ธรรมบท : หน้า 153/220

ธรรมบท 5) มงคลสูตร 6) รัตนสูตร 7) ติโรกุฑฑสูตร 8) นิธิกัณฑสูตร 9) เมตตสูตร ความหมายของธรรมบท ธรรมบท แปลว่า บทแห่งธรรมหรือที่ตรัสไว้เป็นบท หมายถึง บทธรรม ภาษิต สั้น ๆ ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ต่างเวลา ต่างสถานที่ และต่างบุคคล มีทั้งหมด 423 บท การนับเป็นบท นับตามจำนวนพระคาถา คือพระคาถา 1 คาถา หรือพระคาถา 1 คาถากับ อีกกึ่งหนึ่งพระคาถา นับเป็น 1 บท ในธรรมบทเหล่านี้ พระสัมมาสัมมาสัมพุทธเจ้ารวบรวมไว้ เป็นเรื่อง ๆ มีชื่อเรื่องปรากฏตามสภาวธรรมหรือบุคคลที่พระองค์ทรงปรารภถึงบางเรื่องไม่ ปรากฏบุคคลชัดเจน ทรงใช้คำว่าบุคคลใดบุคคลหนึ่ง ภิกษุรูปใดรูปหนึ่งบ้าง รวมได้ 305 เรื่อง แต่ละเรื่องจัดไว้เป็นหมวดหมู่ เรียกว่า วรรค รวมเป็น 26 วรรค แต่ละวรรคมีชื่อปรากฏตาม อ้านาจเนื้อหาสาระของธรรมบทนั้น ๆ และเรื่องนั้น ๆ กล่าวคือ ธรรมบทใด ๆ และเรื่องใด ๆ ที่มีเนื้อหาสาระสัมพันธ์กันโดยเหมือนกัน คล้ายกัน หรือตรงกันข้าม ท่านก็จะจัดธรรมบท นั้น ๆ และเรื่องนั้น ๆ เป็นหมวดหมู่เดียวกันหรือวรรคเดียวกัน ดังมีรายละเอียดต่อไปนี้ 1. ยมกวรรค 2. อัปปมาทวรรค มี 14 เรือง มี 9 20 คาถา เรื่อง 12 คาถา 3. จิตตวรรค d มี 9 เรอง 11 คาถา 4. ปุปผวรรค มี 12 เรื่อง 16 คาถา 5. พาลวรรค 6. ปัณฑิตวรรค ม 15 เรอง เรื่อง 16 คาถา มี 11 เรื่อง 16 คาถา 7. อรหันตวรรค มี 10 เรื่อง 14 คาถา 8. สหัสสวรรค มี 14 เรือง 10 คาถา 9. ปาปวรรค 10. ทัณฑวรรค มี 12 เรือง 16 คาถา d มี 11 เรอง 17 คาถา d 11. ชราวรรค มี 9 เรอง 11 คาถา 12. อัตตวรรค มี 10 เรือง d 10 คาถา 144 DOU พระไตรปิฎกเบื้องต้น