หน้าหนังสือทั้งหมด

วิธีการเจริญกัมมัฏฐาน
129
วิธีการเจริญกัมมัฏฐาน
…เขามิได้คิดว่า เราขายโค คนเหล่านี้ซื้อไป ที่แท้ เขาคิดว่า เราขายเนื้อโค คนเหล่านี้ซื้อเนื้อโค เปรียบฉันใด แม้ภิกษุนี้ ก็ฉันนั้นเหมือนกันเมื่อครั้งเป็นปุถุชนผู้เขลา เป็นคฤหัสถ์ก็ดี บรรพชิตก็ดี ความสำคัญว่…
ธาตุทั้ง 4 นี้ เป็นส่วนที่ประกอบขึ้นเป็นร่างกาย การที่เรียกว่า หญิง ชาย เรา เขา สัตว์ บุคคล มนุษย์ เทวดา พรหม นั้น หาใช่อื่นไม่ แท้จริงก็ได้แก่ธาตุ 4 ที่รวมกันเป็นกลุ่ม เป็นกองปรากฏขึ้นเป็นรูปร่างสัณ
วิธีการพิจารณาธาตุ
130
วิธีการพิจารณาธาตุ
… ไม้ อิฐ ปูน ทราย รวมกันปรากฏขึ้น โดยส่วนล่างมีแผ่นดินรองรับ ส่วนบนและรอบบริเวณมีอากาศล้อมรอบ ข้อนี้ฉันใด ร่างกายของ เรานี้ก็ได้แก่ กระดูก 300 ท่อนเศษ เส้นเอ็น 900 ก้อนเนื้อ 900 ผิวหนังทั่วกายใหญ่ประมาณ …
… ไม้ อิฐ ปูน ทราย รวมกันปรากฏขึ้น โดยส่วนล่างมีแผ่นดินรองรับ ส่วนบนและรอบบริเวณมีอากาศล้อมรอบ ข้อนี้ฉันใด ร่างกายของ เรานี้ก็ได้แก่ กระดูก 300 ท่อนเศษ เส้นเอ็น 900 ก้อนเนื้อ 900 ผิวหนังทั่วกายใหญ่ประมาณ …
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
138
โกฏฐาสแผนกในร่างกาย
…ป็นต้น หารู้ไม่ว่าเราถูกน้ำทำให้เปียกอยู่น้ำเล่าก็หารู้ไม่ว่าเราทำก้อนดินและก้อนกรวดเป็นต้นให้เปียก ฉันใด ที่ส่วนล่างของตับก็ดี ไตเป็นต้นก็ดี หารู้ไม่ว่าโลหิตขังอยู่ในเรา หรือว่าโลหิตทำเราให้ จตุธาตุววั …
ว่าน้ำฝนอยู่ในเรา น้ำฝนเล่าก็หารู้ไม่ว่าเราอยู่ในรังบวบขม สิ่งทั้งหลายนั้นปราศจากความคิด คำนึง และความไตร่ตรองถึงกันและกัน น้ำที่เป็นโกฏฐาสแผนกหนึ่งในร่างกายนี้ ไม่มีความคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไ
ความหมายวิปัสสนาของพระมงคลเทพมุนี
22
ความหมายวิปัสสนาของพระมงคลเทพมุนี
…ภูมิได้อย่างแท้จริง 1.2.3 ภูมิของวิปัสสนา ธรรมดาการปลูกพืชพันธุ์ธัญญาหาร ต้องอาศัยเพาะปลูกลงในที่ดินฉันใด การเจริญ วิปัสสนากรรมฐาน ก็จำต้องมีภูมิพื้นที่ให้ทำการเพาะปลูก หรือปฏิบัติด้วยเหมือนกัน ฉันนั้น ภ…
เป็นเหตุ มีกิเลสเป็นปัจจัย เมื่อความสิ้นกิเลสและความสิ้นทุกข์จะสำเร็จได้โดยการเจริญ วิปัสสนาดังกล่าวมานี้ จึงกล่าวได้ว่า วิปัสสนานี้ มีความสิ้นกิเลสและความสิ้นทุกข์ เป็นประโยชน์ 1.2.2 ความหมายวิปัสสนา
การรู้เห็นในทางพระพุทธศาสนา
80
การรู้เห็นในทางพระพุทธศาสนา
… ล่วงจักษุของมนุษย์ เปรียบเหมือนบุรุษผู้มีจักษุขึ้นปราสาทอันงดงามชั้นบน พึงแลดูมณฑลแห่งกงตั้งพันได้ ฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้นเหมือนกัน ย่อมตรวจดูโลกพันหนึ่งด้วย ทิพยจักษุอันบริสุทธิ์ ล่วงจักษุของมนุษย์” สําหร…
แต่การที่เรายังไม่เห็นก็ไม่ได้หมายความว่า ภพภูมิเหล่านั้นจะเป็นสิ่งที่ไม่มีอยู่จริงเพราะ ความรู้ในทางพระพุทธศาสนาเป็นความรู้ที่อาศัยเครื่องมือคือ ญาณทัสสนะ ที่เกิดจากการ ปฏิบัติธรรม การรู้เห็นนั้นกว้
การปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน
177
การปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน
…ที่สุดด้านใต้แห่งเกาะนั้น ปริยายนี้แลที่ กระแสแห่งแม่น้ำนั้น อาศัยแล้วย่อมถึงซึ่งความนับว่า สองกระแสฉันใด ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสัทธินทรีย์สิ่งนั้นเป็นสัทธาพละ สิ่งใดเป็น สัทธาพละ สิ่ง…
เป็นไฉน ? ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย สิ่งใดเป็นสัทธินทรีย์ สิ่งนั้นเป็นสัทธาพละ สิ่งใดเป็นสัทธาพละ สิ่งนั้นเป็นสัทธินทรีย์ สิ่งใดเป็นวิริยินทรีย์ สิ่งนั้นเป็นวิริยพละ สิ่งใดเป็นวิริยพละ สิ่งนั้นเป็น วิริยิน
การสละทรัพย์
38
การสละทรัพย์
…อยู่อย่าง สงบสุข ฤาษีพอใจความสุข ความสุขเยี่ยงนี้เพียงพอที่จะให้ฤๅษีมักน้อยสันโดษได้ดียิ่ง ท่านพอใจ ฉันแต่ใบหมากเม่านั่งทุกวัน รสชาติไม่ได้อยู่ที่ใบ แต่รสชาติอยู่ที่ใจแล้ว แต่ใจคนกลับผิดแผกกัน ขณะที่คนหน…
ที่บิดามารดาทิ้งไว้ให้ ประกาศแก่ผู้คนผ่านไปมาว่า.. “ท่านทั้งหลาย! ทรัพย์นี้เราสละให้แล้ว ใครอยากได้โปรดมาเอาไปทีเถิด” ผู้คนหมุนเวียนกันมารับทรัพย์จนผ่านไป 7 วันแล้ว ทรัพย์ก็ยังไม่หมด ชายหนุ่มนั่งรอ แจ
การอยู่ร่วมกันในหมู่คณะ
69
การอยู่ร่วมกันในหมู่คณะ
…ัยมา เพราะตอกย้ำอยู่แต่ว่าเป็นเรื่องของตน ไม่เกี่ยวกับใคร ผู้ไร้วินัยทำให้ผู้รักวินัยอยู่ไม่เป็นสุข ฉันใด ผู้ทุศีลก็เบียดเบียนผู้มีศีลให้อยู่ไม่เป็นสุข ฉันนั้น การมีศีลจึงช่วยป้องกันผู้รักศีลจากสั่งอกุศล…
พระฤๅษีทั้งสองอยู่สมัครสมานกันแน่นแฟ้นยิ่งกว่าเก่าก่อน ได้พากันรอนแรมสู่ป่าหิมพานต์ ต่อมาคันธารฤๅษีบอกกสิณบริกรรมแก่วิเทหฤาษี เพียงไม่นานเท่านั้น วิเทหฤาษีก็ทำอภิญญาและ สมาบัติให้เกิดขึ้นมาได้ ในที่ส
การบวชของหัตถิปาละ
80
การบวชของหัตถิปาละ
…วามแก่จะมีแก่ผู้ใดได้ เรือที่ท่าน้ำรับคนฝั่งนี้ส่งถึงฝั่งโน้นแล้วย้อนกลับรับคนฝั่งโน้นส่ง ถึงฝั่งนี้ฉันใดความแก่ชราและเจ็บป่วยก็นำเอาชีวิตสัตว์ไปสู่อำนาจแห่งมัจจุราชอยู่เนือง ๆ ฉันนั้น ขอ พระองค์ดำรงอยู่…
น้ำมันทาเท้าของข้าพเจ้าด้วยเถิดขอรับ ข้าพเจ้าขอต้อนรับท่านด้วยสิ่งของมีค่ามากเหล่านี้” ปุโรหิตแปลงชี้แจงว่า.. “ลูกรัก! พวกเราไม่ใช่ฤาษีหรอก นี้คือพระราชา เราคือพ่อของเจ้าเอง” “ทำไมพระราชากับพ่อถึงต้อ
การกลับมาของนายสารถี
97
การกลับมาของนายสารถี
…งเป็นสุขสําราญดีหรือ? ราชกัญญา ของพระองค์และโยมมารดาของอาตมภาพ ไม่มีพระโรคาพาธหรอกหรือ?” “พระลูกรัก ฉันไม่มีโรคาพาธ ฉันสุขสำราญดี โยมมารดาของพระลูกรักไม่มีโรคภัยใด ๆ เลย” พระราชาตรัสตอบ “มหาบพิตร พระองค์…
นายสารถีกลับมาแต่ผู้เดียวดวงหทัยก็แทบจะแตกไปในทันที พระเนตรทั้งสองนองไปด้วยพระอัสสุชล ทรงกันแสงคร่ำครวญว่า.. “นายสารถีฝังโอรสเราเสียแล้ว ปัจจามิตรทั้งหลายคงจะยินดี ศัตรูทั้งหลายจะดีใจเป็นแน่แท้” แล้วเ
การสนทนาระหว่างพระฤาษีกับพระราชา
98
การสนทนาระหว่างพระฤาษีกับพระราชา
สัจจะและธรรมะ ทรงบำเพ็ญทานอยู่หรือ?" พระฤๅษีทูลถาม “พระลูกรัก ฉันไม่โปรดน้ำจัณฑ์ ใจฉันยังยินดีในสัจจะ ในธรรม และในทานอยู่” “ชนบทของมหาบพิตรยังคงรุ่งเรืองดีอยู่ไหม? บ…
สัจจะและธรรมะ ทรงบำเพ็ญทานอยู่หรือ?" พระฤๅษีทูลถาม “พระลูกรัก ฉันไม่โปรดน้ำจัณฑ์ ใจฉันยังยินดีในสัจจะ ในธรรม และในทานอยู่” “ชนบทของมหาบพิตรยังคงรุ่งเรืองดีอยู่ไหม? บ…
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
103
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
…งหน้ายังมีกองขี้ใหญ่มันดูหมิ่นแมลงวันอื่นว่าเรากินขี้เต็มท้องแล้ว และยังมีขี้กองใหญ่อยู่ข้างหน้าอีก ฉันใด ภิกษุบางรูปถูกลาภสักการะและความสรรเสริญครอบงำ ย่ำยีจิตก็ฉันนั้น ฉันอยู่ ณ ที่นั้นพอแก่ความต้องการ…
…งหน้ายังมีกองขี้ใหญ่มันดูหมิ่นแมลงวันอื่นว่าเรากินขี้เต็มท้องแล้ว และยังมีขี้กองใหญ่อยู่ข้างหน้าอีก ฉันใด ภ
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
104
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
ผลกล้วยฆ่าต้นกล้วย ขุยไผ่ฆ่าไม้ไผ่ ดอกอ้อฆ่าไม้อ้อ ลูกม้าฆ่าแม่ม้าอัสดร ฉันใด สักการะ ก็เกิดขึ้นเพื่อฆ่าคนชั่ว ฉันนั้น การฝึกสมาธิเป็นประจำเป็นรากฐานการสร้างเนกขัมมบารมีได้อย่…
ที่ไม่รู้สึกติดพันสิ่งใด ความฝักใฝ่ในกามก็คลายลงได้มาก ในสภาวะใจเช่นนี้จึงเหมาะแก่การปลูกฝัง นิสัยแห่งเนกขัมมบารมี กิจกรรม หลังจากนักศึกษาได้ศึกษา บทที่ 3 ชาดกในหมวดเนกขัมมบารมี จบโดยสมบูรณ์แล้ว โปรดท
นิสัยกตัญญูในวิถีนักสร้างบารมี
121
นิสัยกตัญญูในวิถีนักสร้างบารมี
…าง ให้ข้าวสุก ๆ ดิบ ๆ แกล้งขาก ก้อนเขฬะรดตามที่ต่าง ๆ แล้วฟ้องสามี กล่าวว่าท่านจะให้พ่ออยู่หรือจะให้ฉันอยู่ เมื่อสามีตอบว่าเมื่อ เจ้าไม่อาจอดกลั้นพ่อได้ก็จงออกจากบ้านนี้ไป นางจึงหมอบลงแทบเท้าพ่อสามีขอขมา…
“นิสัยกตัญญูต่อผู้มีพระคุณ, คิดหาช่องทางแทนคุณเสมอ, ยอมเสียสละตนเพื่อ ทดแทนคุณ และสุขใจที่ได้แทนคุณ” ทั้งหมดนี้จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่อง เข้าในปัญญาบารมี 4.5 ลูกพาพ่อฝ่าแดนนรก สา
วิถีนักสร้างบารมี
186
วิถีนักสร้างบารมี
…ที่พึ่งให้แก่ตน ฝ่ายภรรยารีบถามสามีว่า.. “แล้วผู้หญิงบวชได้ไหมจ๊ะพี่?” “ก็บวชได้เช่นกันนะ” สามีตอบ “ฉันก็จะบวชด้วยสิ ฉันไม่มีธุระอะไรกับทรัพย์สมบัติเหล่านี้และก็ไม่ขอรับก้อนเขฬะที่พี่ถมทิ้ง ให้ฉันหรอก” “…
ตรวจดูใจตนจนพร้อมแล้วค่อยดำเนินการ “นิสัยปรับใจให้ผ่องใส รักษาใจให้เป็นสุข” จึงนับเป็นนิสัยในวิถีนักสร้างบารมีที่นับเนื่อง เข้าในขันติบารมี 6.7 ความโกรธที่โหดเหี้ยม สาเหตุที่ตรัสชาดก ภิกษุรูปหนึ่งเป็น
การอดทนและความสุข
188
การอดทนและความสุข
…ะลัก กล่าวว่า.. ด้วยเถิด” “พระคุณเจ้า! บรรพชิตน่าจะรู้ยาดีหรือมีพระปริตรดีๆ บ้าง ได้โปรดช่วยลูกของดิฉันให้หาย “ฉันไม่รู้ตัวยาเลย ฉันเป็นบรรพชิต ทำเวชกรรมไม่ได้” ฤาษีกล่าว มัณฑพยชาดก, พระสุตตันตปิฎก ขุททก…
พระราชาทรงขอขมาโทษ นมัสการลาแล้วเสด็จกลับ กาลต่อมา ฤๅษีณีได้มรณภาพ พระฤาษีก็กลับเข้าสู่ถิ่นหิมพานต์ ทำอภิญญาและสมาบัติให้ เกิดขึ้นได้ หมั่นเจริญพรหมวิหาร 4 มีความสุขสงบในป่าอันร่มรื่นไปจนสิ้นอายุขัย
การประพฤติพรหมจรรย์
189
การประพฤติพรหมจรรย์
…มสวัสดี จงมีแก่เด็กเถิด” พริบตานั้น เด็กก็ลืมตาขึ้นมองดูพ่อแม่ ร้องว่า แม่! แล้วสลบลงไปอีก “กำลังของฉันทำได้เท่านี้แหละโยม โยมจงทำบ้างเถิด” ฤาษีตอบอย่างจนใจ พ่อของเด็กจึงรีบวางมือลงบนอกบุตรแล้วกล่าวบ้างว…
…มสวัสดี จงมีแก่เด็กเถิด” พริบตานั้น เด็กก็ลืมตาขึ้นมองดูพ่อแม่ ร้องว่า แม่! แล้วสลบลงไปอีก “กำลังของฉันทำได้เท่านี้แหละโยม โยมจงทำบ้างเถิด” ฤาษีตอบอย่างจนใจ พ่อของเด็กจึงรีบวางมือลงบนอกบุตรแล้วกล่าวบ้างว…
วิถีนักสร้างบารมี
190
วิถีนักสร้างบารมี
…” สามีตอบฤๅษีจบจึงหันไปถามภรรยาสุดรักอย่างงุนงงและปวดร้าวใจเป็นที่สุดว่า.. “เธอไม่มีความรักใคร่ในตัวฉันมาตลอดเวลาที่เราอยู่ด้วยกัน แล้วเธอปรนนิบัติฉัน ทนอยู่ ร่วมกับฉันผู้เป็นดังปฏิกูลสำหรับเธอและเสมอด้ว…
…” สามีตอบฤๅษีจบจึงหันไปถามภรรยาสุดรักอย่างงุนงงและปวดร้าวใจเป็นที่สุดว่า.. “เธอไม่มีความรักใคร่ในตัวฉันมาตลอดเวลาที่เราอยู่ด้วยกัน แล้วเธอปรนนิบัติฉัน ทนอยู่ ร่วมกับฉันผู้เป็นดังปฏิกูลสำหรับเธอและเสมอด้ว…
การขอดอกบัว
202
การขอดอกบัว
… แต่สระนี้มีชายจมูกแหว่งเฝ้ารักษาอยู่ บุรุษหนุ่มคนแรก เดินเข้าไปอย่างมั่นใจแล้วกล่าวว่า... “คุณลุง! ฉันขอดอกบัวสักดอกจะได้ไหม? ฉันหน่ะ! จะขอให้จมูกของคุณลุงงอกขึ้นมาใหม่ ได้อีกเหมือนผมกับหนวดของคุณลุงเลย…
… แต่สระนี้มีชายจมูกแหว่งเฝ้ารักษาอยู่ บุรุษหนุ่มคนแรก เดินเข้าไปอย่างมั่นใจแล้วกล่าวว่า... “คุณลุง! ฉันขอดอกบัวสักดอกจะได้ไหม? ฉันหน่ะ! จะขอให้จมูกของคุณลุงงอกขึ้นมาใหม่ ได้อีกเหมือนผมกับหนวดของคุณลุงเลย…
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
233
ชาดก วิถีนักสร้างบารมี
…ยว เป็นชีวิตแทนชีวิต.. ลิงนันทิยะกล่าวอ้อนวอนกับนายพรานว่า.. “ท่านพรานผู้เจริญ ขอท่านอย่ายิงมารดาของฉันเลย มารดาฉันตาบอดทุพพลภาพมากแล้ว ฉันจะสละชีวิตท่านให้แทนมารดาเอง ขอท่านอย่าได้ฆ่ามารดาฉันเลยนะ ฆ่าฉั…
ตาบอด ชีวิตย่อมมีตายเป็นธรรมดา แต่คุณธรรมต้องไม่ตาย! นายพรานมองดูลิงทั้ง 3 ลิงสองพี่น้องยังวางใจดูท่าทีนายพรานอยู่และคิดว่าคงจะไม่มีมนุษย์ คนใดเห็นลิงแก่ชราตาบอดมีบุตรนั่งป้อนข้าวอยู่อย่างนี้แล้วจะอำ