หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธรรมมาตวิภาวินี
165
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และ อภิธรรมมาตวิภาวินี
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมาตวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 164 ปญฺจมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 165 อาสนุนาทิกมุเม ปริตต์ อุทก โอตฺถริตวา คจฺฉนฺโต มโหโฆ วิย ๆ ตถาห์ ต์ ครุกนุติ วุ
…ัน รวมถึงการสนทนาเกี่ยวกับหลักการและทฤษฎีต่างๆ ที่สำคัญ อันช่วยให้เข้าใจแนวคิดที่ลึกซึ้งในพุทธศาสนา ผ่านการศึกษาข้อความจากหน้าต่างๆ ในหนังสือดังกล่าว โดยการอธิบายถึงแนวคิดต่างๆ เช่น การจำแนกประเภทของอภิธม…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
183
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 182 ปญฺจมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 183 นตฺถิ ฯ เอวญฺจ กตฺวา วุตต์ อาจริเยน ฯ สุทธาวาเสวนาคามิ- ปุคฺคลาโวปปชฺชเร กามธาต
…แนวคิดเกี่ยวกับนิพพานและการเข้าสู่พระนิพพาน ทั้งยังเสนอวิธีการเข้าถึงความสุขและการหลุดพ้นจากกามธาตุ ผ่านการเป็นผู้มีสมาธิเมื่อเผชิญกับความตาย มุมมองเหล่านี้จะช่วยในการเข้าใจลักษณะของชีวิตและการเกิดใหม่ โด…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา - หน้าที่ 192-193
193
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา - หน้าที่ 192-193
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 192 ฉฏฐปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 193 ปฏลาน พยาเปตวา ธารณนหาปนมณฑนวีชนกิจจาห์ จ จตุ ธาตีห์ วัย ขัตติยกุมาโร สนฺธารณพนธน
เนื้อหานี้นำเสนอการวิเคราะห์อภิธมฺมตฺถสงฺคหภายในและภายนอก ผ่านการเปรียบเทียบการทำงานของธาตุกับสภาวะของวิญญาณ โดยมีการอธิบายถึงการเกิดขึ้นและการสลายตัวของพลังงาน ร…
บทธรรมในอภิธรรม
225
บทธรรมในอภิธรรม
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมาตวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 224 สตฺตมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 225 อนุปสฺสนา ปริกมุมวเสน วิปสฺสนาวเสน จ สรณ์ กายานุปัสสนา ฯ ทุกฺขทุกฺขวิปริณามทุกฺ
…รรม สร้างแนวทางในการเดินทางจิตใจให้สงบ และเสริมสร้างความสามารถในการเข้าใจธรรมชาติและปรากฏการณ์ต่างๆ ผ่านการปฏิบัติวิปัสสนา การพิจารณาเวทนาจิต พระพุทธเจ้าได้สอนให้มีการดำเนินการในทิศทางที่ถูกต้อง เช่น สมุท…
อภิธรรมและวิปาคในพระพุทธศาสนา
246
อภิธรรมและวิปาคในพระพุทธศาสนา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 244 อฏฺฐมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 245 อตฺตโน สภาวาวิคเมน อปปวตฺตมานาน วิคตภาเวน อุปการกา เยว ธมฺมา วิคตปจฺจโย ฯ นิโรธ
…ิยามศึกษา ธรรมชาติตามหลักอภิธรรมภายในบริบทของวิปาค โดยเน้นถึงความสัมพันธ์ระหว่างเหตุการและผลของกรรม ผ่านการอธิบายที่ละเอียดและเป็นระเบียบ จัดการแสดงให้เห็นถึงธรรมตัวแทนที่มีอิทธิพลเหนือสภาพภายใต้การตัดสิน…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาแห่งอศาสตร์
261
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา และการศึกษาแห่งอศาสตร์
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 259 อภิธมฺมตฺถวิภาวินี หน้าที่ 260 อิฏฐานิฏฐมชฺฌตฺตาการปปวตฺติลกฺขณา อุเปกขา ฯ อปปมาณสตฺตารมฺมณฑิตา อปปมญญา ฯ อุตฺ
…ึกษาอภิธรรม โดยเน้นถึงการวิเคราะห์ปัจจัยต่างๆ ที่ส่งผลต่อจิตใจ และการนำไปสู่การพัฒนาจิตอย่างลึกซึ้ง ผ่านการปฏิบัติธรรมในหลากหลายรูปแบบ ข้อมูลในบทความเหมาะสำหรับผู้ที่สนใจในพุทธศาสนาและการศึกษาอภิธรรมอย่าง…
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
272
อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา
ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 270 นวมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 271 กลาปสมมสนญาเณน ลกฺขณฑิตย์ สมุมสนฺตสฺส ปริมชฺชนฺตสฺส สมมสนญาณ ปน อุปฺปนฺเน ปุน เตเ
บทความนี้กล่าวถึงอภิธรรมและแนวทางการเรียนรู้การปฏิบัติผ่านวิปัสสนา เพื่อเข้าใจธรรมชาติของรูปและนาม พร้อมทั้งพูดถึงสมุทยาและนิโรธ การสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับอา…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา
16
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 16 นั้น ชื่อปโยคะ ฯ บรรดาสัมปทา ๓ อย่าง มีเหตุสัมมปทาเป็นต้นนั้น ผลสัมปทา ๒ อย่างข้างต้น ท่านพระอนุรุทธาจารย์แสดงแล้วด้วยบทว่า สมฺมาสมฺ
…กล่าวถึงอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยเฉพาะการอธิบายผลสัมปทาและเหตุสัมปทาที่ท่านพระอนุรุทธาจารย์ได้แสดงไว้ ผ่านบทเรียนที่หมายถึงผลสัมปทาอันเกี่ยวข้องกับสัตว์ทั้งหลาย พร้อมทั้งการถวายความนอบน้อมแด่พระรัตนะ เพื่อช…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
42
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 42 แห่งอารมณ์ที่ได้เห็น ได้ยิน และได้รู้เป็นต้น หรือน้อมจิตสันดานไป โดยนัยดังที่กล่าวแล้วนั่นแล ได้แก่จิตที่สหรคตด้วยอุเบกขาฝ่ายกิริยา
…้สำนึก และการเปลี่ยนแปลงของจิตเมื่อพ้นจากการครอบงำของปาปะ โดยให้อธิบายถึงความแตกต่างของจิตชนิดต่างๆ ผ่านการคำนวณและการพิจารณาในบริบทที่กว้างขวาง
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้า 50
50
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้า 50
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 50 ชาวบ้านนอกบางคน อาศัยชนผู้เป็นราชพัลลภ หรือมิตรผู้เกี่ยวข้อง กับพระราชา ย่อมเข้าไปพระราชมณเฑียร ได้ฉันใด จิตอาศัยวิตก ย่อมขึ้นสู่อาร
…วามสำคัญของวิตกและวิจารในกระบวนการจิตภาวนา ซึ่งวิตกทำหน้าที่นำทางให้จิตเคลื่อนที่เข้าสู่อารมณ์ต่างๆ ผ่านการกระทำที่เป็นไปอย่างต่อเนื่องและสอดคล้องกับสันดานของจิต สุดท้ายเนื้อหายังกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 73
73
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 73
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 73 [สังคหคาถา] อกุศลเจตสิก ๑๔ ประกอบลงได้ใน อกุศลจิต ๑๒ เท่านั้น โดยอาการ ๕ อย่าง คือ ในอกุศลจิตทั้งหมด ท่านกระทำไว้ ๔ เจตสิก ในโลภมูลก
ในหน้าที่ 73 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี อธิบายเกี่ยวกับอกุศลเจตสิก 14 ประกอบลงในอกุศลจิต 12 ผ่านอาการ 5 อย่าง รวมทั้งการกระทำของเจตสิกในโลภมูลและโทสมูล อีกทั้งยังชี้ให้เห็นถึงโสภณเจตสิกที่ประกอบกั…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - การสงเคราะห์จิต
76
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - การสงเคราะห์จิต
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 76 มหัคคจิต ๒๗ มีการสงเคราะห์โดยอาการเพียง ๕ อย่าง ด้วยอำนาจ แห่งฌานหมวด ๕ แม้โดยประการทั้งปวง ฉะนี้แล ฯ [สังคหคาถา] ธรรมทั้งหลาย คือ ๓
…นิดของจิต ภายใต้เงื่อนไขที่มีการประมวลในลักษณะต่าง ๆ เพื่อให้เข้าใจและสามารถพัฒนาจิตได้อย่างถูกต้อง ผ่านการศึกษาในระบบอภิธัมมาที่มีมาตรฐานทางปัญญา.
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 106
106
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 106
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 106 ก็ฉันนั้น เหมือนกันกับนางทาสี ไม่ถืออารมณ์ที่กามาวจรกรรมนั้นถือ ถือเอาเฉพาะอารมณ์ของกามตัณหาเท่านั้น เพราะเนื่องด้วยกามตัณหา และ ฯ
…ถึงการต่างกันในประเภทของจิต ทั้งกุศล วิบาก และกิริยา โดยนำมาซึ่งการเรียนรู้และการเข้าใจในธรรมนั้น ๆ ผ่านการวิเคราะห์ธรรมในระดับต่าง ๆ งานนี้หลักการแห่งจิตและอารมณ์นั้น มีความแตกต่างชัดเจนในกรณีของฌานและกิ…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - อารมณ์และวิญญาณ
142
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - อารมณ์และวิญญาณ
…ซิติขณะ และ ภังคะขณะ ชื่อว่าขณะจิต ๑ ฯ ที่ ๑๓ ขณะ ขณะจิตเหล่านั้น เป็นอายุของ รูปธรรมฯ อารมณ์ทั้ง ๕ ผ่านไปได้ ๑ ขณะจิต หรือผ่านไปได้หลาย ขณะจิต เฉพาะที่ถึงฐิติขณะเท่านั้น ย่อมมาสู่คลองในปัญจทวาร ฯ เพราะฉะ…
… ประการที่เชื่อมโยงกับอารมณ์ การทำงานของจิตและขณะจิตที่มีผลต่อการรับรู้และการตอบสนองต่อข้อมูลต่าง ๆ ผ่านประสาทสัมผัสที่หลากหลาย โดยอธิบายเกี่ยวกับการข้ามขณะจิตและการเกิดขึ้นของรูปและอารมณ์ในช่วงเวลาต่าง ๆ…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
150
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 150 อภิธัมมัตถสังหคหฎีกาแปล พรรณนาความปริเฉทที่ ๔ [ข้อความเบื้องต้น] ประกอบความว่า ข้าพเจ้าครั้นได้กระทำการสงเคราะห์ประเภท แห่งจิตตุปบา
บทความนี้กล่าวถึงการสงเคราะห์จิตตุปบาทผ่านการตีความอภิธัมมัตถสังคหะ โดยแบ่งแยกเป็นภูมิและบุคคลเพื่อแสดงการเปลี่ยนแปลงและความสัมพันธ์ระหว่างจิต…
ความเป็นไปแห่งวิสัยในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
151
ความเป็นไปแห่งวิสัยในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
…ยวกัน ฯ [ความต่างแห่งอารมณ์] ๆ พึงทราบวินิจฉัยในคำว่า อติมหนฺติ เป็นต้นฯ อารมณ์มีอายุ ชั่วขณะจิต ๑๖ ผ่านมาสู่คลอง เป็นของล่วงไปได้ ๑ ขณะจิต ชื่อว่า อติมหันตะ ๆ อารมณ์มีอายุชั่วขณะจิต ๑๕ หรือ ๑๔ ล่วงไปได้ …
…งมีการแสดงถึงความแตกต่างในอายุของอารมณ์ ที่ล่วงไปตามช่วงเวลาของขณะจิต เช่น อารมณ์ที่มีอายุน้อยกว่าจะผ่านไปได้เร็ว และอารมณ์ที่มีอายุยาวจะมีการล่วงไปช้ากว่า ซึ่งเป็นการศึกษาเชิงลึกเกี่ยวกับธรรมชาติของจิตแล…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - วิถีจิตและการปรับอารมณ์
159
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - วิถีจิตและการปรับอารมณ์
ન્ ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 159 [อธิบายวิถีจิต] บทว่า สมฺปฏิจฉนฺติ ได้แก่ เป็นเหมือนรับรูปนั้นนั่นแลไว้ บทว่า สนฺตีรยมาน คือ เป็นเหมือนกำหนดรูปนั้นนั่นแลด้วยดีฯ
…ิถีจิต รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างอารมณ์กับวิบากที่เกิดขึ้นในสภาวะต่างๆ เช่น ในช่วงเวลาสลบหรือใกล้ตาย ผ่านการใช้ภาพพจน์และอุปมาเพื่อให้เข้าใจได้ง่ายขึ้น จัดทำเพื่อสร้างความเข้าใจลึกซึ้งเกี่ยวกับอภิธัมมัตถสั…
การตีความอุปมาวิถีชีวิตในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
160
การตีความอุปมาวิถีชีวิตในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 160 [อธิบายอุปมาวิถีวิติ] 0 ได้ยินว่า บุรุษคนหนึ่ง นอนคลุมตัวตลอดศีรษะอยู่ที่โคนต้น มะม่วงที่มีผล ตื่นขึ้นด้วยเสียงมะม่วงผล ๑ ซึ่งหล่นล
…ู้จากอารมณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้น และในแต่ละช่วงนั้นมีบทบาทสำคัญต่อการเข้าใจความหมายของชีวิตอย่างลึกซึ้ง ผ่านการเปรียบเทียบกับเวลาที่เกิดขึ้นในลักษณะคล้ายคลึงกัน
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
255
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 255 ขึ้น เพราะไม่มีความเป็นกรรมอันสัตว์ก่อแล้ว และเพราะความเป็น กรรมอันตัณหาไม่ให้ยินดีแล้วๆ แท้จริง กรรมที่มีอาเสวนะอันได้แล้ว บ่อย ๆ
…สำคัญคือความเข้าใจวิธีที่กรรมสามารถมีผลต่อการเกิดใหม่ และการประยุกต์ใช้หลักคำสอนเพื่อให้บรรลุนิพพาน ผ่านการสำรวจใจและการวิเคราะห์ศีลธรรมที่เกี่ยวข้องในชีวิตประจำวัน การศึกษาถึงอาเสวนะ การตัณหาที่เกี่ยวกับ…
การศึกษาจิตวิทยาในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
258
การศึกษาจิตวิทยาในอภิธัมมัตถสังคหบาลี
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 258 คือพิจารณาปฏิสนธิจิตเป็นต้นนี้ คือที่หมุนเวียนเป็นไปตามที่กล่าวมาแล้ว (ว่า) ไม่ยั่งยืนถาวร คือไม่เที่ยง ได้แก่มีความทรุดโทรมไปเป็นธ
…คำสอนในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยมีการวิเคราะห์ถึงความไม่ยั่งยืนของจิตและความสำคัญในการเข้าถึงพระนิพพานผ่านญาณที่สัมปยุตด้วยมรรคและผล เนื้อหานี้ช่วยทำให้เข้าใจลึกซึ้งถึงการตัดกิเลส และการเข้าถึงธรรมอันสงบในร…