หน้าหนังสือทั้งหมด

ธรรมะเพื่อประชา: ชัยชนะครั้งที่ ๔ (องคุลิมาล)
111
ธรรมะเพื่อประชา: ชัยชนะครั้งที่ ๔ (องคุลิมาล)
…งค์ทรงชี้นิ้วไปทางพระองคุลิมาลซึ่งนั่งอยู่ไม่ไกล พลางตรัสบอกว่า “มหาราช นั่นองคุลิมาล” พระราชาทรงตก พระทัย พระโลมชาติชูชัน เหล่าทหารที่ติดตามถึงกับขนลุกชูชัน สะดุ้งหวาดหวั่นไปตามๆ กัน พระบรมศาสดาตรัสว่า “อย…
ในเนื้อเรื่องนี้ พระพุทธองค์ได้แสดงให้เห็นถึงอำนาจของธรรมะที่สามารถทำให้อบรมจิตใจขององคุลิมาลที่มีความทุศีลให้กลับคืนสู่สติปัญญาและความสงบได้ โดยไม่ต้องใช้ความรุนแรงหรือการบังคับใดๆ พระราชาได้มีการสนท
มรณสติ นำชีวิตสู่หลักชัย
141
มรณสติ นำชีวิตสู่หลักชัย
…ิ่งกว่าสิ่งใดๆ ในโลก แม้ขณะพูดอยู่นี้ ความตาย ก็ย่างกรายเข้ามาทุกขณะ พระราชาสดับเช่นนั้นเกิดความสลด พระทัย ถึงกับดำรงสติไว้ไม่ได้ เพราะความกลัวต่อมรณภัย ทรงสิ้นสติล้มลงทันที พระมหาสัตว์กราบทูลเตือนว่า “ข้าแ…
เนื้อหาเน้นการสนทนาระหว่างพญาหงส์กับพระราชาเกี่ยวกับความเร็วและการเสื่อมสลายของชีวิต โดยพญาหงส์แสดงความเร็วของตนและกล่าวถึงมรณภาพที่ยิ่งเร็วยิ่งกว่า ก่อนที่พระราชาจะรู้สึกหวาดกลัวและล้มลงเมื่อได้ยินถึ
การตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
59
การตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…พระองค์เอง โดยตรัสตอบว่า "บัญญัติได้ มหาปีตร แต่ในเรื่องนี้ ตามภาพขอ ย้อนถามพระองค์ก่อน โปรดตอบตามพอพระทัย พระองค์ครัง เข้พระทัยเรื่องนี้ว่าอย่างไร คือ สมมตว่าพระองค์มีบุรุษทูล ฤทธารรทีผู้ก่อน นอนทีหลัง เผา…
บทความนี้กล่าวถึงวิธีการตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยใช้วิธีการอัอนถามที่เรียกว่า ปฏิรูปฉานพยากรณ์ เพื่อกระตุ้นให้ผู้ถามได้ค้นหาและเข้าใจความหมายของคำตอบตัวเอง การใช้คำถามเพื่อให้คนได้สะท้อนความค
โทษของความปรารถนาลามก
88
โทษของความปรารถนาลามก
…ูกฝังในพระตถาคตเจ้านั้น จะไม่ งอกขึ้นคือจะไม่ตั้งอยู่ อธิบายว่า จะไป ให้เกิดความพิการ (ความกระเทือน พระทัย) แก่พระองค์ เหมือนหม้อยาพิษ (หม้อเดียว) จะทำให้เกิดความแปรเปลี่ยน แก่สมุทรหาได้ไม่ฉะนั้น พระผู้มีพร…
เท่านั้น แต่เพราะบรรลุอุตตริมนุสสธรรม ยังไม่เสร็จกิจเลย แต่สำคัญว่า เราเสร็จ กิจแล้ว จึงถึงความพินาศจากสมณธรรม ด้วยประการดังพรรณนามานี้ เป็น อันพระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงประกาศ โทษในความเป็นปุถุชนของเขาหน
การตัดสินใจของปาทเสน
33
การตัดสินใจของปาทเสน
…อบ แคลงสงสัยในความเป็นศัตรูของปาทเสน พระพักตร์ที่ซีดเซียวเพราะความกลัวก็ หายกลายเป็นผ่องใส สดชื่น ดีพระทัยว่า ปาทเสนขุนพลของพระองค์ก็ยังเป็นขุน พลคนเก่า คนที่พระองค์สนิทสนม คนที่ พระองค์ไว้วางพระทัย ฝากพระช…
ผลาญศัตรูราชสมบัติให้พินาศไปมาก ต่อมากแล้ว ก็ยังหาสุดสิ้นไม่ ข้าพระองค์ คิดว่าถึงจะรบไปจนชีวิตดับ ก็ไม่สิ้นข้าศึก เมื่อหมดแรงก็ต้องแพ้ลงสักวันหนึ่ง ตาย เปล่า ชานะไม่เด็ดขาด เพราะต้องกลับแพ้ หากหยุดรบเ
พระเทวทัตและการบวช
112
พระเทวทัตและการบวช
…ติของพระพุทธเจ้า กระมัง จึงมิได้บวชตามเสด็จ” เสียงนี้ ทำให้ท้าวมหานาม เชษฐภาดาของพระอนุรุทธะไม่สบาย พระทัย จึงทรงปรึกษากับพระอนุรุทธะ ว่า “ในพวกเรา ๒ คนนี้ ต้องบวช คนหนึ่ง อนุรุทธะจะอยู่ครองเรือนหรือ จะบวช"…
ทางแห่งความดี วศิน อินทสระ ผู้ต้องเดือดร้อนในโลกทั้งสอง พระเทวทัต เป็นพระราชกุมาร แห่งโกลิยวงศ์ ตามตำราว่าเป็นพระ เชษฐภาคาของพระนางยโสธรา มารดา พระราหุล พระเทวทัตเป็นพระโอรส ของพระเจ้าสุปปพุทธะ แห่งโก
การประชุมของศากยราช
79
การประชุมของศากยราช
…่สมควร จะเชิญเสด็จ ขอให้ยกพระหัตถ์ขึ้น” ปรากฏว่ามีสองพระหัตถ์เท่านั้น คือเจ้าชายเทวทัตและพระสหายคู่ พระทัย เป็นอันว่าเสียงในที่ประชุมเรียก ร้องให้ทูลเสด็จพระผู้มีพระภาคเข้าสู่ กบิลพัสดุ์ เจ้าชายอานนท์พอพระท…
ตำแหน่ง อรหันตสัมมา- สัมพุทธเจ้านั้น เป็นตำแหน่ง ที่สูงส่งมาก พระมหาจักรพรรดิ ยังต้องถวาย พระเกียรติ เราไปทูลเสด็จมาเมืองเรา หรือ ควรจะคอยจนกว่าพระองค์จะเสด็จ มาเอง ผู้ใดมีความเห็นอย่างไรขอให้ แสดงควา
พุทธปัฏฐากผู้เป็นบัณฑิต
107
พุทธปัฏฐากผู้เป็นบัณฑิต
…จึงเฉยอยู่มิได้ ออกบวชตาม เจ้าชายมหานาม ซึ่งเป็นผู้ใหญ่ได้ ฟังเสียงวิพากษ์วิจารณ์ดังนี้ รู้สึกละอาย พระทัย จึงปรึกษากับพระอนุชาคือ เจ้าชายอนุรุทธ์ ว่าเราสองคนพี่น้องควร จะออกบวชเสียคนหนึ่ง ในที่สุดตกลง กันว…
พุทธปัฏฐากผู้เป็นบัณฑิต ขณะที่พระบรมศาสดาประทับอยู่ ณ นิโครธาราม กรุงกบิลพัสดุ์นั้น มีเจ้า ชายในศากยวงศ์หลายพระองค์ได้เสด็จ ออกบรรพชา เพื่อทำที่สุดแห่งทุกข์ตาม ทางแห่งพระพุทธองค์ พระโลกนาถ สำราญพระอิร
การทำงานใกล้ชิดเบื้องพระยุคลบาท
32
การทำงานใกล้ชิดเบื้องพระยุคลบาท
…สดงความเบื่อหน่ายแต่ประการใด ผมยินดีอย่างยิ่ง ที่พระองค์ เสด็จกลับมาจากต่างประเทศเป็นปีแรก ก็เริ่มสนพระทัยประชาชนให้ได้อยู่ดีกินดี ตามพระราชปณิธานที่ตั้งไว้ ตอนนั้นเสด็จกลับมาใหม่ ๆ ได้เสด็จเยี่ยม ของคนดี ข…
…สดงความเบื่อหน่ายแต่ประการใด ผมยินดีอย่างยิ่ง ที่พระองค์ เสด็จกลับมาจากต่างประเทศเป็นปีแรก ก็เริ่มสนพระทัยประชาชนให้ได้อยู่ดีกินดี ตามพระราชปณิธานที่ตั้งไว้ ตอนนั้นเสด็จกลับมาใหม่ ๆ ได้เสด็จเยี่ยม ของคนดี ข…
พระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ
7
พระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ
…าฯ สยาม บรมราชกุมารี เป็นขัตติยนารี ผู้ทรงกำเนิด มาเพื่อผองไทยโดยแท้ ทุกคนต่างได้ประจักษ์ ซึ้งถึงน้ำพระทัยอันใสสะอาดบริสุทธิ์ เปี่ยมด้วย พระเมตตาและความรักอันยิ่งใหญ่ของพระองค์ ความรักที่มิได้ทรงมอบให้คนใดค…
…าฯ สยาม บรมราชกุมารี เป็นขัตติยนารี ผู้ทรงกำเนิด มาเพื่อผองไทยโดยแท้ ทุกคนต่างได้ประจักษ์ ซึ้งถึงน้ำพระทัยอันใสสะอาดบริสุทธิ์ เปี่ยมด้วย พระเมตตาและความรักอันยิ่งใหญ่ของพระองค์ ความรักที่มิได้ทรงมอบให้คนใดค…
การเสด็จฯ เยี่ยมราษฎร
78
การเสด็จฯ เยี่ยมราษฎร
…มใจฝากชีวิตไว้กับพระองค์ ในอ้อมพระหัตถ์แห่งพระมหากรุณาธิคุณ ในดวงพระราชหฤทัยบริสุทธิ์ดุจสายน้ำ “น้ำ พระทัย” จากในหลวง หลั่งรินเซาะไปทั่ว แผ่นดินไทย ไม่เลือกถิ่นดินแดน แผ่นดินที่ แตกระแหงกลับชุ่มฉ่ำ อีสานกลั…
จะถอย เขากลับเอาผ้าขาวม้าปิดศีรษะกันหมด เฝ้าอดทนรอเพื่อคอยเฝ้าฯ ผมละเชื่อจริง ๆ เรื่องความจงรักภักดีของประชาชนนี่ ส่วน คนที่มารักษาไข้ พอรักษาเสร็จยังไม่กลับ รอเฝ้าฯด้วย พระองค์เคยรับสั่งเล่าว่า ทรง เ
ยุทธหัตถีและการรบ
14
ยุทธหัตถีและการรบ
…าญา ไปตาม ๆ กัน ส่วนพระมหาอุปราชาก็ถูก ภาคทัณฑ์ให้ทำการรบแก้ตัวใหม่ พระเจ้าหงสาวดีนันทบุเรงทรง อดสู่พระทัย จึงกราบทูลรับอาสามาตี พระเจ้าหงสาวดีดีพระทัยที่จะได้ วิตกมาก โดยเฉพาะทรงรู้สึกเสียพระเกียรติ กรุงศร…
…าญา ไปตาม ๆ กัน ส่วนพระมหาอุปราชาก็ถูก ภาคทัณฑ์ให้ทำการรบแก้ตัวใหม่ พระเจ้าหงสาวดีนันทบุเรงทรง อดสู่พระทัย จึงกราบทูลรับอาสามาตี พระเจ้าหงสาวดีดีพระทัยที่จะได้ วิตกมาก โดยเฉพาะทรงรู้สึก
การรบของสมเด็จพระนเรศวร
15
การรบของสมเด็จพระนเรศวร
…กท้าแล้วจะไม่รับท้าก็ละอาย พร้อมด้วยกลางช้างและควาญช้าง และ อย่างเมามันทิ้งห่างแม่ทัพนายกองทั้งหลาย พระทัย จึงขับช้างพลายพัทธกอ ซึ่งเป็น จตุลังคบาท ผู้รักษาเท้าทั้ง ๔ ของช้าง ประกอบกับฝุ่นธุลีในอากาศฟูฟุ้งท…
แรม ดอนเจดีย์องค์เดิมเมื่อแรกคนพบ ก่อนที่รัฐบาลจะก่อเจดีย์ใหม่ครอบดังปัจจุบัน ในขณะนั้น สมเด็จพระนเรศวร (เบญจเสนา) มีกองหน้า กองเกียกกาย กระเจิง ข้าศึกได้ใจบุกตลุยฟันไม่ยั้ง ตรัสไปโดยฐานที่คุ้นเคยกันม
ตำนานเจ้าชายคุณาล
95
ตำนานเจ้าชายคุณาล
…นั่ง เจ้าชาย ขอทานก็ร้องเพลงกล่อมเป็นบทต่าง ๆ เกี่ยวกับ เรื่องกรรมวิบากของตนเอง พระเจ้าอโศกเริ่มฉงน พระทัย ทรงพิจารณาดูใบหน้า ก็ทรงระลึกได้ว่า คล้ายจะเป็นโอรส จึงรับสั่งให้เจ้าชายออกเสียง ธรรมดาอีกครั้งหนึ่…
ให้มากที่สุด แต่เจ้าชายเกรงอันตราย และหาใช่ เป็นผู้มักมากในกามถึงปานนั้นไม่ จึงทัดทาน พระนางไว้บ้างในบางคราว พระนางพิโรธขึ้นมา ตามประสาหญิง จึงลอบทำคำสั่งของอโศกมหา ราชฉบับหนึ่งมายื่นให้เจ้าชายชู้รัก
ความปรารถนาของราชกุมาร
72
ความปรารถนาของราชกุมาร
…่งมาเพื่อเป็นจอมชนแห่งแคว้นมคธ "แล้วจะให้ข้าพเจ้าทำอย่างไรเล่า ท่านอาจารย์?” ราชกุมารตรัสอย่างลังเล พระทัย "ปลงพระชนม์สมเด็จพระราช บิดาเสีย แล้วขึ้นครองราชย์เอง ด้วย การนำของพระองค์แคว้นมคธจะเกรียงไกร ที่สุ…
"จริงอย่างนั้น ท่านอาจารย์” ราชกุมารตรัสตอบ “ข้าพเจ้ามีความ ปรารถนาอย่างยิ่ง ที่จะเห็นแคว้นมคธ เจริญรุ่งเรืองยิ่งกว่าแคว้นอื่น ๆ และเจริญ ยิ่งกว่านี้” พระราชกุมารทรงหยุดอยู่ครู่หนึ่ง แล้วตรัสต่อไปว่า
การพิจารณาในสงคราม
80
การพิจารณาในสงคราม
…งฉัททันต์ แล้วพิจารณา ไตรลักษณ์หลักไชย พระหัตถ์ซ้ายขวา ครั้นพิจารณาแล้ว คือองค์สัทธา ถือพระแสงขรรค์ พระทัยกล้าแกล้ว ไม่มีห่วงใย กล่าวคือปัญญา ดั่งว่ามานั้น ทรงพระโพชฌงค์ แต่งองค์ฉับไว ท้ายช้างขยัน คือพระจตุ…
…งฉัททันต์ แล้วพิจารณา ไตรลักษณ์หลักไชย พระหัตถ์ซ้ายขวา ครั้นพิจารณาแล้ว คือองค์สัทธา ถือพระแสงขรรค์ พระทัยกล้าแกล้ว ไม่มีห่วงใย กล่าวคือปัญญา ดั่งว่ามานั้น ทรงพระโพชฌงค์ แต
ความขัดแย้งระหว่างพี่น้อง
101
ความขัดแย้งระหว่างพี่น้อง
…่เฝ้าแล้ว พระเจ้าพินทุสาร มองสองแม่ลูกด้วยความรู้สึกไม่สบาย เจ้าพินทุสาร เล่าตามที่เป็นจริง เจ้าชาย พระทัย สังเกตจากพระพักตร์และพระเนตร | สุชิมะพูดอย่างไร ตนเองพูดอย่างไรได้ เมื่อทั้งสองถวายบังคมแล้ว พระเจ้…
มิ ทำไมจึงลงหมัดลงมวยกันอย่างนี้ เรื่องอะไรก็ค่อยพูดกัน เราเป็นพี่น้องกัน เราเป็นน้อง ทำไมจึงไปชกกับพี่ ขอโทษ พี่เขาเสีย” แม้อโศกจะเคารพมารดาตนอย่าง ยิ่ง แต่เมื่อตรองดูว่า ถ้าเล่าไปตามจริง จะเป็นเรื่อ
ความสุขและความสงบในธรรมชาติ
91
ความสุขและความสงบในธรรมชาติ
… เอื้ออำนวยให้ได้พบ เพื่อชี้วิถีทาง ไปสู่ความสุขอันเป็นนิรันดร ความสุขอันประเสริฐให้ทวีคุณค่าอนันต์ พระทัย ของพระองค์เต็มอิ่มด้วยสุขที่ละเอียดเบาบาง กาย ภายในก็ชุ่มชื่นเป็นหนึ่งเดียวกับความสุขที่สว่างไสว คว…
งามตา ป่าใสไพรสณฑ์ ให้ความเงียบสงบ จน เป็นความวิเวกที่ดื่มดำ ฉ่ำชื่นด้วยพืชใบ เกื้อ กูลใจที่ขุ่นมัวให้คลี่ - คลาย เป็นความ เบาสบาย สงบ ระงับ อารมณ์ที่ชักนำมาแต่ความทุกข์ขัดข้องใจตกตะกอน มลายหายไป เหลื
ความรักและชะตาชีวิต
99
ความรักและชะตาชีวิต
“ยังมีอยู่บ้าง” ทรงตอบ มโหฬารยิ่งแล้ว หลังจากนั้นไม่นานนัก “หม่อมฉันเห็นพระทัยในเรื่องนี้ ศีขรินก็เข้าพิธีสมรสกับชาลินีสมปรารถนา ฝ่ายชโลธรา บัดนี้เธออยู่อย่าง ในขณะที่ครองนครอุชเ…
“ยังมีอยู่บ้าง” ทรงตอบ มโหฬารยิ่งแล้ว หลังจากนั้นไม่นานนัก “หม่อมฉันเห็นพระทัยในเรื่องนี้ ศีขรินก็เข้าพิธีสมรสกับชาลินีสมปรารถนา ฝ่ายชโลธรา บัดนี้เธออยู่อย่าง ในขณะที่ครองนครอุชเ…
ประวัติศาสตร์และการศึกษา
100
ประวัติศาสตร์และการศึกษา
…าเปารวะ และศิลปกรรมต่าง ๆ ของอินเดียเข้าสู่บริเวณลุ่มแม่น้ำสินธุ ที่ นี้เอง ทำให้อเล็กซานเดอร์ซึ่งมีพระทัย ทั้งสองแคว้นนี้รบพุ่งชิงความ กรุงตักสิลา นครหลวงแห่งแคว้น โปรดคนกล้าหาญอยู่แล้ว ได้ทรงคืนบ้าน เป็นใ…
พระองค์ทรงจินตนาการถึง ครูที่มีชื่อของพระองค์คือ เลออนินดาส ถูกอาวุธบาดเจ็บสาหัสและถูกกรีกจับ เรื่องราวทางประวัติศาสตร์ ซึ่งได้ทรงรับ และอาริสโตเติล เมื่อขึ้นเสวยราชย์แล้วก็ เป็นเชลย เมื่อพระเจ้าเปารว