หน้าหนังสือทั้งหมด

หน้า1
249
…ำแบบประเมินตนเองหลังเรียนบทที่ 7 และกิจกรรม ในแบบฝึกปฏิบัติบทที่ 7 ต่อไป 240 DOU ประวัติ ศ า ส ต ร์ พระพุทธ ศาสนา
การทำความเข้าใจไตรสิกขาและพระไตรปิฎก
85
การทำความเข้าใจไตรสิกขาและพระไตรปิฎก
…ธรรมปิฎก คือ ปัญญาสิกขา สำหรับรายละเอียดเรื่องพระไตรปิฎกนั้นมีกล่าวไว้แล้วในวิชา “ความรู้พื้นฐานทาง พระพุทธศาสนา” จะไม่กล่าวถึงรายละเอียดในวิชานี้อีก 4.8 นิยาม 5 นอกจากหลักธรรมทั้งหมดที่กล่าวมาข้างต้นแล้ว ยั…
…นี้มีการกล่าวถึงนัยสำคัญของนิยาม 5 ที่นำมาเปรียบเทียบกับวิทยาศาสตร์ ซึ่งถือเป็นองค์ความรู้ที่สำคัญในพระพุทธศาสนา.
นิยามและกฎของพุทธศาสนา
86
นิยามและกฎของพุทธศาสนา
…มตอบสนองในทางดี กรรมชั่วย่อม ตอบสนองในทางชั่ว 4) จิตตนิยาม (Psychic Law) หมายถึง กฎการทำงานของจิตใจ พระพุทธศาสนาสอน ว่า คนเราประกอบด้วยส่วนที่สำคัญ 2 ส่วน คือ ร่างกายและจิตใจ ในส่วนของจิตใจนั้นมีความ สำคัญใน…
บทความนี้อธิบายถึงการจำแนกนิยาม 5 ประการในพุทธศาสนา ซึ่งได้แก่ พืชนิยาม, อุตุนิยาม, กรรมนิยาม, จิตตนิยาม, และ ธรรมนิยาม กฎต่างๆนี้เป็นหลักการสำคัญที่ควบคุมสิ่งต่างๆ ทั้งในโลกและอนันตจักรวาล โดยแต่ละกฎ
ธรรมนิยามและความสัมพันธ์ของกฎธรรมชาติ
87
ธรรมนิยามและความสัมพันธ์ของกฎธรรมชาติ
…ค์ตรัสไว้เพียงเล็ก น้อยเท่านั้นคือเฉพาะที่จำเป็นเพื่อให้เข้าใจแนวปฏิบัติสู่ทางพ้นทุกข์ได้ชัดเจนขึ้น พระพุทธองค์จะตรัสในกรณีมีผู้กราบทูลถาม หรือ นิยาม 4 ข้อแรก นักศึกษาคงได้เรียนรู้กันมาพอสมควรแล้วในวิชาต่าง …
เนื้อหาเกี่ยวกับธรรมนิยามที่มีความสัมพันธ์ระหว่างนิยามต่าง ๆ เช่น พีชนิยาม อุตุนิยาม จิตตนิยาม และกรรมนิยาม ซึ่งสะท้อนถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการกระทำและความคิดที่ไม่ตั้งอยู่ในศีลธรรม การศึกษาในเรื่อง
ปัจจัยที่ส่งผลต่อกรรมดีและกรรมชั่วในมนุษย์
94
ปัจจัยที่ส่งผลต่อกรรมดีและกรรมชั่วในมนุษย์
…าบุญยังแทบไม่รู้จักด้วยซ้ำไป ในบทนี้จะไม่มีการเปรียบเทียบเนื้อหากับศาสตร์ทางโลก เพราะว่าหลักคำสอนใน พระพุทธศาสนาจัดอยู่ในหมวดวิชามนุษยศาสตร์อยู่แล้ว บทที่ 5 ม นุ ษ ย ศ า ส ต ร์ ในพระไตรปิฎก DOU 83
บทความพูดถึงนิสัยเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้มนุษย์ทำกรรมดีหรือกรรมชั่ว การบ่มเพาะนิสัยที่ดีเกี่ยวข้องกับการใช้ชีวิตใน 5 ห้อง ได้แก่ ห้องนอน ห้องน้ำ ห้องครัว ห้องแต่งตัว และห้องทำงาน นอกจากนี้ยังเน้นบทบาทข
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
149
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
…ในเมืองอาฬวี วันนั้นเขาเที่ยวหาโคที่หายไปตลอดวันเมื่อพบแล้วจึงรีบไปฟังธรรมทั้ง ๆ ที่ความหิว บีบคั้น พระพุทธองค์ทรงทราบความถึงพร้อมแห่งอุปนิสัยแห่งการบรรลุธรรมของเขา แต่ทรง ไม่แสดงธรรมโดยทันที เพราะทรงทราบว่า…
…การจัดการเศรษฐกิจต้องควบคู่กับการพัฒนาจิตใจเพื่อให้เกิดความเจริญเติบโตอย่างยั่งยืน โดยใช้ตัวอย่างจากพระพุทธเจ้าในการสอนให้รู้จักควบคุมกิเลส และการดูแลด้านเศรษฐกิจในสังคม ในกรณีมนุษย์ที่ถูกความหิวบีบคั้น พระพ…
วินัยในพระพุทธศาสนา
177
วินัยในพระพุทธศาสนา
…นทั้งจุดหมายของวินัย ธรรมเป็นเรื่องของความจริงแท้ในธรรมชาติ ส่วนวินัยถูกบัญญัติขึ้นเพื่อหนุนธรรม ใน พระพุทธศาสนา เมื่อพูดถึง ธรรม เราจะใช้คำว่า แสดง เพราะธรรมเป็นความจริงที่มีอยู่ตาม ธรรมดา เราเพียงแต่ไปรู้แ…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของธรรมและวินัยในพระพุทธศาสนา โดยเน้นว่า ธรรมเป็นจริงแท้ที่สูงสุดในโลก และวินัยถูกบัญญัติขึ้นเพื่อสนับสนุนธรรม พระสัมมาสัมพุ…
อายุศาสนาและการบัญญัติสิกขาบทในพระพุทธศาสนา
180
อายุศาสนาและการบัญญัติสิกขาบทในพระพุทธศาสนา
…ายุ 40,000 ปี พระโก นาคมน์ มีพระชนมายุ 30,000 ปี พระกัสสปะ มีพระชนมายุ 20,000 ปี แม้พระสาวกในยุค ของพระพุทธเจ้าเหล่านั้นก็มีอายุประมาณนั้น ในศาสนาของพระผู้มีพระภาคทั้ง 3 พระองค์นี้ มีการบัญญัติสิกขาบท มีการแ…
บทความนี้สำรวจเกี่ยวกับอายุการดำรงอยู่ของพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างอายุของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งสามองค์และการบัญญัติคำสอนและวินัยที่ช่วยรักษาศาสนาใ…
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
185
การติเตียนของพระพุทธเจ้าเกี่ยวกับการประพฤติพรหมจรรย์
…ะสุทินน์ว่า “ดูก่อนสุทินน์ ข่าวว่าเธอเสพเมถุนธรรมในภรรยาเก่าจริงหรือ” ท่านพระสุทินน์ทูลรับว่า “จริง พระพุทธเจ้าข้า” ไว้ดีอย่างนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงติเตียนว่า “ดูก่อนโมฆบุรุษ การกระทำของเธอนั่น ไม่เหมาะ ไ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการติเตียนของพระพุทธเจ้าต่อพระสุทินน์ที่ทำผิดศีลในการเสพเมถุน โดยพระพุทธเจ้าตักเตือนว่า การกระทำดังกล่าวไม่เหมาะสมสำหรับ…
การประชุมทบทวนสิกขาบททุกกึ่งเดือน
194
การประชุมทบทวนสิกขาบททุกกึ่งเดือน
…ิกไปว่า ตลอด 15 วันที่ผ่านมาตนเองรักษาศีลได้บริสุทธิ์ แต่ถ้าภิกษุอาพาธหนักไม่สามารถมอบปาริสุทธิ ได้ พระพุทธองค์ตรัสว่า “...จึงใช้เตียงหรือตั้งหามภิกษุอาพาธนั้น มาในท่ามกลางสงฆ์แล้วทำ อุโบสถ...ถ้าพวกภิกษุผู้พ…
การประชุมทบทวนสิกขาบทถูกกำหนดโดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ให้มีการฟังสวดพระปาฏิโมกข์ทุกกึ่งเดือน เพื่อตรวจสอบศีลและสร้างความสามัคคีในสงฆ์ การฟังสวดถูกกำหนดให้ภิกษุทุกคนมาฟังร่วมกัน และมีการควบคุมเพื่อป้องกั
ความสำคัญของอริยทรัพย์
216
ความสำคัญของอริยทรัพย์
…รุงกบิลพัสดุ์ ครั้งนั้น อุบาสกอุบาสิกาชาว แคว้นสักกะได้พากันเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้าในวันอุโบสถ พระพุทธองค์ได้ตรัสถามว่า “ท่าน ทั้งหลายพากันรักษาอุโบสถศีล บ้างหรือไม่หนอ” อุ. (อุบาสกอุบาสิกา) กราบทูลว่า …
…วิตอยู่ได้ และปัญญาช่วยให้เข้าใจและคลายทุกข์ได้อย่างถาวร ต่างจากโภคทรัพย์ที่ให้ความสุขเพียงชั่วคราว พระพุทธเจ้าทรงแสดงให้เห็นว่า สาวกที่ปฏิบัติตามคำสอนของพระองค์สามารถบรรลุความสุขในระดับที่สูงกว่าได้อย่างยั่…
เรื่องราวของบุตรเศรษฐีในสมัยพุทธกาล
223
เรื่องราวของบุตรเศรษฐีในสมัยพุทธกาล
…รับโภชนะที่เป็นเดนจากภิกษุหนุ่ม และสามเณร จึงทรงแย้มพระโอษฐ์ พระอานนทเถระจึงทูลถามถึงเหตุที่ทรงแย้ม พระพุทธองค์ จึงตรัสว่า อานนท์ เธอจงดูบุตรเศรษฐีผู้นี้ ผลาญทรัพย์เสีย 160 โกฏิ พาภรรยาเที่ยวขอทานอยู่ ถ้าบุต…
เรื่องราวของบุตรเศรษฐีที่เกิดในตระกูลที่มีทรัพย์ 80 โกฏิแต่ใช้จ่ายเงินอย่างฟุ่มเฟือย ร่วมกับภรรยา เขาติดสุราและใช้จ่ายจนหมดสิ้นทรัพย์สมบัติ จนต้องกลายเป็นคนขอทาน พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสถึงผลของการใ
แนวคิดเกี่ยวกับวาทศาสตร์ในพระไตรปิฎก
246
แนวคิดเกี่ยวกับวาทศาสตร์ในพระไตรปิฎก
…ถึงพร้อมด้วยปริยัติ ปฏิบัติและปฏิเวธ เพื่อประโยชน์ตนของพุทธบริษัทแต่ละท่านเอง และเพื่อปกป้องคำสอนใน พระพุทธศาสนาจากการจาบจ้วงของศาสนิกลัทธิอื่น วัตถุประสงค์ เพื่อให้นักศึกษามีความรู้และความเข้าใจหลักวาทศาสตร…
…ิภาพและหลักการตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งมุ่งให้พุทธบริษัททั้ง 4 ฝึกปฏิบัติและป้องกันคำสอนในพระพุทธศาสนา VDO ต่างๆ สามารถพบได้ที่ dmc.tv
พระนางปฏาจาราภิกษุณีและพระสุรเสียงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
249
พระนางปฏาจาราภิกษุณีและพระสุรเสียงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ดียวกัน” ต่อมาเมื่อนางได้ฟังพระดำรัสของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่า “จงกลับได้สติเถิด น้องหญิง” เพราะ สดับพระพุทธดำรัส เพียงแค่นี้สติของนางก็กลับคืนมา ได้ผ้ามานุ่งแล้วตั้งใจฟังพระธรรมต่อไป จนบรรลุโสดาปัตติผล และได…
หญิงคนหนึ่งเผชิญกับความสูญเสีย พบกับความเศร้าโศก จนเกือบจะบ้า แต่เมื่อฟังพระดำรัสของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เธอได้รับสติและบรรลุโสดาปัตติผลจนกลายเป็นพระอรหันต์ในฐานะปฏาจาราภิกษุณี เรื่องนี้แสดงถึงมหัศจรรย
หลักการแสดงธรรมให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
257
หลักการแสดงธรรมให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
…ะสิทธิผลดังกล่าว มานี้นอกเหนือจากอาศัยหลักการพื้นฐานคือวาจาสุภาษิตและองค์แห่งธรรมกถึกที่กล่าวมาแล้ว พระพุทธองค์ยังมีหลักการสำคัญอีกอย่างน้อย 4 ประการทำให้การแสดงธรรมแต่ละครั้งมี ประสิทธิภาพและประสิทธิผล คือ …
…ั้นไม่ใช่การถ่ายทอดความรู้ที่ครูคิดว่าจำเป็น แต่ต้องคำนึงถึงผู้เรียนเป็นหลัก, ซึ่งเป็นหลักพื้นฐานที่พระพุทธองค์ได้สอนมาเสมอ นอกเหนือจากการเลือกภาษาสอนธรรมให้เหมาะสมยังมีการใช้ตัวอย่างและคำอุปมาอุปไมยที่ช่วยใ…
การแสดงธรรมโดยใช้อุปมาอุปไมย
264
การแสดงธรรมโดยใช้อุปมาอุปไมย
…ว่า การพูดการเทศน์การสอนโดยใช้วิธีอุปมาอุปไมยนั้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้า และพระอริยสาวกให้ความสำคัญมาก พระพุทธองค์ทรงอุปมาร่างกายดุจเมืองบ้าง ดุจจอม 1 ราชบัณฑิตยสถาน (2525) พจนานุกรม (ฉบับอิเล็กทรอนิกส์). * มัช…
การพูดโดยใช้อุปมาอุปไมยเป็นวิธีการสอนที่สำคัญในการทำให้ผู้เรียนเข้าใจสิ่งที่ลึกซึ้งมากขึ้น ผ่านการเปรียบเทียบกับสิ่งที่คุ้นเคยหรือประสบการณ์ที่เคยมี การใช้ตัวอย่างที่ใกล้เคียงจะทำให้เข้าใจได้ง่ายขึ้น
การศึกษาเรื่องกามคุณและการใช้ปัญญาในพระพุทธศาสนา
268
การศึกษาเรื่องกามคุณและการใช้ปัญญาในพระพุทธศาสนา
…ระสัมมาสัมพุทธเจ้าเองก็ทรงตระหนักถึงเรื่องนี้เช่นเดียวกัน จากหลักฐานในพระ ไตรปิฎกพบอยู่บ่อยครั้งว่า พระพุทธองค์ทรงใช้สื่อต่างๆ ประกอบการเทศน์ควบคู่ไปกับการใช้ อุปมาด้วย แม้จะไม่ได้ใช้ทุกครั้งก็ตามทั้งนี้เพรา…
บทความนี้กล่าวถึงการอุปมาในพระพุทธศาสนาที่ใช้คำว่าเขียงหั่นเนื้อและชิ้นเนื้อเพื่อสอนให้เข้าใจเรื่องกามคุณ 5 และความกำหนัด พร้อมกับการใ…
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
269
การใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้า
…งหลาย เธอทั้งหลายเห็นขอนไม้ใหญ่โน้นที่ลอยมาตามกระแสแม่น้ำคงคาหรือไม่” ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า “เห็น พระพุทธเจ้าข้า” พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ถ้าขอนไม้จะไม่ลอยเข้ามาใกล้ฝั่งนี้ ไม่ลอยเข้าไปใกล้ฝั่งโน้น ไม่จมกลา…
บทความนี้นำเสนอการใช้สื่อการสอนในธรรมะของพระพุทธเจ้าผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น ขอนไม้ที่ลอยตามแม่น้ำ ด้วยการตั้งคำถามและการอธิบายความหมายของแต่ละสิ่ง โ…
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
270
คำสอนและการอุปสมบทในพระพุทธศาสนา
…ล้วเขาก็ได้บรรพชาอุปสมบทในสำนักของ พระผู้มีพระภาค ต่อมาไม่นานท่านก็ได้บรรลุเป็นพระอรหันต์องค์หนึ่งในพระพุทธศาสนา ตัวอย่างนี้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงใช้ขอนไม้เป็นสื่อในการสอนธรรม ทำให้ภิกษุทั้ง หลายตรองตามธรรมท…
…กับความเป็นสมณะที่กล่าวเท็จ ส่วนของธรรมะนี้ยังสะท้อนให้เห็นถึงการแรกเริ่มเดินทางสู่การบรรลุอรหันต์ในพระพุทธศาสนา ผู้คนที่มีความรู้เพียงน้อยก็สามารถเข้าใจธรรมที่ลึกซึ้งได้.
วิภัชชพยากรณียปัญหาและฐปนียปัญหา
274
วิภัชชพยากรณียปัญหาและฐปนียปัญหา
…พราะแม้พระองค์จะตอบว่า “โลกเที่ยง” หรือ “โลกไม่เที่ยง” ก็ไม่มีผลต่อ การบรรลุมรรคผลนิพพานของคนถาม หากพระพุทธองค์ทรงตอบคำถามที่ไม่มีประโยชน์เหล่านี้ครั้งหนึ่งแล้ว ชาวโลกก็จะพา กันมาถามปัญหาไร้สาระอีกมากมาย ทำใ…
บทความนี้กล่าวถึงการจำแนกประเภทปัญหาในธรรมะตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอน โดยเน้นที่วิภัชชพยากรณียปัญหา ซึ่งเป็นปัญหาที่ไม่จำกัดเฉพาะดวงตา แต่รวมถึงส่วนต่าง ๆ ของร่างกายที่ไม่เที่ยง และฐปนียปัญหาซึ่ง