หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธมฺมตฺถสงฺคห: การวิเคราะห์สำนักงานกินคา
147
อภิธมฺมตฺถสงฺคห: การวิเคราะห์สำนักงานกินคา
…คหปาลียา สห อภิธรรมมาตุวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสงฺคหฎีกา - หน้าที่ 146 จตุตถปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 147 ปาปา กามสุภา เจว โสเปกฺขา จ กริยาชวา โสเปกเขสุ ตทาลมพ์ ฉเสวกมนุรูปโตติ ฯ อยญห์ ชวเนน ตทารมฺมณนิยโม อพฺย…
เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคห ที่กล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกแยะด้านต่างๆ ของการกระทำ และอารมณ์ รวมถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับคุณและโทษของการกระทำ ในปรัชญาของการปฏิบัติธรรม โดยเน้นการวิเคราะห์พื้นฐานท
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
161
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…้าที่ 161 กทาจิ ทสวสฺสายุกตฺตา ๆ โย จิร ชีวติ โส วสฺสสต์ ชีวติ อปป์ วา ภิยโย วา ทุติยมฺปิ วสฺสสติ น ปาปุณาติ อิท ปน อชฺชตุตนกาลิเก สนฺธาย วุตต์ ฯ ทิพพาน ปญฺจวสฺสสตานีติ มนุสสาน ปญฺญาสวสุสานิ เอกทิน ฯ ตทน…
เนื้อหาเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียากล่าวถึงข้อมูลที่สำคัญเกี่ยวกับการใช้ชีวิต และความคิดเห็นเกี่ยวกับความยืนยาวของชีวิตมนุษย์ นอกจากนี้ยังได้กล่าวถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับเครื่องมือและแนวทางในการด
อภิธมฺมตฺถสงฺคหและการปฏิสนธิ
190
อภิธมฺมตฺถสงฺคหและการปฏิสนธิ
…อธิคนฺตฺวา มคฺคผลญาเณน สัจฉิกตวา ตโตเยว สฏฐ สมุจฺฉินน สิเนหพนฺธนา สม์ นิรุปธิเสสนิพพานธาตุ เอสสนฺติ ปาปุณิสสนฺติ ฯ อิติ อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา นาม อภิธมฺมตฺถสังคหวคุณนาย ปญฺจมปริจฺเฉทวณฺณนา นิฏฐิตา ฯ ฉฎฐปร…
เนื้อหานี้สำรวจการปฏิสนธิและอภิธมฺมตฺถในวิธีการที่ละเอียด โดยชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างการเกิดใหม่และอวิชชา รวมถึงการอธิบายเกี่ยวกับอุปสรรคและแนวทางในการเข้าถึงนิพพานจากทฤษฎีอภิธรรม ซึ่งมีการนำเ
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
219
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…นํ ตญหาสภาวาน ทิฏฐิสภาวานญฺจ เอเกกสงฺคหิตตฺตา ฯ กิเลสา ปน สุตฺตนฺตวเสน อภิธมฺมวเสนปี ทส ฯ อิติ เอว์ ปาปาน อกุสลาน สงฺคโห นวธา วุตฺโต ฯ เอตฺถ จ นวฏฺฐสงฺคหา โลภ- ทิฏฐิโย สตฺตสงฺคหา อวิชชา ปฏิโฆ ปญฺจ สงฺคโห…
บทนี้สำรวจหลักการอภิธมฺมตฺถในบริบทต่าง ๆ โดยมีการลงลึกในนว สัญโญชนาและการศึกษาลักษณะต่าง ๆ ของกิเลสที่ส่งผลในการดำรงชีวิตของบุคคล รวมถึงการทำความเข้าใจเกี่ยวกับอสุภะและการดำเนินชีวิตตามแนวทางของอภิธรร
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
245
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…ปนิชฌานลกฺขณูปนิชฌานวเสน อุปคนฺตฺวา อาลมพน์ นิชฌานกา วิตกกาทโย ฌานปจฺจโย ฯ สุคติโต ทุคคติโต ปุญฺญโต ปาปโต วา นิยยานตฺเถน อุปการกา สมมาทิฎฐาทโย มคฺคปจจโย ฯ ปรมตฺถโต ภินนาปิ เอกีภาว คตา วิย เอกุปปาทาทิสงฺข…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา ซึ่งอธิบายเกี่ยวกับการเข้าถึงอภิธรรมและหลักสำคัญในการพัฒนาสติในชีวิตประจำวัน รวมถึงการสัมผัสกับอาหารและการอุปการในสรรพสิ่ง ทั้งนี้เนื้อหายังได้กล่าวถึงความสำคั
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
274
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
…รูป อปายาทิโต สังขารนิมิตฺตโต จ วุฏฐานโต วุฏฐานสังขาติ มคฺค์ คจฺฉตีติ วุฎฐานคามินี ฯ อภิสมโภนฺตนฺติ ปาปุณนต์ ฯ ปริชานนฺโตติ เอตตก ทุกข์ น อิโต อูนาธิกฤติ ปริจฺฉิชช ชานนฺโต ฯ สจฺฉิกโรนโตติ อารมฺมณกรุณาเสน…
เนื้อหานี้นำเสนอการศึกษาอภิธรรมที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติและการเข้าใจในธรรมชาติของสังขารและการปฏิบัติตามมรรค มีการพูดถึงญาณที่เกี่ยวข้องกับการหยั่งรู้และมุมมองทางธรรมะอย่างลึกซึ้ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในก
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
42
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…วยประการอย่างนี้แล้ว บัดนี้ เพื่อ จะตั้งชื่อจิตที่พ้นไปจากจิตเหล่านั้นว่า โสภณะ จึงกล่าวคำมีอาทิว่า ปาปาเหตุกมุตฺตานิ ดังนี้ ฯ จิตอันพ้นจากจิตที่ชื่อว่าปาปะ เพราะ พราะให้บุคคลที่ถูกครอบงำ
…สั่นน้ำหนักและผลของอารมณ์ต่างๆ ที่ส่งผลต่อจิตใต้สำนึก และการเปลี่ยนแปลงของจิตเมื่อพ้นจากการครอบงำของปาปะ โดยให้อธิบายถึงความแตกต่างของจิตชนิดต่างๆ ผ่านการคำนวณและการพิจารณาในบริบทที่กว้างขวาง
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 311
311
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 311
…ินิเวส (ความถือมั่นว่านี้เท่านั้นจริง อย่างอื่นเปล่า) ว่า อัตตวาท (วาทะว่าตน) ฉะนี้แล ฯ [สังคหคาถา] ปาปสังคหะ (อกุศลสังคหะ) นี้ ท่านกล่าวไว้ ๕ อย่าง คือ อาสวะ โอฆะ โยคะ และคันถะ มีอย่างละ ๓ โดยวัตถุธรรม …
ในหน้า 311 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี ท่านเสนอแนวคิดต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับปาปสังคหะ (อกุศลสังคหะ) ซึ่งมีการกล่าวถึง 5 อย่าง ได้แก่ อาสวะ, โอฆะ, โยคะ, และคันถะ โดยมีรายละเอียดของ…
การมีมิตรและญาติในพุทธศาสนา
38
การมีมิตรและญาติในพุทธศาสนา
…ิจ และเป็นผู้ช่วยรู้สึกด้วยในสมบัติวิบัติ ก็แต่มิตรนี้มี ประเภทต่าง ๆ เมื่อย่อกล่าวก็เป็น ๒ ข้อ คือ ปาปมิตร สหายที่เป็นคนไม่ดี กล่าวโดยอริย โวหารว่า มิตตปฏิรูป คนเทียมมิตร ก็มี กัลยาณมิตร สหายที่เป็นคนดี…
บทความนี้สนทนาเกี่ยวกับความสำคัญของญาติและมิตรในชีวิตมนุษย์ตามหลักพุทธศาสนา โดยระบุว่าหากบุคคลมีการคบหากับมิตรที่ดี เช่น กัลยาณมิตร จะส่งผลให้เกิดความเจริญ ในขณะที่การมีมิตรที่ไม่ดีอาจนำไปสู่ความเสื่อ
บทบรรยายเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
42
บทบรรยายเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
(สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส) ปาปุเณ อนุปุพเพน จะบรรลุธรรมเป็นที่สิ้นสังโยชน์ได้โดยลำดับ ดังนี้ สพฺพสโยชนกุขย์ ๔๒ ตามเรื่องนี้ สันนิษ…
บทความนี้มีเนื้อหาเกี่ยวกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ที่ทรงเป็นที่รักของประชาชนและบทบาทในการปกครองพระราชวงศ์ โดยเน้นการทรงบำเพ็ญญาติ และความมีมิตรธรรมต่อพระราชวงศ์และข้าราชการ การทรงทำห
การอบรมบุตรในพระพุทธศาสนา
64
การอบรมบุตรในพระพุทธศาสนา
…จ้า ก็ได้ประทานพระบรมพุทโธวาทไว้แก่สิงคาลมาณพ ตัรสหน้าที่มารดาบิดาจะพึงทำนุบำรุงบุตร ๕ สถาน (๑) คือ ปาปา นิวาเรนติ ห้ามจากโทษ อันลามก ๑ กลยาเณ นิเวเสนฺติ ให้ตั้งอยู่ในคุณดีงาม ๑ สิปป์ สิกฺขาเปนติ ให้ศึกษ…
บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการอบรมบุตรตามคำสอนของพระพุทธเจ้าที่มุ่งหวังให้นำทางให้บุตรหลานสามารถอยู่ในสังคมได้ดี โดยแบ่งออกเป็น 5 สถานที่สำคัญ เช่น ห้ามจากบาป, ให้ศึกษาศิลปะ, การมีครอบครัวที่ดีและการจัดสร
พระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
79
พระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า
…ยา ชนสมควรจะทำพระอริยบุคคล ให้เป็น มิตร. กล่าวโดยเฉพาะสหายผู้สนิทและผู้มีเมตตาชื่อว่ามิตรได้ในคำว่า ปาปมิตโต กลยาณมิต โต มีมิตรเลว มีมิตรดี, เพื่อนร่วมการงานเป็นแต่สหายบ้าง อมาตย์บ้าง ไม่ชื่อว่มิตร ต่อเป…
บทความนี้จะพรรณนาถึงพระคุณพิเศษของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส และมิตรสมบัติที่มีบทบาทสำคัญในการสร้างความเจริญหรือเสื่อมเสียให้กับชีวิต มิตรที่ดีและมิตรที่เลวมีอิทธิพลต่อผู้คนทั้งในด้านบวก
พระคุณของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
93
พระคุณของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…่น้อมไป. ฉันทะในคำว่า ฉนฺโท กา โม ฉันทะก็คือกาม ดังนี้ ประสงค์เอากามฉันทะในพระนิวรณ์, ฉันทะ ในคำว่า ปาปญฺเจ ปุริโส กยิรา น นํ กยิรา ปุนปฺปุนํ น ตมุห์ ฉันท์ กยิราถ ทุกโข ปาปสฺส อุจจโย ที่มีความว่า บุรุษมท…
บทความนี้พรรณนาถึงพระคุณพิเศษ 3 ประการของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้แก่ กัตตุกัมยตาฉันทะ ซึ่งหมายถึงความพอใจที่จะทำบุญและทำความดี บุคคลัญญุตา ซึ่งกล่าวถึงการมีจิตใจที่ดีและสามารถทำควา
พระราชประสานวิธีการปกครองประชาชน
262
พระราชประสานวิธีการปกครองประชาชน
…ะการหนึ่ง โดยทำนองมารดาบิดาปกครองบุตรธิดาด้วยปศาสนวิธี อันมีมาในสิงคาลกสูตร ในทีฆนิกาย ปาฏิกวรรคว่า ปาปา นิวาเรนติ ห้ามไม่ให้ทำความชั่ว ด้วยทรงตั้งพระราชกำหนดกฎหมายห้ามปรามประชาชนทั้งหลายไม่ให้ประพฤติกาย…
เนื้อหาเกี่ยวกับการบริหารจัดการและพระราชวิธีการปกครองของพระมหากษัตริย์ที่มุ่งหวังให้ประชาชนมีความสงบสุข โดยการใช้ทั้งการกำราบและการส่งเสริมให้ประชาชนมีการศึกษาเพื่อป้องกันความไม่สงบในสังคม การตั้งพระร
พระเจ้า พรหมทัตต์ และการบำเพ็ญกุศลธรรม
288
พระเจ้า พรหมทัตต์ และการบำเพ็ญกุศลธรรม
…้ว ปรารถนาความเพียร บำเพ็ญกุศลธรรมเพื่อ บรรลุคุณที่เกษมจากโยคะ คือสังกิเลสธรรมอันประกอบสัตว์ไว้ในภพ ปาปุเณ อนุปุพเพน จะพึงบรรลุธรรมเป็นที่สังโยชน์ได้โดยลำดับ ดังนี้. สพฺพสโยชนกขย่ ។ ตามเรื่องนี้ สันนิษฐา…
พระเจ้า พรหมทัตต์ทรงเป็นที่รักและเคารพจากประชาชน การบำเพ็ญกุศลธรรมของพระองค์ทำให้เข้าถึงความก้าวหน้าของจิตใจและสังคม พระองค์ต้องการที่จะนำมาซึ่งความสงบสุขให้แก่มวลชน โดยการดูแลปกครองให้มีความยุติธรรมแ
อาชญากรรมและมิตรภาพในพระพุทธศาสนา
350
อาชญากรรมและมิตรภาพในพระพุทธศาสนา
…เป็นผู้สนิทสนมกัน มีเมตตาในกันด้วย จึงได้ชื่อว่มิตร, มิตรนั้นมีทั้ง ดีแลชั่ว ได้ในคำว่า กลยาณมิตฺโต ปาปมิตฺโต มิตรดีเรียกกัลยาณมิตร มิตรชั่ว เรียกว่า ปาปมิตร. ลักษณะเครื่องกำหนดรู้มิตร ๒ ประเภทนั้น ในสิง…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาคดีอาชญากรรมและการรับสารภาพ ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของอาชีวะสำหรับทั้งฝ่ายบรรพชิตและคฤหัสถ์ นอกจากนี้ยังอธิบายเกี่ยวกับลักษณะของมิตรและอมิตรในทางพระพุทธศาสนา โดยแบ่งออกเป็นสอง
การคบมิตรในพระพุทธศาสนา
351
การคบมิตรในพระพุทธศาสนา
…ตรัสว่า พาหิร ภิกขเว องคนติ กริตวา นาญ เอกงค์ สมนุปสฺสามิ ย์ เอว์ มหโต อนตฺถาย สวตฺตติ ยถยท์ ภิกขเว ปาป มิตตตา ภิกษุทั้งหลาย ทำปัจจัยภายนอกให้เป็นเหตุแล้ว เราย่อมไม่แลเห็นเหตุแม้อันหนึ่งอื่น อันเป็นไปเพื…
การคบมิตรเป็นปัจจัยสำคัญในการนำไปสู่ความเจริญหรือความเสื่อม โดยพระพุทธเจ้าตรัสถึงความสำคัญของการเลือกคบมิตรดีเพื่อร่วมกันทำความดี ขอให้พึงเลือกมิตรที่สนับสนุนและช่วยเสริมสร้างพลังให้แก่กัน เพราะความเป
ความสำคัญของสัจจะในราชธรรม
355
ความสำคัญของสัจจะในราชธรรม
…มุสาไป ข้ามปรโลกเสียแล้ว คือไม่กลัวภัยในปรโลก บาปอันผู้นั้นไม่พึงทำ เป็นไม่มี มธุวา มญฺญติ พาโล ยาว ปาป๊ น ปจฺจติ ยทา จ ปจฺจติ ปาป อถ ปาปาน คจฺฉติ ។ ชนพาลย่อมสำคัญเห็นการทำบาปว่าหวาน ตลอดกาลที่บาปยังไม่ส…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของสัจจะในบริบทของราชธรรมและการปกครองของพระราชาธิบดี โดยเน้นว่าพระราชาจะต้องรักษาสัจจะเพื่อความเชื่อมั่นของประชาชน และยังมีการอธิบายถึงผลกระทบของการละเมิดสัจจะในมุมมองของยุค
คำศัพท์และคำอธิบายทางบาลี
27
คำศัพท์และคำอธิบายทางบาลี
…ตฺตโม บุรุษสูงสุด ๑๓.ปญฺญาธานํ ทรัพย์คือปัญญา ๑๔.กตกุสโล มีกุศลอันทำแล้ว ๑๕.วนรุกฺโข ต้นไม้ในป่า ๑๖.ปาปรหิโต เว้นแล้วจากบาป ๑๓.ปุญฺญสมมติ สมมติว่าบุญ ๑๘.ทินฺนยโส มียศอันท่านให้แล้ว ๑๙.มหิฬามุโข ๒๐.คหฎฐปพ…
เนื้อหานี้นำเสนอศัพท์บาลีที่มีความสำคัญและการใช้งานในชีวิตประจำวัน รวมถึงการอธิบายความหมายของคำ ความเชื่อมโยงระหว่างคำต่างๆ ในบริบทของวิชาการและวรรณกรรม เพื่อช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจและใช้งานอย่างถูกต้อง
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
42
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 145 ศัพท์ที่ลง ตม ปัจจัย อย่างนี้ ปาปตโม เป็นบาปที่สุด, ปณฺฑิตตโม เป็นบัณฑิตที่สุด, หีนตโม เลวที่สุด, ปณีตตโม ประณีตที่สุด ศัพท์ที่ลง อิส…
…โดยเฉพาะการใช้ปัจจัยต่างๆ เช่น ตม, อิสสก, อึย และ อิฏฐ เพื่อสร้างคำคุณศัพท์และอภิวิเสสคุณศัพท์ เช่น ปาปตโม และ ปาปิสสโก รวมถึงการแสดงคำวิเคราะห์ในบริบทต่างๆ ผลลัพธ์ของการใช้คำที่มีปัจจัยที่แตกต่างกันทำให…