หน้าหนังสือทั้งหมด

สาระสำคัญพระธรรมเทศนา ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร
1
สาระสำคัญพระธรรมเทศนา ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร
…า ซึ่งเป็นมงคลสูงสุด ท่านได้แสดงธรรมของพระพุทธเจ้าที่เป็นปฐมเทศนา ชื่อ ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร โปรดพระ ปัญจวัคคีย์ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ธรรมะนี้เป็นพระสูตรที่พระอานนท์กล่าวว่าได้ยินได้ฟังมาจาก พระพุทธเจ้า ความตา…
ในวันขึ้นปีใหม่ หลวงพ่อวัดปากน้ำได้แสดงโอวาทแก่พุทธบริษัท ๔ ให้มีจิตใจแน่วแน่สู่บัณฑิต และไม่คบคนพาล โดยการสร้างมงคลสูงสุดด้วยการบูชาอย่างถูกต้อง พระธรรมเทศนานี้ได้อธิบายเกี่ยวกับกามสุขัลลิกานุโยคและอ
หิริโอตตัปปะ และธรรมอันประเสริฐ
24
หิริโอตตัปปะ และธรรมอันประเสริฐ
…์ไม่มีราคี ตั้งอยู่ในธรรมขาวส่วนศีล เมื่อครั้งพระพุทธองค์ตรัสรู้ ทรงพิจารณาว่าจะตรัสเทศนาอย่างไร ให้ปัญจวัคคีย์ได้มรรคผล โดยฉับพลัน จึงใช้มรรค ๘ เป็นตัวยืนเข้าหาศีล สมาธิ ปัญญา เพราะถ้าใช้ศีลตามลำดับมรรค ท่าน …
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของหิริโอตตัปปะ และธรรมอันประเสริฐในการสงบระงับจิตใจ โดยอธิบายถึงความมุ่งมั่นในการรักษาศีลและการตั้งอยู่ในธรรมอันขาว เพื่อให้เกิดความบริสุทธิ์ในจิตใจ นอกจากนี้ยังเน้นถึงผลกร
เส้นทางสู่วิสัยทัศน์ของพระโคดม
148
เส้นทางสู่วิสัยทัศน์ของพระโคดม
และอัสสชิ ทั้ง 5 นี้รวมเรียกว่า ปัญจวัคคีย์ ทั้ง 5 คนนี้ได้ตัดสินใจออกบวชติดตามหาพระ โคดมต่อไป และพระเจ้าพิมพิสารผู้ครองแคว้นมคธ เมื่อได้ทรงท…
…ลาเสนานิคม เมื่อพระองค์เห็นว่าสถานที่นั้นน่ารื่นรมย์และสงบ จึงได้เลือกบำเพ็ญเพียรที่นั่น หลังจากนั้นปัญจวัคคีย์ได้ตามมาเข้าอยู่เพื่อช่วยปรนนิบัติพระองค์ที่กำลังมุ่งหวังจะตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า ขณะที่พระองค์บำเ…
การแสดงปฐมเทศนาและความสำคัญของปัญจวัคคีย์
152
การแสดงปฐมเทศนาและความสำคัญของปัญจวัคคีย์
… คือ อาฬารดาบส และอุททกดาบส แต่ขณะนั้นทั้งสองท่านได้เสียชีวิตไปก่อนแล้ว บุคคลต่อมาที่ระลึกถึงได้แก่ ปัญจวัคคีย์ ซึ่งได้หนีจากพระองค์ไปอยู่ ณ ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน เป็นผู้มีอุปการคุณต่อ พระองค์ระหว่างทรงบำเพ็ญทุก…
…นในคุณธรรมความดีเปรียบเสมือนดอกบัวที่มีหวังจะบาน ในการแสดงปฐมเทศนา พระพุทธเจ้าทรงพิจารณาและเสด็จไปหาปัญจวัคคีย์ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน โดยทำให้โกณฑัญญะซึ่งเป็นผู้ที่มีอาวุโสที่สุดได้ดวงตาเห็นธรรม ถือเป็นการเริ่…
สุคโต: ผู้เสด็จไปดีแล้ว
67
สุคโต: ผู้เสด็จไปดีแล้ว
…งทรงพระนามว่า “สุคโต” 4) เสด็จไปงาม หมายความว่า ทรงพระดำเนินงาม เช่น เมื่อครั้งเสด็จพระดำเนินไปโปรด ปัญจวัคคีย์ยังป่าอิสิปตนะนั้น เสด็จพระดำเนินไปโดยพระบาท มีฉัพพรรณรังสีรุ่งโรจน์ จนแม้แต่สัตว์ 56 DOU ชี วิ ต …
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงพระนามว่า 'สุคโต' แปลว่า 'ผู้เสด็จไปดีแล้ว' มีความหมาย 4 นัย ได้แก่ เสด็จไปดี, เสด็จไปถูกต้อง, เสด็จไปสู่ฐานะที่ดี, และเสด็จไปงาม โดยพระองค์ทรงประพฤติดีในหลายชาติ จึงดำเนินผ่านอ
ความสัมพันธ์ระหว่างสมาธิและปัญญาในพระพุทธศาสนา
105
ความสัมพันธ์ระหว่างสมาธิและปัญญาในพระพุทธศาสนา
…งนี้ดีกว่า ดูว่าพระอรหันต์แต่ละองค์ความ จริงท่านฝึกสมาธิกันมาก่อนหรือเปล่า พระอัญญาโกณฑัญญะ หนึ่งใน ปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ ท่านฝึกสมาธิตั้งแต่ยังเป็นพราหมณ์หนุ่ม ท่านคือผู้ที่ ไปพยากรณ์พระสิทธัตถะราชกุมาร ขณะยังทรง…
บทความนี้สำรวจความสำคัญของการฝึกสมาธิในกระบวนการเรียนรู้และการพัฒนาปัญญาในพระพุทธศาสนา โดยเน้นให้เห็นว่าศีล สมาธิ และปัญญาต้องดำเนินพร้อมกัน เพื่อให้เกิดความรู้และความเข้าใจในหลักธรรมของพระพุทธศาสนา เ
พุทธประวัติช่วงปฐมกาลและการบำเพ็ญเพียร
143
พุทธประวัติช่วงปฐมกาลและการบำเพ็ญเพียร
…ว่าจะบริโภค อาหารหยาบ จากนั้นเป็นต้นมา พระองค์ก็เริ่มบริโภคอาหารหยาบ และเริ่มบำเพ็ญเพียรทางจิตต่อไป ปัญจวัคคีย์ทั้ง 5 ผู้เฝ้าคอยอุปัฏฐากมาตลอด 6 ปีที่ทรงบำเพ็ญทุกรกิริยาด้วยหวังว่า “พระสมณะ สิทธัตถะบรรลุธรรมแล…
ในบทนี้เสนอเกี่ยวกับการบำเพ็ญเพียรของพระโพธิสัตว์ในช่วงปฐมกาล โดยเริ่มจากการทรมานตนเองหลายรูปแบบ รวมถึงการอดอาหารและการกลั้นลม ซึ่งทำให้เกิดความทุกขเวทนามากมาย แม้จะมีความทุกข์ แต่พระโพธิสัตว์ยังคงมีส
ประวัติศาสตร์การตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
150
ประวัติศาสตร์การตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
พระกระยาหารและทรงเลิกบำเพ็ญทุกรกิริยา ปัญจวัคคีย์ทั้ง 5 ผู้เฝ้าคอยอุปัฏฐากมาตลอด 6 ปีที่ทรง ทรมานพระวรกาย หวังเพียงเพื่อจะได้บรรลุธรรมตามอย่างสมณะน…
เนื้อหาเกี่ยวกับความพยายามของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบำเพ็ญเพียรและการตรัสรู้ ในระหว่างนี้มีช่วงเวลาที่ทรงประสบกับอุปสรรคจากพญามาร แต่พระองค์ยังคงมุ่งมั่น จนในที่สุดได้บรรลุอนุตตรสัมมาสัมโพธิญาณและได้ชื
การแสดงธรรมครั้งแรกของพระพุทธเจ้า
153
การแสดงธรรมครั้งแรกของพระพุทธเจ้า
…ทกดาบสรามบุตร ก็ทรงทราบว่า แม้ อุททกดาบสก็ได้เสียชีวิตไปแล้วเมื่อพลบค่ำ เย็นวานนี้ จึงทรงระลึกถึงพวกปัญจวัคคีย์ และได้ตกลงพระทัยที่จะแสดงธรรมโปรด ปัญจวัคคีย์ หลังจากที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรง ปรารภที่จะแสดงธรรม…
เมื่อพระพุทธเจ้าได้ทราบว่าอุททกดาบสได้เสียชีวิตไปแล้ว พระองค์จึงตัดสินใจแสดงธรรมโปรดปัญจวัคคีย์ในป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ในการแสดงธรรมครั้งแรกนี้ พระองค์ได้สอนเกี่ยวกับมรรคมีองค์ 8 และอริยสัจ 4 ซึ่…
พระพุทธศาสนาและพระธรรมเทศนา
16
พระพุทธศาสนาและพระธรรมเทศนา
ธรระพี ประช วัน ประกาศ พระพุทธศาสนา ๑๕ พระองค์ทรงระลึกถึงอุปการะของปัญจวัคคีย์ได้เสด็จไป ทรงโปรดโดยตรัสว่า “บัดนี้เราได้ตรัสรู้อมตธรรมสัมมาสัมโพธิ ญาณแล้ว ท่านทั้งหลายจงฟังเถิด…
…มีองค์ ๘ เพื่อหลุดพ้นจากกิเลสและมีดวงตาเห็นธรรม พระอัญญาโกณฑัญญะเป็นผู้ที่บรรลุธรรมเป็นพระโสดาบันและปัญจวัคคีย์ได้บรรลุเป็นพระอรหันต์ภายหลังจากพระองค์ทรงแสดงอนัตตลักขณสูตร ซึ่งย้ำถึงความไม่เที่ยงของขันธ์ ๕ และ…
พระพุทธคุณ: ผู้รู้แจ้งด้วยตนเอง
53
พระพุทธคุณ: ผู้รู้แจ้งด้วยตนเอง
…าบส ซึ่งเป็นผู้มีปัญญามาก และมีกิเลส เบาบาง ครั้นรู้ว่าท่านทั้งสองได้ละสังขารไปก่อนแล้ว ทรงระลึก ถึงปัญจวัคคีย์ที่เคยอุปัฏฐากพระองค์ จึงเสด็จไปสู่ป่าอิสิปตน มฤคทายวัน ฝ่ายปัญจวัคคีย์เห็นพระองค์เสด็จมาแต่ไกล ต่…
ในบทนี้พระพุทธเจ้าได้ระลึกถึงอาฬารดาบสและอุทกดาบส แต่พบว่าทั้งสองได้ละสังขารไปแล้ว จึงเสด็จไปหา ปัญจวัคคีย์ที่เคยอุปัฏฐาก พระองค์โปรดให้คำสอนในที่ป่าอิสิปตน มฤคทายวัน แม้จะมาด้วยกำลังบารมี ทำให้ปัญจวัคคีย์…
ธรรมะเพื่อประช: พระพุทธคุณ ตอน ผู้รู้แจ้งด้วยตนเอง
54
ธรรมะเพื่อประช: พระพุทธคุณ ตอน ผู้รู้แจ้งด้วยตนเอง
ธรรมะเพื่อประช พระพุทธคุณ ตอน ผู้รู้แจ้งด้วยตนเอง ๕๓ ปัญจวัคคีย์ฟังแล้วก็ยังไม่เชื่อ พระองค์จึงทรงยืนยัน ถ้อยค่าเดิม เป็นครั้งที่สอง ครั้งที่สาม ปัญจวัคคีย์ก็ยังท…
บทสนทนาเกี่ยวกับการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้และการยืนยันคำสอนโดยปัญจวัคคีย์ ซึ่งช่วยให้ได้บรรลุธรรมและเข้าใจคำสอนของพระองค์ หากไม่มีโอกาสที่จะเรียนรู้ ต้องไม่ปล่อยโอกาสให้ผ่…
ธรรมะเพื่อประชา: ชัยชนะครั้งที่ 5
171
ธรรมะเพื่อประชา: ชัยชนะครั้งที่ 5
… ทางตรัสรู้จริง ผู้ที่จะบรรลุธรรมต้องมีความสบายทั้งกายและใจ” พระองค์จึงเริ่มกลับมาเสวยอาหารเช่นเดิม ปัญจวัคคีย์ที่คอยเฝ้าอุปัฏฐากเห็นพระองค์ทรงเลิก ความเพียรอย่างอุกฤษฏ์จึงพากันละทิ้งพระองค์ไปอยู่ที่อื่น พระอง…
ในบทนี้ พระพุทธองค์ทรงวิเคราะห์ถึงความเพียรในการบรรลุญาณทัสสนะ โดยมีการย้อนระลึกถึงความสงบใจที่สำคัญต่อการตรัสรู้ หลังจากการละทิ้งการเคร่งครัดในพิธีกรรม พระองค์เสวยอาหารเพื่อฟื้นฟูกำลัง และบำเพ็ญเพียร
คำสอนจากพระมหามาย จานวุฒิโต
86
คำสอนจากพระมหามาย จานวุฒิโต
…ม่ได้รับหมาย ในวันมามุขา พระสัมสัมพุทธเจรงค์ตรัสรู้ธรรมในวันวิาปวูชา และแสดงธรรมครั้งแรกแก่พระภิกษุ ปัญจวัคคีย์ ทั้ง ๓ ณ วันอาสาฬหบูชา ในวันนั้นเมื่อฟังปฐมเทศนาเสร็จ พระอัญญาโกณฑัญญะได้บรรลุธรรมเป็นพระโสดาบัน …
…ถึงเหตุการณ์สำคัญในพระพุทธศาสนาในวันมาสุชา ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสรู้และแสดงธรรมครั้งแรกแก่พระปัญจวัคคีย์ และทำให้มีพระอรหันต์เกิดขึ้นในโลก พุทธองค์ทรงแสดงธรรมแก่ชาวพุทธเพื่อให้บรรลุธรรมและส่งเสริมการเข้…
การบรรลุเป้าหมายของพระโพธิสัตว์
5
การบรรลุเป้าหมายของพระโพธิสัตว์
…ถาบรมมุตร์” ซึ่งทราบไบ่งบนี้การทำกะจะไปแล้วเมื่อวันก่อน เมื่อเป็นเช่นนี้ พระพุทธองค์จึงทรงระลึกถึง “ปัญจวัคคีย์” มีนกเกณฑ์ญาณะ เป็นต้น และสุดแต่จากรมี ฯ “แม้นาเรุณธาร” ไปยัง “ปานิลปนมฤคูทวัน”
เนื้อหานี้กล่าวถึงการบรรลุเป้าหมายของพระโพธิสัตว์ที่ใช้ความเพียรพยายามและฌานนิภานในการก้าวข้ามมายาและมาร มุ่งสู่การเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า สถานการณ์สำคัญเกิดขึ้นในขณะที่พระพุทธองค์ทบทวนการตรัสรู้ในช่ว
กายธรรมะและพระรัตนตรัย
47
กายธรรมะและพระรัตนตรัย
…ได้เล่าเรียนศึกษาฯ รู้พระประวัติถึงพระสิทธาระราชกุมารที่ได้ รู้รู้ได้ คงไม่ศรีมาถาโมฬี ที่ได้มาโปรด ปัญจวัคคี่ฯ ทั้งปัจฉิมภาวนาใน ถึงพระสงศัมมิฏิ ในที่สุดก็ฯ ซึ่งเป็นปัจจิมสาวกในใน ผู้มิสฉปัญญา... การถึง พระรั…
บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับกายธรรมะและกายทิพย์ โดยสำรวจถึงความหมายและบทบาทของพระรัตนตรัยที่มีต่อผู้ปฏิบัติธรรม โดยการเน้นว่าบุคคลสามารถเข้าใจพระธรรมได้จากการปฏิบัติและศึกษาผ่านประสบการณ์ส่วนบุคคล ซ
ความยิ่งใหญ่ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
65
ความยิ่งใหญ่ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ายความเพียร เมื่อเห็นว่าทรงหันกลับมา เสวยพระกระยาหารไม่ทรมานพระวรกาย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงติดตามหา ปัญจวัคคีย์จนพบ เมื่อวันเพ็ญกลางเดือน 6 ทรงทำให้ปัญจวัคคีย์เลื่อมใสในพระองค์แล้ว คือความสุขอันเกิดจากการตรัสร…
…ายความเพียร เมื่อเห็นว่าทรงหันกลับมา เสวยพระกระยาหารไม่ทรมานพระวรกาย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงติดตามหา ปัญจวัคคีย์จนพบ เมื่อวันเพ็ญกลางเดือน 6 ทรงทำให้ปัญจวัคคีย์เลื่อมใสในพระองค์แล้ว คือความสุขอันเกิดจากการตรัสร…
พระธรรมเทศนาพระภาวนาวิริยคุณ
7
พระธรรมเทศนาพระภาวนาวิริยคุณ
…องของการตรัสได้ตั้งแต่วัน สถานที่ปฐมเทศนา จากนั้นไปที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ที ตรงนี้ฝากเป็นข้อคิดว่า ปัญจวัคคีย์ ประสูติของพระโพธิสัตว์ ดูผิวเผินก็เป็นเรื่อง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงปฐมเทศนาให้ ไม่น่าเชื่ออีก…
พระธรรมเทศนาพระภาวนาวิริยคุณ (หลวงพ่อทัตตชีโว) คนจะทำอะไรขึ้นมาสักอย่างหนึ่ง ต้องมีการจุด การที่จะตรัสได้ตั้งแต่วันประสูติก็ไม่ใช่เรื่อง ประกายให้เกิดขึ้นในใจ แล้วจึงจะทำต่อไปได้ ใหญ่จนเกินไป เป็นตัวข
การสร้างบารมีและการตรัสรู้
16
การสร้างบารมีและการตรัสรู้
…องค์ ควรจักโปรดใครก่อน ใครจักเป็นปฐมสาวกองค์ แรก เป็นทหารเอกแห่งกองทัพธรรม ทรงเล็งดู พิจารณาเห็นว่า ปัญจวัคคีย์มีอุปการคุณมาก ในระหว่างทรงทำความเพียรทุกกรกิริยาก่อนตรัสรู้ และด้วยเหตุที่พราหมณ์โกณฑัญญะซึ่งเป็น…
ก็ไม่มีพระพุทธเจ้ามาอุบัติเลย เรียกว่าสุญญกัป ส่วนกัปหนึ่งมีกำหนดกาลเวลาว่านานเท่าใดนั้น ขันติความอดทนเป็นเลิศ เอาชนะอุปสรรคต่าง ๆ ในการสร้างสมบารมีให้ครบถ้วนบริบูรณ์แล้ว ยัง ต้องมีน้ำพระทัยเปี่ยมด้วย
วารสารกัลยาณมิตร ปี 2534 ฉบับที่ 8
9
วารสารกัลยาณมิตร ปี 2534 ฉบับที่ 8
…านได้ออกโปรดสรรพ กว้างขวางออกไป เพราะท่านเอา บ้างก็ตามกาล ท่านพอจะอดทนได้ สัตว์ทั้งหลายตั้งต้นแต่พระปัญจวัคคีย์ พระทัยใส่ผู้ที่เข้ามาบวชอยู่กับด้วย เมื่อมีผู้เลื่อมใสติดตามท่านไปอีก แสวงหาแต่พระปัญจวัคคีย์ให้พ…
ถ้าให้ได้มากเท่าไร ตระกูลนั้นก็ยิ่ง ใหญ่หนักขึ้นไป การให้เป็นข้อสำคัญ นัก ไม่ใช่เป็นของพอดีพอร้าย ให้ พินิจพิจารณาดูเถิด เราเกิดมาเป็น หญิงเป็นชาย เมื่อเกิดมาจากตระกูล พ่อแม่ เมื่อพ่อแม่ไม่ให้สิ่งหนึ่