หน้าหนังสือทั้งหมด

ลักษณะของธาตุ 18
147
ลักษณะของธาตุ 18
…ย่อมทำให้เกิดบาปหรือบุญก็ได้ เช่น เวลาเห็นรูปภาพสีสวย ๆ อยากได้ โลภเกิด เห็นรูปไม่ดีไม่ชอบ โทสะเกิด หลงรูป โมหะเกิด สิ่งเหล่านี้เป็นบาป ถ้าเวลา เห็นรูปสีอย่างใดอย่างหนึ่งแล้วมีสติระลึกทันปัจจุบันอยู่ กิเ…
(ธาตุกระทบ) อายตนะภายนอก 6 ตารางธาตุทั้ง 18 (ธาตุรับ) อายตนะภายใน 6 (ธาตุรู้) เกิดการกระทบของอายตนะภายนอก กับอายตนะภายใน 1. รูปธาตุ 7. จักขุธาตุ 13. จักขุวิญญาณธาตุ 2. สัททธาตุ 8.โสตธาตุ 14. โสตวิญญา
ความเพียรและสติ
199
ความเพียรและสติ
…อรหันต์ที่ท่านสิ้นกิเลส แล้วนั้น ท่านเป็นผู้มีสติสมบูรณ์ จึงไม่ตกอยู่ภายใต้อำนาจของกิเลส มีโลภ โกรธ หลง เป็นต้น 8. สัมมาสมาธิ หมายถึง การทำสมาธิในทางที่ถูกต้อง สมาธินั้นหมายถึง การที่จิต ตั้งมั่นในอารมณ์…
ในชีวิตทางธรรม ความเพียร 4 ประการนี้ ถือเป็นหลักสำคัญมากในการปฏิบัติธรรม เพื่อความก้าวหน้า และเป็นประโยชน์เกื้อกูลแก่ชีวิตของชาวโลกอย่างมากด้วย ผู้หวังความเจริญ และความสุข ทั้งทางโลกและทางธรรม ควรมีค
ปฏิจจสมุปบาทแบบข้ามภพข้ามชาติ
262
ปฏิจจสมุปบาทแบบข้ามภพข้ามชาติ
…์มารดา แล้วเกิดการรับรู้ เกิดเป็นเวทนา ทำให้กิเลส ฟุ้งขึ้นมาเกิดเป็นตัณหา ฟุ้งมากเข้า มองอะไรไม่ชัด หลงไปยึดมั่นถือมั่นจึงกลายเป็นอุปาทาน ก็ทําให้ความรู้สึกเกิดความมีความเป็นขึ้นมาว่าเป็นนั่นเป็นนี่ เช่น…
1.) ปฏิจจสมุปบาทแบบข้ามภพข้ามชาติ ในแง่ข้ามภพข้ามชาติ เราสามารถมองวงจรของปฏิจจสมุปบาทได้ ดังนี้ - ข้ามภพข้ามชาติจากอดีตมาสู่ปัจจุบัน การที่เราเวียนว่ายตายเกิดอยู่นี้ก็เพราะมีอวิชชาเป็นราก ทำให้เกิดกา
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
72
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
คนพาลมีเสียงอื้ออึงเหมือนกันหมด แต่สักคนหนึ่งก็ไม่รู้สึกตนว่าเป็นคนพาล คนมีสติ หลงลืมแต่ยังพูดว่าตนเป็นบัณฑิต มีวาจาเป็นอารมณ์ช่างพูด อยากให้เสียงออกจากปากอยู่เพียงใดก็ พูดไปเพียงนั้…
เป็นปราชญ์ไปไหนไปด้วยกัน ช่วยกันทำประโยชน์ให้สำเร็จ ควรชื่นชมยินดีมีสติเที่ยวไปกับสหายนั้น จะครอบงำาอันตรายทั้งปวงได้ ถ้าไม่ได้สหายเช่นนั้นจึงเที่ยวไปแต่ผู้เดียวเถิด ภิกษุไม่อิ่มปัจจัย แสวงหาสังฆภัตมี
ความทุกข์จากกาม
85
ความทุกข์จากกาม
…ราหุล ส่วนพระเจ้าพาราณสีก็คือตถาคตแล “น่ารังเกียจกามทรามมีกลิ่นเหม็น เป็นเสี้ยนหนามผู้แสวงทางสุขล้น หลงเรือนกายซ่อนเครื่องในเน่าเหลือทน ทุกข์มืดมนยกให้ไม่เกินกาม” จากชาดกเรื่องนี้ พระราชาทรงเกลียดกามมากจ…
“เจ้าคนถ่อยเอ๋ย เจ้าพูดอะไร! ความสุขในกามมีที่ไหนกัน! กามนั้นมีรสน้อย ทุกข์อื่นยิ่งไป กว่ากามไม่มีอีกแล้ว ผู้ใดมักเสพกามจะไปนรกต่างหาก ดาบที่ลับคมแล้วเชือด กระบี่ที่ขัดดีแล้วแทง หอกที่พุ่งอย่างแรงปักอ
แนวคิด
108
แนวคิด
…ารมี ก็ไม่มีวันเดินไปให้ถึง สุดวิถีคือ การทำลายทุกข์ทั้งปวงได้ เพราะจะคิดผิด เห็นผิด เดินทางผิด ต้องหลงทางเวียนวนทนทุกข์ ในวังวนกิเลส เป็นบ่าวเป็นทาสของมารไปตลอดกาล 2. การสร้างปัญญาบารมี เป็นการสร้างนิสั…
…ารมี ก็ไม่มีวันเดินไปให้ถึง สุดวิถีคือ การทำลายทุกข์ทั้งปวงได้ เพราะจะคิดผิด เห็นผิด เดินทางผิด ต้องหลงทางเวียนวนทนทุกข์ ในวังวนกิเลส เป็นบ่าวเป็นทาสของมารไปตลอดกาล 2. การสร้างปัญญาบารมี เป็นการสร้างนิสั…
บทที่ 4
109
บทที่ 4
…สอนตนเองได้ ถูกต้อง ชอบจับแง่คิด มุ่งทางกุศล ชอบความสงบเยือกเย็น ไม่ชอบฟุ้งซ่าน รักสงบใจทำภาวนา ไม่ หลงติดในอารมณ์ที่บดบังดวงปัญญา มีกามคุณ พยาบาทความซึมเซา เป็นต้น รวมทั้งชอบรักษาใจ ไว้ที่ศูนย์กลางกายอั…
บทที่ 4 ชาดกในหมวดปัญญาบารมี หากอุปมาวิถีนักสร้างบารมีเป็นดังวิถีแห่งสงครามที่ต้องสู้รบกับอธรรม เช่นนั้นปัญญาบารมี ก็เปรียบได้กับ “ทัพเสนาธิการ นิสัยต่าง ๆ ในหมวดหมู่ของปัญญาบารมี จึงเปรียบเหมือนเหล่า
การเตือนตนและการอยู่ร่วม
144
การเตือนตนและการอยู่ร่วม
…เมื่อมีความรู้ความสามารถ กิเลสมารก็สบโอกาสส่งทิฏฐิมานะมา พร้อมกับความรู้ความสามารถนั้นๆ ทำให้ทะนงตน หลงตัวเองคิดว่าตนเหนือกว่าผู้อื่น จนมองข้าม ผู้อื่นไป ทำลายเส้นทางบุญของตนให้ตกต่ำ บุญจะถดถอย บาปจะแทรก…
พึงเห็นคนคอยสะกิดผิดใหญ่น้อย เหมือนคนคอยบอกหลุมขุมทรัพย์ให้ ควรคบคนฉลาดดีปรีชาไว พูดแคะให้ข้อคิดอย่างศิษย์ครู เมื่อคบหารู้เห็นผู้เช่นนั้น สารพันความดีมีมากอยู่ ความเลวทราม าช้ามิน่าดู ไม่มาสู่ผู้นั้น
บทที่ 10 ชาดกในหมวดอุเบกขาบารมี
305
บทที่ 10 ชาดกในหมวดอุเบกขาบารมี
…ลัวถูกออกจากยศ ตำแหน่ง กลัวมิได้การยอมรับจึงไม่กล้าทำสิ่งดีๆ ที่ควรทำ หรือทำชั่วเพราะรู้ไม่ทันกิเลส หลงตัวเอง หลงใหลไปต่าง ๆ สับสน ไม่พิจารณาให้รู้แน่ชัด เป็นต้น นอกจากนี้ยังติดในโลกธรรมคือยินดีใน ความมี…
บทที่ 10 ชาดกในหมวดอุเบกขาบารมี หากอุปมาวิถีนักสร้างบารมีเป็นดังวิถีแห่งสงครามที่ต้องสู้รบกับอธรรมเช่นนั้นอุเบกขาบารมี ก็เปรียบได้กับ “ทัพฝ่ายตุลาการ นิสัยต่าง ๆ ในหมวดหมู่ของอุเบกขาบารมี จึงเปรียบเห
การกำจัดอวิชชาและกิเลส
53
การกำจัดอวิชชาและกิเลส
…จ ความอยากชนิด ภวตัณหา ทำให้เกิดอยากใน รูปภพ และ วิภวตัณหา ความอยากในอรูปภพ ก็ด้วยอำนาจของ โลภ โกรธ หลง นี่แหละ เพราะฉะนั้น การที่จะกำจัดทุกข์ได้จะต้องปฏิบัติมรรคมีองค์ 8 จนกระทั่งเข้าถึง พระธรรมกายเข้าถ…
บทขยายความ ที่พระเดชพระคุณหลวงปู่ท่านกล่าวว่า มีจ๋าต้องอธิบายเพราะชัดเจนอยู่ในตัวแล้ว ก็เพราะว่าท่านผู้ฟังในคราวนั้น ที่พระเดชพระคุณหลวงปู่เทศน์ท่านเหล่านั้นเข้าวัด ปฏิบัติธรรมมานานแล้วก็คุ้นกับพระไต
ขันธ์ 5 และการเกิดดับ
62
ขันธ์ 5 และการเกิดดับ
…ล่อยวาง แต่สัตวโลกกลับเกิดความก๋าหนัดพอใจเสียอีกด้วย เพราะยังไม่บรรลุธรรมกาย ยังมองไม่เห็น ความจริง หลงยึดว่าขันธ์ 5 นั่นแหละ เป็นตัวเป็นตนแท้จริงของเขาเอง ความกำหนัดพอใจในขันธ์ 5 เกิดขึ้นเพราะคนเรายังไม…
นอกจากนี้พระองค์ยังทรงอาศัยตาธรรมกายไปเห็นอีกว่า ขันธ์ 5 นี้ มีการเกิด การดับ อยู่ตลอดเวลา เป็นของไม่เที่ยง เป็นทุกข์ เป็นอนัตตา ไม่ใช่ตัวตน เพราะถ้าร่างกายนี้เป็นของ ของเราจริง เราต้องควบคุมได้ว่า ไม
อวิชชาและการยึดมั่นในขันธ์ 5
63
อวิชชาและการยึดมั่นในขันธ์ 5
…ทั้งมนุษย์ทั้งสัตวโลกอื่น ๆ ไม่มีใครเห็นทั้ง “ใจ” และกลไกการทำงาน ของใจตนเอง เพราะไม่เห็น ก็เลยทำให้หลงเข้าใจผิด ไปยึดมั่นว่าขันธ์ 5 แต่ละอย่างเป็นตัวตน หลงเข้าใจว่า รูปเป็นตัวตนเข้าใจว่าเวทนาเป็นตัวตน เ…
ตรงนี้เท่ากับพระเดชพระคุณหลวงปู่วัดปากน้ำท่านบอกว่า ที่อุปาทานเกิดขึ้น โดยไปยึดมั่นถือมั่นเอาขันธ์ 5 ว่าเป็นตัวเป็นตนนั้น ก็เพราะมีอวิชชาเป็นต้นเหตุ อย่างที่เคย พูดไว้แล้วว่า อวิชชานี้ เป็นรากเหง้า เ
พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ
150
พระพุทธคุณ พระธรรมคุณ พระสังฆคุณ
…ดไปทางดี เพราะฉะนั้น จึงควรบำเพ็ญตนให้เป็นฝ่ายขาวเสมอ เวลาจะตาย ถ้าปล่อยให้ไปตกอยู่ฝ่ายดำ เรียกว่า “หลงตาย” จะไปสู่ทุคติ ถ้าอยู่ในฝ่ายขาวเรียกว่า “ ไม่หลงตาย” จะไปสู่สุคติแน่แท้ จึงเป็นการ จําเป็นยิ่งที่…
ฝ่ายสุจริต เกิดจากวิชชาและอนาสวะ ฝ่ายเหตุทุจริตเป็นดวงด่ามืดมน ฝ่ายเหตุสุจริตเป็นดวงขาวใส ซ้อนอยู่ในดวงธรรมที่ทำให้เป็น กายมนุษย์ เป็นคู่ปราบกันอยู่ ฝ่ายชั่วเป็นภาคมาร ฝ่ายดี เป็นภาคพระ ต่างมีเจ้าของด
โทสะและผลกระทบ
103
โทสะและผลกระทบ
…รมตรงข้ามกับโทสะ คือ แผ่เมตตาอยู่เป็นนิตย์ 3) โมหะคืออะไร โมหะ - เป็นกิเลสประเภทบีบบังคับใจให้งุนงง หลงใหล งมงาย มัวเมา มืดบอด ขาด เหตุผล เมื่อเกิดขึ้นแล้วย่อมปิดบังใจของผู้นั้นไม่ให้รู้ถึงความจริงของสิ่…
ปกติ เป็นผลให้คิดอยากทําลายล้างผลาญคนอื่น สิ่งอื่นให้ได้รับอันตรายเสียหาย เช่น ทำให้ เขาบาดเจ็บ อับอาย เสียหน้า เสียทรัพย์ รวมเรียกว่า คิดประทุษร้าย หรือความโกรธ ความคิดประทุษร้ายอันเนื่องมาจากความไม
การตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
121
การตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
… จึงเสด็จดับขันธปรินิพพานในวันเพ็ญขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 ซึ่งตรงกับวันประสูติ และตรัสรู้ของ พระองค์เอง หลงเหลือไว้แต่มรดกธรรม คือ พระพุทธศาสนา ให้ชาวโลกรุ่นหลังได้ศึกษา หนทางก๋าจัดทุกข์ตามรอยบาทของพระองค์ต่…
เจริญภาวนาด้วยวิธีการที่ทรงค้นพบเมื่อวัย 7 พรรษา แต่การเจริญภาวนาครั้งนี้ จะเป็นการ เจริญภาวนาครั้งสุดท้ายด้วยการสละชีวิตเลือดเนื้อเป็นเดิมพัน ถ้าหากไม่สามารถบรรลุ นิพพานในการเจริญภาวนาครั้งนี้ ก็ทรงย
กายธรรมและการหลุดพ้น
107
กายธรรมและการหลุดพ้น
…ั่งไหลออกมา จึงเป็นความรู้ของพระอรหันตสัมมาสัม พุทธเจ้าอันปราศจากอาสวกิเลส คือ ความโลภ ความโกรธ ความหลง ปราศจากสังโยชน์เบื้อง ต่ำเบื้องสูงที่เคยหมักดองจิตใจของพระพุทธองค์มานับภพนับชาติไม่ถ้วน อันเป็นเหตุ…
ม จึงพ้นทุกข์ได้ ดังนั้นกายธรรมจึงเป็นตัววิปัสสนา คือตัวผู้เห็น สามารถหยั่งรู้เรื่องราวต่าง ๆ โดยตลอดด้วยญาณรัตนะ จนกระทั่งเป็นผู้หลุดพ้น เข้าถึงความเป็นนิจจัง สุขัง อัตตา คือตัวตน ที่แท้จริง ซึ่งมีแ
ผลกรรมที่เกิดจากความโมหจริต
65
ผลกรรมที่เกิดจากความโมหจริต
…ิต พระราชา เป็นพวกโมหจริต แล้วยังไปทำให้พวกข้าราชบริพารที่ติดตามมาทั้งหมดกับมหาชนชาวนครทั้งหมด พลอย หลงผิดตามไปด้วย ได้สร้างกรรมทำไม่ดีต่อพระดาบสผู้บริสุทธิ์ไม่ประทุษร้ายตอบ ส่งผล ให้เทวดาเกิดพิโรธ จึงได…
มหาชนก็ดีใจว่า ตั้งแต่ทำผิดในชฏิลขี้โกงมา พระราชาของเราก็เจริญอย่างเดียว ทรงปราบข้าศึกได้ ในวันเสด็จกลับฝนก็ตกลงมา ต่อมา เหล่าเทวดาก็บันดาลฝนดอกมะลิตกลงมา มหาชนก็ดีใจ ยิ่งขึ้นไปอีก ต่อมาเหล่าเทวดาก็บั
ความสำคัญของการเป็นปริสัญญ
191
ความสำคัญของการเป็นปริสัญญ
… สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต เล่ม 37, พิมพ์ ครั้งที่ 4, (กรุงเทพฯ : มหามกุฏราชวิทยาลัย, 2543), หน้า 238. ป.หลงสมบุญ, ผู้เรียบเรียง, พจนานุกรม มคธ-ไทย, (กรุงเทพฯ : อาทรการพิมพ์, 2540), และสมเด็จพระสังฆราชเจ้า กร…
ปริสัญญู แปลว่า ผู้รู้จักบริษัท รู้จักสังคมของคนเพื่อจะได้ประพฤติปฏิบัติกาย วาจา หรือ ปรับตัวให้เหมาะสมกับบริษัทนั้น หรือสังคมนั้น โดยไม่เสียธรรมะ โดยความหมาย ปริสัญญ หมายถึง การเข้าหาคนเป็น คือ ความเ
โลกธรรม 8 ประการ
258
โลกธรรม 8 ประการ
…่หาลาภในทางทุจริตต่าง ๆ เช่น ยักยอก ฉ้อโกง ตลอดจนปล้นสดมภ์ 2. เมื่อได้ลาภสมหวัง มักจะมีความเห่อเหิม หลงใหลในลาภ และใช้ลาภที่ได้มาเป็น ทุนสร้างความชั่วช้าขึ้นในตน 3. ครั้นไม่ได้ลาภสมหวัง ก็น้อยเนื้อต่ำใจจ…
ในโลกธรรม 8 ประการนี้ อย่างใดอย่างหนึ่งเกิดขึ้น ควรพิจารณาว่า สิ่งนี้เกิดขึ้นแล้ว แก่เรา ก็แต่ว่ามันไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรปรวนเป็นธรรมดา ควรรู้ตามที่เป็นจริง อย่าให้ มันครอบงำจิตได้ คืออย่ายินด
อานิสงส์ของการศึกษาโลกธรรม 8
278
อานิสงส์ของการศึกษาโลกธรรม 8
…าง ๆ ออกไปจากใจได้เร็ว ทําจิตให้เป็นอุเบกขาได้อย่างชาญฉลาด 4. ขจัดกิเลส คือ ความโลภ ความโกรธ และความหลง ได้โดยง่าย เพราะเมื่อต้อง ประสบกับสิ่งที่เป็นอิฏฐารมณ์ (น่าปรารถนา น่าพึงพอใจ) ก็ไม่ทำให้เกิดความโล…
ผู้ที่ศึกษาจนรู้และเข้าใจในเรื่องโลกธรรมทั้ง 8 ประการนี้แล้ว ย่อมจะทำให้ 1. เกิดสติปัญญา รู้เท่าทันความเป็นจริงตามธรรมดาของโลกว่า ทุกอย่างมีเกิดก็มีดับ แปรเปลี่ยนไม่คงที่ ทำให้เมื่อต้องประสบกับความเสื