หน้าหนังสือทั้งหมด

ธรรมะเพื่อประชา: มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๑๑
421
ธรรมะเพื่อประชา: มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๑๑
…เบาพระทัยคิดว่า วันนี้ เราจักเห็นกำลังปัญญาของมโหสถบัณฑิต โบกขรณีพร้อมด้วยข้าราชบริพาร จึงเสด็จไปสู่สระ มโหสถบัณฑิตยืนอยู่ที่ฝั่ง มองดูแสงของแก้วมณีก็รู้ว่า แก้วมณีนี้ไม่ได้อยู่ในสระโบกขรณี เพราะเห็นเพีย…
…สดงให้เห็นถึงปัญญาของเขาเมื่อพระราชาทรงต้องการแก้วมณี มโหสถกราบทูลว่ามีความมั่นใจว่าแก้วมณีไม่อยู่ในสระโบกขรณี แต่เป็นบนต้นตาล โดยมองเห็นแสงจากแก้วมณีและพิจารณาด้วยเหตุผลที่ชัดเจน ทำให้พระราชาทรงเลื่อมใส…
สวรรค์ชั้นดุสิต: โครงสร้างและลักษณะ
22
สวรรค์ชั้นดุสิต: โครงสร้างและลักษณะ
…อยู่ได้ด้วยความสว่างจากวัตถุสิ่งของต่างๆ เช่น ท้าวนดุสิต ซึ่งบรรลุเป็นพระโสดาบัน นางเล่า ว วิมาน สวนสระและสิ่งแวดล้อม จะสว่าง จึงไม่ต้องอาศัยดวงอาทิตย์ กายของเหล่าเทวดา วิมาน สวน สระ สิ่งแวดล้อมต่างๆ มีแ…
สวรรค์ชั้นดุสิตมีความกว้างใหญ่และอยู่สูงจากโลกมนุษย์ ทำให้มีความสว่างตลอดเวลา ไม่มีดวงอาทิตย์หรือดวงจันทร์ เวลามองจากเขื่อนชั้นดุสิตไปยังชั้นอื่น ๆ จะเห็นแสงสว่างนุ่มเนียน มีการแบ่งเขตที่อยู่อาศัย เช่
ธรรมะเพื่อประชา
250
ธรรมะเพื่อประชา
…นิพพาน ดอกมณฑารพมีสีเหลืองทอง มีรัศมี สวยงามมาก มีกลีบเท่าฉัตรใบไม้ ละอองเกสรใหญ่เท่าทะนาน ในระหว่างสระก็มีสวน ในระหว่างสวนก็มีสระสลับกันไปอย่าง เป็นระเบียบสวยสดงดงาม สระแต่ละสระจะกว้างใหญ่ขนาดไม่ เท่ากั…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับอุทยานนันทวันในสวรรค์ ที่พระนางได้ขอพร 10 ประการ และรายละเอียดเกี่ยวกับดอกมณฑารพที่บูชาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า จุดเด่นของสวนสวยหลายแห่งในสวรรค์ เช่น มิสกวัน และ ปารุสกวัน รวมถึงการ
สวรรค์ชั้นดุสิต: แห่งความงดงามและบุญกุศล
349
สวรรค์ชั้นดุสิต: แห่งความงดงามและบุญกุศล
…ะผลบุญที่เทพบุตรเทพธิดาในชั้นนี้ทํามา มีมากมายหลายบุญ ชนิดที่ไม่ซ้ำกันเลย ซึ่งแต่ละวิมานก็จะมี สวนมีสระมีอาคารต่างๆ ที่โอฬารสวยงาม ล้วนแล้วแต่สำเร็จ ด้วยทองคำ และรัตนชาตินานาชนิด เปล่งแสงรัศมีระยิบระยับ …
…คัญ โดยทั้งหมดยินดีในการศึกษาธรรมะและการฟังธรรม เพื่อนำมาซึ่งจิตใจที่อ่อนโยนและสูงส่ง ประกอบด้วยสวน สระ และอาคารต่างๆ ที่ประดับประดาด้วยทองคำและรัตนชาติ สวรรค์ชั้นนี้เป็นที่ที่ความสุขและการศึกษาอยู่ร่วมก…
การขโมยที่ไม่ควรมองข้าม
265
การขโมยที่ไม่ควรมองข้าม
…่ครองเรือน จึงตัดสินใจสละความสุขสบายทางโลก ออกบวชเป็นดาบส เข้าไปอยู่ในป่า ซึ่งใกล้ๆ ที่พักของท่าน มีสระที่เต็มไปด้วยบัวกําลังบานสะพรั่งส่งกลิ่นหอมหวล วันหนึ่ง ท่านเดินลงไปใกล้ๆ สระ ยืนอยู่ใต้ลมเพื่อสูดกล…
…มื่อมีเทพธิดากล่าวหาว่าการสูดดมกลิ่นดอกบัวถือเป็นการขโมย โดยเมื่อเปรียบเทียบกับชายที่ทำลายความงามของสระบัว โดยไม่ถูกตำหนิ สะท้อนให้เห็นถึงการมองข้ามบาปเล็กน้อยและบทเรียนในการดำเนินชีวิตที่ไม่ควรมองข้ามคว…
บาลีไวยกรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
6
บาลีไวยกรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
…ไม่เป็นของแข็งอย่าง ๑. [๒] อักขระที่ใช้ในบาลีภาษานั้น ๔๑ ตัว คือ อ อา อิ อี อุ อู เอ โอ 4 ตัวนี้ชื่อสระ, ก ข ค ฆ ง จ ฉ ช ฌ ญ ฏ ฐ ฑ ฒ ณ ด ถ ท ธ น ป ผ พ ภ ม ย ร ล ว ส ห ฬ ตัวนี้ชื่อพยัญชนะ, 0 ๓๓ 0 [๓] ในอั…
…ทของเสียงและตัวหนังสือ ทั้งในแง่ของการใช้ภาษาและความหมายของอักขระ 41 ตัวในบาลี ได้อธิบายถึงประเภทของสระและพยัญชนะ รวมถึงการออกเสียงที่ถูกต้องที่เป็นพื้นฐานในการศึกษาภาษา.
บาลีไวยกรณ์ และการศึกษาเสียงสระ
7
บาลีไวยกรณ์ และการศึกษาเสียงสระ
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 7 เหมือนคำว่า เสยฺโย โสตฺถิ เป็นต้น, สระที่เป็นทีฆะล้วน และสระ ที่เป็นรัสสะมีพยัญชนะสังโยค และนิคคหิตอยู่เบื้องหลัง ชื่อครู มี เสียงหนัก เหม…
เนื้อหาพบกับการศึกษาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะความสำคัญของสระในฐานะอักขระที่สร้างเสียงและความหมาย. เสียงสระแบ่งออกเป็นทีฆะ และรัสสะ ซึ่งทั้งสองมีบทบาทสำคัญในการก…
บาลีไวยกรณ์: การศึกษาเสียงอักขระและกรณ์ต่างๆ
10
บาลีไวยกรณ์: การศึกษาเสียงอักขระและกรณ์ต่างๆ
…ี่เป็นทันตชะ, ฐานของตนเป็นกรณ์ของอกขระที่เหลือ จากน. [๘] เสียงอักขระ มาตราที่จะว่าอักขระนั้น ดังนี้ สระสั้นมาตราเดียว, สระยาว ๒ มาตรา, สระมีพยัญชนะสังโยคอยู่เบื้องหลัง ๓ มาตรา, พยัญชนะทั้งปวงกึ่งมาตรา, เ…
เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ ซึ่งอธิบายถึงวิธีการเกิดเสียงของอักขระโดยแบ่งออกเป็นกรณ์ต่างๆ รวมถึงการกำหนดมาตราของเสียงอักขระและความแตกต่างของพยัญชนะที่มีเสียงใกล้เคียงในภาษาไทย เพื่อให้ผู้ศึกษาเรียนรู้
บาลีไวยกรณ์: การใช้ทีฆะและรัสสะ
19
บาลีไวยกรณ์: การใช้ทีฆะและรัสสะ
…ภิธานและสนธิ - หน้าที่ 19 ไม่ต้องทีฆะก็ได้ เหมือน Q. ว่า จตูหิ-อปาเยหิ เป็น จตุหปาเยหิ เป็นต้น ] ถ้าสระหน้า เป็นทีฆะ สระเบื้องปลาย เป็นรัสสะ ถ้าลบแล้ว ต้องทีฆะสระหลัง เหมือน อุ. ว่า สทฺธา-อิธ เป็น สทฺธีธ…
บทความนี้อธิบายการใช้ทีฆะและรัสสะในภาษาบาลี ผ่านตัวอย่างต่าง ๆ ที่แสดงถึงการลบและการแปลงสระในคำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการใช้ตัวอักษรและสระในการสร้างศัพท์ใหม่ เช่น การแปลง อิ เอ หรือ โอ และผลกระทบต…
บาลีไวยกรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
23
บาลีไวยกรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
…า สุ-อุชุ เป็น สุหุช, สุ-อุฏฐิติ เป็น สุหุฏฐิต [๒๔] ปกติพยัญชนะนั้นก็ไม่วิเศษอันใด เหมือนกันกับปกติ สระ เป็นแต่เมื่อลักษณะที่จะลบหรือแปลง ลงอาคมหรือซ้อนพยัญชนะ ลงได้ หาทำไม่ คงรูปไว้ตามปรกติเดิม เหมือนคำ…
…ี้กล่าวถึงหลักการของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะเรื่องของอาคมและการซ้อนพยัญชนะ รวมถึงการเปลี่ยนแปลงรูปแบบของสระและพยัญชนะ โดยยกตัวอย่างเช่นคำที่ซ้อนพยัญชนะและรักษาโครงสร้างเดิมไว้ เช่น สาธุ ที่ไม่แปลงรูป เป็นต้น…
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์
12
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์
…d อหิ วิธี วธ ถปติ ช่างไม้ วีหิ ข้าวเปลือก นธ ขุมทรัพย์ สมาธิ สมาธิ วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์ สระที่มิใช่ อ อยู่หน้า ลบ สิ เสีย, โย อยู่หลัง เอา อิ ปุ๊ เป็น อ ก็ได้, ลบ โย เสียแล้ว ทีฆะ สระ อิ อุ ใ…
ในบทนี้กล่าวถึงการใช้คำว่า 'มุนิ' ที่เป็นตัวอย่างของอิ การันต์ โดยการจัดการแบ่งประเภทคำ เช่น เอก พหุ รวมถึงการแสดงรูปแบบต่างๆ ของคำ นอกจากนี้ยังมีการจัดการเกี่ยวกับวิธีเปลี่ยนวิภัตติและการันต์ในภาษาบา
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์
61
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาคที่ ๒ นามและอัพพยศัพท์
…หน้าที่ 89 วิธีเปลี่ยน วิภัตติ และ การันต์ ๑ เอา อิม ใน ปุ๋. อิต. กับ สิ เป็น อย. ๒ นา อยู่หลัง เอา สระ อ ที่สุดแห่ง อิม เป็น อิ, อีกอย่างหนึ่ง เอา อิม เป็น อน แล้วเอา นา เป็น เอน. ๓ ส สุมา สม อยู่หลัง เ…
บทนี้นำเสนอเกี่ยวกับการเปลี่ยนวิภัตติและการันต์ในภาษาบาลี โดยมีตัวอย่างและการแจกจ่ายของศัพท์ในอิตถีลิงค์ เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจการใช้ในรูปแบบต่าง ๆ ของคำเช่น อิม อิมา และอื่น ๆ รวมถึงการบ่งชี้ถึงคำที่เ
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
49
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…อุปมาย ภาโว โอปมุม ความเป็น แห่งอุปมา ชื่อ โอปัมมะ ในที่นี้ ผู้ศึกษาพึงสังเกต ปุ๋ย ปัจจัยนี้ พฤทธิ์ สระ ตัวหน้า ที่เป็นรัสสะ ล้วน และต้องลบ ตามพวกปัจจัยที่มี ณ อักษร ที่กล่าว แล้วในโคตตตัทธิตข้างต้น [๑๐๓…
เนื้อหานี้เน้นการวิเคราะห์หลักทางไวยกรณ์บาลี โดยนำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับสมณสุส ภาโว ซึ่งสื่อถึงความเป็นของสมณะ พร้อมทั้งอธิบายเกี่ยวกับคำต่างๆ ที่มีความหมายและการใช้ปัจจัยในการสร้างศัพท์ เช่น โสหัชชะ, โป
อธิบายบาลีไวยากรณ์: สมัญญาภิธานและสนธิ
3
อธิบายบาลีไวยากรณ์: สมัญญาภิธานและสนธิ
…็นอุปการะในการที่จะใช้ ถ้อยคำ ให้ผู้อื่นเข้าใจตามความประสงค์ของตนได้ถูกต้อง อักขระมี ๒ อย่าง คือ ๑. สระ คือเสียง ๒. พยัญชนะ คือ ตัวหนังสือ, สระและพยัญชนะทั้ง ๒ นั้น รวมกันเรียกว่าอักขระ (อักขระ ตัดหรือแย…
…ีไวยากรณ์เน้นไปที่สมัญญาภิธานและความสำคัญของอักขระในการสื่อความหมายอย่างถูกต้อง โดยอธิบายถึงบทบาทของสระและพยัญชนะ และอธิบายความสำคัญของการใช้คำที่ถูกต้องในการสื่อสารเพื่อหลีกเลี่ยงความเข้าใจผิด ตัวอย่างก…
อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
5
อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 4 เพราะ สระ ทำพยัญชนะให้ออกเสียงได้เช่นนั้น ท่านจึงเรียกว่า นิสัย คือเป็นที่อาศัยของพยัญชนะ บรรดาพยัญชนะต้องอาศ…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะความสัมพันธ์ระหว่างพยัญชนะและสระในการออกเสียง มีการจำแนกประเภทของสระเป็นรัสสะและทีฆะ อธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับเสียงสั้นและเสียงยาว ค…
อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
21
อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ
…อา อุ เป็น โอ เช่น สุ อตฺถิ เป็น โสตถี, วิการในเบื้องปลาย ก็มีวิธีเหมือนวิการในเบื้องต้น เป็นแต่ละลบสระหน้า วิการสระหลังเท่านั้น เช่น มาตุล-อิริต เป็น มาลุเตริติ นี้ลบ อ ที่มาลุต เสีย แล้วเอา อิ ที่ ศัพท…
ในเนื้อหานี้มีการอธิบายวิธีการและหลักการในการแปลงสระในภาษาบาลี โดยมีการเปรียบเทียบระหว่างวิการและอาเทศ รวมถึงการลบสระหน้าและการใช้สระหลัง เพื่อให้เกิดรู…
การใช้บาลีไวยากรณ์ในนามและอัพยยศัพท์
16
การใช้บาลีไวยากรณ์ในนามและอัพยยศัพท์
…กาล บท วจนะ บุรุษ วาจก และปัจจัย ทั้งนี้ เพื่อส่องเนื้อความให้ชัดเจนขึ้นกว่าปกติ การันต์ คำนี้ได้แก่สระที่สุดอักษรหรือที่สุดศัพท์ คำว่า อะ การันต์คือ สระที่ท้ายศัพท์มีเสียงปรากฏเป็น อะ เช่น ปุริสะ กุละ เ…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับกรรมวิธีการใช้บาลีไวยากรณ์ในนามและอัพยยศัพท์ โดยเฉพาะการใช้วิภัตตินามและวิภัตติอาขยายที่มีความหมายแตกต่างกัน การอธิบายลักษณะของการันต์ในภาษาบาลี รวมถึงการแบ่งประเภทการันต์ตามกา
อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์
47
อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์
…ภัตติ เอา อิ เป็น โอ แต่ไม่ต้องลง ส อาคม ศัพท์มโนคณะ เมื่อต่อเข้าเป็นบทสมาสกับศัพท์อื่นแล้ว ต้อง เอาสระที่สุดของตนเป็น โอ เหมือนคำว่า มโนคโณ หมู่แห่งมนะ (ฉ. ตัปปุริสสมาส) เอาสะ อะ ที่ น แห่ง มน ศัพท์ เป็…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้ทุติยาวิภัตติและศัพท์มโนคณะ รวมถึงการแจกวิภัตติในบทสมาส เช่น การใช้สระและรูปแบบการแจกตามการันต์และลิงค์ในศัพท์ โดยยกตัวอย่างเช่น มโนคโณและอนึ่งเกี่ยวกับการแจกตามระบบ อ กา…
อธิบายลำไวนาฎิน อำขาด - หน้าที่ 59
60
อธิบายลำไวนาฎิน อำขาด - หน้าที่ 59
…่ให้ลงอยู่ตามเดิม คล้ายกับมีโจล อ ปัจจัยเลยนะนั้น แต่ค่อยเสียงที่อ่านเป็นเครื่องสงเคราะห์ คือมีเสียงสระ - อยู่พราฎูและหน้าวิตติ อ. หรีดี, ลถิติ, อภิฤติ. เอ ก็สระ ๆ นั่นเอง เมื่อลงประกอบกับธาตุ ย่อมทำเสีย…
หน้า 59 ของ 'อธิบายลำไวนาฎิน อำขาด' อธิบายถึงการรู้จักสระและบทบาทของพยัญชนะในเสียงไทย โดยมีการนำเสนอถึงเสียงและรูปแบบการรวมของธาตุให้เข้าใจตามหลักไวยากรณ์ได้…
ประโยค - อธิษฐานบัลใวทยากรณ์
30
ประโยค - อธิษฐานบัลใวทยากรณ์
…งค์ เปลี่ยนแปลงไปตามตัวนาม นามนั้น ๆ นี้ ปีจ่อย ปีจี้ยึดองค์ประกอบกับธาตุแล้ว ลบ.. เสียเหลือไว้แต่ สระ และมืออาจให้พะและพฤกษ์ธาตุที่เป็นรสจะ เพราะเป็น ปีที่เนื่องด้วย ณ เมื่อจะกล่าวตามหลักเกณฑ์ของปี่งนี…
บทนี้พูดถึงการใช้ธาตุในภาษาไทยโดยอ้างอิงถึงการตั้งชื่อธาตุและพื้นฐานในการเปลี่ยนแปลงคำตามหลักเกณฑ์ของธาตุปีจี้ มีการยกตัวอย่างเช่น พฤกษ์ธาตุและหลักการในการวิเคราะห์ธาตุที่เป็นรัศสะ โดยเน้นการอธิบายการ