ปัญญา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 82 / 132

… เช่นเดียวกับพากย์อังฺ ลิงติคฺตะ [ ๒ ] เพราะเหตุไร ท่านจึงวางกริยา ควา ปัจจัย ไว้ในที่สุด ข้อความ, ปัญญานี้ตอนใดจะการสังเกตด้วยอย่างที่นายใช้, กล่าวโดยอ่อย ว่า ท่านใช้ในข้อความที่กล่าวรวม ๆ แยก ๆ ซึ่งจงต้…

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างบทประธานและกริยาในภาษาไทย โดยระบุว่าบทประธานเป็นรูปของพาญัติและมีการจัดประเภทกริยาให้แตกต่างกัน การวางตำแหน่งกริยาที่สำคัญ เช่น คำว่า 'ควา' เป็นการจัดเรี

…ธีอะไรได้ บ้าง? และศัพท์ไหนเป็นลิงค์อะไร? กล่าวตามแบบไหน ? ก. เดนาย เป็นได้ ๕ วิธิค คือ ตติยา ฑุตติ ปัญญา มูฏิษี สัตตมี เอากวะ เป็นอิฏิลงค์ แปลตามแบบ กุฎบา. ขัตติยาย เป็นได้ ๑ วิฎิตติ คือ อุตุติวิฎิต เอกวา…

เนื้อหาพูดถึงปัญหาและการแปลคำศัพท์ในภาษาไทยโดยยกตัวอย่างคำซึ่งมีการแปลที่ไม่แน่นอน เช่น 'อา' และ 'โอ' ที่อาจแปลมาจาก สี หรือ โอ โดยมีการวิเคราะห์ถึงวิธีการและความหมายของคำศัพท์ต่าง ๆ รวมถึงการแบ่งประเ

…หนได้บ้าง ? และ อย่างไหนแปลว่าอะไร ? ตั้งวิเคราะห์ด้วย. ค. เป็น อุปมานุตตรบ วิสาสนุปมบทก็ได้แปลว่า ปัญญา เพียงดังโปรษัท วิธารหวา ปญฺญา+ปาสาโค อิว-ปญฺญาปาสาโท เป็น อวธารนุปพฺพน ก็ได้ แปลว่า ปราสาทคือปัญญา …

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์คำศัพท์ในพระบาลี โดยมีกฎเกณฑ์การใช้ตัวประธานว่า หากมีอยู่ในศัพท์สมาน ไม่จำเป็นต้องใช้ศัพทฺ์อื่นมาประธาน เช่น มหาจุฬาโนรมใหญ่ ในขณะที่ซึ่งไม่มีตัวประธาน ต้องหาศัพท์อื่นมาช่ว

…ชติ แปลว่าอย่างไรได้บ้าง? เป็นคุณนาม เป็นสมาสอะไร ? จงวิเคราะห์คำดู. ข. ปญญาบุญโชโต แปลว่าประทับคือปัญญา เป็นอวโรน-บุพพพน กมมธรยะ วิเคราะห์ว่า ปญญา+บุญโชโต = ปญญา-บุญโชโต, แปลว่า ปัญญาเพียงดังประทีป เป็นอ…

ในบทนี้มีการวิเคราะห์คำศัพท์และคุณนามจากหลักธรรมเช่น ปัญญาบุญโชติ และกรรมธรรมต่าง ๆ โดยมุ่งเน้นที่การเข้าใจความหมายและการประยุกต์ใช้ในบริบทปัญญา. คัมภีรสมาสา …

…้ากับข้างหลัง สื่อบาปริสาสา แบ่ง เป็น ๖ ตามชื่อวิภาค คือ ทุตยัตปริสสะ ตติยัตปริสา จตุฏิ- ตปริสะ ปัญญามีปริสสะ ณุฏฐิติปริสสะ สัตตัตปริสสะ.[อ.น.] ถ. ตณุปริสาสะ แบ่งเป็นถึง ๖ อย่าง จะรู้ว่าเป็นสมาสนั้น …

เนื้อหานี้เป็นการวิเคราะห์สมาสและศึกษาว่าประโยคต่างๆ นั้นมีการใช้สมาสอย่างไร โดยแบ่งและอธิบายถึงสมาสต่างๆ ที่เกิดขึ้นในแต่ละประโยค เช่น ตณุปริสาสะ ซึ่งแบ่งออกเป็น 6 ประเภทตามชื่อวิภาค นอกจากนี้ยังมีกา

…ง ปฏฺญาปกา แปลว่ากระอะไร ? เป็นสมาะอะไร ? ข. กมฺมผลัง แปลว่า ผลแห่งกรรม, ปฏฺญาปกา แปลวา แสงสว่างแห่งปัญญา อย่างนี้เป็นภูมิภูมิปรา รุษะ ถ้ามองว่า กรรมและผลแห่งกรรม ปัญญาและส่วงแห่งปัญญา อย่างนี้ เป็นทวีนวสม…

ในเอกสารนี้มีการวิเคราะห์ความหมายของคำว่า กมฺมผลัง และ ปฏฺญาปกา ซึ่งเกี่ยวข้องกับกรรมและผลแห่งกรรม รวมถึงการวิเคราะห์ลักษณะสมาสและคำที่มีความหมายต่างกัน เช่น อุฏฺฐัมปรสมาต ซึ่งเป็นนามและคุณในเวลาเดียว

…ิ วิภาวิจารณ์ โสตถิกิโก ลง นิภ ปัจฉะ โสตถิโโย เป็นอัตถิทิฐิ วิภาวิจารณ์ เหมือนอย่างนั้น แต่ล้วน อภิ ปัญญา [อ. น.]. ถ. การตั้งวิเคราะห์ถาดทิฐิด้าม มีภูมิตำ ครอย่างไรบ้าง? ถ. มีภูมิตามอย่างเดียวกับตรทยถิฐิแล…

เนื้อหานี้สำรวจลักษณะของการวิเคราะห์คำและความหมายในบริบทของคำพูดที่ถือจากตรายกิติทิฐิและอัตถิทิฐิ โดยจะวิเคราะห์กรณีต่างๆ ที่มีการตั้งคำถามเกี่ยวกับปัญหาดังกล่าว ซึ่งส่งผลต่อการเข้าใจวิธีการตรวจสอบและ

เสโย เศษโย ลงปังข้อออะไร ? ทำไมจึงเป็นรูปอย่างนั้น มีวิเคราะห์อย่างไร ? ลง อัย ปัญญา นี้เป็นรูปนั้น คือ เสโย มูลศัพท์เป็น ส เมื่อลง อัย ตามปกติ ต้องเป็น สโย แต่มิถูกกับภาษาฌิยม ท่านจึง…

บทความนี้ศึกษาเกี่ยวกับคำศัพท์ที่มีความสำคัญในภาษาไทยโดยเฉพาะคำว่า 'เสโย' และ 'เชษโย' ที่มาจากมูลศัพท์ ส และมีการวิเคราะห์เกี่ยวกับวรรณราศิที่ใช้ในเนื้อหานี้ โดยพบว่าคำทั้งสองนี้มีความหมายที่แตกต่างกั

…ท์ทั่วไป หรือประกอบเฉพาะศัพท์เหล่าไหน? มีวิธีแจกด้วย วิฏฒิตนามทั้ง ๓ อย่าง ไร? ๓. มีตัว คือ ธา โส. ธปัญญา ท่านมักใช้ประกอบกับ ปกติส่งขอเป็นพื้น เช่น เอกธา ทวิธาใช้ประกอบกับศัพท์อื่น ก็มีบ้าง เช่น พุทธา, โส…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับการศึกษาวิชาการดำริต โดยเริ่มจากการระบุโจทย์และการใช้ศัพท์ที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการวิเคราะห์คำศัพท์อย่างละเอียด เพื่อให้เข้าใจบริบทและการใช้งานในการศึกษาของเปรียญธรรมตรี ไม่ว่าจะ

…่า เป็น พ ได้โดยวิธีสนิท.[๒๒๖] ก. ในอายายะ ในที่เช่นไร ต้องพูทธ์ธันฑรดุ ? ในที่เช่นไร ต้องมีมะที่สุดปัญญาเป็น อา ? ค. เมื่อจงนิ ยาน นิยม นิยม ปัญญา ต้องพูทธ์ธันฑรดุ เมื่อ มี มิม วิภาคติอุ้ยหลัง ต้องที่มะที…

…ัญหาและลายลักษณ์วิภารณ์กล่าวถึงการวิเคราะห์ปัญหาในกรอบของอายายะ แสดงให้เห็นถึงความเข้าใจและการตีความปัญญาที่ถูกต้องในต่างสถานการณ์ โดยมีการศึกษาลักษณะของคำต่างๆ รวมถึงการเปรียบเทียบระหว่างปัญญา อำนาจพูทธ์ …

… อุทตุกตะ ชาตะ อัตตุตถัมมิระ เวทัลละ พวกเขารึนเรียนธรรมนันแล้ว ย่อมไม่จิณาณอรรถแห่งธรรมเหล่านั้นด้วยปัญญา ธรรมเหล่านี้ ย่อมไม่ควรต่อการเพ่งพินิจแห่งธรรมเหล่านั้นด้วยปัญญา ธรรมเหล่านั้น ย่อมไม่ควรต่อการเพ่ง…

บทความนี้พูดถึงปฏิทินและการตีความธรรมในพระพุทธศาสนา โดยมีการกล่าวถึงความสำคัญของการเรียนรู้ธรรมอย่างถูกต้อง และการเลียนแบบที่ไม่ได้ผล โดยการทำความเข้าใจธรรมจะต้องผ่านการพิจารณาอย่างลึกซึ้ง เพื่อเข้าถึ

ประโยค(ค) - ปฐมสมันตปาฏิหาริย์ ภาค ๑ - หน้า ที่ 103 มนะ มีปัญญามาก ทรงจำพระไตรปิฎก รุ่งเรือง อยู่ในเกาะด้วยปัญญา จุดพระจันทร์เป็นราษฎ แห่งหมู่ตาวะนั้น พระอุปลีกะผู…

บทนี้พูดถึงคุณงามความดีและปัญญาของพระอริยะต่าง ๆ ที่มีการศึกษาพระไตรปิฎกในเกาะและการมีปัญญาในวงการพระสงฆ์ พระอุปลีกะ, พระอุปสถะ และ…

… ๔ อันธา ๓ อาณา ๓ โดยองค์การทุกอย่าง ด้วยประการฉะนี้ ความรู้มัน ชื่อวาฎ เพราะอรรถตามเป็นจริง ชื่อว่าปัญญา เพราะอรรถว่ารู้ชัด เพราะเหตุนี้ ท่านจึงกล่าวว่า " ปัญญาในการกำนำปัจจัย ชื่อธรรมมุติญาณ " พระผู้พระภ…

…ันธ์ระหว่างสังขารกับวิญญาณและการบรรลุธรรมของพระผู้พระภาคเจ้า การศึกษาเรื่องนี้เป็นการเข้าใจเกี่ยวกับปัญญาและวิปัสสนา โดยมีการกล่าวถึงความสำคัญของธรรมจิตญานในกระบวนการเรียนรู้และการหลุดพ้นจากสังสาร พร้อมทั้…

…ีพระภาคเจ้า ครับอย่างนี้แล้ว พราหมณ์ก็ากำหนด ไม่ได้ง้อความที่พระตกคตฉบับเป็นบุญญูรุนในโลก เพราะทราม ปัญญา ไม่ยอมอดกลั่นพระดำรัสนั้นถ่ายเดียว จึงกล่าวว่า " พระโคดม ผู้เจริญ ! เป็นคนไม่มีรส " ได้ยินว่า พราหม…

เนื้อหาเกี่ยวกับการกราบไหว้ และการเข้าใจพระพุทธเจ้าผ่านคำกล่าวของพราหมณ์ที่ชี้ให้เห็นถึงธรรมชาติการกราบไหว้ที่ไม่เกิดจากการมีความหวังในกุศล ในสิ่งที่พระโคดมทรงสอน แม้ว่าพราหมณ์จะเกิดความไม่เห็นด้วยกับ

…รู้ ท่านเรียกว่า อวิชา ในบทว่า " อวิชาชาตตาย" ผู้นั้น บรรดาหมู่สัตว์ผู้ดูกอกอยู่ในอวิชานั้น คำว่า " ปัญญา" นั้น เป็นชื่อ ของสัตว์ เพราะฉะนั้น ในคำว่า " อวิชาชาตตาปัญญา" นี้ พิพบใจความอย่างนี้ว่า " บรรดาสัต…

…อวิชชา' ที่แปลว่า การไม่รู้ และเทียบเคียงกับลูกไก่ที่เกิดก่อนและหลัง โดยพระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสถึงปัญญาในบริบทของสัตว์ที่อยู่ในอวิชชา ผ่านคำสอนที่มีลำดับความเข้าใจเกี่ยวกับผู้ที่เกิดในภวา ข้อคิดที่นำเสนอ…

…็ดยี่ ย่อมจะลักได้เพียง ๔๐ กัปเท่านั้น แต่จากนั้นไป รักไม่ได ้ถามว่า "เพราะเหตุใด ?" แก้ว่า "เพราะมีปัญญาฝ่อนกำลัง." แท้จริง ปัญญาของเด็ดยี่ย นั้น จัดว่าฝ่อนกำลัง เพราะวันตกกาการกำหนดนามและรูป. [พระอสีมมหา…

…กี่ยวกับการลักได้ของพระสาวก พระอรหสาวก และพระปัจเจกพุทธ ซึ่งมีจำนวนการลักได้แตกต่างกันตามธรรมชาติและปัญญาของแต่ละกลุ่ม โดยพระพุทธเจ้าสามารถลักได้ตามความปรารถนา ในขณะที่เด็ดยี่มีข้อจำกัดในการลักได้ จนถึง ๔๐…

… สุโข" คือ ช่อว่างรีสุทธิ์ เพราะมีคนดำปราศไปแล้ว นั่นเอง บทว่า " ปริโยปา" คือคู๋ผอง คุณคือสัก สมาธิ ปัญญา วิมุติ และวิบุติญาณทาสนะ ท่านเรียว่า สาระ ในคำว่า " สาระ ปิติญุตโต" นี้ เพราะตั้งอยู่แล้วในสาระนั้น…

…การใช้คำว่า อปลตภาค เพื่อขยายความหมายในแง่มุมต่างๆ ของธรรมคำและเป็นการเน้นย้ำถึงความสำคัญของสมาธิและปัญญาในการเข้าถึงสาระในพระพุทธศาสนา

…า ด้วย เหตุนี้จึง ชื่อว่า อธิสิลปะ. ในอธิสิลปะและอธิญาลิศลึกา กินนั่น. [อรรถาธิบายอธิสิล อธิจิต อธิปัญญา] ถามว่า "ในอธิสิลนี้ ศิลปะเป็นไหน? อธิสิลเป็นไหน? จิต เป็นไหน? อธิสิลเป็นไหน? ปัญญาเป็นไหน? อธิปัญญ…

เนื้อหานี้พูดถึงความหมายของ 'ศิลปะ' ในพระพุทธศาสนา โดยมีการอธิบายคำศัพท์และแนวคิดที่เกี่ยวข้อง เช่น อธิสิลปะและอธิจิต รวมถึงการส่งเสริมศิลปะในสังคมจากพระพุทธเจ้าและสาวก ซึ่งมีการระบุความสำคัญของศิลปะใ

…ญาณรู้ว่าสัตว์มีธรรมเป็นของตน)ซึ่ง เป็นไปโดยนิยมว่า “ผลานาที่ให้แล้วมีอยู่ ผลาญาชั้นแล้วมีอยู่” เป็นปัญญา จริงอยู่ ปัญญานั้น เมื่อพระพุทธเจ้าบดขึ้นแล้วตำ มได่อุปติขึ้นดังกล่าว เป็นไปอยู่ในโลก. เมื่อพระพุทธ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของปัญญาในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะอย่างยิ่งบทบาทของพระพุทธเจ้าและพระสาวกในการชักชวนมหาชนให้มีส่วนร่วมในปัญญาที่…

…ีลิกา ในอธิการว่าด้วยอานาปะนาสติวิภาวนา นี้, สมบูรณ์ของเธอ ผู้เป็นอย่างนั้น นี้ชื่อว่า อธิฏิสีลิกา, ปัญญาของเธอผู้นั้นเป็นอย่างนั้น นี้ชื่อว่าอธิฏิสีลิกา, เธออ่ำสำเหนียก คือนอ้อมสังสม เวรมิ กระทำให้มาก ซึ่…

บทความนี้กล่าวถึงการฝึกสมาธิด้วยอานาปานาสติ โดยเน้นการหายใจเข้าหายใจออกอย่างมีสติ การทำกิจกรรมต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการสงบจิต และสร้างความเข้าใจในอารมณ์ของการหายใจ ที่ช่วยพัฒนาญาณและการตระหนักรู้ในเร