หน้าหนังสือทั้งหมด

การอธิษฐานจิติกขาในพระพุทธศาสนา
58
การอธิษฐานจิติกขาในพระพุทธศาสนา
อธิษฐานจิติกขา (สมาธิ) และอธิษฐานจิติกขา (ปัญญา) ซึ่งนับตั้งแต่ตรัสรู้แล้ว พระสัมมาสัมพุทธเจ้าก็มีได้ทรงหยุดยังการปฏิบัติไตรสิกขาดังกล่าว ยังทรงมุ่งชีวิตบำเพ็ญเพียรเรื่อยไป แต่เป็นการบำเพ็ญเพียรเพื่อค
เนื้อหานี้พูดถึงการอธิษฐานจิติกขาทั้งสองประเภท คือ (สมาธิ) และ (ปัญญา) ซึ่งเป็นกระบวนการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงประพฤติและบำเพ็ญเพียรอย่างต่อเนื่องหลังจากตรัสรู้ โดยมีการเปรียบเทียบการปฏิบัตินี้กับจำ
พระสัทธรรมและการปฏิบัติเพื่อความสุข
61
พระสัทธรรมและการปฏิบัติเพื่อความสุข
จากที่ท่านตรวจดูด้วยพระสรัฟญาณแล้ว หาผู้มี โตรสักขา คือ อริสัลสิกขา (ศัล) อธิสัลสิกขา(สมาธิ) และ อธิสัลญาณ (ปัญญา) เหนือไปกว่าพระองค์เป็นไม่มี ดังนั้นพระองค์จึงทรงยึดธรรมที่พระองค์ตรัสรู้เองนั้นไว้เป็
เนื้อหาเกี่ยวกับการตรวจสอบโตรสักขา คือ อริสัลสิกขา อธิสัลสิกขา และอธิสัลญาณ โดยกล่าวถึงความสำคัญของการยึดถือธรรมที่พระองค์ตรัสรู้และแนะนำให้พุทธบริษัทใช้เป็นตัวอย่างในการปฏิบัติ เพื่อความสุขและความอยู
พุทธองค์กับการแสดงความเคารพในธรรม
63
พุทธองค์กับการแสดงความเคารพในธรรม
พุทธองค์ ทรงแสดงความเคารพในธรรมอย่างไร ตามที่ได้กล่าวแล้วว่าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีความเคารพในธรรมที่รัฐู้ได้โดยพระองค์เอง ซึ่งสรุปโดยย่อ คือ ไตรสิกขา ทั้งนี้หมายถึง ทรงคราพทั้งโลกุตตรธรรมและศาสนธร
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงความเคารพในธรรมอย่างยิ่ง ด้วยความปรานีเพื่อให้เกิดประโยชน์แก่ผู้ฟังในทุกระดับ โดยการแสดงธรรมด้วยความเคารพซึ่งแสดงออกในสีหสูตรในอาการที่มีคุณธรรมสูงและไม่เกรงกลัวต่อการฟังจากใ
ความสำคัญของการแสดงธรรมด้วยความเคารพ
64
ความสำคัญของการแสดงธรรมด้วยความเคารพ
ในอภิศิล อริจิต และอภิญญาของพระองค์ ของตาตาค แท้ คือ ตาตาค ๑) แม้จะแสดงธรรมแก่อริกูหลาย ก็แสดงโดย เคารพ ไม่แสดงโดยไม่เคารพ ๒) แม้จะแสดงธรรมแก่อริกูซึ่งหลาย ก็แสดงโดย เคารพ ไม่แสดงโดยไม่เคารพ ๓) แม้จะแ
บทความนี้กล่าวถึงการแสดงธรรมของพระองค์ที่มุ่งเน้นการแสดงโดยการเคารพไม่ว่าผู้ฟังจะเป็นใคร มันแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการเคารพในธรรมและการสอนศีลธรรมอย่างเหมาะสม โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสังคมที่ผู้คนมีประเภ
การอุปมาพระผู้มีพระภาคในพระราชสีห์
65
การอุปมาพระผู้มีพระภาคในพระราชสีห์
เหตูใดพระผู้มีพระภาคจึงอุปมาพระองค์ว่าเป็นพญราชสีห์ สเหตุที่รงอุปมาเช่นนี้ ก็พระพุทธราชสีห์นั้นต้องจับสัตว์เป็น อาหาร ถ้าจับพลาด นอกจากจะไม่ได้อาหารมากินแล้ว ยังถูกเยี่ยม หยิบฉกผู้เห็นเหตุการณ์อีกด้วย
ในบทความนี้กล่าวถึงเหตุผลที่พระผู้มีพระภาคอุปมาพระองค์เป็นพญาราชสีห์ โดยมีการเปรียบเทียบความตั้งใจและความระมัดระวังในการจับสัตว์ของราชสีห์กับการแสดงธรรมของพระองค์ ในการแสดงธรรม พระองค์จะพิจารณาความเหม
ทรงบัญญัติพระวินัยเพื่อความเคารพธรรม
68
ทรงบัญญัติพระวินัยเพื่อความเคารพธรรม
ทรงบัญญัติพระวินัยเพราะความเคารพธรรม ครั้งหนึ่ง ท่านพระอุปาลี พระอรหันต์สาวกองค์หนึ่ง ซึ่งพระพุทธองค์ทรงยกย่องว่า เป็นเอตทัคคะในบรรดาภิกษุผู้ทรงวินัยได้เข้าไปเผาพระผิวพระภาค เพื่อทูลถามถึงจุดมุ่งหมายใ
บทความนี้กล่าวถึงการบัญญัติพระวินัยโดยพระพุทธองค์ที่มุ่งเน้นประโยชน์ 10 ประการ ซึ่งรวมถึงการสร้างความรับว่ายดีแก่สงฆ์ การกำจัดและปิดกันอาสะ การเสริมสร้างความเลื่อมใสในพระศาสนา และความตั้งมั่นของสัจจธร
เรื่องราวมารและการปฏิบัติธรรม
70
เรื่องราวมารและการปฏิบัติธรรม
ทรงมุ่งมั่นให้พระธรรมเป็นสรณะสูงสุดของมนุษย์และเทวดา วันที่หนึ่ง ก่อนพุทธปรินิพพานเป็นเวลา 3 เดือน พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงเล่าเรื่องมารแก่พระอานนท์ ดังนี้ เมื่อแรกตรัสรู้ ขณะที่พระพุทธองค์ประทับ
เรื่องราวนี้เกิดขึ้นในช่วงสามเดือนก่อนการปรินิพพานของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เมื่อพระองค์ได้เล่าเรื่องมารผู้บาปที่เข้ามาขอให้ปรินิพพาน โดยพระพุทธองค์ยืนยันว่าจะไม่ปรินิพพานจนกว่าพุทธบริษัท ๔ จะมีความเข้าใ
ธรรมประเสริฐของพระพุทธเจ้าผู้เฉียบแหลม
71
ธรรมประเสริฐของพระพุทธเจ้าผู้เฉียบแหลม
พระองค์ ทรงเป็นผู้เฉียบแหลม เป็นพุทธสุขึ ธรรม ปฏิบัติซอป ปฏิบัติ ตามธรรม สามารถอธิบายธรรมให้ผู้อื่นเข้าใจง่าย ๆ ได้ ยังแสดง ธรรมมีปฏิหาริย์ คือ เกิดผลอัศจรรย์ สามารถข่มบุคคลที่ คัดค้านพระธรรมด้ความเบา
บทเรียนจากพระธรรมเทศนาในเรื่องของพระพุทธเจ้าที่แสดงให้เห็นถึงความเฉียบแหลมในการสอนและเผยแพร่ธรรมแก่มนุษย์และเทวดา ทรงเป็นผู้ที่อธิบายธรรมให้เข้าใจได้ง่าย และยังได้ชี้ให้เห็นว่าธรรมที่ทรงรู้จักเป็นสิ่ง
พระธรรมแทนพระศาสดา
72
พระธรรมแทนพระศาสดา
4. ทรงแต่งตั้งพระธรรมให้เป็นศาสดาแทนพระองค์ ก่อนเสด็จดับขันธปรินิพพาน พระผู้มีพระภาคตรัสสั่งเรียกท่านพระอานนท์ มาตรัสว่า “อานนท์ บางทีพวกเธออาจจะคิดว่า ปาฏิหาริย์ (พุทธ พนม) มี พระศาสดาล่วงลับไปแล
พระผู้มีพระภาคทรงสั่งพระอานนท์ว่า ธรรมและวินัยที่จัดแสดงจะเป็นศาสดาหลังจากพระองค์ล่วงลับไป แสดงถึงความเคารพในพระธรรมที่มีต่อสาวก ผู้คนอาจคิดว่าขาดพระศาสดา แต่ให้รู้ว่าพระธรรมจะนำทางต่อไป มีหลักฐานจากก
การเข้าสมาบัติของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
73
การเข้าสมาบัติของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
ทรงเข้าสมาบัติซ้ำแล้วซ้ำอีกก่อนปริณพาน พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเคร่งครัดพระธรรมยิ่งกว่าอย่างใด ๆ ดัง จะเห็นจากในราตรีที่จะเสด็จดับขันปริณพาน พระองค์ยังทรง ประทานโอวาทแก่ภิกษุสงฆ์ เปิดโอกาสให้ภิกษสงฌาณปั
ในช่วงเวลาที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเคร่งครัดในพระธรรมยิ่งกว่าสิ่งใด ในค่ำคืนก่อนการปรินพาน พระองค์ได้ประทานโอวาทแก่ภิกษุสงฆ์ ซึ่งเป็นโอกาสสุดท้ายให้ถามปัญหา แต่กลับไม่มีใครถาม พระพุทธองค์จึงประทานพระโ
การปฏิบัติธรรมเพื่อสันติสุขของชุมชน
78
การปฏิบัติธรรมเพื่อสันติสุขของชุมชน
ชมชน หมู่บ้าน สังคม ประเทศ และโลก จะมีสันติสุข ก็เพราะทุก ๆ คนปฏิบัติธรรม b) บุคคลที่ไม่ประพฤติปฏิบัติธรรม ย่อมตกไปในทางชั่ว ย่อมมีชีวิตอยู่ อย่างเป็นทุกข์และเดือดร้อน อย่างยากที่จะแก้ไข ยากที่จะมีผู
การมีสันติสุขในชุมชนและสังคมเกิดจากการปฏิบัติธรรม หากแต่บุคคลที่ไม่ประพฤติธรรมจะนำความทุกข์และเดือดร้อนมาให้ตนเองและผู้อื่น การศึกษาและการเข้าใจพระปริยัติธรรมมีความสำคัญในการเผยแผ่ศาสนาอย่างครบถ้วน ทั
อนิสงส์ของบุญกิริยาวัตถุ ๓
80
อนิสงส์ของบุญกิริยาวัตถุ ๓
ความรู้จึงประมวลมาจากพระปรีชาสิทธรรมนั้น ได้กล่าวถึง อนิสงส์ของบุญกิริยาวัตถุ ๓ ให้เข้าใจง่าย ๆ ดังนี้ ๑) ทาน จะยังผลให้ผู้ปฏิบัติมีความมั่งคั่งบริบูรณ์ข้ามภพข้าม ชาติมีเสียงพร้อมพรั่ง ไม่ขาดกบกพร่อง
เนื้อหานี้เน้นถึงอนิสงส์ของบุญกิริยาวัตถุ ๓ ซึ่งประกอบด้วย ทาน ศีล และภาวนา ที่ช่วยให้เกิดความมั่งคั่ง ความสุข และสุขภาพที่ดี การถวายทานทำให้มีความมั่งคั่งในทุกภพภชาติ ส่วนศีลให้ความสงบและบริสุทธิ์ในจ
การบรรลุญาณทัสสนะและการกำจัดกิเลส
81
การบรรลุญาณทัสสนะและการกำจัดกิเลส
ก็จะทำให้เราเกิดญาณทัสสนะ สามารถเห็นแจ้งความเป็นไปของโลก และชีวิตตามความเป็นจริง โดยเริ่มจากระดับต้นเรื่อนไปตามลำดับ จนถึงระดับสูงสุด คือ อริยสัจ ๔ ดังที่พระพุทธองค์ตรัสสอนไว้แล้ว ความเห็นแจ้งอันเกิด
การบรรลุญาณทัสสนะจะทำให้เราสามารถเห็นแจ้งความเป็นไปของโลกและชีวิตตามความเป็นจริง ซึ่งเริ่มจากระดับต้นไปจนถึงระดับสูงสุดคือ อริยสัจ ๔ ที่พระพุทธองค์ตรัสสอนไว้ ความเห็นแจ้งที่เกิดจากญาณทัสสนะนี้จะทำให้ผ
การอบรมจิตใจเพื่อความสุขในชีวิต
84
การอบรมจิตใจเพื่อความสุขในชีวิต
หดหู่ หมดสมาธิ หมดกำลังใจในการทำงาน หรือมีอารมณ์ไม่ดี พาลหาเรื่องทะเลเบะเบะ แจ้งกับผู้อื่นด้วย เพราะเหตุนี้การรับประทานอาหารจึงเป็นกิจวัตรประจำวันที่จะเป็นอีกประการหนึ่ง คนเรามีชีวิตอยู่ได้ ก็เพราะมี
ข้อความนี้พูดถึงความสำคัญของการดูแลจิตใจในการทำกิจวัตรประจำวัน โดยเน้นถึงความจำเป็นในการสร้างกำลังใจและทำใจให้สะอาดเพื่อสัมมาทิฏฐิ เพื่อหลีกเลี่ยงพฤติกรรมที่ไม่ดีและผลกระทบที่เกิดจากความโลภและความอคติ
การปฏิบัติธรรมและความสำคัญของการอบรมจิตใจ
85
การปฏิบัติธรรมและความสำคัญของการอบรมจิตใจ
เท่านี้ และการอบรมจิตใจที่มีประสิทธิภาพก็คือ การที่บุคคลได้ปฏิบัติ ทน ฉัน ภาวนา เป็นกิจวัตรประจำวัน เช่นเดียวกับการอาบน้ำชำระร่างกายและการรับประทานอาหารนั้นเอง ด้วยเหตุนี้จึงมีท่านผู้กล่าวว่า การอาบน้
การปฏิบัติธรรมเป็นกิจวัตรที่บุคคลควรทำอย่างต่อเนื่องเพื่อทำให้จิตใจบริสุทธิ์และเพื่อนำไปสู่การบรรลุผลในทางธรรม ต่อไปนี้กล่าวถึงความสำคัญของการภาวนาและการฝึกอบรมจิตใจ ซึ่งมีความคล้ายคลึงกับการอาบน้ำที่
การทำหน้าที่กัลยาณมิิตรในพระธรรม
86
การทำหน้าที่กัลยาณมิิตรในพระธรรม
๔. ทำหน้าที่กัลยาณมิิตร บุคคลที่ได้รับศีลาปฏิสังขรณ์ จะมากน้อยเพียงใดก็มา ครังได้ลงมือปฏิบัติศีลธรรมเป็นกิจวัตร ประจำวัน แม้ยังไม่สามารถบรรลุภูมิธรรมหรือลุถึงขั้นมรรค ผล และ นิพพานก็ตาม แต่ก็จะมีความร
บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับการทำหน้าที่กัลยาณมิิตร ซึ่งคือการช่วยเหลือและถ่ายทอดความรู้ทางธรรมให้กับผู้อื่น แม้ว่าผู้ที่ทำหน้าที่นี้อาจจะยังไม่บรรลุถึงขั้นที่สูงมากทางธรรม แต่ก็สามารถสอนคนใกล้ชิด เ
ธรรมเนียมการเคารพพระธรรมในสมยุกพุทธกาล
89
ธรรมเนียมการเคารพพระธรรมในสมยุกพุทธกาล
ในสมยุกพุทธกาลมีธรรมเนียมการเคารพพระธรรมอย่างไร มีเรื่องเกี่ยวกับธรรมเนียมการเคารพพระธรรมในสมยุกพุทธกาลปรากฏอยู่ในฉกด ซึ่งจะแอกมาเป็นตัวอย่าง ๒ เรื่อง ดังนี้ เรื่องที่ ๑ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า เมื่อเสด
ในสมยุกพุทธกาลมีธรรมเนียมการเคารพพระธรรมที่สำคัญ โดยมีเรื่องราวที่แสดงถึงความศรัทธาและการกระทำบูชาต่างๆ เช่น การถวายปัจจัยไทยธรรมแก่พระคุณเจ้า และการถวายพระอานนท์ด้วยของหอมและมาลา แสดงถึงความเคารพต่อพ
การสนทนาของพระราชากับพระปัจเจกพุทธเจ้า
91
การสนทนาของพระราชากับพระปัจเจกพุทธเจ้า
พรณสะอาดผ่องใสสะดุดตา ประทับนั่งที่ศาลา มองแล้วก็เดาออกได้ ทันทีว่าต้องเป็นพระราชมหาทัศรี จึงเข้าไปปฏิสันถารทักทาย แล้วทูลเชิญให้ประทับนั่งอยู่ ณ ที่นั้น เพื่อว่าตนจะไปนำโภชนาอาหาร รสเลิศต่าง ๆ มาถวาย
ในเนื้อเรื่องมีการเล่าถึงพระราชาและพระปัจเจกพุทธเจ้าที่นั่งอยู่ที่ศาลาและมีการถวายอาหาร โดยมีการตั้งคำถามเกี่ยวกับหลักธรรมที่แต่ละท่านปฏิบัติตาม ทำให้เกิดความสงสัยและการสนทนาอย่างลึกซึ้งเกี่ยวกับความห
ความสำคัญของการถวายภัตตาหารในศาสนา
92
ความสำคัญของการถวายภัตตาหารในศาสนา
สาเหตุที่พระราชทานอุทิศตาหารแก่พรหมณูโรห์ก็เพราะว่า พรหมณูโรห์เป็นอาจารย์ เป็นผู้คอยตักเตือนในเรื่องต่าง ๆ อยู่เสมอ พระราชาจึงได้พระราชทานอาหารนั้นแก่พรหมณูโรห์ ต่อจากนั้นกฎพะก็เข้าไปถามพรหมณูโรห์ว่า
เนื้อหาเกี่ยวกับการถวายภัตตาหารแก่พรหมณูโรห์ อาจารย์ของพระราชา ที่ชี้ให้เห็นถึงบทบาทของการทำบุญและการบำเพ็ญกุศล นอกจากนี้ ยังพูดถึงการแยกแยะระหว่างการถวายภัตตาหารแก่ผู้ครองเรือนและผู้ที่มีความเข้มแข็ง
บุญกุศลและการกราบไหว้พระภิษุในชาดก
94
บุญกุศลและการกราบไหว้พระภิษุในชาดก
จากชาดกเรื่องนี้ จะเห็นได้ว่า บุคคลแต่ละท่านที่กล่าวถึงในชาดก ล้วนมีจิตใจสูง มีความเห็นเป็นสมาธิวิสุต โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเรื่องบุชาบุคคลที่ครุษา และมีปัญญาสูงพอที่จะวินิจฉัยได้ว่า ผู้ใดมีคุณธรรมสูงกว่
จากชาดกเรื่องนี้ จะเห็นได้ว่าบุคคลที่กล่าวถึงมีจิตใจสูงและสามารถวินิจฉัยคุณธรรมได้ว่าผู้ใดควรบุชา พระภิษุเป็นผู้สละสิ่งทั้งปวงเพื่อหาความหลุดพ้น และได้รับบุญกุศลจากการถวายภัตตาหาร และในพระธรรมเทสนา พร