หน้าหนังสือทั้งหมด

การชำระและจารึกกับการพิมพ์พระไตรปิฎกในประเทศไทย
89
การชำระและจารึกกับการพิมพ์พระไตรปิฎกในประเทศไทย
…อทำการฉลองสมโภชแล้ว ก็ได้ให้ สร้างมณเฑียรในวัดโพธาราม เพื่อประดิษฐานพระไตรปิฎก ข้อที่น่าสังเกตก็คือ ตัวอักษรที่ใช้ในการจารึกพระไตรปิฎกในครั้งนั้น คงเป็น อักษรแบบไทยลานนา คล้ายอักษรพม่า มีผิดเพี้ยนกันบ้าง…
การชำระและจารึกกับการพิมพ์พระไตรปิฎกในประเทศไทย ได้กล่าวไว้แล้วว่า ควรจะได้กล่าวเป็นพิเศษถึงการชำระ การเขียน การพิมพ์ พระไตรปิฎกในประเทศไทย ให้ค่อนข้างละเอียดสักเล็กน้อย เพื่อเป็นประโยชน์ในการรู้เรื่อ
การใช้ฐานคิด 10 ประการ
166
การใช้ฐานคิด 10 ประการ
…ประเด็นของการยึดถือความเชื่อจากบุคคลที่เป็นที่น่าเชื่อถือนั้นพบว่ามีปรากฏอยู่ในพระสูตรอื่น ๆ อีกมาก ตัวอย่างเช่น ในจังก็สูตรได้กล่าวถึงพราหมณ์ผู้ปกครองหมู่บ้านโอปาสาทะ ในแคว้นโกศลที่ชื่อจัง ได้เห็นลูกบ้า…
อนึ่ง หากได้มีการพิจารณาอย่างถี่ถ้วนเพิ่มขึ้นเกี่ยวกับการใช้ ฐานคิด 10 ประการ ข้างต้นที่พระบรมศาสดาทรงแจกแจงก็จะพบว่าส่วนใหญ่แล้วการที่บุคคลจะเชื่อถือหรือยืดเอา ว่าสิ่งใดจะเป็นที่มาของความคิดของตนนั้น
ผลของกาลามสูตร
169
ผลของกาลามสูตร
…ดความเป็นศาสนาที่เน้นเรื่องความเท่าเทียมกันขึ้นเป็นครั้งแรก 3) ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลง (หรือการปรับตัวใหม่) ของศาสดาเจ้าลัทธิ ต่าง ๆ ในยุคนั้นเพื่อให้สามารถแข่งขันกับพระพุทธศาสนาได้ คุณค่าของหลักกาลามสู…
ผลของการที่พระพุทธองค์ทรงตรัสถึงกาลามสูตร ดังที่ได้กล่าวมาแล้วในตอนต้นว่า เมื่อพระพุทธองค์ทรงปฏิเสธการให้บุคคลยึดถือ การอ้างอิง 10 ประการแล้วก็ทรงสนับสนุนให้หันมายึดถือเอาธรรมเป็นที่ตั้ง (ตรงกับที่รา
การอธิบายธรรมในอภิธรรม
176
การอธิบายธรรมในอภิธรรม
…ของ สภาวธรรมตรงตามความเป็นจริงมากที่สุด ฉะนั้นเมื่อเห็นว่าสภาวะที่แท้จริงของธรรมทั้ง หลายฉะนั้นไม่มีตัวตน ไม่มีบุคคล เป็นแต่เพียงองค์ประกอบของรูป จิต เจตสิก และ นิพพานเท่านั้น โดยได้เลือกสรรภาษาที่ตรงกับ…
…ของ สภาวธรรมตรงตามความเป็นจริงมากที่สุด ฉะนั้นเมื่อเห็นว่าสภาวะที่แท้จริงของธรรมทั้ง หลายฉะนั้นไม่มีตัวตน ไม่มีบุคคล เป็นแต่เพียงองค์ประกอบของรูป จิต เจตสิก และ นิพพานเท่านั้น โดยได้เลือกสรรภาษาที่ตรงกับ…
มรณทุกข์
69
มรณทุกข์
…ตาย เสียดายชีวิตหาที่สุดมิได้ เว้นไว้เสียแต่ผู้บรรลุธรรมวิเศษ นอกนั้นแล้วต่างกลัว ความตายถ้วนทั่วทุกตัวตน ด้วยเหตุนี้ตถาคตจึงเรียกว่า มรณทุกข์ ดังพรรณนามาฉะนี้ ยิ่งกว่านั้น มรณะนี้ยังย่ำยีสัตว์ทั้งหลายให…
…ตาย เสียดายชีวิตหาที่สุดมิได้ เว้นไว้เสียแต่ผู้บรรลุธรรมวิเศษ นอกนั้นแล้วต่างกลัว ความตายถ้วนทั่วทุกตัวตน ด้วยเหตุนี้ตถาคตจึงเรียกว่า
กายธรรมและการหลุดพ้น
107
กายธรรมและการหลุดพ้น
ม จึงพ้นทุกข์ได้ ดังนั้นกายธรรมจึงเป็นตัววิปัสสนา คือตัวผู้เห็น สามารถหยั่งรู้เรื่องราวต่าง ๆ โดยตลอดด้วยญาณรัตนะ จนกระทั่งเป็นผู้หลุดพ้น เข้…
ม จึงพ้นทุกข์ได้ ดังนั้นกายธรรมจึงเป็นตัววิปัสสนา คือตัวผู้เห็น สามารถหยั่งรู้เรื่องราวต่าง ๆ โดยตลอดด้วยญาณรัตนะ จนกระทั่งเป็นผู้หลุดพ้น เข้…
ตัวอย่างของสัมมากัมมันตะ
146
ตัวอย่างของสัมมากัมมันตะ
…้ก็ได้ชื่อว่า สัมปัตตวิรัติ จัดเป็นสัมมากัมมันตะประการหนึ่ง ยังมีเรื่องของอุบาสกอีกผู้หนึ่ง ซึ่งเป็นตัวอย่างของสัมมากัมมันตะ อันเป็นสมาทานวิรัติ มีเรื่องปรากฏว่า อุบาสกผู้หนึ่งสมาทานศีลในสำนักพระมหาเถระอ…
…้ก็ได้ชื่อว่า สัมปัตตวิรัติ จัดเป็นสัมมากัมมันตะประการหนึ่ง ยังมีเรื่องของอุบาสกอีกผู้หนึ่ง ซึ่งเป็นตัวอย่างของสัมมากัมมันตะ อันเป็นสมาทานวิรัติ มีเรื่องปรากฏว่า อุบาสกผู้หนึ่งสมาทานศีลในสำนักพระมหาเถระอ…
การคดโกงในการค้าขาย
151
การคดโกงในการค้าขาย
…นนี้ แล้วเอาทรัพย์มา เลี้ยงชีวิต ก็ได้ชื่อว่า มิจฉาอาชีวะ นอกจากการชั่งและการตวงแล้ว ยังมีการวัดอีก ตัวอย่างเช่น บุคคลผู้มีหน้าที่รังวัดไร่นา ถ้ามีผู้ซื้อให้ทรัพย์สินหรือที่เรียกว่าติดสินบน แม้มีที่ดินมา…
…นนี้ แล้วเอาทรัพย์มา เลี้ยงชีวิต ก็ได้ชื่อว่า มิจฉาอาชีวะ นอกจากการชั่งและการตวงแล้ว ยังมีการวัดอีก ตัวอย่างเช่น บุคคลผู้มีหน้าที่รังวัดไร่นา ถ้ามีผู้ซื้อให้ทรัพย์สินหรือที่เรียกว่าติดสินบน แม้มีที่ดินมา…
การละอกุศลธรรม
155
การละอกุศลธรรม
…่งอกุศลธรรมที่บังเกิดขึ้นแล้ว สัมมาวายามะ อันเพียรพยายามละเสียซึ่งอกุศลธรรมที่บังเกิดขึ้นแล้วนั้น มีตัวอย่าง ปรากฏอยู่ในปัญจอุโบสถชาดก ในปกิณณกนิบาตว่า ครั้งหนึ่งพระโพธิสัตว์บังเกิดในตระกูล พราหมณ์มีสมบั…
…่งอกุศลธรรมที่บังเกิดขึ้นแล้ว สัมมาวายามะ อันเพียรพยายามละเสียซึ่งอกุศลธรรมที่บังเกิดขึ้นแล้วนั้น มีตัวอย่าง ปรากฏอยู่ในปัญจอุโบสถชาดก ในปกิณณกนิบาตว่า ครั้งหนึ่งพระโพธิสัตว์บังเกิดในตระกูล พราหมณ์มีสมบั…
การสร้างสถานที่สำหรับพระภิกษุ
158
การสร้างสถานที่สำหรับพระภิกษุ
…ให้ยิ่ง ๆ ขึ้นไป สัมมาวายามะอันยังกุศลธรรมที่บังเกิดแล้วให้ตั้งอยู่ และให้เจริญยิ่ง ๆ ขึ้นไปนั้น มี ตัวอย่างอันดีดังปรากฏในนิทานธรรมบท เรื่องมีอยู่ว่า อุบาสก 500 คน ชวนกันรักษาศีล 5 บ ท ที่ 8 ม ร ร ค มี …
อยู่ในธรรมบทว่า ยังมีพราหมณ์ผู้หนึ่งแลเห็นพระภิกษุทั้งหลายออกไปบิณฑบาต ขณะหยุดยืน คลุมผ้าจีวรกัน ณ สถานที่แห่งหนึ่ง ก็ปรากฏว่าชายจีวรของพระภิกษุทั้งปวงเปียกชุ่มด้วย น้ำค้างตามยอดหญ้า พราหมณ์นั้นจึงบั
คารวะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ)
15
คารวะ 6 (ความเคารพ 6 ประการ)
…แสดงความ อ่อนน้อม อ่อนโยน อย่างเหมาะสม ทั้งต่อหน้าและลับหลัง วัตถุทั้งหลายในโลก ต่างมีคุณสมบัติเฉพาะตัวของมัน ถ้าใครทราบคุณสมบัติเหล่านั้น ตามความเป็นจริง ก็สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้มาก เช่น นักวิทยาศาสตร…
…แสดงความ อ่อนน้อม อ่อนโยน อย่างเหมาะสม ทั้งต่อหน้าและลับหลัง วัตถุทั้งหลายในโลก ต่างมีคุณสมบัติเฉพาะตัวของมัน ถ้าใครทราบคุณสมบัติเหล่านั้น ตามความเป็นจริง ก็สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้มาก เช่น นักวิทยาศาสตร…
การแสดงความเคารพ
43
การแสดงความเคารพ
แต่ความดีและวิธีทำความดีเท่านั้น ตัวเราก็จะกลายเป็นที่รวมแห่งความดีเหมือนทะเลเป็นที่ รวมของนํ้าฉะนั้น 1.3 ข้อควรรู้ ' 1 การแสดงความเคารพ…
การแสดงความเคารพ คือการแสดงความตระหนักในคุณความดีของสิ่งที่เราเคารพ ด้วยใจจริง ให้ปรากฏชัดแก่บุคคลทั่วไป ด้วยการแสดงออกทางกาย วาจา มีอยู่หลายวิธี เช่น หลีก ทางให้ ลุกขึ้นยืนต้อนรับ การให้ที่นั่งแก่ท่า
ผลกรรมที่เกิดจากความโมหจริต
65
ผลกรรมที่เกิดจากความโมหจริต
…พกราบไหว้ให้การปกป้องคุ้มครอง เป็น ผู้ควรถวายปัจจัยสี่ ฯลฯ แต่กลับมีความเชื่อแบบผิด ๆ คิดว่าท่านเป็นตัวกาลกิณี แล้วยัง ไปเบียดเบียนทำร้ายท่านอีก จึงต้องประสบกับผลกรรมอันน่าสยดสยอง 4. ตัวอย่างเรื่องวิตกจร…
มหาชนก็ดีใจว่า ตั้งแต่ทำผิดในชฏิลขี้โกงมา พระราชาของเราก็เจริญอย่างเดียว ทรงปราบข้าศึกได้ ในวันเสด็จกลับฝนก็ตกลงมา ต่อมา เหล่าเทวดาก็บันดาลฝนดอกมะลิตกลงมา มหาชนก็ดีใจ ยิ่งขึ้นไปอีก ต่อมาเหล่าเทวดาก็บั
จริตและพุทธิจริต
74
จริตและพุทธิจริต
…ตจะคิดทำอะไรก็ต้องอยู่ภายใต้ขอบเขตของจริตที่มีอยู่ มีเหมือนกันที่บางคนทำ อะไรฝืนจริตในบางครั้ง เช่น ตัวเป็นคนโทสจริต ไม่ค่อยชอบแต่งเนื้อแต่งตัว แต่ไปได้คู่รักเป็น คนราคจริต ชอบสวย ๆ งาม ๆ ตัวก็พยายามแต่ง…
…ตจะคิดทำอะไรก็ต้องอยู่ภายใต้ขอบเขตของจริตที่มีอยู่ มีเหมือนกันที่บางคนทำ อะไรฝืนจริตในบางครั้ง เช่น ตัวเป็นคนโทสจริต ไม่ค่อยชอบแต่งเนื้อแต่งตัว แต่ไปได้คู่รักเป็น คนราคจริต ชอบสวย
การแบ่งปันและการช่วยเหลือ
89
การแบ่งปันและการช่วยเหลือ
…ที่ตนเองอยู่ร่วม รู้จักเคารพในสิทธิเสรีภาพของผู้อื่น ไม่ก้าวก่าย หน้าที่กัน ไม่บ้าอำนาจ หรือถือตนว่าตัวเองยิ่งใหญ่กว่าผู้อื่น ไม่ถืออภิสิทธิ์ใดๆทั้งปวง ไม่ทำตน ให้เป็นที่น่ารังเกียจ หรือเสื่อมเสียแก่หมู่…
ส่วนร่วมใช้สอยบริโภคทั่วกัน รู้จักแบ่งปันผลประโยชน์ต่อกันด้วยความชอบธรรม ช่วยเหลือ เกื้อกูลกันตามอัตภาพ เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ต่อกันอยู่เสมอตามโอกาสอันควร รู้จักเฉลี่ยแจกจ่าย สงเคราะห์ เช่น บริจาคอาหาร เ
ตัวอย่างการทะเลาะวิวาท
90
ตัวอย่างการทะเลาะวิวาท
…อดร้อน เลยพากัน “คว่ำขัน” คือ เลิกใส่บาตรพระ ไม่ทำบุญกับพระวัดโฆษิตาราม พวกพระเจ้าทิฏฐิมานะจึงรู้สึกตัว ออกพรรษา แล้วพากันไปตามหาพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทูลขอขมา เรื่องจึงยุติ จากเรื่องที่ยกมาข้างต้น เราจะเห…
พระมาก หลายคณะหลายอาจารย์ อยู่มาวันหนึ่งมีพระรูปหนึ่งเข้าไปถ่ายในวัจจกุฎี (ห้องส้วม) แล้วไม่ได้เทน้ำออกจากถังน้ำให้เกลี้ยงด้วยความเผอเรอ น้ำเหลือค้างอยู่หน่อยหนึ่ง ต่อมามี พระอีกรูปหนึ่งเข้าไปถ่าย ไป
การดูแลและเคารพผู้มีคุณธรรม
106
การดูแลและเคารพผู้มีคุณธรรม
…ถาบันนั้น ขึ้นอยู่กับปัญหาสําคัญ ๆ คือ ก. การบริหารที่ดี ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 1-2-3-4 ข. การวางตัวของสมาชิก ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 5-6 ค. การปกป้องคุ้มครองท่านผู้เป็นตัวอย่างทางศีลธรรม ได้แก่อปริ…
…ถาบันนั้น ขึ้นอยู่กับปัญหาสําคัญ ๆ คือ ก. การบริหารที่ดี ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 1-2-3-4 ข. การวางตัวของสมาชิก ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 5-6 ค. การปกป้องคุ้มครองท่านผู้เป็นตัวอย่างทางศีลธรรม ได้แก่อปริ…
การประสานงานในสถาบันศาสนา
112
การประสานงานในสถาบันศาสนา
…าบัน ศาสนา ขึ้นอยู่กับปัญหาสำคัญ ๆ คือ ก. การบริหารที่ดี ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 1-2-3-4 ข. การวางตัวของสมาชิก ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ เอท 5-6 ค. การสมานไมตรีกับหมู่อื่น ได้แก่อปริหานิยธรรมข้อที่ 7 ต…
ข้อนี้มีความมุ่งหมายให้แต่ละสถาบันมีการประสานงานกัน สนับสนุนซึ่งกันและกัน เพราะในศาสนาเดียวกันกับเราก็แยกย้ายกันหลายวัด อยู่ต่างบ้านต่างเมืองถึงต่างประเทศก็มี การประสานงานกันด้วยไมตรีอันงาม ย่อมทำให้
การรู้จักตัวเองและชุมชน
127
การรู้จักตัวเองและชุมชน
…็จะสามารถสืบสาวไปรู้ได้ว่ามีเหตุมาจากอะไร จะไม่เชื่ออะไรอย่างไร้เหตุผล เมื่อรู้จักผลแล้วก็ต้องรู้จักตัวเองด้วย ว่าเรามีความสามารถแค่ไหน มีฝีมือประการใด ขณะนี้ปฏิบัติธรรมไปได้แค่ไหน กำลังทำหน้าที่อะไรอยู่…
…็จะสามารถสืบสาวไปรู้ได้ว่ามีเหตุมาจากอะไร จะไม่เชื่ออะไรอย่างไร้เหตุผล เมื่อรู้จักผลแล้วก็ต้องรู้จักตัวเองด้วย ว่าเรามีความสามารถแค่ไหน มีฝีมือประการใด ขณะนี้ปฏิบัติธรรมไปได้แค่ไหน กำลังทำหน้าที่อะไรอยู่…
การฝึกเป็นธัมมัญญบุคคล
128
การฝึกเป็นธัมมัญญบุคคล
…รรมที่ พระองค์ทรงสอนให้สรรพสัตว์เข้าถึง ในส่วนที่เป็นกุศลธรรม ซึ่งเป็นธรรมชาติอันบริสุทธิ์อยู่ ภายในตัวมนุษย์ทุกคน ถ้าใครเข้าถึงธรรมนี้ได้ จะทำให้คนนั้นมีกาย วาจา ใจ ใสสะอาดบริสุทธิ์ ซึ่งเป็นเหตุให้หลุดพ…
ขยายความในแต่ละข้อโดยละเอียดของสัปปุริสธรรม 7 1.ธัมมัญญุตา (ความเป็นผู้รู้จักธรรม หรือ ความเป็นผู้รู้จักเหตุ) สัปปุริสธรรม 7 หรือ วิธีสร้างคนดีที่โลกต้องการ 7 ประการนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสสอนไว้