หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การบัญญัติในพระพุทธศาสนา
390
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การบัญญัติในพระพุทธศาสนา
…วันออกเป็นต้น ชื่อว่าที่สาบัญญัติ, บัญญัติเวลามีเวลาเช้า เป็นต้น ชื่อว่ากาลบัญญัติ, และบัญญัติเดือน ฤดู และชื่อว่าเดือน มี วิสาขมาสเป็นต้น อันพิเศษโดยชื่อนั้น ๆ ชื่อว่ามาสาทิบัญญัติฯ ไม่ จดถึงกัน ฯ คำว่า…
…้อหาพูดถึงการบัญญัติทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับทิศต่างๆ และกาลเวลาที่สัมพันธ์กับสิ่งต่างๆ เช่น เดือนและฤดู โดยมีการอธิบายความหมายและอาการของนิมิตที่ปรากฏให้เห็นในปฏิบัติของพระโยคี เช่น กสิณนิมิตและอสุภนิมิต…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา
427
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา
…ำนาจแห่งเหตุคืออวิชชา ตัณหา อุปทาน และ กรรมก่อน แต่ในปวัติกาล รูปเกิดด้วยอำนาจแห่งปัจจัยคือกรรม จิต ฤดู และอาหาร, ส่วนนามเกิดด้วยอำนาจแห่งปัจจัยมีนิสสยปัจจัยและอารัมมณ ปัจจัยมีจักษุกับรูปเป็นต้น, ก็โดยพิ…
เนื้อหานี้พูดถึงกระบวนการเกิดของนามรูปในพระพุทธศาสนา โดยเจาะลึกถึงเหตุการณ์ที่เกิดจากอวิชชา ตัณหา อุปทาน และกรรม ทั้งยังแสดงถึงปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดของนามและรูป รวมถึงการวิเคราะห์กระบวนการต่างๆ เพื
การบรรเทาอุตุปริสสยะในเสนาสนะ
73
การบรรเทาอุตุปริสสยะในเสนาสนะ
…ะ รวมสองคำนั้นเข้าด้วยกันเรียกว่า "เสนาสนะ" สองบทว่า อุตุปริสสยวิโนทน์ ปฏิสลุลานารามตฺถิ อธิบายว่า "ฤดูนั่นเอง ชื่อ อุตุปริสสย (อันตรายคือฤดู) เพราะ อรรถว่าเบียดเบียน" ความแห่งสองบทนั้นว่า "เพื่อบรรเทาอุ…
…ยและความสำคัญของคำว่า 'เสนาสนะ' ซึ่งรวมถึงที่นอนและที่นั่งของภิกษุ ในการบรรเทาอุตุปริสสยะซึ่งหมายถึงฤดูที่อาจทำให้เกิดอันตรายต่อร่างกายและจิตใจ กล่าวถึงการใช้เสนาสนะเพื่อบรรเทาความกระสับกระส่ายตามศรัทธาข…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
74
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
… ความละอายให้กำเริบ เป็นประโยชน์ประจำ ประโยชน์นอกนี้ย่อมมีใน กาลลางครั้งลางคราว" ฉะนั้น อีกนัยหนึ่ง ฤดูมีประการดังกล่าวแล้วนี้ คงเป็นอุตุ (ส่วนหนึ่ง) ส่วนปริสฺสย (เป็นอีกส่วนหนึ่ง) มี ๒ อย่างคือ ปากฏปริส…
ในบทนี้ได้กล่าวถึงความสำคัญของการพิจารณาเสนาสนะเพื่อคุ้มครองภิกษุจากอันตราย ทั้งที่เป็นอันตรายเปิดเผยจากสัตว์ร้ายและอันตรายปกปิดจากกิเลส เช่น ราคะและโทสะ โดยเมื่อได้มีที่คุ้มตัว ก็จะช่วยบรรเทาความเสี่
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - ประโยค๘
160
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - ประโยค๘
…งอรุณให้ตั้งขึ้นในป่าตลอดกาลทั้งปวง ผู้ ถืออย่างกลาง ย่อมได้เพื่อจะอยู่ในเสนาสนะชายบ้านตลอด 4 เดือน ฤดูฝน ผู้ถืออย่างเพลา ย่อมได้เพื่อจะอยู่ตลอด 4 เดือนฤดูเหมันต์ด้วย
…์ การนำอาจารย์ไปยังเสนาสนะ และประเภทของอารัญญิกภิกษุที่มีอยู่ ๓ พวก โดยแสดงถึงวิธีการอยู่อาศัยในช่วงฤดูกาลต่าง ๆ อย่างเหมาะสมไม่ว่าจะเป็นฤดูฝนหรือฤดูเหมันต์.
วิสุทธิมรรคแปล: การรักษานิมิตและการบรรลุอัปปนา
102
วิสุทธิมรรคแปล: การรักษานิมิตและการบรรลุอัปปนา
…ในการรักษานิมิตนั้น (คือ) พระโยคาวจรพึงเว้น ๒ สิ่ง คืออาวาส (ที่อยู่) โคจรคาม การพูดคุย บุคคล โภชนะ ฤดู อิริยาบถ เหล่านี้ที่เป็นอสัปปายะเสีย พึงเสพ ๒ สิ่ง (นั้น) ที่เป็นสัปปายะเถิด ด้วยเมื่อ พระโยคาวจรใด…
ในบทนี้กล่าวถึงวิธีการรักษานิมิตและการบรรลุอัปปนาให้อธิบายชัดเจน โดยเสนอแนวทางการปฏิบัติที่พระโยคาวจรควรทำเพื่อให้นิมิตเกิดและคงอยู่ได้อย่างมั่นคง การรักษานิมิตมีความสำคัญเนื่องจากช่วยในการเจริญสมาธิแ
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
105
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 103 [โภชนะ และ ฤดู] ส่วนโภชนะ สำหรับลางคนรสหวาน ลางคนก็รสเปรี้ยว เป็น สัปปายะ แม้ฤดู ลางคนก็หนาว ลางคนก็ร้อน เป็นสัปปา…
เนื้อหานี้วิเคราะห์ถึงโภชนะและฤดูที่ส่งผลต่อจิตของพระโยคาวจร โดยแบ่งเป็นประเภทที่เรียกว่า สัปปายะ และอสัปปายะ ตามลักษณะของโภชนะและฤดู
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
120
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
…หารประณีต ที่พระโยคีบริโภคแต่พอประมาณแล้ว ย่อม เป็นปัจจัยแห่งปัสสัทธิ เพราะทำให้เกิดกายลหุตาเป็นต้น ฤดูและอิริยาบถที่เป็น สัปปายะก็เช่นกัน ๒. มหาฎีกาว่า อัสสาทะในที่นี้ หมายเอาความสุขที่เกิดแต่ความสงบ ภา…
เนื้อหาเกี่ยวกับอิริยาบถที่เป็นที่น่ารื่นรมย์และการพัฒนาจิตเพื่อสร้างสมาธิ โดยมีการอธิบายถึงความสำคัญของการคบหาผู้มีจิตสงบ รวมถึงธรรม ๑๑ ประการที่เป็นแนวทางในการฝึกสมาธิและการควบคุมอารมณ์เพื่อการทำสมา
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
76
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑ - หน้าที่ 76 จึงเกิดขึ้น เพราะความดีใจ ความเสียใจ อาหารและฤดูที่แสลง (ตา) เหล่านั้น (อย่างใดอย่างหนึ่ง) แล้วเอ่ออยู่เต็มเบ้าตาบ้าง ไหลออก มาบ้าง ก็พระโยคีผู้จะกำ…
ในบทนี้มีการพูดถึงการเกิดน้ำตาเนื่องจากอารมณ์ต่างๆ เช่น ความดีใจและความเสียใจ รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างน้ำมันและน้ำตา โดยนำเสนอการเผชิญกับอารมณ์และการทำความเข้าใจในสถานการณ์ต่างๆ ที่ส่งผลต่อการเกิดน้ำ
ความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
11
ความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
… - - หน้าที่ 4 · ที่ตกอยู่ในหลุม (โสโครก) ข้างช่องเข้าหมู่บ้านพวก ซากคน· จัณฑาล อันถูกเมฆ (ฝน) นอก (ฤดู) กาลในหน้าร้อนตกรด แล้ว ถูกแดดแผดเผาก็ก่อเป็นฟองเป็นต่อม (ส่งกลิ่นน่าเกลียด) อยู่ฉะนั้น" (ปริปกุกโต…
บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรคและผลกระทบที่มีต่อการใช้ชีวิตประจำวัน โดยยกตัวอย่างจากการย่อยอาหารและการเปลี่ยนแปลงของสารอาหารในร่างกาย อธิบายความแตกต่างระหว่างขยะจากอาหารที่ย่อยแล
การหายใจและธาตุในพระพุทธศาสนา
25
การหายใจและธาตุในพระพุทธศาสนา
…่กระมัง ก็ดี เหมือนกัน พวกเราจะได้หายข้องใจกันเสียที ว่าอย่างนี้แหละถูก ๒. จตุสมุฏฐาน คือมีจิต กรรม ฤดู อาหาร เป็นสมุฏฐาน ที่ว่าสมอัสสาวะปัสสาสะ มีจิตเป็นสมุฏฐานอย่างเดียวนั้น มีอธิบายว่า ลมหายใจจะพ้นสรี…
บทความนี้อธิบายเรื่องการหายใจในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการวิเคราะห์ลมทั้งสองเป็นส่วนหนึ่งของทฤษฎีธาตุในวิสุทธิมรรค อธิบายว่าลมอัสสาสะและปัสสาสะมีบทบาทสำคัญต่อจิตและสรีระทั้งยังเชื่อมโยงกับธาตุทั้
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
62
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒
…ดยพิสดารนี้ใด ในโกฏฐาสทั้งหลายนั้น โกฏฐาส ๔ นี้คือ อาหารใหม่ อาหารเก่า บุพโพ มูตร เป็นอตุสมุฏฐาน (มีฤดูเป็น สมุฏฐาน) อย่างเดียว ๔ นี้คือ น้ำตา เหงื่อ น้ำลาย น้ำมูก เป็นอุต จิตตสมุฏฐาน (มีฤดูบ้าง จิตบ้างเ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพรรณนาคำว่า 'โดยสมุฏฐาน' ในวิสุทธิมรรค แสดงให้เห็นว่าโกฏฐาสมีหลายประเภทและอธิบายถึงชนิดต่าง ๆ ของสมุฏฐาน ได้แก่ อาหารใหม่ อาหารเก่า และองค์ประกอบอื่น ๆ เช่น น้ำตา เหงื่อและลมหายใจ โ
วิสุทธิมรรคแปล: อาหารและปัจจัยแห่งธาตุ
74
วิสุทธิมรรคแปล: อาหารและปัจจัยแห่งธาตุ
…จัยแห่งธาตุทั้งหลายที่มีอาหารเป็นสมุฏฐาน เป็นอาหารปัจจัย อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัยแห่งธาตุที่เหลือ ฤดู เป็นชนกปัจจัยแห่งธาตุทั้งหลายที่มีฤดูเป็นสมุฏฐาน เป็น อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัยแห่งธาตุที่เหลือ มห…
…ได้กล่าวถึงบทบาทของอาหาร ธาตุ และสาเหตุหลักที่ส่งผลต่อการเกิดของมหาภูตต่างๆ ทั้งในแง่ของกรรม จิต และฤดู พิจารณาถึงลักษณะของปัจจัยที่เข้ามามีบทบาทในการเกิดและการดำรงอยู่ของธาตุ ซึ่งล้วนมีเครื่องชี้และอิทธ…
วิสุทธิมรรค: ปัจเจกของสมุฏฐานและปัจจัย
75
วิสุทธิมรรค: ปัจเจกของสมุฏฐานและปัจจัย
…ย โดยเป็นนิสสยปัจจัย อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัย แห่งมหาภูตที่เนื่องกัน อีก ๓ (คือที่มี จิต อาหาร และฤดู เป็นสมุฏฐาน) เหมือนกัน (แต่) มิได้เป็นปัจจัยโดยเป็นเครื่องยึดให้ติดกัน มิได้เป็นโดยเป็นชนกปัจจัย อน…
เนื้อหาอภิปรายเกี่ยวกับสมุฏฐานและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับมหาภูต ซึ่งมีกรอบแบบจำกัดในการที่จะถือว่าเป็นปัจจัยชนกหรือที่ตั้ง โดยการวิเคราะห์องค์ประกอบของธาตุทั้งหลายที่เกิดขึ้นตามหลักการของสหชาตปัจจัย อัญ
การเกิดดวงจันทร์และดวงนักษัตร
197
การเกิดดวงจันทร์และดวงนักษัตร
…ว ดวงดาวนักษัตรทั้งหลาย ก็เกิดปรากฏขึ้น จำเดิมแต่นั้น กลางคืนกลางวันก็รู้กันขึ้น และเดือน กึ่งเดือน ฤดู ปี ก็รู้จักขึ้นโดยลำดับ อนึ่ง ในวันที่จันทร์สูรย์เกิดปรากฏขึ้นนั่นเอง” ภูเขาสิเนรุ ภูเขา ๑. เล็งถึง…
เนื้อหาเกี่ยวกับการเกิดดวงจันทร์และดวงนักษัตรหลังจากที่ดวงอาทิตย์อัสดง มีการกล่าวถึงการยอมรับแสงสว่างจากดวงจันทร์ว่าเป็นสิ่งที่รู้ใจของพวกเขา และชื่อจันทะที่ตั้งให้กับดวงจันทร์ รวมถึงเหตุการณ์ต่างๆ ที
การวิเคราะห์บทไวทยาภัณฑ์
46
การวิเคราะห์บทไวทยาภัณฑ์
…พพฤพิธิน อีก แต่ถึงอย่างนั้น เวลาแปลอย่างเอาความ คือแปลโดยอรรถาท็แปลว่า มีได้เหมือนกัน เช่นกว่ะ สรณ ฤดู กระถุดมีทรัพย์เป็นต้น ฉะนั้น สมาสนี้ จึงอยู่ในประเภทพุทธพฤพิธ้วย
บทนี้อธิบายเกี่ยวกับการวิเคราะห์และแปลบทไวทยาภัณฑ์ โดยเน้นการใช้สมาคมและคำศัพท์ที่เกี่ยวข้อง เช่น ฐานทอุฉินาทิโกและ พุทธพฤทธิ นอกจากนี้ยังมีการชี้ให้เห็นถึงการวิเคราะห์และสร้่างความหมายในรูปแบบต่างๆ โ
วิถีธรรมจากเปลภาค 3 ตอน 1
294
วิถีธรรมจากเปลภาค 3 ตอน 1
…ล่านั้น บุคคลนั้นจึงทำสังขารทั้งสามนั้นขึ้น" ดังนี้ไซร้ คำแสดงว่า "อันดับแรก บุคคลผู้นลงใน (เรื่อง) ฤดู ไม่ถือเอาดี (โดยความจริง) ว่า "ความ แตกแย่งนี้ทั้งหลายในท่วงทุก ชื่อว่า มรภ" (แต่) กำหนดใจ ไปว่า "ส…
ในเนื้อหานี้อภิปรายถึงปฏิจจสมุทธรรมและความเข้าใจเกี่ยวกับสังขารทั้งสามที่เกิดขึ้นจากความหลงใหลของบุคคล เราได้สำรวจสถานะของการเกิดและความตายในบริบทของหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความเข้าใจ
วัตถิมรรคเปต ๓๓ ตอน ๑
306
วัตถิมรรคเปต ๓๓ ตอน ๑
…มฝ่ายกามาวรไว เท่านั้น ส่วนผู้สั่งสมมหรคตรกรรมไว้ มีแต่กรรมมิอเดียวกันอย่างเดียวมาสู่ คลอง (มโนวาร) ฤดูติเป็นอารมณ์แห่งอิทธิพลไปอารมณ์ เกิด ขึ้นในลำดับแห่งเวทิฏฐิธรรมมะเป็นสุดท้าย หรือชวนนิวิเลสซึ่ง ไม่ม…
เนื้อหาเกี่ยวกับกรรมและอนวัชรธรรมในกระบวนการเปลี่ยนแปลงทางจิตใจ พร้อมหลักการของวัตถิมรรคที่สำคัญในช่วงเวลาสำคัญของชีวิต โดยวิเคราะห์เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในมโนวารของบุคคลผู้ใกล้ตาย และสนับสนุนแนวคิดเชิง
ประโยค- วิฑูรย์เวชเกลา ตอน ๒ (ตอนจบ)
67
ประโยค- วิฑูรย์เวชเกลา ตอน ๒ (ตอนจบ)
…ลาย ยังโอชาธรภูมิอันให้ตั้ง สัปตอความเป็นไปโดยยันต์ดังนี้ ๒-๓ ทอด ชื่อว่าผิดเป็นจิตติจิตเป็นสมุฏฐาน ฤดูที่มิติเป็นสมุฏฐานถึงความตั้งอยู่แล้ว ยังโอชาธรภูมิอันให้ตั้งขึ้น สัปตอความเป็นไปโดยดังนี้ ๒-๓ ทอด ช…
ในบทนี้มีการนำเสนอการวิเคราะห์เกี่ยวกับจิตและอาหารในบริบทของสมุฏฐานและปัจจัย โดยกล่าวว่า สิ่งต่างๆ ทั้งหลายเมื่อเกิดจากใจและมีความสัมพันธ์กับรูป มีความสำคัญในทางพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องข
วีสิทธิมารมเปล่า กาด ค ตอน ๒ (ตอนจบ) - หน้าที่ 78
78
วีสิทธิมารมเปล่า กาด ค ตอน ๒ (ตอนจบ) - หน้าที่ 78
… กาฬหนาว กุร้อน ที่จะดู อกขึ้นอย่างไร ? คือ พระโโยคนันไตรตรงเห็นดังว่าว่า "รูป อันเป็นไป ๔ เดือนในฤดูฝน ก็ด้บไปแล้วในฤดูฝนเอง ไม่ถึงดูดุ หนาว รูปอันเป็นไป (๔ เดือน) ในฤดูหนาว ก็ด้บไปแล้วในฤดูค หนาวนั้…
…ปีแรก รูปมีลักษณะไม่เที่ยงและเป็นทุกข์ โดยรูปใน ๕ ปีที่ ๒ ถึง ๒๐ ก็ยังคงเป็นเช่นนั้น การดูรูปในแต่ละฤดูก็สามารถบ่งชี้ถึงความไม่เที่ยงได้ ในกระบวนการนี้ ผู้ศึกษาไตรลักษณ์ต้องเข้าใจถึงการเปลี่ยนแปลงและความ…