ภิกษุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 82 / 178

…ระธรรมเทศนา มีอยู่วันหนึ่ง ท่านได้ฟังพระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงแต่งตั้งพระอรหันตเถระรูปหนึ่งไว้ในตำแหน่งภิกษุผู้เลิศ ใน ด้านจัดตั้งเสนาสนะแก่ภิกษุทั้งหลาย ท่านจึงเข้าไปกราบทูล เพื่อปรึกษาพระพุทธองค์ ว่าทําอย่า…

การถวายสังฆทานถือเป็นการสะสมบุญที่มีความสำคัญมาก โดยเฉพาะในยุคที่ไม่มีพระพุทธเจ้า พระเถระที่ระลึกชาติได้มีโอกาสฟังธรรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและได้เรียนรู้ถึงการถวายมหาสังฆทานเพื่อให้ได้บรรลุเป้าหมายแล

…มีศีลบริสุทธิ์ ได้มรณภาพลงแล้วไปบังเกิดใน เทวโลก เสวยทิพยสุขในเทวโลกหนึ่งพุทธันดร พอมาในสมัยพุทธกาล ภิกษุ ๕ รูป ก็ได้มาบังเกิด เป็นพระปุกกุสาติ สภิยะ พาหิยะ และกุมารกัสสปะ ส่วนตัวของ ท่านทัพพะได้บังเกิดในอ…

…ป็นพระอรหันต์อย่างรวดเร็ว หลังจากนั้นท่านได้ทำหน้าที่จัดเสนาสนะและภัตตาหาร เพื่อดูแลความสะดวกสบายของภิกษุสงฆ์อย่างเต็มที่ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความตั้งใจและความเอื้ออาทรในพระพุทธศาสนา

ธรรมะเพื่อประชาช อานิสงส์ถวายศาลา จาตุรมุข ခာ ဝက ตกแต่งบ้านเรือน แล้วนิมนต์พระภิกษุมาฉันที่บ้านนางก็ได้ทําตาม ที่บอก มารดาบิดาเล่าความดีของนางให้ลูกชายฟัง นันทิยะจึง ตอบตกลงแต่งงานกับ…

ในบทความนี้นำเสนอเรื่องราวของนันทิยะอุบาสกที่มีอานิสงส์จากการสร้างศาลา 4 มุขเพื่อถวายแก่พระภิกษุสงฆ์ โดยเน้นถึงการทำความดีโดยไม่หวังผลตอบแทนและผลบุญที่เกิดขึ้นจากการทำทานที่บริสุทธิ์ เมื่อเขาเห็นถ…

…โอกาสให้ผ่านเลยไป ควรที่จะเอาบุญพิเศษสักอย่าง ครั้นคิดแล้ว ก็ไม่รอช้าได้ส่งคนไปนิมนต์พระบรมศาสดาและ ภิกษุสงฆ์ทั้งหมดมาเป็นเนื้อนาบุญ ด้วยความตั้งใจที่จะเอาบุญ พิเศษ ท่านจึงตระเตรียมไทยธรรมมีบัลลังก์ทอง ๑ แ…

ในอดีต พระนิพพานในกาลแห่งพระผู้มีพระภาคเจ้าปทุมุตตระ ได้มองเห็นมหาชนในการสร้างบุญและเปลี่ยนใจในการทำบุญ ด้วยการถวายบัลลังก์ทองแสนตัว พร้อมกับการเตรียมไทยธรรมเพื่อทำให้ทุกคนได้มีโอกาสสร้างกุศล เชื่อว่า

…ชนกชนนีจึงให้ เธอบวช ทั้งๆ ที่พระนางไม่อยากจะบวช แต่ด้วยความเกรงใจ พระชนกชนนี จึงออกบวชในสำนักของนางภิกษุณี ภิกษุณีอภิรูปนันทานั้นแม้บวชแล้ว ก็ยังมีนิสัยฆราวาส ยังรักสวยรักงาม ไม่ยอมเดินทางเข้าไปเฝ้าพระบรม…

ในบทนี้กล่าวถึงภิกษุณีนันทา ผู้มีความงามแต่ไม่เห็นค่าความสวยงามอยู่ในความเป็นภิกษุณี เมื่อบวชแล้วเธอยังมีอารมณ์ความเป็นฆ…

…องเทพธิดานั้น เพราะว่าท่านได้เข้าถึงชีวิตอันประเสริฐแล้ว พระบรมศาสดาทรงตั้งท่านไว้ในตำแหน่งเอตทัคคะ ภิกษุผู้เลิศ ในด้านคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย สมความปรารถนาที่ ท่านได้ตั้งใจไว้ หลังจากที่ได้บรรลุกาย…

เรื่องราวนี้เกี่ยวกับการบรรลุธรรมของพระนันทะ อดีตพระญาติที่ได้ฟังพระธรรมของพระพุทธเจ้าและได้รับการสอนจนบรรลุเป็นพระอรหันต์ ได้รับการตั้งเป็นเอตทัคคะในด้านคุ้มครองทวาร และควรค่าแก่การถวายผ้าเนื้อดี พระ

…ณัง เหมือนเรื่องที่เคยเกิด ขึ้นในสมัยพุทธกาล ตอนนั้นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าประทับอยู่ที่ เมืองสาวัตถี มีภิกษุจํานวน ๑๖ รูป หลังจากที่ได้รับโอวาทจาก พระบรมศาสดาแล้ว ท่านได้รวมกลุ่มกันแสวงหาที่หลีกเร้นซึ่ง เหมาะ…

…นควรทำบุญอย่างสม่ำเสมอ การมีจิตใจมั่นคงในการทำบุญจะนำไปสู่มหานิสงส์อย่างไม่อาจประมาณได้ เช่นเดียวกับภิกษุ 16 รูปในสมัยพุทธกาลที่มีความตั้งใจแน่วแน่ในการปฏิบัติธรรมนำไปสู่การเข้าพบพระบรมศาสดาเพื่อรับโอวาท.

…ู่บ้านแห่งหนึ่ง ในหมู่บ้านนั้น หญิงคนหนึ่งถือภาชนะใส่น้ำเดินมุ่งตรง ไปที่บ่อน้ำ เพื่อที่จะตักน้ำ พระภิกษุเหล่านั้นมองเห็นหญิงคนนั้น ก็พากันคิดว่า เมื่อเดินผ่านไปที่หญิงนั้น พวกเราก็คงได้รับการ ถวายน้ำบ้าง …

เนื้อเรื่องกล่าวถึงการถวายดื่มน้ำของหญิงคนหนึ่งแก่พระสงฆ์ที่ประสบความกระหาย โดยพระสงฆ์ 16 รูปได้รับน้ำจากอุบาสิกาและได้อนุโมทนาในบุญใหญ่ที่เธอได้กระทำ ซึ่งเป็นการสื่อให้เห็นถึงคุณค่าของการทำบุญและอานิ

…วยอาการนอบน้อมพร้อมกับกล่าวว่า “ข้าแต่ พระคุณเจ้าผู้เจริญ เมื่อครั้งที่เป็นมนุษย์อยู่ ดิฉันได้พบพระ ภิกษุทั้งหลาย ผู้ได้รับความลำบากกาย กระหายน้ำจึงขวนขวาย ถวายน้ำดื่มกับท่าน ผู้ใดก็ตามที่ถวายน้ำดื่มกับภิก…

เนื้อหาในบทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการถวาย น้ำดื่มแด่พระสงฆ์ และอานิสงส์ที่เกิดขึ้นจากการทำบุญในอดีต โดยนำเสนอเรื่องราวของเทพธิดาที่เกิดจากการทำดีและการถวาย น้ำดื่มแก่พระสงฆ์ ซึ่งทำให้เธอได้รับมหาส

ธรรมะเพื่อประชาช อานิสงส์ถวาย ดอกกรรณิการ์ ๔๓๕ ของอุปเสนภิกษุ เนื่องจากท่านอุปเสนมีพรรษายังไม่ครบสิบ จึง กล่าวติเตียนว่า “เธอเป็นผู้ที่เวียนมาเพื่อความเป็นผู้มัก…

เรื่องราวเกี่ยวกับอานิสงส์การถวายดอกกรรณิการ์ และพัฒนาการของอุปเสนภิกษุที่ได้รับการติเตียนจากพระบรมศาสดา จนทำให้ท่านคิดและตั้งใจปฏิบัติธรรมจนบรรลุเป็นพระอรหันต์ พร้อมกับกา…

…ู้เองโดยชอบ แล้วสอนผู้อื่นให้รู้ตาม, ศาสดาเอก พุทธบริษัท ของโลก ผู้นับถือพระพุทธศาสนามี ๔ จำพวก คือ ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาสิกา พุทธุปบาทกาล กาลเป็นที่อุบัติของพระพุทธเจ้า, เวลาที่มีพระพุทธเจ้า อุบัติขึ้…

พจนานุกรมนี้รวมคำศัพท์สำคัญในพระพุทธศาสนา เช่น พยาบาทวิตก, พระพุทธเจ้า, พุทธบริษัท และอื่นๆ พร้อมคำอธิบายที่ช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจหลักธรรมและการปฏิบัติในชีวิตประจำวัน เนื้อหามุ่งเน้นการทำความเข้าใจในวิธ

…ัมภเวสี คุณเป็นเครื่องยืดเหนี่ยวใจของผู้อื่นไว้ได้ การถวายแก่สงฆ์ คือ ถวายเป็นกลางๆ ไม่จำเพาะเจาะจง ภิกษุรูปใดรูปหนึ่ง การเวียนว่ายตายเกิดอยู่ในภพสาม ผู้แสวงหาภพที่เกิด สัมมาอาชีวะ เลี้ยงชีวิตชอบ คือ เว้นจ…

พจนานุกรมสำหรับหนังสือธรรมะเพื่อประชาชนนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ผู้สนใจได้ศึกษาและเรียนรู้คำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับธรรมะและพระพุทธศาสนา เช่น วิมุตติ, วิมุตติญาณทัสสนะ, วิโมกข์, เวไนยสัตว์ รวมถึงคำที่สำคัญอื่

…นดิน พระราชเทวี นโร นารี คน (ชาย - หญิง) ปริพฺพาชโก ปริพฺพาชิกา นักบวช (ชาย - หญิง) ภิกฺขุ ภิกฺขุนี ภิกษุ, ภิกษุณี ภวํ โภคี ผู้เจริญ มนุสฺโส มนุสฺสี ยกโข ยกขินี ยุวา ยุวดี ราชา ราชน มนุษย์ (ชาย - หญิง) ยัก…

ในการศึกษาไวยากรณ์บาลี วจีวิภาคที่ ๒ จะเน้นไปที่นามและอัพพยศัพท์ ในระหว่างการศึกษา เนื้อหาได้กล่าวถึงการใช้คำที่แบ่งออกเป็นหมวดหมู่ต่าง ๆ เช่น ชายหนุ่ม หญิงสาว, พระเถระ พระเถรี, และอื่น ๆ รวมถึงการตีค

…ภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์ - หน้าที่ 43 ศัพท์ที่เป็น อุ การันต์ เช่นนี้ แจกเหมือน ครุ เกตุ ธง ภิกฺขุ ภิกษุ ชนต ปสุ สัตว์เกิด ริปุ ขาศก สัตว์ของเลี้ยง สตตุ ศัตรู พนธุ พวกพ้อง เสตุ สะพาน พพพุ เสือปลา, แมว เหต…

ในส่วนนี้ของบาลีไวยากรณ์จะกล่าวถึงศัพท์ที่เป็นอุ การันต์ เช่น ครุ, เกตุ, ธง และภิกษุ โดยมีการแจกจ่ายและอธิบายการใช้คำต่าง ๆ นอกจากนี้ยังมีการเปลี่ยนวิภัตติของคำที่มีอาการต่าง ๆ พร้อมกา…

…กรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์ - หน้าที่ 98 เหล่านั้น ภทนเตติ เต ภิกขู ภควโต (วจน์] ปจฺจสุโสส. ภิกษุ ท. ฟังตอบแล้ว ซึ่งคำ] แห่งพระผู้มีพระภาคเจ้า ว่า ภทันเต ดังนี้" ในภาษาของเราท่านบัญญัติให้แปลว่า "ข…

เนื้อหาในหัวข้อ 'บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์' กล่าวถึงการใช้คำในภาษาบาลี โดยมีการอธิบายความหมายและการใช้คำที่เหมาะสม เมื่อพูดกับผู้มีสถานะสูงกว่า เช่น 'ภทันเต' ที่แปลว่า 'ข้าแต่ท่านผู้

…ลผู้ทัดเทียมคือเสมอเหมือน เพราะทรงเป็นอัครบุคคลในโลก พร้อมทั้งเทวโลกฯ สมดังที่พระพุทธองค์ตรัสไว้ว่า ภิกษุทั้งหลาย สัตว์ทั้งหลายที่ไม่มีเท้าก็ตาม มี ๒ เท้าก็ตาม มี ๔ เท้าก็ตาม มีประมาณ เพียงใด พระตถาคตเจ้า …

พระสัพพัญญุตญาณทรงความงามเลิศ ประกอบด้วยมรรคญาณอันสูงส่ง ทรงพระนามว่าสัมมาสัมพุทธะเพราะไม่มีผู้ใดเสมอเหมือน พระผู้มีพระภาคเจ้าได้แก่พระตถาคตเจ้าเป็นยอดแห่งสัตว์ทั้งหมด ท่านพระอนุรุทธาจารย์ได้สดุดีพระผ

…เป็นธรรมอันทัสสนะเป็นต้นจะ พึงละ ฯ แม้เลสแห่งความที่รูปเป็นของควร ละปรากฏในพระบาลีใดโดยพุทธพจน์ว่า "ภิกษุทั้งหลาย รูปมิใช่เป็นของเธอ พวก เธอจงละมันเสีย" ในพระบาลีนั้น ก็ทรง ประกาศการละฉันทราคะ ซึ่งมีรูปนั้…

…ธรรมที่ควรละ มิทธะนี้ถูกจัดอยู่ในกลุ่มนิวรณ์ ไม่ถือว่าเป็นธรรมอันทัสสนะที่ควรละ พระพุทธเจ้าทรงสอนให้ภิกษุทั้งหลายละรูปและฉันทราคะที่มีรูปร่วมอยู่ด้วย โดยรณรงค์ให้ผู้คนเข้าใจอย่างถูกต้องเกี่ยวกับมิทธะในบริบ…

…ได้ (มีได้) โดยความเป็นวิการแห่ง ธรรมที่เกิดอยู่ ในขณะที่เข้าถึงความเป็นปัจจัย ฯ แม้ในพระบาลีที่ว่า ภิกษุทั้งหลาย ชาติอันปัจจัยปรุงแต่ อาศัยปัจจัยเกิดขึ้น ชรามรณะอัน ปัจจัยปรุงแต่ง อาศัยปัจจัยเกิดขึ้น ดังน…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับลักษณะของรูปและชาติในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยมีการอธิบายถึงความสำคัญของปัจจัยที่ทำให้เกิดรูป ชาติ และการเกิดแก่และตายตามหลักการในพระบาลี กล่าวถึงว่าชาติอันเป็นผลมาจา

…รณะรรมสูตร ในทสกนิบาตรอังคุตตรนิกายว่า ปูน จปร ภิกฺขเว ภิกขุ พหุสุสุโต โหติ สุตธโร สุตสนนิจโย ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ข้อธรรมบรรยายที่จะพึงกล่าวยังมีอีก ภิกษุเป็นพหุสูต มีธรรมได้สดับแล้ว มาก เป็นผู้ทรงธรรมที่ส…

…ะพฤติตนตามธรรมที่เป็นที่พึ่งสำหรับผู้อื่น โดยมีการยกย่องพหุสุต ได้แก่ พระอานนท์ ว่าเป็นสุดยอดในบรรดาภิกษุที่มีความรู้เกี่ยวกับธรรม โดยพระพุทธเจ้าทรงโปรดให้บูชาภิกษุพหุสูตรเป็นวิธีการบูชาพระธรรมรัตนะ สำหรับ…

…ตฺถา อิม อตีต์ อาหิรวา สมเด็จพระบรมศาสดา ทรงชักอดีตนิทานนี้ขึ้นมาตรัสแล้ว ประทานพระบรมพุทโธวาทไว้แก่ภิกษุสงฆ์ว่า อลื่นจิตต์ นิสสาย ปหฏฐา มหติ จมู โกสส์ เสนาสนตุฏฐีชีวคุคาห์ อคาหย พยุหแสนยากรหมู่ใหญ่ อาศัยอ…

บทความนี้กล่าวถึงพระบารมีและบทบาทในการปกครองของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส โดยนำเสนอเหตุการณ์ในอดีตเช่นเรื่องราวของพระเจ้าพรหมทัตต์ และอลินจิตตกุมาร ที่บรรยายถึงการต่อสู้เพื่อป้องกันแผ่นด