หน้าหนังสือทั้งหมด

การปฏิบัติในสมาธิและวิปัสสนา
365
การปฏิบัติในสมาธิและวิปัสสนา
…ฐาน สนธาย วุตฺตนฺติ ฯ กตุถ สมาปชฺชนฺติ ฯ ปญฺจโวการภเวฯ กสมา ฯ อนุปุพฺพสมาปตฺติสภาวโตฯ จตุโวการเว ปน ปฐมชุฌานาทีน อุปปัตติ นตฺถิ ตสฺมา น สกกา ตตฺถ สมาปชฺชิตุนุติ ฯ เกจิ ปน วตฺถุสฺส อภาวาติ วทนฺติ ฯ กสมา ส…
บทนี้อธิบายถึงการปฏิบัติเพื่อเข้าถึงนิโรธและการวิเคราะห์สมาธิที่เกิดขึ้น. โดยมีการอธิบายแนวทางการปฏิบัติเพื่อให้เกิดผลในด้านการตั้งใจในการปฏิบัติและการเข้าถึงนิพพาน. อธิบายถึงสถานะของผู้ปฏิบัติเมื่อถึ
วิสุทธิมคฺคสฺส: การสำรวจทางวิปัสสนา
372
วิสุทธิมคฺคสฺส: การสำรวจทางวิปัสสนา
…โลกสฺส อาหุเนยโย โหติ ปาหุเนยโย ทักขิเณยโย อัญชลีกรณีโย อนุตตร์ ปุญญักเขตต์ โลกสฺส ฯ วิเสสโต ปเนตฺถ ปฐมมคฺคปญฺญ ตาว ภาเวตวา มนฺทาย วิปสฺสนาย อาคโต มุทินทริโยปี สตฺตกฺขตต ปรโม นาม โหติ สตฺต สุคติภเว สํสริ…
ความสำคัญของวิสุทธิมคฺคำาคือการส่งเสริมผู้ปฏิบัติที่จะก้าวไปสู่การหลุดพ้นจากทุกข์ โดยมีการวิเคราะห์ระดับต่างๆ ของวิปัสสนาและวิธีการต่างๆที่ช่วยให้เกิดปัญญา. ผู้คนที่ปฏิบัติจะถูกแบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒
48
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒
…ิย์ วิชหนเต, ตโต อปกมุม พาราณสีย อิสิปตเน มิคทาเย วิหรตฺโต, ตสฺมี สมโพธิ์ ปตวา ตสฺส สนฺติก อาคนฺตวา ปฐมเทสน์ กเถนฺเต, โสตาปัตติผล ปตฺวา อุปริปิ เทสน์ สุตวา อรหตุเต ปติฏฐพี' ติ ๔๘๖. "การสม ภนฺเต คุเณ โส ส…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความรู้ในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะเกี่ยวกับพราหมณ์และการบรรลุธรรมของพระอรหันต์ ว่าได้มีการจารึกถึงธรรมที่พระพุทธเจ้ากล่าวไว้ในสมัยต่างๆ มีการเรียนรู้และการเทศน์เกี่ยวกับการเข้าถึงธรรมที่
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒: หน้าที่ 50
52
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒: หน้าที่ 50
…าม ปริพฺพานชกสฺส สนฺติเก ปพฺพชิสุ. เต สพฺพ์ สญฺชยสฺส ลัทธิ์ อุคคเหตุวา นิสสารกภาว์ ญตฺวา "อมเหตุ โย ปฐม โมกขธมฺม อธิคจฺฉติ, โส อิตรสุส อาโรเจตู' ติ อญฺญมญญ์ กติก กรส, เอทิวส์ โส อิตรสุส อาโรเจต ติ อญฺญมญ…
ในเนื้อหานี้มีการสนทนาเกี่ยวกับธรรมะระหว่างพระเถระและลูกศิษย์ ซึ่งเปิดเผยถึงความเข้าใจในธรรมะที่ลึกซึ้งของพระเถระ รวมถึงแนวคิดเกี่ยวกับการบรรลุธรรมและความไม่ประมาทในชีวิต ประกอบด้วยความคิดเห็นและแนวทา
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒
53
อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒
… "ก ปน ภนฺเต เอกกฺขเณเยว อรหัตต์ ปาปุณสุ อุทาหุ นานามขเณ" ติ. "นานาขเณ อาวุโส" ติ ๕๑๒. "เก ปน ภนฺเต ปฐม อรหัตต์ ปาปุณีสู" ติ. "เตส์ ปริวารา ตโต มหาโมคฺคลุลานตฺเถโร, ตโต สารีปุตฺตตฺเถโร ติ ๔๑๓. "กี๋ ปน ภน…
ในส่วนนี้มีการกล่าวถึงการทำความเข้าใจในหลักธรรมของการเข้าถึงอรหัตต์ ซึ่งเป็นขั้นสูงสุดในศาสนาพุทธ ตลอดจนการสื่อสารระหว่างพระเถระและการตีความหมายของคำสอนในแต่ละช่วงเวลา มีการยกตัวอย่างและอ้างอิงถึงคำสอ
การละกิเลสในวิสุทธิมรรค
106
การละกิเลสในวิสุทธิมรรค
…ัคคตา ?) ละวิกิจฉาด้วยธัมมววัฏฐาน (ความปลงใจ ในธรรม) ละอวิชชาด้วยญาณ ละครติด้วยปราโมทย์ ละนิวรณด้วย ปฐมฌาน ละวิตกวิจารด้วยทุติยฌาน ละปีติด้วยตติยฌาน ละสุข และทุกข์ด้วยจตุตถฌาน ละรูปสัญญา ปฏิฆสัญญา นานัตต…
บทความนี้กล่าวถึงกระบวนการละกิเลสในความคิดและการปฏิบัติตามหลักธรรมในวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะการละจากอารมณ์ลบต่างๆ เช่น อภิชฌา พยาบาท และ มิจฉาทิฏฐิ รวมถึงการสื่อสารถึงการผ่อนคลายอารมณ์และการพัฒนาจิตใจจนเข
สมาธิและฌานในพุทธศาสนา
11
สมาธิและฌานในพุทธศาสนา
…กัน อย่างนี้แล สมาธิเป็น ๔ โดยจำแนกตามอานุภาพและอารมณ์ มีปริตต ปริตตารมณ์สมาธิเป็นต้น (จตุกกะที่ ๓] ปฐมฌานประกอบด้วยองค์ ๕ ด้วยอำนาจ วิตก วิจาร ปีติ สุข
…อียดลึกซึ้งและสามารถฝึกฝนเพื่อเพิ่มพูนอานุภาพทางจิตที่กว้างขวางและมีประสิทธิภาพ นอกจากนี้ ยังระบุถึงปฐมฌานที่ประกอบด้วยองค์ 5 ได้แก่ วิทยก, วิจาร, ปีติ และสุข ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการฝึกจิตเพื่อเข้าสู่ระดั…
การวิเคราะห์ฌานในกรรมฐาน
64
การวิเคราะห์ฌานในกรรมฐาน
… ทั้งหลาย กสิณ ๑๐ กับอานาปานสติ เป็นจตุกฌานิกะ (เจริญให้ เกิดฌานได้ครบ ๔ ) อสุภ ๑๐ กับกายคตาสติ เป็นปฐมฌานิกะ ( เจริญ ให้เกิดฌานได้เพียงปฐมฌาน ) พรหมวิหาร ๓ ข้างต้นเป็นตึกฌานิกะ (เจริญให้เกิดฌานได้เพียง …
…ึกฝนการเจริญฌานบนพื้นฐานกรรมฐานแบ่งออกเป็นประเภทต่างๆ โดยมีการวิเคราะห์ฌานชนิดต่างๆ เช่น จตุกฌานิกะ ปฐมฌานิกะ โดยเน้นความสำคัญของการก้าวล่วงองค์และการก้าวล่วงอารมณ์ ในการพัฒนาทางจิตของพระโยคาวจร ซึ่งต้อง…
วิสุทธิมรรค: การตั้งค่ากสิณ
97
วิสุทธิมรรค: การตั้งค่ากสิณ
…รุกฺขปญฺณิกาย (วิสภาควณฺณ์ สมุฎฐเปติ..) แต่ในมหาฎีกา (พิมพ์ครั้งแรก ๒๔๖๘ หน้า ๒๐๕) เบน รุกขปณฺณิกา (ปฐมาวิภัติ) เห็นว่าปาฐะในมหาฎีกาถูก เพราะสมุฎฐาเปติ ต้องเป็นกิริยาของ รุกฺขปญฺณิกา ๆ เป็นเหตุกัตตา จึงแ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการตั้งค่าของกสิณในวิสุทธิมรรคที่ต้องมีการจัดตำแหน่งที่เหมาะสม เพื่อนั่งอย่างถูกต้อง และหลีกเลี่ยงการใช้เกรียงไม้ที่ทำให้เกิดสีที่แตกต่าง ซึ่งอาจมีผลต่อการมองเห็นของกสิณ การนั่งต้องอยู
วิสุทธิมรรค: ปฐมฌานและอารมณ์
137
วิสุทธิมรรค: ปฐมฌานและอารมณ์
…ธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 135 ปาฐะเพียงเท่านี้แล้ว บัดนี้จะทรงแสดงองค์ที่พึงประกอบเข้า ( แห่ง ปฐมฌานนั้น ) จึงตรัสคำว่า " สวิตกุกิ สวิจาร์ " เป็นต้น ในคำเหล่านั้น ความตรึกชื่อว่า วิตก มีคำอธิบายไว้…
การศึกษาในวิสุทธิมรรคนี้นำเสนอการเข้าใจองค์ประกอบของปฐมฌาน โดยเฉพาะความสำคัญของวิตกและวิจารที่มีบทบาทในการนำจิตเข้ามาในอารมณ์ต่าง ๆ วิตกหมายถึงความจรดจิตลง…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - การเข้าถึงฌานและนิวรณ์
145
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - การเข้าถึงฌานและนิวรณ์
…รรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที 143 แต่เนื้อความแม้ในวิภังคปาฐะนั้น ก็พึงเห็นว่าอย่างเดียวกันนี้ คำว่า "ปฐมิ ฌานิ' นี้จักมีแจ้งข้างหน้า บทว่า อุปสมฺปชฺช แปลว่าเข้าถึงแล้ว มีอธิบายว่าบรรลุแล้ว หรือแปลว่า ให้เ…
บทความนี้สำรวจความหมายของคำว่า 'อุปสมฺปชฺช' ในวิภังคปาฐะที่เกี่ยวข้องกับการบรรลุฌานที่ ๑ โดยกล่าวถึงความสำคัญของการละนิวรณ์ ๕ ได้แก่ กามฉันทะ พยาบาท ถีนมิทธะ อุทธัจจกุกกุจจะ และวิจิกิจฉา ซึ่งมีความจำเ
การวิเคราะห์ปฐมฌานในวิสุทธิมรรค
148
การวิเคราะห์ปฐมฌานในวิสุทธิมรรค
…ทรงทำด้วยอธิบายใด อธิบายนั้นเป็นอันพระองค์ได้ทรงประกาศแล้ว ในวิภังค์นั่นแล ส่วนวินิจฉัยใน ๒ บทว่า " ปฐมฌานมีความงาม ๓ ประการ ถึงพร้อมด้วยลักษณะ ๑๐ นั้น ดังนี้ ความที่ปฐมฌานมีความงาม ๓ › ประการ บัณฑิตพึงท…
บทความนี้กล่าวถึงการวิเคราะห์ปฐมฌานในวิสุทธิมรรค โดยอธิบายลักษณะและความงามสามประการที่เกี่ยวข้องกับปฐมฌาน พร้อมอธิบายความแตกต่างระหว…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
149
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
…กลางก็ดี ข้อที่เพราะดำเนินไปแล้ว จิตย่อมดิ่งไป ในสมถะนั้นก็ดี นั้นเป็นปฏิปทาวิสุทธิเป็นเบื้องต้นแห่งปฐมฌาน นี้เป็นลักษณะ ๓ แห่งเบื้องต้น เพราะเหตุนั้น จึงกล่าวว่า ปฐมฌาน เป็นคุณมีความงามในเบื้องต้นด้วย ถ…
บทความนี้นำเสนอปฏิปทาวิสุทธิที่เป็นเบื้องต้นของปฐมฌาน โดยอธิบายลักษณะ ๓ แห่งความงามในเบื้องต้นของพระโยคาวจรที่เพ่งดูจิตที่หมดจดและดำเนินไปสู่สมถะ ตลอด…
การศึกษาปฐมฌานในวิสุทธิมรรค
154
การศึกษาปฐมฌานในวิสุทธิมรรค
… ภาวนา จึงมี " ดังนี้ เพราะเหตุนั้น สมุปห์สนา อันเป็นกิจแห่งญาณ ท่าน ! จึงกล่าวว่า เป็นที่สุด ( แห่งปฐมฌาน ) บัดนี้พึงทราบวินิจฉัยในปาฐะว่า " ปฐม ฌานิ อธิคต์ โหติ ปฐวีกสิณ์ " ( ปฐมฌานปฐวีกสิณเป็นอันพระโย…
บทนี้นำเสนอการศึกษาว่าด้วยปฐมฌานในวิสุทธิมรรค โดยเฉพาะการเข้าใจในอรรถของสูตรธรรม และความหมายของปฐวีกสิณ ทั้งยังอธิบายถึงกระบวนการ…
วิจารและปีติในทุติยฌาน
165
วิจารและปีติในทุติยฌาน
…๒ นี้ คือ วิตก ๑ วิจาร ๑ มีอธิบายว่า เพราะความที่องค์ ๒ นั้น ไม่ปรากฏในขณะ แห่งทุติยฌาน แม้ว่าธรรมในปฐมฌานทั้งสิ้นย่อมไม่มีในทุติยฌาน แท้จริงธรรมทั้งหลายมีผัสสะเป็นอาทิ ในปฐมฌานเป็นอย่างหนึ่ง ใน ทุติยฌาน…
บทความนี้กล่าวถึงการบรรลุทุติยฌานซึ่งมีลักษณะเฉพาะที่แตกต่างจากปฐมฌาน โดยพิสูจน์ให้เห็นว่าเมื่อวิตกและวิจารระงับไป จะเกิดปีติและสุขจากสมาธิแทน โดยอธิบายว่าธรรมทั้งหลา…
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเกี่ยวกับฌานในพระพุทธศาสนา
171
วิสุทธิมรรค: การศึกษาเกี่ยวกับฌานในพระพุทธศาสนา
…งค์ ๓ เป็นไฉน ? ตอบว่าฌานมีองค์ ๓ คือ ปีติ สุข เอกัคคตา " ดังนี้ คำที่เหลือมีนัยอันกล่าวใน (ตอบแก้) ปฐมฌานนั้นแล้ว [ตติยฌาน] ก็แลครั้นได้บรรลุทุติยฌานแม้นั้นอย่างนี้แล้ว พระโยคาวจรจึง ประพฤติให้เป็นวสีโด…
ในวิสุทธิมรรค อธิบายถึงองค์ฌานซึ่งมีปีติ สุข เอกัคคตาเป็นสำคัญ พระโยคาวจรได้บรรลุทุติยฌานและปรึกษาโทษของทุติยฌาน ว่าแม้จะมีความดี แต่ยังมีกระแสวิตกและองค์หยาบ จึงพยายามทำโยคะเพื่อบรรลุตติยฌาน ซึ่งเป็น
จตุตถฌานและปัญจกฌานในวิสุทธิมรรค
191
จตุตถฌานและปัญจกฌานในวิสุทธิมรรค
… องค์ ๒ พึงทราบโดยความเกิดขึ้นแห่งองค์ ๒ นี้ คือ อุเบกขาเวทนา เอกัคคตา คำที่เหลือมีนัยดังกล่าวแล้วในปฐมฌาน นี่เป็นนัย ในจตุกฌาน ( ฌานหมวด ๔ ) ก่อน [ ปัญจกฌาน ฌานหมวด ๕ ] ส่วนว่าพระโยคาวจรผู้จะยังปัญจกฌาน…
…ธิบายถึงองค์ประกอบต่างๆ ของจตุตถฌาน และความสัมพันธ์ระหว่างจตุตถฌานกับปัญจกฌาน รวมถึงการพัฒนาจิตใจจากปฐมฌานไปยังทุติยฌาน โดยเน้นความสำคัญของการละทิ้งโสมนัสและการเข้าถึงธรรมที่ละเอียดมากขึ้นในกระบวนการปฏิบ…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
193
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒
…ในปัญจกนัย ส่วนฌานที่เป็นตติยฌานและจตุตถะ ฌานในจตุกนัยนั้น มาเป็นจตุตถะฌานและปัญจมฌาน ( ในปัญจกนัย )ปฐมฌาน เป็น ปฐมฌานตรงกันแล ปริเฉทที่ ๔ ชื่อปฐวีกสิณนิเทศ ในอธิการแห่งสมาธิภาวนา ในปกรณ์วิเศษชื่อวิสุทธิ…
…์ฌานในวิสุทธิมรรค ซึ่งอธิบายถึงการแตกตัวของฌานในรูปแบบต่างๆ เช่น ทุติยฌานและตติยฌานในปัญจกนัย รวมถึงปฐมฌานที่ประกอบเป็นจิตสำนึกที่สำคัญในทางพุทธศาสนา พร้อมการนำเสนอปริเฉทที่ ๔ ชื่อปฐวีกสิณนิเทศ เพื่อให้ค…
การบรรลุในปฐมฌานและวิธีทำสมาธิ
217
การบรรลุในปฐมฌานและวิธีทำสมาธิ
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 215 ที่ ๑ อยู่ ปฐมฌานเป็นรูปาวจร เป็นอันเธอบรรลุแล้ว วิหารธรรม อันเป็นทิพย์ ก็เป็นอันเธอได้บรรลุ และบุญกิริยาวัตถุส่วน…
เนื้อหาเกี่ยวกับการบรรลุในปฐมฌานและการเตรียมตัวของภิกษุในการไปเยี่ยมป่าช้าเพื่อพัฒนาจิตใจ โดยยกตัวอย่างการปฏิบัติกรรมฐานด้วยการระ…
การทำความเข้าใจอสุภกรรมฐาน
243
การทำความเข้าใจอสุภกรรมฐาน
…อเท่านั้น เว้นถ่อเสีย หาอาจหยุดอยู่ได้ไม่ ฉะนั้น เพราะเหตุนั้น ในอสุภกรรมฐานนี้จึงมี 4 ( ฌานเพียง ) ปฐมฌานเท่านั้น ฌานนอกนั้นมีทุติยฌานเป็นต้นหามี ไม่ อนึ่ง ในเพราะอารมณ์นั้นแม้ปฏิกูล ปีติโสมนัสก็เกิดขึ้…
บทความนี้พูดถึงอสุภกรรมฐานที่มีอารมณ์มีกำลังทราม ซึ่งความปฏิกูลในการเจริญภาวนาช่วยให้เกิดปีติโสมนัส ทำให้ผู้ปฏิบัติสามารถพ้นจากชราและมรณะ โดยมีตัวอย่างเกี่ยวกับผู้ที่ได้เห็นกระดูกและเปรียบเทียบกับการท