หน้าหนังสือทั้งหมด

ประเพณีในกรุงสาวัตถี
239
ประเพณีในกรุงสาวัตถี
…ริยะบิตติมีทีบที่บนอันพิ พระองค์ทอดพระเนตรแล้ว ตรัสถามเขาว่า ท่านทำดีแล้ว การเลี้ยง มาตราบิิด อนท่านโบราณบันติดติประพฤติดีนมาแล้ว ตรัสสนทนาใปลก-ชาดกสนับสนุนว่า :- [ มฐดูโปสาทก ] ในครั้งโบราณ มีชาวโโลนึ่งอ…
ในครั้งพุทธกาล ประเพณีในกรุงสาวัตถีเห็นว่าผู้ที่ไม่เลี้ยงบิดาจะมีโทษหนัก ในที่ประชุมพราหมณ์แสดงความกลัวถึงความตายและมุ่งมั่นในการจัดการบิณฑบาตให้กับบิดา หัวข้อการสนทนาเกี่ยวข้องกับการทำดีและการช่วยเหล
เรื่องอัญญญูรญฏรญฏญะ
218
เรื่องอัญญญูรญฏรญฏญะ
…าขาดถึงเรื่องทุกข์ โศกนี้ พระองค์จึงตรัสว่า สิ่งที่มอมแตกทำลายตายไป แตกทำลายตายไปแล้ว บันดทิตในครั้งโบราณ เมื่อญูญญุตายไป ยังไม่เศร้าโศก ดั่งนี้เป็นดัง และทรงสาระเรื่องในอรรถกฎกว่า:- [อรรถกฎ] ในครั้งอดีตดา…
เนื้อหาเกี่ยวกับเหตุการณ์หลังความตายของญูญญู ที่ไม่เศร้าโศก เมื่อพระโพธิสัตว์ได้สื่อสารความหมายเกี่ยวกับความทุกข์และความตาย การสนทนาระหว่างพระโพธิสัตว์และเทพพระสักเทวราช เมื่อมีการตรงไปยังสาเหตุของควา
บทเรียนจากมันธฤา
215
บทเรียนจากมันธฤา
ประโยค 3 - อินคราคา ธรรมมะแปล - หน้าที่ 212 จ่ายให้ ไม่ทันครบ เงินหมดแล้ว ก็กู้นั้นเลยทือใจไม่สิัก ทรงแสดง มันธฤาชาตกว่าก:- [ มันธฤาชาตก ] ในครั้งบรมภูมิพระเจ้ากรุงพระองค์หนึ่ง ทรง พระนามว่ามันธฤา
เนื้อหานี้กล่าวถึงบทบาทของมันธฤาที่มีต่อมนุษย์และธรรมชาติในสมัยโบราณ โดยใช้เรื่องราวจากประวัติศาสตร์เพื่ออธิบายถึงอำนาจและความไม่พอใจของพระราชา รวมถึงการแสดงออกถึงความห…
พระพุทธเจ้าและดาวดึงส์
204
พระพุทธเจ้าและดาวดึงส์
…เลี้ยงตลอดถึงหมากพลู และเครื่องใช้เอน บางอย่าง การที่พระพุทธเจ้าเสด็จไปจำพรรษาบนดาวดึงส์นี้ พระ โบราณาจารย์ประพันธ์เป็นภาคไว้ว่า : - [๒๘] ดาวดึงส์ ยาท พุทธโธ เมื่อสมเด็จพระพุทธเจ้า ผู้เป็นบุร สิล…
ในเนื้อหานี้พูดถึงการที่พระพุทธเจ้าเสด็จจำพรรษาบนดาวดึงส์ ซึ่งเป็นสถานที่สำคัญในศาสนาพุทธ มีการเล่าถึงการประชุมของเทพบนดาวดึงส์ที่เกิดขึ้นเมื่อพระพุทธเจ้าประทับอยู่ในหมู่เทพเพื่อสนทนาและแลกเปลี่ยนปัญญ
อินคราคาธรรมบท 186
189
อินคราคาธรรมบท 186
ประโยค 3 - อินคราคาธรรมบท 186 เป็นที่โปรดปรานของพระมหัคครีย์ ส่วนบิดาคงทำตามพินัยเขา มีโอกาสรับไภนา 2 ตัว ตายเสียตัวหนึ่ง บอกให้สมองทุกของพระ ราชาให้ สมองจะทูลให้ เกรงจะส่อความอามายของตน บอก ให้คาถูลเ
…ื่อให้การทูลเป็นไปด้วยความเหมาะสมและความเคารพ ซึ่งสะท้อนถึงศิลปะในการถวายเงินให้กับผู้มีอำนาจในสังคมโบราณในไทย..
ประโยค 3 - อันดับธรรมบท
161
ประโยค 3 - อันดับธรรมบท
…ว เพราะในพื้นที่สัตว์ ไม่เคยตายนนั้นไม่มี แล้วอ้างดีดนินานในอุปสาธราคารว่า :- [ อุปสาธธาดก ] ในสนั่นโบราณ มีพระนอม ๒ คนอายุ ๒๐ ค่ำลูง เวลานี้ บิดสั่งให้ บุตรเผาพของตนในสถานที่ไม่มีใครเคยเผา บุตรไม่ทราบว่าห…
ในข้อความนี้เป็นการสนทนาระหว่างสมเด็จพระศาสดาวกับสามเณรเกี่ยวกับการมีอยู่ของร่างกายในสถานที่ต่างๆ และการตายของสัตว์ในพื้นที่. พระศาสดาวตัองการให้สามเณรเข้าใจในหลักธรรมที่เกี่ยวกับการเข้าถึงความรู้ในเร
เสียงลางและผลกรรมในพระธรรมบท
143
เสียงลางและผลกรรมในพระธรรมบท
…ลคาดาดวไว้กลางร้าย ต้องผ่า คน ช้างโ ค ฯ ๆ สะดุ้งพระเกราะหลังจะคุ้มพระชนม์ได้ ท้าวเธอให้ ดัดเตรียมตามโบราณพระนางมิตลอดทรงงาน ไม่ทรงเชื่อ ซีังให้ เสด็จไปเฝาฯุู ทูลสมเด็จพระสังฆราชก่อน ก็ลงกลั้นเสด็จ ไปเฝ้า ท…
ในเวลาที่เงียบสงัด พระองค์ได้ยินเสียงอันเนียนของเปรต จนอาจทำให้รู้สึกกลัวจนสะดุ้ง และมีการทำนายเกี่ยวกับเสียงที่ได้รับ ซึ่งแสดงถึงอิทธิพลของกรรมและการเกิดใหม่เมื่อผู้คนไม่รู้จักใช้ทรัพย์อย่างถูกต้อง ส
ธรรมบทแปล: อันตรายและความเหมาะสมในการเข้าไปอยู่ใกล้สกุล
109
ธรรมบทแปล: อันตรายและความเหมาะสมในการเข้าไปอยู่ใกล้สกุล
…อาณภาพ พระอรนะไม่รับวิสาสะจากสำนักงานของมหามพิรเป็นแน่ จึงไพพาณไปเสียด ถ้าได้รับวิสาสะ คงไม่ไป ด้วย โบราณกนิติต ทั้งหลาย ในสกุลที่ไม่รู้จักมักคุ้นกัน ถึงเขาจะบำรงบ้านเงโดยเคารพ
บทความนี้เสนอคำสอนเกี่ยวกับการเข้าใกล้สกุลในพระพุทธศาสนา โดยชี้แนะว่าภิกษุควรหลีกเลี่ยงการเข้าไปในสกุลที่มีความไม่พึงพอใจหรือมีเหตุการณ์ที่ไม่เหมาะสม เช่น การไม่ให้เกียรติหรือไม่พร้อมจะถวายอาหาร. หากม
พระเทวตและโทษในการไล่ล่า
61
พระเทวตและโทษในการไล่ล่า
ро 58 มิจราฯ โนม ตฺญฏฺฐฺ เข้าแต่พระยอดมคราช ความ นอบน้อมงามแก่ท่าน อภิ กิฏิ อญฺญุ หสม. เราจักได้ขออะไร บ้าง ราชสิกดล่าวว่า มม โลฏิทกษํสน อ ท่านอยู่ระหว่างฟังของข้าฯผูมิ นิจจํ ลุกทานิ ฯ ฯ ฯ โโลฏิทเป็นภ
เนื้อหานี้พูดถึงโทษของพระเทวตตามความเชื่อโบราณ รวมถึงเหตุการณ์ที่เกี่ยวข้องกับพระโพธิสัตว์ในรูปของกวาง ที่โดนนายพรานไล่ล่า นอกจากนี้ยังมีการบรรยาย…
การเป็นต้นดีในความกลัว
17
การเป็นต้นดีในความกลัว
…รษะของเราก็จะแตกเป็น ๓ เสียง จำเราก็ต้องไปสู่นักของ ท่าน ครับทรงเทวาก็คุ้นนี้แล้วสักใด ๆ เหตุนี้ พระโบราณาจารย์ ทั้งหลาย จึงได้กล่าวว่า:- [๑] สหสุคนตโต ทวิปนฺโท ท้าวสุหสสนตร์ ผู้เป็นออมเทพพา ทรวงสรรเส…
เนื้อหานี้พูดถึงแนวทางการกลัวและการแสดงความกล้าหาญในใจของคนหนึ่ง เน้นว่าการปลดใจจากอุปาทาน และการไม่เกี่ยวข้องกับคนพาลจะทำให้ท่านไม่รู้สึกกลัว แม้ว่าจะต้องอยู่ในสถานการณ์ที่ยากลำบาก และบอกเล่าถึงการสน
พระปาฏะและคุณธรรมของพระอรหันต์
16
พระปาฏะและคุณธรรมของพระอรหันต์
ประโยค 13 แล้ว ทรงเลิ้งลงมา ได้ทอดพระเนตรเห็นพระเกราะด้วยทิพญักษ์ ฤๅนั่น พระโบราณจารย์ทั่งหลาย จึงได้กล่าวแล้วว่า :- ๑. สหสุขุนโด เทวินฺโท ท้าวสหสัมปนัฏ ผู้เป็นออมเทพดา ทิพพญกุญ วิ…
เนื้อหาเกี่ยวกับพระปาฏะและความสามารถของพระอรหันต์ในการเข้าถึงความสุขอย่างแท้จริง แม้จะอยู่ในสถานการณ์ที่โดดเดี่ยว พระปาฏะทรงคุณธรรมได้แสดงให้เห็นถึงคุณสมบัติที่เหมาะสมในการเป็นผู้ปกป้องตามธรรม โดยมีกา
หน้า12
82
ภาษิตโบราณ เดือนสติครูนักเรียนอย่าหลงเรียนหลงบอก เปรียบดังมณฑลดาคล หลงมรรคไวย มาพบผู้ลง ลงถาม ผู้ลง หลักแสดงคว…
แบบเรียนบาลีวิภากรณ์สมบูรณ์แบบ ๑๓
37
แบบเรียนบาลีวิภากรณ์สมบูรณ์แบบ ๑๓
…....................... (Note: คำบางคำอาจเป็นคำที่ไม่สมบูรณ์หรือเป็นแบบแผนที่เรียนในตำราวิชาภาษาไทยโบราณ) --- หากต้องการความช่วยเหลือเพิ่มเติม เช่น การแปลหรือความหมายของข้อความ กรุณาแจ้งได้เลย!
…าลี พร้อมตัวอย่างการสร้างคำและการใช้คำในบริบทต่างๆ โดยมุ่งให้ผู้อ่านสามารถเข้าใจการใช้ศัพท์ในภาษาไทยโบราณได้อย่างลึกซึ้ง ผ่านการศึกษาเชิงลึกเกี่ยวกับคำที่มีการรวมและการแปรได้อย่างถูกต้อง ปัจจัยและการใช้เฉพ…
นามศัพท์ในบาลี: การเข้าใจคำและการจำแนกประเภท
3
นามศัพท์ในบาลี: การเข้าใจคำและการจำแนกประเภท
นามศัพท์ แบบเรียนบาลีภาษาโบราณผสมสัญรูณ์แบบ 1 2. อิติลิอิค ผู้งิ้บเป็นเพศชายที่มีเพศชายเพียงเดียว เพราะผู้ชายอาจสามารถสมารกกายเป็…
บทความนี้พูดถึงนามศัพท์ในภาษาบาลี โดยเฉพาะการจำแนกประเภทคำ เช่น อิติลิอิค และบูซลิอิค รวมถึงความสามารถในการเปลี่ยนแปลงคำศัพท์ในบริบทต่างๆ การเข้าใจหลักการเรื่องคำศัพท์ช่วยในการศึกษาภาษาบาลีให้ดียิ่งขึ
การเข้าใจวาสุรุสูตรในพระพุทธศาสนา
336
การเข้าใจวาสุรุสูตรในพระพุทธศาสนา
400 แท้ในวรรณสูตร โบราณ สมเด็จพระพันวัสสา ไว้ในสูตรนั้นว่า "วาสุรุ ท่านองค์รู้เองนี้ว่า ในหมู่มนุษย์ มนุษย์ผู้ใดผู้หนึ่ง ยอ…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์และอธิบายความหมายของวาสุรุสูตรในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะเกี่ยวกับการให้อภัยที่มนุษย์ควรมีต่อกัน รวมถึงการรักษาศีลธรรมและการใช้ชีวิตอย่างมีคุณค่า ตามที่พระผู้มีพระภาคตรัส โดยเฉพ
คำสอนและชาดกของพระศาสดา
220
คำสอนและชาดกของพระศาสดา
… นิบาต. ประทานสาธุการแก่กษัตริย์แม่อรณ์รูปหนึ่ง ตรัสว่า "กิษฐิ ทั้งหลาย เธอทำหลายอย่ากโทษกิณีนี้ แต่โบราณบันฑิตทั้งหลาย ก็ได้ทอุปกรณ์แม่กั่หนุ่มผู้มีฉลาด ด้วยสามารถคุณ (ความดี), ก็การทอุปกรณ์แก่มารดาบิดา …
ในบทสนทนานี้ พระศาสดาได้ประทานคำสอนแก่กษัตริย์เกี่ยวกับคุณค่าของการบูชามารดาและบิดา โดยยกตัวอย่างชาดกในหลายกรณี เพื่อสอนว่าความดีที่เกิดจากการทำหน้าที่ของกิษฐิเป็นสิ่งสำคัญ แม้ในช่วงเวลาที่เป็นค่ายทหา
เรื่องโคนันทวิสาสา
170
เรื่องโคนันทวิสาสา
ดั้งนี้แล้ว ทรงนำดีดนามาว่า [เรื่องโคนันทวิสาสา] ในอดีตกาล พระโพธิสัตว์บังเกิดในกำเนิดโล ในกรุงศักดิ์สลา ส ครั้งนั้น พราหมณ์ผู้หนึ่งได้โคนันในสำนักงานของชนผู้ให้กัณจนา แต ในเวลาที่ยังเป็นลูกโคอ่อนอยู
…ที่มีผูกพันกันอย่างลึกซึ้งตลอดเรื่อง ทำให้เรื่องนี้สะท้อนถึงความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์และสัตว์ในสังคมโบราณ
การวิเคราะห์กิริยาและกรรมในสัตว์
126
การวิเคราะห์กิริยาและกรรมในสัตว์
ประโยค๕ - มังคลัตถทีบนี้แปล เล่ม ๒ - หน้าที่ 126 สัตว์ทั้งหลายจะประพฤติบาปอย่างไร ? จึงกล่าวว่า "แต่สัตว์ ย่อมมีความสำคัญอย่างนี้ว่า "เราทั้งหลายทำ" ได้ทราบว่า เจ้าลักษ ปูรณนั้น มีความเห็นอย่างนี้ว่า
…ามของคำศัพท์ต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับกรรมและความเบี่ยงเบนของสัตว์ และการวิเคราะห์ตามหลักของสาสน์ในตำราโบราณดั่งพระอรรถกถาพระปัณฑุกสูตรและอื่นๆ เพื่อทำความเข้าใจในลักษณะจิตใจและการทำกรรมของสัตว์.
การบริโภคปัจจัยและบทเรียนจากพระโพธิสัตว์
86
การบริโภคปัจจัยและบทเรียนจากพระโพธิสัตว์
…เป็นปะ...เล่ม ๒ - หน้าที่ 86 บริโภคปัจจัยยังมีได้พิจารณา ย่อมเป็นเช่นกับบริโภคยาพิษอัน แรงกล้า แม้นโบราณทําหลาย ไม่นิพิจารณา ไม่ย่อมโทษแล้วบริโภค ยาพิษ เสวยทุกอย่างใหญ่" ดังนี้แล้ว ทรงนำดีตินามา:- [เรื่อ…
บทความนี้เสนอเรื่องราวจากอดีตที่พระโพธิสัตว์ได้แสดงการทดลองและการเตือนสติเกี่ยวกับการบริโภคสิ่งของที่เป็นอันตราย โดยเฉพาะอย่างยิ่งอาหารที่อาจเป็นพิษ ซึ่งเนื้อหาได้นำเสนอบทเรียนสำคัญถึงการพิจารณาอย่างร
มังคลดีกับปิ่นป่าเล่ม ๒
45
มังคลดีกับปิ่นป่าเล่ม ๒
…คลดีกับปิ่นป่าเล่ม ๒ - หน้า ๔๕ บวงหมอดูคุณเว้นแต่ท่านรักษาภาคในนั้น ฝ่ายอมารักษาภาคในของ พาเอาพระบิฐโบราณกล่าวคือ ธรรมของพระศาสดา และพระอวะรูปหนึ่ง ไปสู่วันบังคับตายานะ พระราชาทรงลับธรรมของพระอวะแล้ว ให้สร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการบูชาพระศาสดาและการทำบุญตามศิลปะที่ควรดำรงอยู่ในกลุ่มของพระราชาและเทวบุตรซึ่งได้รับการบรมราชาภิเษก โดยกล่าวถึงการสร้างวิหารและพระเจดีย์ที่ช่วยเสริมสร้างคุณค่าทางจิตใจและสังคม นอกจากน