หน้าหนังสือทั้งหมด

ความหมายของคำว่า 'ภควา'
119
ความหมายของคำว่า 'ภควา'
ปรุงแต่ง ยังผลให้ “หยุด” ตลอดไป เป็น “มรรค” มีความหมาย ว่า เป็นเหตุน่าออกจากทุกข์ เมื่อทรงจําแนกธรรมแล้ว ก็ทรง นำไปสั่งสอนตลอดเวลาแห่งการประกาศพระศาสนา อนึ่ง ภาวะที่พระองค์ทรงเป็นที่นับถือของชาวโลกอย่
คำว่า 'ภควา' หมายถึงเหตุที่นำออกจากทุกข์ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบำบัดทุกข์ทางกายและใจให้กับผู้มาเฝ้า…
แรงจูงใจในการบวชและวิถีชีวิตฆราวาส
128
แรงจูงใจในการบวชและวิถีชีวิตฆราวาส
…องกาม หรือตกเป็นทาสของกาม “กาม” คืออะไร กามประกอบด้วยองค์ ๒ คือ ๑. กิเลสกาม ๒. วัตถุกาม ๑. กิเลสกาม คำว่า “กิเลส” โดยรูปศัพท์ หมายถึง ความชั่วที่แฝงอยู่ในความรู้สึกนึกคิด ทำให้จิตใจขุ่นมัวไม่บริสุทธิ์ ๑…
บทความนี้กล่าวถึงแรงจูงใจในการบวชตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส โดยแบ่งเป็นเป้าหมาย ๒ ประการ ได้แก่ การละบาปอกุศลและการประพฤติพรหมจรรย์ โดยเน้นว่าชีวิตฆราวาสเป็นที่ประชุมแห่งบาปที่เต็มไปด้วยกาม และกามป
มรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา
137
มรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา
…ยในโทษแม้เพียงเล็กน้อย ๓) สมาทานศึกษาอยู่ในสิกขาบททั้งหลาย ๑) ถึงพร้อมด้วยมรรยาทและโคจรในหัวข้อนี้มีคำศัพท์ ที่ต้องแยกพิจารณาอยู่ ๒ คำ คือ “มรรยาท” กับ “โคจร” คำว่า “มรรยาท” บางทีก็เขียน “มารยาท” แต่ในต…
บทความนี้กล่าวถึงมรรยาทและโคจรในพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงคำศัพท์ที่สำคัญ 2 คำ คือ มรรยาท และ โคจร ซึ่งอธิบายถึงอาจาระที่ดีและไม่ดี อาจาระที่ดีประกอบด้วยความเคา…
การสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับปัจจัย ๔
157
การสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับปัจจัย ๔
… โดยให้ พระภิกษุพิจารณาวัตถุประสงค์ของการใช้ปัจจัย ๔ อย่างแยบคาย ดังนี้ ๑) วัตถุประสงค์ในการใช้จีวร คำว่า “จีวร” หมาย รวมถึงผ้าทุกชิ้นที่ภิกษุใช้นุ่งและห่ม การใช้จีวรก็เพียงเพื่อบำบัด ความหนาว อันจะเป็น…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอนการใช้ปัจจัย ๔ อย่างถูกต้องเพื่อให้พระภิกษุพ้นจากการเป็นทาสของกาม การใช้จีวรมีวัตถุประสงค์เพื่อบำบัดความหนาวและปกปิดอวัยวะในขณะที่การบริโภคบิณฑบาตเป็นการดูแลจิตใจให้ปราศจากกิเ
แนวทางการพูดสำหรับภิกษุ
169
แนวทางการพูดสำหรับภิกษุ
…สรุปคือ ภิกษุต้องเว้นขาดจากการพูดคุยเรื่องซึ่ง นอกเหนือจากกิจโดยตรงของสงฆ์ ๔. เว้นขาดจากการกล่าวถ้อยคำโอ้อวด ยกตนข่มท่าน หรือกล่าวดูถูกดูหมิ่นผู้อื่น เช่น ท่านไม่รู้ทั่วถึงธรรมวินัยนี้ แต่ ข้าพเจ้ารู้ทั…
เนื้อหาเกี่ยวกับแนวทางการพูดของภิกษุที่ควรเว้นจากการพูดคุยเรื่องที่ไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการสงฆ์ และการหลีกเลี่ยงการโอ้อวดหรือดูถูกผู้อื่น ว่าด้วยการพูดที่มีความเหมาะสมและการเคารพธรรมวินัย รวมถึงการทำ
การรักษามนินทรีย์และการคุ้มครองทวาร
181
การรักษามนินทรีย์และการคุ้มครองทวาร
ครอบงำา....” คำว่า “รักษามนินทรีย์” หรือ “สำรวมมนินทรีย์” หมาย ถึงการรักษาใจให้พ้นจากการถูกครอบงำโดยอภิชฌาและโทมนัส…
บทความนี้อธิบายความสำคัญของการรักษามนินทรีย์และการสำรวมจิตใจให้พ้นจากการครอบงำของอภิชฌาและโทมนัส โดยชี้ให้เห็นถึงการคุ้มครองทวารในอินทรีย์ เช่น การใช้สติในการมองเห็นสิ่งต่าง ๆ โดยไม่ปรุงแต่งหรือกำหนดค
ความสำคัญของสติในพระพุทธศาสนา
188
ความสำคัญของสติในพระพุทธศาสนา
… การนิ่ง มหาบพิตร ภิกษุชื่อว่า เป็นผู้ประกอบด้วยสติ สัมปชัญญะ ด้วยประการดังกล่าวมานี้แล ตามรูปศัพท์ คำว่า “สติ” หมายถึง ความระลึกได้ นึกได้ อาการที่จิตฉุกคิดขึ้นได้ เช่นฉุกคิดขึ้นได้ว่า ถึงเวลาสวดมนต์แล…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของ 'สติ' ในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายว่าความระลึกได้หรือ 'สติ' ช่วยไม่ให้งานการเสียหายเนื่องจากการลืม เช่น การลืมสวดมนต์หรือการให้ยาคนไข้ ซึ่งอาจส่งผลร้ายแรงได้ สติเป็นธรรมที่มี
ความสำคัญของสติและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
189
ความสำคัญของสติและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…รทําหรือต้องทำ ยิ่งกว่านั้นสติยังเป็นพื้นฐานสําคัญยิ่ง ในการเจริญภาวนาเพื่อมรรคผลนิพพานต่อไปอีกด้วย คำว่า “สัมปชัญญะ” หมายถึง ความรู้สึกตัว หรืออาการ รู้ตัวในขณะทำอยู่ เช่น รู้ว่าเรากำลังพูดอะไร กำลังคิ…
เนื้อหานี้เน้นถึงความสำคัญของธรรมคือสติและสัมปชัญญะซึ่งช่วยให้อยู่ในปัจจุบันและไม่หลงลืมสิ่งที่ต้องทำ ทั้งสองมีความสัมพันธ์กัน โดยสติช่วยให้รู้ก่อนการกระทำ และสัมปชัญญะช่วยให้รู้ตัวขณะทำ ซึ่งมีการแบ่ง
ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสันโดษและอัปปิจฉา
193
ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสันโดษและอัปปิจฉา
…ตามหลักพระ พุทธศาสนา ดังนี้ “สันโดษ” คือ ความยินดี พอใจในของที่ตนมี “อัปปิจฉา” คือ ความมักน้อย ถ้ามีคำถามว่า การที่พ่อแม่รักลูก พอใจในลูกของตนนั้น เป็นสิ่งที่ดีใหม การที่สามีพอใจในภรรยาของตนเป็นสิ่งที่ด…
บทความนี้ชี้แจงความหมายของสันโดษและอัปปิจฉาในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายว่าสันโดษคือความยินดีในการมีสิ่งต่าง ๆ ที่ตนมี และอัปปิจฉาคือความมักน้อย ผู้ที่มีความพอใจในของที่ตนมีเป็นผู้มีสันโดษ ทั้งนี้ยังกล่าวถ
เครื่องบริหารกายและท้องตามคำสอนของพระพุทธเจ้า
201
เครื่องบริหารกายและท้องตามคำสอนของพระพุทธเจ้า
…จ้าตรัสว่า ภิกษุเป็นผู้สันโดษ ด้วยจีวรเป็นเครื่องบริหารกาย ด้วยบิณฑบาตเป็นเครื่อง บริหารท้องเช่นนี้ คำว่า “จีวร” ย่อมหมายถึง “ไตรจีวร” อัน ประกอบด้วยสบง จีวร และสังฆาฏิ ซึ่งใช้พันกาย แล้วคาดให้ แน่นด้วย…
เนื้อหาพูดถึงเครื่องบริหารกายและท้องตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยจีวรที่ใช้พันกายและบิณฑบาตที่ใช้ยังชีวิต ภิกษุผู้สันโดษสามารถใช้ชีวิตได…
คำตอบของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าใน ๓ หมวด
263
คำตอบของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าใน ๓ หมวด
คำตอบของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้ง ๑๔ ข้อ ใน ๓ หมวด ดังกล่าวได้แสดงให้เห็นว่า การที่พระภิกษุที่บวชเข้ามาใ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงคำตอบของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่แสดงถึงประโยชน์ของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา ซึ่งขึ้นอยู่กับการปฏิบัติของตนเ…
เป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา
284
เป้าหมายสูงสุดในพระพุทธศาสนา
…ียกง่าย ๆ ว่า “เป้าหมายเหนือฟ้า” เป้าหมายระดับนี้ มีปรากฏเฉพาะในพระพุทธศาสนา เท่านั้น ไม่ปรากฏอยู่ในคำสอนของศาสนาอื่นใดในโลกเลย นี่คือ คุณวิเศษอย่างยิ่งของพระพุทธศาสนา เพราะเป็น “ศาสนา แห่งปัญญา” โดยแท้…
…แสดงให้เห็นว่า พระพุทธศาสนาเป็น "ศาสนาแห่งปัญญา" ที่มุ่งเน้นการปฏิบัติเป็นหลักสำหรับพุทธศาสนิกชน โดยคำสอนในพระวินัยและพระสูตรนั้นมีความสำคัญต่อการปฏิบัติอย่างถูกต้อง แม้ว่าเหล่าฆราวาสจะมีความลำบากในการป…
ลักษณะของคนพาลและผลกระทบ
287
ลักษณะของคนพาลและผลกระทบ
…ยึดถือเอาตนเองเป็นที่ตั้ง เมื่อปรารถนาสิ่ง ใดก็ต้องไขว่คว้าหาทางเอาสิ่งนั้นมาเป็นของตนให้ได้ โดยไม่ คำนึงว่าการกระทำของตนจะทำให้ผู้อื่นเดือดร้อน เป็นทุกข์ หรือถึงกับเสียชีวิต ไม่คำนึงว่าการกระทำของตนจะผ…
ในสังคมมีคนที่ไม่แยกแยะสิ่งที่ดีชั่ว จึงทำให้การกระทำของพวกเขาส่งผลกระทบต่อผู้อื่นอย่างร้ายแรง คล้ายกับโรคติดต่อที่แพร่กระจายได้ง่าย ผู้ที่ใกล้ชิดคนพาลมีความเสี่ยงที่จะถูกกระทบจากพฤติกรรมที่ไม่ดีนั้น
ผลกระทบของการคบคนพาลต่อการเสพติดยา
288
ผลกระทบของการคบคนพาลต่อการเสพติดยา
…่ยาเสพย์ ติดเหล่านั้น มิใช่หาได้โดยทั่วไป แต่ต้องลักลอบจำหน่ายกัน เฉพาะแห่ง เฉพาะกลุ่มบุคคลเท่านั้น คำตอบก็คือ “การคบเพื่อนเลว หรือคบคนพาล ชักนำ ไปสู่ความหายนะเช่นนั้น” เหล่าวัยรุ่นที่คบคนพาลดังกล่าวแล้…
การคบคนพาลเป็นสาเหตุสำคัญที่นำไปสู่การเสพติดยาเสพติดในหมู่วัยรุ่น แม้ว่าพวกเขาจะทราบถึงโทษของยาเสพติดจากการศึกษาและสื่อ แต่การดึงดูดจากกลุ่มเพื่อนที่ไม่ดีทำให้พวกเขายอมเสี่ยงที่จะตกเป็นทาสของยาเสพติด
ประเภทของบุคคลที่เกี่ยวข้องในชีวิต
291
ประเภทของบุคคลที่เกี่ยวข้องในชีวิต
…เลือกคบหาสมาคมกับบุคคล ต่าง ๆ เพื่อว่าจะได้พบแต่กัลยาณมิตร ห่างไกลจากคนพาล ในเรื่องการคบหาสมาคมนั้น คำแนะนำว่า บัณฑิตในกาลก่อนได้ให้ ๒๘๙
ในชีวิตของคนเรามีบุคคลที่เกี่ยวข้องกันทั้งหมด 6 ประเภท ซึ่งรวมถึงมารดาและบิดาที่เราไม่สามารถเลือกได้ แต่ผู้ที่มีจิตใจดีจะรักและปรารถนาดีต่อบุตร นอกจากนี้เรายังสามารถเลือกสรร กัลยาณมิตรให้ห่างไกลจากคนพ
ความหมายของบุญ
298
ความหมายของบุญ
…าให้หมดสิ้น ถ้าจะว่าโดยส่วนผล “บุญ” หมายถึง ความสุข ดังพุทธภาษิตว่า “ภิกษุทั้งหลายเธออย่ากลัวบุญเลย คำว่าบุญนั้นเป็นชื่อของ ความสุข” จากความหมายของคำว่า “บุญ” นี้ ย่อมชี้ให้เห็นว่า ใจที่ เศร้าหมองเป็นบา…
…ใส ในพุทธศาสนาบุญเป็นแหล่งความสุขที่สำคัญ เหตุนี้จึงควรประพฤติปฏิบัติกุศลกรรม เพื่อให้ใจบริสุทธิ์ตามคำสอน
คุณธรรมที่พ่อแม่ควรปลูกฝังในลูก
311
คุณธรรมที่พ่อแม่ควรปลูกฝังในลูก
…ะที่พึ่งอันแท้จริงของมนุษยชาติก็คือ พระพุทธ พระ ธรรม และพระสงฆ์ พระสงฆ์คือผู้สืบทอดและเผยแผ่พระธรรม คำสั่งสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า หากพระสงฆ์ไม่ได้รับการ ๓๐๙
…งประกอบด้วย ศีล สมาธิ และปัญญา นอกจากนี้ยังมีธรรมสำหรับฆราวาส และการทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาเพื่อสืบทอดคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระสงฆ์มีบทบาทสำคัญในการเผยแผ่คำสอนนี้
เกณฑ์วัดความดีและหน้าที่ของคน
334
เกณฑ์วัดความดีและหน้าที่ของคน
ดังนั้นจึงมีคำถามว่า “เราจะมีเกณฑ์อย่างไรสำหรับวัด ว่า ใครเป็นคนดีหรือไม่ดี?” คำตอบก็คือ “คนดีจะต้องทำหน้าที่ของตน…
บทความนี้เน้นการวัดความดีของบุคคลตามหน้าที่และวัตถุประสงค์ รวมถึงการให้ผู้เรียนทราบถึงความสำคัญของการศึกษาและบทบาทในการต่อสู้เพื่ออธิปไตย นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสิ่งที่พระภิกษุควรทำตามหลักพระพุทธศาสนา โด
การหลงนับถือและผลกระทบต่อสังคม
337
การหลงนับถือและผลกระทบต่อสังคม
…เพียงการสอดศาสตราเข้าไประหว่างกองธาตุทั้ง ๗ ซึ่งประกอบขึ้นเป็นร่างกายคนเรา ถ้าประชาชนต่างพากันเชื่อ คำสอนเช่นนี้ คนเราก็คงจะสร้างบาปกันทั่วไป แล้วสังคมจะ สงบได้อย่างไร? เพราะฉะนั้น การเลือกนับถือนักบวชจ…
…กิดการสร้างบาปโดยไม่รู้ตัว ดังเช่นการสอนของครูปกุทธกัจจายนะที่เชื่อว่าการฆ่าคนไม่บาป หากประชาชนเชื่อคำสอนเช่นนี้อาจส่งผลให้สังคมมีการกระทำที่ผิดศีลธรรมและไม่สงบ การเลือกนับถือพระหรือนักบวชจึงต้องคำนึงถึ…
แนวทางการเข้าใจพระพุทธศาสนา
341
แนวทางการเข้าใจพระพุทธศาสนา
ก็พยายามตั้งตัวเป็นศาสดาเจ้าลัทธิ ทั้ง ๆ ที่ไม่สามารถยืนยัน ได้ว่าลัทธิคำสอนของตนนั้นถูกหรือผิด ต้องคอยให้กาลเวลา เป็นผู้ตัดสิน ด้วยเหตุนี้จึงมีลัทธิใหม่ ๆ เกิดขึ้นมาล้มล้าง…
…าวถึงการตั้งตัวเป็นศาสดาและลัทธิใหม่ ๆ ที่เกิดขึ้นในสังคม แต่พระพุทธศาสนายังคงเป็นสัจจธรรมอันสูงสุด คำสอนของพระพุทธเจ้าทุกพระองค์ซึ่งเน้นเรื่องการไม่ทำบาป การทำกุศล และการฝึกปัญญา แม้คำสอนเหล่านี้จะมีคว…