ปุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 525 / 525

…ด้อาศัยอานุภาพของการเจริญ ภาวนาจนทําให้เกิดญาณ หรือความรู้แจ้งที่เรียกว่า วิชชา 3 ได้แก่ วิชชาที่ 1 ปุพเพนิวาสานุสติญาณ คือ ความรู้แจ้งที่ทำให้ทรงระลึกชาติย้อนดูความ เป็นมาแต่หนหลังของพระองค์เองได้ 116 …

ผลการศึกษาของผู้นำและประชาชนในแต่ละยุคที่ผ่านมาพบว่า แม้โลกในแต่ละยุคจะ มีผู้อาศัยอยู่เป็นจำนวนนับร้อยล้านพันล้านก็ตาม แต่บุคคลที่สามารถกำจัดทุกข์ได้จริงและสั่ง สอนผู้อื่นให้กำจัดทุกข์ตามได้จริงนั้น

….ธ. 9) และคณะ พระไตรปิฎกปริทัศน์, กรุงเทพฯ : มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2538. หน้า 3. พระอริยคุณาธาร (ปุสโส เส็ง ป.ธ. 6), ทิพยอำนาจ, พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ : มหามกุฏฯ, 2535. พลังศรัทธาในพระพุทธศาสนาของ…

คุหัฏฐกสุตตนิทเทส. สัทธัมมปัชโชติกา อรรถกถาขุททกนิกาย มหานิทเทส มก. เล่ม 65 หน้า 291. กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543. สัทธัมมปกาสินี อรรถกถาขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค เล่ม 68 หน้า 46. กรุงเทพฯ :

…หาวีรวงศ์ (อ้วน ติสโส) เป็นพระอุปัชฌาย์ พ.ศ. 2493 ได้เป็นปัจฉาสมณะเดินทางตามพระศรีวิสุทธิญาณ (สุชีพ ปุญญานุภาพ) ไปประชุมร่วมพิธีเปิดองค์การพุทธศาสนิกสัมพันธ์แห่งโลก (พ.ส.ล.) กลับมา แล้วได้เขียนนิยายอิงห…

…หาวีรวงศ์ (อ้วน ติสโส) เป็นพระอุปัชฌาย์ พ.ศ. 2493 ได้เป็นปัจฉาสมณะเดินทางตามพระศรีวิสุทธิญาณ (สุชีพ ปุญญา

…คำว่า “ปิฎก” แปลได้ 2 นัย คือ 1. หมายถึง ภาชนะ (ภาชนตโถ) เช่น ตะกร้า เป็นต้น ดังประโยคบาลีที่ว่า อถ ปุริโส อาคาเฉยย กุททาลปิฎกมาทาย แปลว่า คราวนั้นบุรุษคนหนึ่งได้ถือจอบและ ตะกร้ามา 2. หมายถึง คัมภีร์ หร…

บทที่ 1 พระไตรปิฎกเบี้องต้น 1. พระไตรปิฎกคืออะไร 1.1 ความหมายของพระไตรปิฎก ศาสนาทุกศาสนา ย่อมมีคัมภีร์หรือตำราทางศาสนาเป็นหลักในการสั่งสอน แม้เดิมจะมิได้ขีดเขียนเป็นลายลักษณ์อักษร แต่เมื่อมนุษย์รู้จัก

…นตวาทกับสรวาสติวาท 1.1 นิกายสรวาสติวาทแยกเป็น 4 นิกาย คือ มหิศาสกวาท, กาศยปิยวาท, เสาตรนติกวาท, วาต ปุตริวาทหรือวัชชีบุตรวาท 1.2 นิกายมหิศาสกวาทแยกออกเป็นนิกายธรรมคุปตวาท 1.3 นิกายวัชชีบุตรวาทแยกเป็นนิก…

พระมหาเทวะตั้งทิฏฐิ 5 ประการของตนขึ้นแล้ว ได้พยายามหาพวกให้ความ สนับสนุนความเห็นตน เมื่อเห็นว่าได้มากพอควรแล้ว จึงเสนอความเห็นทั้ง 5 นี้ในท่ามกลาง สงฆ์ที่กุกกุฏาราม เพื่อให้สงฆ์ทั้งปวงยอมรับว่า ทิฏฐิ

…อความ “มา ปิฎกสมุปทาเนน” อย่าปลงใจเชื่อด้วย การอ้างปริยัติ 2. ปิฎก หมายถึง ภาชนะ เช่นข้อความว่า “อก ปุริโส อาคจฺเฉยฺย กุททาลปิฎก มาทาย บุรุษถือจอบและกระบุงเดินมา” เมื่อรวมคำว่า วินัย กับคำว่า ปิฎก ก็เป็…

ในคัมภีร์สมันตปาสาทิกาอธิบายความหมายของคำว่า วินัยปิฎกดังนี้ คำว่า วินัย (วินัย) มี 3 ความหมาย ได้แก่ 1. วินัย หมายถึง นัยต่าง ๆ (วิวิธ+นัย) เพราะมีปาติโมกข์ 2 คือ ภิกขุปาติโมกข์ และภิกขุนีปาติโมกข์ ม

… เสด็จไปโปรด เช่น ธัมมจักกัปปวัตตนสูตร (สํ.ม.ว.ม.) จูฬราหุโลวาทสูตร (ม.ม.) ธาตุวิภังคสูตร (ม.อุ) 3) ปุจฉาวสิกะ ทรงแสดงตามคำทูลถาม เช่น สามัญญผลสูตร (ที.ส.) เตวิชชสูตร (ที.ส.) สักกปัญหสูตร (ที.ม.) มังคลส…

ที่เรียกพระธรรมเทศนาและธรรมบรรยายทั้งหลายในพระสุตตันตปิฎกว่า “สูตร” พระอรรถกถาจารย์ผู้รจนาคัมภีร์สมันตปาสาทิกา อธิบายว่าเพราะมีความหมาย 6 อย่างคือ 1) เพราะบ่งถึงประโยชน์ (อตฺถาน สูจนโต) คือชี้ให้เห็น

…สูตรทั้งหลายที่กล่าวถึงอัพภูตธรรม 9. เวทัลละ คือ ระเบียบคำแบบถาม-ตอบ เช่น ระเบียบคำในพระสูตรที่เป็น ปุจฉาวสิกะ คือ ที่พระผู้มีพระภาคทรงแสดงตามคำทูลถาม มี ลักษณะสำคัญ 2 อย่าง คือ 1) ทูลถามเพื่อขอความรู้ …

4. คาถา คือ ระเบียบคำที่เป็นประเภทร้อยกรองล้วน เช่น ระเบียบคำในธรรมบท (ขุ.ธ.) เถรคาถา (ขุ.เถร.) เถรีคาถา (ขุ.เถรี) 5. อุทาน คือ ระเบียบคำที่พระผู้มีพระภาคทรงเปล่งออกมาโดยมิได้ทรงนึกไว้ก่อน อาจเป็นคำป

…. ยมกวรรค 2. อัปปมาทวรรค มี 14 เรือง มี 9 20 คาถา เรื่อง 12 คาถา 3. จิตตวรรค d มี 9 เรอง 11 คาถา 4. ปุปผวรรค มี 12 เรื่อง 16 คาถา 5. พาลวรรค 6. ปัณฑิตวรรค ม 15 เรอง เรื่อง 16 คาถา มี 11 เรื่อง 16 คาถา 7…

ธรรมบท 5) มงคลสูตร 6) รัตนสูตร 7) ติโรกุฑฑสูตร 8) นิธิกัณฑสูตร 9) เมตตสูตร ความหมายของธรรมบท ธรรมบท แปลว่า บทแห่งธรรมหรือที่ตรัสไว้เป็นบท หมายถึง บทธรรม ภาษิต สั้น ๆ ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ต่างเ

…จากหัวข้อธรรมข้างต้น มี เรื่องทิฏฐิ 62 อย่าง เป็นต้น วิเคราะห์หัวใจแห่งธรรมแต่ละข้อ เล่ม 36 ธาตุกถา ปุคคลบัญญัติ เป็นคัมภีร์ที่ 3 และที่ 4 ของพระอภิธรรมปิฎก 4 และเป็นพระไตรปิฎกเล่มที่ 36 คัมภีร์ธาตุกถาจ…

เล่ม 35 วิภังค์ เป็นคัมภีร์ที่ 2 ของพระอภิธรรมปิฎกและเป็นพระไตรปิฎกเล่มที่ 35 คำว่า วิภังค์ แปลว่า การแจกแจง จำแนก แยกแยะ วิเคราะห์ คัมภีร์วิภังค์เป็นคัมภีร์ที่ วิเคราะห์ธรรมอย่างละเอียด 18 เรื่อง คื

…คคปัจจัย 19. สัมปยุตตปัจจัย 20. วิปปยุตตปัจจัย 8. นิสสยปัจจัย 9. อุปนิสสยปัจจัย 21. อัตถิปัจจัย 10. ปุเรชาตปัจจัย 22. นัตถิปัจจัย 11. ปัจฉาชาตปัจจัย 23. วิคตปัจจัย 12. อาเสวนปัจจัย 24. อวิคตปัจจัย บทที่…

3. ชื่อว่าปัฏฐาน เพราะอรรถว่า เป็นที่ดำเนินไปแห่งพระสัพพัญญุตญาณ (เกนฏเฐน ปฏฐานนติ ปฏิฐิตฏเฐน) คือ เป็นพระธรรมเทศนาที่เกิดขึ้น ด้วยอานุภาพแห่งพระสัพพัญญุตญาณและเป็นวิสัยแห่งพระสัพพัญญูญาณ โดยเฉพาะ รว

…ศาสตระ” ประกอบด้วย 8 กัณฑ์ หรือบท 44 วรรค คือ กัณฑ์ที่ 1 ชื่อสังกิรณะ มี 8 วรรค คือ “โลกุตตระ ชญานะ ปุทคละ ศรัทธา อหิกตา รูปะ อนารถะ และเจตนา” กัณฑ์ที่ 2 ชื่อ “สังโยชนะ” กัณฑ์ที่ 3 ชื่อ “ชญานะ” กัณฑ์ที่…

พระอภิธรรมปิฎก พระอภิธรรมปิฎกฝ่ายสันสกฤต ซึ่งอยู่ในพากย์จีนของนิกายสรวาสติวาท มีลักษณะเหมือนหัวข้อธรรมในคัมภีร์พระสูตรทั่วไป ไม่ซับซ้อนยากเหมือนฉบับบาลี แต่ฝ่าย สันสกฤตก็ยืนยันว่าเป็นธรรมเก่าแก่เกิดขึ

…บำเพ็ญสมาธิเจริญ วิปัสสนาด้วยพระมหาปธานวิริยะอันแรงกล้า ณ โคนไม้พระศรีมหาโพธิ์ ในค่ำคืนแห่งวันวิสาข ปุรณมี ด้วยความเด็ดเดี่ยว ตั้งพระหฤทัยอธิษฐานว่า แม้เนื้อและเลือดในพระสรีระของ พระองค์จะเหือดแห้ง เหลื…

ด้วยความเกิดขึ้น ความเสื่อมโทรม และความแตกสลาย ประการหนึ่ง เพราะเป็นสภาพที่ทนได้ ยาก คือคงอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้ เป็นประการที่สอง เพราะเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดความทุกข์ต่าง ๆ เช่นทุกขเวทนาหรือความรู้สึกทุก

…เหมือนกัน และมี นามเช่นเดียวกับพระโพธิสัตว์นั้น พ่อค้าทั้งสองข้ามแม่น้ำนิลพาหา แล้วเดินทางไปยังอันธ ปุรนคร เทวทัตนั้นเข้าไปก่อน ร้องขายเครื่องประดับ ไปจนถึงบ้านเศรษฐีแห่งหนึ่งซึ่งกำลังตก ทุกข์ได้ยาก เหล…

บางคนก็กระทำโจรกรรมโดยตรง มีการฉกชิงวิ่งราว จี้ปล้น ทำร้าย ข่มเหง แย่งชิงเอา ทรัพย์ของผู้อื่นมาเลี้ยงชีวิต ดังนี้ย่อมได้ชื่อว่า มิจฉาอาชีวะ สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้นเมื่อจะตรัสเทศนาสัมมาอาชีวะ คือ

…งานชอบ ความเลี้ยงชีวิตชอบ ความเพียรชอบ ความระลึกชอบ ความตั้งจิตชอบ อิท ทุกข์ อริยสงฺจนฺติ เม ภิกขเว ปุพเพ อนนุสสุเตสุ ธมฺเมสุ จกฺขุ อุทปาทิ ญาณ์ อุทปาทิ ปญฺญา อุทปาทิ วิชชา อุทปาทิ อาโลโก อุทปาทิ ดูก่อน…

…งานชอบ ความเลี้ยงชีวิตชอบ ความเพียรชอบ ความระลึกชอบ ความตั้งจิตชอบ อิท ทุกข์ อริยสงฺจนฺติ เม ภิกขเว ปุพเพ อนนุสสุเตสุ ธมฺเมสุ จกฺขุ อุทปาทิ ญาณ์ อุทปาทิ ปญฺญา อุทปาทิ วิชชา อุทปาทิ อาโลโก อุทปาทิ ดูก่อน…

…ฺสนํ อุทปาทิ ก็แล ปัญญาอันรู้เห็นได้เกิดขึ้นแล้วแก่เรา อุกุปปา เม วิมุตฺติ อยมนุติมา ชาติ นตฺถิทานิ ปุนพฺภโวติ ว่าความพ้นวิเศษของเราไม่กลับกำเริบ ชาตินี้เป็นที่สุดแล้ว บัดนี้ไม่มีภพอีก อิทมโวจ ภควา พระผ…

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เราได้ยืนยันตนว่า เป็นผู้ตรัสรู้พร้อมเฉพาะซึ่งปัญญาเครื่องตรัสรู้ชอบ ไม่มีความตรัสรู้อื่นจะยิ่งกว่าในโลก เป็นไปกับด้วยเทวดา มาร พรหม ในหมู่สัตว์ ทั้งสมณะ พราหมณ์ เทวดา มนุษย์ ไม่ได

…กษุสามารถนำมาเป็นแนวทางในการเรียนให้ได้ผลดี คือ 2 1.1) อาศัยคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ตรัสแก่พระปุณณิยะ ถึงวิธีการเรียน ธรรมะให้แจ่มแจ้ง ซึ่งมีลาดับขั้นตอนต่อเนื่องดังนี้ 1. ภิกษุต้องเป็นผู้มีศรัทธา…

การทำกิจ 4 ประการ คือ การเรียน การสอบถาม การประกอบความเพียร และการหลีก ออกเร้น การบริหารเวลาให้เป็นกาลัญญบุคคล 1. หลักการบริหารเวลา ในการบริหารเวลา พระภิกษุควรมีความเข้าใจอย่างน้อยที่สุดใน 3 ประเด็นต่

…ฝึกหัดให้เป็นกาลัญญูขึ้นมาได้ 6. ปริสัญญุตา (ความเป็นผู้รู้จักบริษัทหรือชุมชน) เมื่อพระภิกษุฝึกฝนสัปปุริสธรรม 5 ข้อแรกจนสามารถเป็นกัลยาณมิตรให้กับตนเอง ได้อย่างดีแล้ว ขั้นต่อไปก็คือฝึกการทําหน้าที่เป็นก…

ฐานะของตน โดยต้องพิจารณาตั้งแต่การซื้อหา การนำมาใช้ การดูแลรักษา โดยมีเงื่อนไขสำคัญ คือ สิ่งเหล่านี้ต้องไม่เป็นอุปสรรคในการพัฒนาฝึกฝนคุณธรรมของตนเอง ยกตัวอย่างเช่น การ ไม่เลือกดื่มไวน์ แม้เหตุเพื่อคว

… ความเพียรพยายามจึงเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการพัฒนาชีวิตจิตใจ พระพุทธศาสนาจึง เน้นคำสอนไว้ว่า “วายเมเถว ปุริโส” แปลว่า “เกิดเป็นคนควรพยายามร่ำไป แต่ความพยายามของคนเราก็อาจมีได้ทั้งสองอย่าง คือมิจฉาวายามะพยา…

1. ค้าขายมนุษย์ 2. ค้าขายสัตว์ไว้สำหรับฆ่าเพื่อเป็นอาหาร 3. ค้าขายอาวุธเพื่อเป็นเครื่องประหาร 4. ค้าขายยาพิษ 5. ค้าขายน้ำเมา (หมายถึงสุราและเครื่องดื่มของมึนเมาทุกชนิด กับยาเสพติดทุกชนิด) สัมมาวายามะ