การบวชของหัตถิปาละ : หน้า 80/334

น้ำมันทาเท้าของข้าพเจ้าด้วยเถิดขอรับ ข้าพเจ้าขอต้อนรับท่านด้วยสิ่งของมีค่ามากเหล่านี้” ปุโรหิตแปลงชี้แจงว่า.. “ลูกรัก! พวกเราไม่ใช่ฤาษีหรอก นี้คือพระราชา เราคือพ่อของเจ้าเอง” “ทำไมพระราชากับพ่อถึงต้องปลอมเป็นฤาษี?” หัตถิปาละกล่าวถาม “ก็เพื่อมาทดลองเจ้าดูไงล่ะ!” ปุโรหิตตอบ “ทดลองข้าพเจ้าทำไม?” หัตถิปาละถาม “ก็ทดลองดูว่า ถ้าเจ้าเห็นเราแล้ว หากไม่คิดออกบวช เราก็จะอภิเษกเจ้าให้เป็นพระราชา” “โอ้ ท่านพ่อ! ข้าพเจ้าไม่ต้องการราชสมบัติเลย ข้าพเจ้าอยากบวช” หัตถิปาละกล่าว “ไม่นะลูกรัก! ยังไม่ถึงเวลานะ เจ้าจงร่ำเรียนวิชาแสวงหาความรู้เพื่อหาทรัพย์ให้บุตรธิดาเจ้า ก่อนแล้วค่อยออกบวชตอนแก่แหละดี คนบวชตอนแก่เป็นคนมีความคิด พระอริยเจ้าก็สรรเสริญ” ปุโรหิตละล้าละลักกล่าวด้วยอาการหวาดหวั่น “วิชาเป็นของไม่จริง! ลาภสักการะก็ไม่จริง! ใคร ๆ จะห้ามความแก่ด้วยลาภไม่ได้เลย สัตบุรุษ สอนให้ปล่อยวางกามคุณเสีย สัตว์ทั้งหลายย่อมมีกรรมเป็นของตน” หัตถิปาละกล่าว “มารดาบิดาเจ้าแก่เฒ่าแล้ว หวังจะได้เห็นเจ้านานๆ สัก 100 ปีนะ” พระราชาตรัสบ้าง “เหตุไรพระองค์ตรัสเช่นนี้ ขอเดชะพระราชาความเป็นสหายกับความตายนั้นไม่มีทางเลย มิตรไมตรีกับความแก่จะมีแก่ผู้ใดได้ เรือที่ท่าน้ำรับคนฝั่งนี้ส่งถึงฝั่งโน้นแล้วย้อนกลับรับคนฝั่งโน้นส่ง ถึงฝั่งนี้ฉันใดความแก่ชราและเจ็บป่วยก็นำเอาชีวิตสัตว์ไปสู่อำนาจแห่งมัจจุราชอยู่เนือง ๆ ฉันนั้น ขอ พระองค์ดำรงอยู่เป็นสุขเถิด ความแก่ ความเจ็บ ความตาย ได้เร่งรุดเข้ามาใกล้ข้าพระพุทธเจ้าผู้กำลัง ทูลสนทนากับพระองค์อยู่ทุกที่แล้ว ขอพระองค์อย่าทรงประมาทมัวเมาเลย” หัตถิปาละพูดจบก็ถวายบังคมลาพระราชา กราบลาบิดาที่ยังคงมีสีหน้าตกตะลึงพูดอะไร ไม่ออก แล้วพาบริวารของตนออกบรรพชาทันที มหาชนบางส่วนก็ตามไปบวชด้วย เพราะคิดว่าการบวช คงต้องเป็นสิ่งดีเมื่อเดินไปถึงริมแม่นํ้าหัตถิปาละเพ่งมองดู าแล้วเจริญกสิณบริกรรม ยังฌานให้บังเกิด ได้แล้ว ให้โอวาทมหาชนอยู่ที่ฝั่งแม่น้ำนั้นเอง ส่วนพระเจ้าเอสการีกับปุโรหิตก็ตั้งความหวังไว้ที่บุตร คนที่เหลือ ได้ไปทดสอบกับบุตรคนรองโดยนัยเดียวกัน “เมื่อพี่ชายของข้าพเจ้ายังอยู่ ไฉนเศวตฉัตรจึงมาถึงข้าพเจ้าก่อนล่ะ ท่านพ่อ!” อัสสปาละ กล่าวอย่างสงสัยที่เห็นพระราชาเสด็จมากับปุโรหิตเพื่อมอบราชสมบัติให้ตน “ลูกรัก! พี่ชายของเจ้าไม่ต้องการราชสมบัติ ตอนนี้ไปบวชแล้ว” ปุโรหิตกล่าว “จริงเหรอพ่อ! ตอนนี้พี่ชายอยู่ที่ไหนหรือ?” บุตรชายถาม บ ท ที่ 3 ช า ด ก ใ น ห ม ว ด เ น ก ข ม ม บ า ร มี DOU 63