตอนนี้ของธรรมะเพื่อประชา เป็นเรื่องราวเกี่ยวกับการพบกันของมโหสถและธิดาของเศรษฐีที่มีชื่อว่าอมรา ที่มีมารยาทครบถ้วนและมีความสวยงาม พวกเขาสนทนาผ่านภาษาใบ้และแชร์ปริศนาต่างๆ ทั้งนี้เพื่อที่จะสื่อถึงหลั

ธรรมะเพื่อประชา มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๒๐ (อย่าบอก ความลับแก่ใคร) ៤៩៤ ฝ่ายปุกกุสะบอกความลับของตนว่า “ข้าพเจ้าเป็นโรค เรื้อนที่ขา แต่ได้เอาผ้าพันไว้ พระราชามักจะบรรทมบนขาของ ข้าพเจ้าเป็นประจํา หากพระราชารู้เรื่…

ในตอนนี้ของมโหสถบัณฑิต เราได้พบกับการเปิดเผยความลับของตัวละครแต่ละคน ที่สื่อถึงความสำคัญของการเลือกแบ่งปันความลับ การรักษาศีลธรรม และผลกระทบของการใช้ความลับในชีวิตประจำวัน หากบุคคลในเรื่องทราบความจริง

…หมณ์ ท่านยังเป็นผู้ไม่ประมาทอยู่ หรือเปล่า” แทนที่พราหมณ์จะรู้สึกตัว กลับตอบว่า “ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าจะมัวประ พฤติธรรม เป็นผู้ไม่ประมาทอยู่ได้อย่างไร ใน

เนื้อหาพูดถึงการเตือนสติจากพระสารีบุตรที่ได้พบกับพราหมณ์ที่ใช้ชีวิตอย่างประมาท โดยท่านได้ชี้แนะว่าควรกลับมาทำความดี และประกอบอาชีพที่สุจริต ซึ่งสามารถสะท้อนถึงการใช้ชีวิตอย่างมีสติและรับผิดชอบต่อการกร

ชีวิต ที่ไม่ประมาท 47 เมื่อข้าพเจ้ามีภาระต้องเลี้ยงดู บิดามารดา บุตร ภรรยา และข้าทาสบริวารเป็นจำนวนมาก นอกจากนี้ ข้าพเจ้ายังต้องคอยทำกิ…

เนื้อเรื่องเกี่ยวกับความรับผิดชอบที่หนักหน่วงในการดูแลครอบครัวและชุมชน เมื่อเจ้าของเรื่องต้องทำหน้าที่หลายอย่าง ทั้งการดูแลบิดามารดา ภรรยา บุตร และกิจธุระต่างๆ ซึ่งทำให้เขาต้องพิจารณาถึงการทำความดีและ

…ษฐี เมื่อถวายทานแด่พระพุทธ เจ้าแล้ว ก็รู้สึกปลื้มปีติ ลุกขึ้นประกาศกับฝูง ชนว่า “ท่านทั้งหลาย การที่ข้าพเจ้าได้บุญใหญ่ ในวันนี้ ก็เพราะมีบุคคลหนึ่งได้เผาพระคันธ กุฎีหลังเก่าไป ถ้าหากไม่มีเขา ข้าพเจ้าก็คงไม่ ไ…

บทนี้เล่าถึงโจรที่แค้นเศรษฐีเพราะได้ยินคำพูดของเขาเกี่ยวกับการทำบุญและการสร้างพระคันธกุฏีหลังใหม่ของเศรษฐี หลังจากที่เศรษฐีจัดงานฉลอง โจรจึงวางแผนที่จะลอบสังหารเขา แต่เศรษฐีกลับแสดงความปลื้มปีติจากการ

…งถามว่า “ขุชชุตตรา อะไรหนอที่มีอานุภาพทำ ให้เธอเปลี่ยนแปลงไปถึงเพียงนี้” นางกราบทูลว่า “เมื่อก่อนนี้ข้าพเจ้ามีใจที่มืดมน เห็น ความชั่วเป็นเหมือนน้ำผึ้ง เห็นความคดโกง เป็นความเฉลียวฉลาด แต่เมื่อได้ฟังธรรมจาก พ…

บทสนทนาระหว่างพระนางสามาวดีและนางขุชชุตตรา เปิดม่านถึงการเปลี่ยนแปลงภายในของหญิงรับใช้ผู้ซึ่งเคยมีจิตใจมืดมน เมื่อได้ฟังธรรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า นางได้สร้างความสว่างให้กับจิตใจ ไม่ปรารถนาจะทำความชั่

…ยกมารดา แต่ยังไม่อาจขยับตัวได้ บิดาของเด็กน้อยเห็นดังนั้น จึงตัดสิน ใจกล่าวความในใจของตนเองบ้างว่า “ข้าพเจ้าผู้เป็นบิดาของเด็กนี้ เวลาที่ ข้าพเจ้าให้สิ่งของต่างๆ แก่แขกเหรื่อที่มาเยี่ยม เยียนนั้น แท้จริงข้าพเ…

บทความนี้เล่าเรื่องราวของบุคคลที่ออกบวชและประพฤติพรหมจรรย์ด้วยความเลื่อมใส แต่ต้องเผชิญกับความท้าทายจากการนับถือศาสนาที่ต้องใช้ความอดทนอย่างมาก นอกจากนี้ ยังมีเหตุการณ์เกี่ยวกับเด็กน้อยที่ถูกงูกัด และ

…มณ์ผู้เป็นบิดาของเด็กน้อย ซึ่งมี ความคลางแคลงใจในคำสัตย์ของพระดาบส จึงนมัสการถามว่า “ข้าแต่ท่านดาบส ข้าพเจ้าเคยเข้าใจว่า ท่านบวชอย่างมีความสุข ก็ในเมื่อความจริง มิได้เป็นเช่นนั้น เหตุใดท่านต้องทนฝืนใจอยู่ถึง …

ในเรื่องนี้ พระดาบสได้ตอบคำถามเกี่ยวกับสาเหตุที่ตนทนบวชต่อไปแม้จะมีความทุกข์ โดยยึดถือศรัทธาและไม่ต้องการถูกติเตียนจากผู้อื่น แม้ว่าจะใช้ชีวิตในบวชถึง 50 ปี จากความเชื่อว่าหากออกจากบวชจะถูกมองว่าโลเลแ

…ได้เป็นเช่นนั้น แล้วท่านทนฝืนใจให้ เพราะเหตุใด” พราหมณ์ตอบว่า “บิดา มารดา ปู่ย่า ตายาย วงศ์ตระกูลของข้าพเจ้าล้วนมีศรัทธา ในการให้ ข้าพเจ้าไม่อยากได้ชื่อว่าเป็นคนตัด วงศ์ตระกูล จึงต้องฝืนใจให้เสมอมา” แล้วพราหม…

เรื่องราวนี้สะท้อนถึงเหตุผลที่ทำให้คนเราอดทนต่อกันในความสัมพันธ์ แม้จะมีความไม่พอใจในใจและความไม่รักสุขใจ ฝ่ายชายต้องการรักษาชื่อเสียงของตระกูล ส่วนฝ่ายหญิงต้องการรักษาความซื่อสัตย์และเกียรติของหญิงใน

…ตฺเถเนว เม อตฺโถ กี กาหสิ พฺยญฺชนํ พหุนติ จะมากหรือน้อยก็ตาม ขอพระผู้เป็นเจ้า จงกล่าวเถิด, จงบอก แก่ข้าพเจ้าแต่ใจความเท่านั้น ข้าพเจ้าต้องการใจความ จะต้องทำ พยัญชนะให้มากไปทำไม เย ธมฺมา เหตุปฺปภวา, เตสญฺจ โย …

คาถาธรรมบทนี้เป็นการบรรยายเกี่ยวกับพระมหาวีระที่ถูกสวดขึ้นเพื่อต้องการให้พระองค์เสด็จมาในพระครรภ์ของพระมารดา และได้ตรัสรู้สัจธรรมสำคัญในโลก และเทวโลก โดยมีการอธิบายถึงเหตุปัจจัยของธรรมต่างๆ ที่เกิดและ

…ก, อุทธริตวาน ปจฺฉโต ภัณฑ์ เต ปาตอิสสามิ เอวํ ชานาที กปปกาติ ท่านจักทําปฏิกมีหนามแหลมยาว 95 นิ้ว แก่ข้าพเจ้า, ข้าพเจ้าจัก ยันข้างหน้า ยกข้างหลังขึ้น แล้วยังภัณฑะของท่านให้ตกไป, กัปปกะ ท่านจงรู้อย่างนี้.

เนื้อหางานเขียนนี้นำเสนอคาถาธรรมบท JHMIAO-๘ โดยเน้นความสำคัญของการอบรมจิตใจเพื่อลดราคะที่อาจทำร้ายจิตใจได้. ฝนที่รั่วเข้าบ้านเปรียบเสมือนราคะที่สามารถทำลายจิตใจที่ไม่ได้รับการอบรม และแสดงให้เห็นถึงควา

… คมิสฺสามิ โยชนานิ จตุททสาติ. ท่านจักนำนางลาสาว มีเท้า ๔ มีหน้าดุจสังข์ มีสรรพางค์กายงาม มาเป็นภรรยาข้าพเจ้า, ข้าแต่กัปปกะ ท่านจงรู้อย่างนี้ ข้าพเจ้าจักไป ให้เร็วขึ้นถึง ๑๔ โยชน์นะ กัปประ ๑๐. เรื่องนายจุนทสูก…

เนื้อหาในศาลาธรรมบทึกแสดงถึงจตุปฺปที่ สงฺขมุข ที่มีความหมายเกี่ยวกับภรรยาที่มีลักษณะสวยงาม และการสำแดงเรื่องสภาวะของผู้ทำบาปที่ต้องเผชิญกับความเศร้าโศกในชีวิต อาทิเช่น ความเร่าร้อนในอเวจีที่แผ่ไปทั่วแ

…นี้ อห์ ภนฺเต โมคคลลาน กสฺสปสฺส มเหสิโน สงฺฆสสามิหฏ์ ภตฺต๋ อาหเรสึ ยกิจฉกนฺติ พระโมคคัลลานะผู้เจริญ ข้าพเจ้ากลืนกินภัทที่เขานำามาเพื่อสงฆ์ ของพระพุทธเจ้าพระนามว่ากัสสป ผู้แสวงหาคุณอันใหญ่ ตามปรารถนา น หิ ปาป์…

คาถาธรรมบทนี้กล่าวถึงเรื่องราวของชัมพุกาชีวกที่สอนให้รู้จักการบริโภคและการทำกรรมตามพระธรรม นอกจากนี้ยังมีความหมายเกี่ยวกับการกระทำและผลของกรรมที่คนพึงระลึกถึงเพื่อไม่ให้ตกอยู่ในภาวะทุกข์จากกรรมที่สูง

…้ ควรเลี้ยง โดยชาติหรือโดยวินัย ท่านมหาพรหม เออก็ ในที่นั้น มีข้าวตังและรำมาก ส่วนท่านแล ย่อม รู้จักข้าพเจ้าดีว่า ม้าเช่นใดนี้ เป็นม้าสูงสุด ข้าพเจ้า รู้อยู่ อาศัยท่านผู้รู้ จึงไม่กินรำของท่าน เรื่องอตุลอุบาส…

ในเนื้อหานี้พูดถึงการไม่กินอาหารชนิดหนึ่งของม้าที่มีค่านิยมเฉพาะ ระบุถึงการไม่รู้จักสัตว์ที่เหมาะสมในการเลี้ยงในระหว่างที่คนอื่น ๆ ยังกินกระทั่งอาหารนั้น ๆ คาถาได้กล่าวถึงหลักธรรมและการไม่นินทาผู้อื่น

๑๑๑ ผู้มักพูดคำไม่จริง ย่อมเข้าถึงนรก หรือแม้ผู้ใด ทำ แล้ว กล่าวว่า ข้าพเจ้ามิได้ทำ ชนแม้ทั้ง ๒ นั้น เป็นมนุษย์มีกรรมเลวทราม ละไปในโลกอื่นแล้ว ย่อมเป็นผู้เสมอกัน. เรื่องสัตว์ผู…

บทความนี้วิพากษ์วิจารณ์ผลของการพูดไม่จริงและการกระทำที่เลวทราม โดยชี้แจงว่าผู้ที่ทำกรรมไม่ดีหรือปฏิเสธกรรมของตนจะต้องเผชิญกับผลกรรมในภายหลัง นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสัตว์ที่ถูกเบียดเบียนและผลที่จะเกิดขึ้น

…กุกกุร จณฑมปิ โคน์ วาเรติ อนุธกาเร ปุเร โหติ คมฺภีเร คาธเมธติ ทณฑสฺส อานุภาเวน ขลิตวา ปฏิติฏฺฐตีติ. ข้าพเจ้าจักเพลิดเพลินด้วยบุตรที่เกิดแล้วเหล่าใด และปราถนาความเจริญแก่บุตรเหล่าใด บุตร เหล่านั้น ถูกภรรยายุยง…

เนื้อหานี้เล่าถึงความรู้สึกของบิดาที่มีต่อบุตรที่เกิดขึ้นในสมัยเป็นคนแก่ โดยบุตรเหล่านั้นมีลักษณะเป็นอสัตบุรุษ เรียกบิดาว่าพ่อ ทั้งที่ในใจของบิดารู้ดีว่าพวกเขาได้ทอดทิ้ง และทำให้เกิดความเจ็บปวดทางใจ ร

…ี่ ๘ แห่งปักษ์ และ ตลอดปาริหาริยปักษ์ ประพฤติพรหมจรรย์อยู่ ยักษ์ทั้งหลาย ย่อมไม่เล่นด้วยชนเหล่านั้น ข้าพเจ้าได้สดับคำของพระอรหันต์ทั้งหลายดังนี้ ในวันนี้ บัดนี้เอง ข้าพเจ้านั้นเห็นอยู่ ยักษ์ทั้งหลาย เล่นกับสา…

บทความนี้สำรวจความสำคัญของการรักษาอุโบสถและการปฏิบัติพรหมจรรย์ในสานุสามเณร โดยเล่าถึงคำสอนของพระอรหันต์ว่าผู้ที่รักษาอุโบสถจะมีการป้องกันจากยักษ์ และเป็นที่สังเกตว่าในกรณีคนที่ประพฤติพรหมจรรย์ ยักษ์จะ