ชาดก วิถีนักสร้างบารมี : หน้า 103/334

บุรุษใดตกอยู่ในอำนาจแห่งอินทรีย์เพราะกาม บุรุษนั้นละโลกทั้งสองแล้วย่อมเกิดในอบายมี นรก เป็นต้น แม้เมื่อยังเป็นอยู่ ก็ย่อมซูบซีดไป ลาภสักการะและเสียงเยินยอเป็นสิ่งทารุณ แสบเผ็ด และหยาบคาย บาดผิว ต่อมาก็บาดหนัง ต่อมาบาดเนื้อบาดเอ็น บาดกระดูก จรดเยื่อในกระดูก เปรียบประดุจบุรุษทรงพลังเอาเชือกคมหยาบมา พันแข้งแล้วสีไปมา เชือกย่อมบาดผิว บาดหนัง บาดเนื้อ บาดเอ็น บาดกระดูก จรดเยื่อในกระดูก เธอ ทั้งหลาย พึงสำเหนียกอย่างนี้ว่า เราทั้งหลายจะไม่เยื่อใยในลาภสักการะและเสียงเยินยอที่เกิดขึ้น ลาภสักการะต้องไม่ครอบงำจิตใจเรา ลาภสักการะและความสรรเสริญ ทารุณ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นอันตรายแก่การบรรลุธรรม อันเกษมจากโยคะ ซึ่งไม่มีธรรมอื่นยิ่งไปกว่า เปรียบเหมือนปลาบางตัวเห็นแก่เหยื่อ กลืนเบ็ดที่พราน เบ็ดเกี่ยวเหยื่อหย่อนลงในห้วงน้ำลึก ได้รับทุกข์ถึงความพินาศ พรานเบ็ดพึงทําได้ตามความพอใจ ฉะนั้นคำว่า “พรานเบ็ด” นี้เป็นชื่อของมารใจบาป “เบ็ด” เป็นชื่อของลาภ สักการะ และความสรรเสริญ แมลงวันกินขี้เต็มท้องและข้างหน้ายังมีกองขี้ใหญ่มันดูหมิ่นแมลงวันอื่นว่าเรากินขี้เต็มท้องแล้ว และยังมีขี้กองใหญ่อยู่ข้างหน้าอีก ฉันใด ภิกษุบางรูปถูกลาภสักการะและความสรรเสริญครอบงำ ย่ำยีจิตก็ฉันนั้น ฉันอยู่ ณ ที่นั้นพอแก่ความต้องการแล้ว ทายกนิมนต์เพื่อให้ฉันวันรุ่งขึ้น เธอไป อารามแล้วอวดอ้างท่ามกลางหมู่ภิกษุ ดูหมิ่นภิกษุอื่นผู้มีศีลเป็นที่รัก โมฆบุรุษนั้นย่อมเป็นไปเพื่อสิ่ง ที่ไม่เป็นประโยชน์ เพื่อทุกข์สิ้นกาลนาน สุนัขจิ้งจอกแก่ขี้เรื้อน อยู่บนบกก็ไม่สบาย อยู่โคนไม้ก็ไม่สบาย อยู่ที่แจ้งก็ไม่สบาย เดิน ยืน นั่ง นอนในที่ใด ๆ ก็ไม่สบายเป็นทุกข์ในที่นั้น ๆ ภิกษุบางรูปในธรรมวินัยนี้ ก็เช่นกัน ถูกลาภสักการะและ ความสรรเสริญครอบงำย่ำยีจิตแล้ว อยู่ในเรือนว่างก็ไม่สบาย อยู่โคนไม้ก็ไม่สบาย อยู่ที่แจ้งก็ไม่สบาย เดิน ยืน นั่ง นอนในที่ใดก็ไม่สบาย เป็นทุกข์ในที่นั้นๆ คนบางคนในโลกนี้ถูกสักการะครอบงำย่ำยีจิต เมื่อตายไปเพราะกายแตกทำลาย ต้องเข้าถึง อบาย ทุคติ วินิบาต นรก สมาธิของผู้ใดที่เขาสักการะอยู่ด้วยผลสมาธิแล้วไม่หวั่นไหวด้วยสักการะ และความเสื่อมสักการะ ผู้นั้นยังเพ่งอยู่ ทำความเพียรติดต่อกัน เห็นแจ้งด้วยทิฏฐิอย่างละเอียด ยินดี ในพระนิพพานเป็นที่สิ้นอุปาทาน บัณฑิตทั้งหลายเรียกผู้นั้นว่า สัปปุรุษ บางคนในโลกแม้มีถาดทองคำเต็มด้วยผงเงินเป็นเหตุ ท่านผู้นี้ก็ไม่จงใจพูดมุสา แต่สมัย ต่อมา เขาถูกลาภสักการะและความสรรเสริญครอบง่าก็กล่าวมุสาทั้งที่รู้ได้ ลาภสักการะและ ความสรรเสริญ ทารุณ เผ็ดร้อน หยาบคาย เป็นอันตรายแก่การบรรลุธรรมอันเกษมจากโยคะ ซึ่ง ไม่มีธรรมอื่นยิ่งไปกว่าอย่างนี้แล เธอทั้งหลายพึงศึกษาอย่างนี้ 86 DOU ช า ด ก วิ ถี นั ก ส ร้ า ง บ า ร มี า