อัต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 23 / 42

…มหาวาที่ผู้ไม่มีใครสามารถโต้วาทะได้ เย็นวันหนึ่งมหาพรหม ซึ่ง ก็คืออดีตมารดาของท่าน เนื่องจากนางเบื่ออัตภาพของความ เป็นหญิง จึงตั้งใจบำเพ็ญตบะจนได้ฌานสมาบัติ พอละจาก อัตภาพนี้ ได้ไปบังเกิดเป็นท้าวมหาพรหม …

เนื้อหาอภิปรายถึงการเกิดในภพชาติของชายคนหนึ่งที่เป็นปริพาชก ซึ่งได้เรียนรู้จากพระพุทธเจ้า หลังจากที่แม่ของเขากลายเป็นท้าวมหาพรหม ได้ส่งข้อทดสอบไปยังเขา เมื่อเขาไปถามเจ้าลัทธิต่างๆ แต่ไม่สามารถได้คำตอบ

…หญิงผู้ยากไร้ มีจิตเลื่อมใส ได้ถวายข้าวตังแก่เรา ผู้เที่ยวบิณฑบาต ด้วยอานุภาพแห่งบุญนั้น ครั้นละจาก อัตภาพนี้ไป ได้บังเกิดเป็นเทวดาผู้มีฤทธิ์มาก ชั้นนิมมานรดี เพียงการถวายข้าวตังเป็นทานก็เข้าถึงสุขอันเป็…

…หญิงผู้ยากไร้ มีจิตเลื่อมใส ได้ถวายข้าวตังแก่เรา ผู้เที่ยวบิณฑบาต ด้วยอานุภาพแห่งบุญนั้น ครั้นละจาก อัตภาพนี้ไป ได้บังเกิดเป็นเทวดาผู้มีฤทธิ์มาก ชั้นนิมมานรดี เพียงการถวายข้าวตังเป็นทานก็เข้าถึงสุขอันเป็…

เนื้อหาเน้นให้เห็นถึงความไม่ยึดมั่นในทรัพย์สมบัติในโลกนี้ ซึ่งเป็นเพียงเครื่องมือในการสร้างบารมีเท่านั้น โดยเฉพาะการถวายข้าวตังที่มีอานิสงส์มากแก่ผู้ถวาย เมื่อละจากชีวิตนี้ไป บุญนั่นจะติดตามเราไปในทุก

…ชั้นดาวดึงส์ เสวยทิพยสมบัติที่ละเอียดประณีต อยู่ยาวนานมาก ต่อมาในกาลของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระนามว่า อัตถทัสสี เพราะกรรมเก่าที่เคยสร้างไว้ตามมาบีบคั้น ทำให้ท่าน ต้องไปเกิดเป็นพญาเต่าอาศัยอยู่ในแม่น้ำชื่อว…

บทความนี้สำรวจถึงอานิสงส์ของการถวายผ้าเนื้อดีที่นำความสุขและบุญที่ยั่งยืน พร้อมเล่าถึงเรื่องราวของพญาเต่าที่ได้บุญจากการช่วยพระพุทธองค์ข้ามแม่น้ำ โดยสร้างบุญพิเศษผ่านการถวายผ้าและส่งผลให้ได้บังเกิดในส

…อยู่ในกามสุข กามารมณ์ กามาวจร กามาสวะ เป็นที่สุดอย่างหนึ่ง ในบรรดาที่สุดสอง คือ กามสุขัลลิกานุโยค ๑ อัตตกิลมถานุโยค ๑ อารมณ์ที่น่าใคร่ น่าปรารถนา หมายถึง รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ได้แก่กามคุณ ๕ นั่นเอ…

เนื้อหาเกี่ยวกับกามราคะและธรรมะเพื่อประชาชน รวมถึงความกำหนัดด้วยกิเลสกาม อารมณ์ที่น่าใคร่ และการปฏิบัติตนในเส้นทางธรรม เช่น กายสุจริตและการเว้นจากประพฤติผิดในกาม นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงทานที่ให้ตามกาล

ประโยค - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ปฐโม ภาโค) - หน้าที่ 103 ปฐมปริจเฉทตฺถโยชนา หน้า 103 สิชฌนฺตีติ สุตเตน ตุลสททโต สมมิตตฺเถ ยปจฺจโย ฯ [๒๒] ตุลโชติ วจเน สติ ตุลโย คาถาย เกน ตุโลติ วุ

ในบทนี้มีการพูดถึง อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดยเฉพาะการเข้าใจใน อัตถโยชนา ซึ่งมีความสำคัญต่อการศึกษาและการประยุกต์ใช้แนวคิดทางภาษาศาสตร์และธรรมะ ในขณะที่การบันทึกและอภ…

…สตฺตมี ฯ ต....กาเลปีติ ปททวย ชายตีติ ปทสฺส อาธาโร ฯ เตหิ สสงฺขาริกปฏิเมหิ ทิฏฐิวิปปยุตตสสังขาริเกหิ อัตรานิ ตทิตรานิ ฯ ตทิตรานิ จ ตานิ สสังขาริกานิ จาติ ตทิตร Q. โยเชตุวาติ ฎีกาปาโจ ฯ อภิ.๑๑๒

บทความนี้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา โดยเน้นถึงรายละเอียดเกี่ยวกับการวิเคราะห์และการตีความตามหลักอภิธรรม พร้อมเสนอแนวคิดที่เชื่อมโยงกับการปฏิบัติในศาสนาและธรรมชาติของจิตใจ ที่มีตัวอย่างและการวิเคราะห

ประโยค - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ทุติโย ภาโค) - หน้าที่ 495 ปญฺจมปริจเฉทตฺถโยชนา หน้า 495 [๕๔๔] เอกกปุเปปิ เตสํ อวินาสาภาเวนาติ วุตตาจน์ ทฬห์ กโรนฺโต อาห ตถาเหลาตุยาที่ ๆ ตถาห์ สจจ

…กับการวิเคราะห์อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา โดยกล่าวถึงโครงสร้างและการตีความข้อความที่เกี่ยวข้องกับ อัตถโยชนา, ปริจเฉท และการอธิบายแนวทางต่าง ๆ ที่จำเป็นในการศึกษา อภิธมฺมตฺถ โดยมีการยกตัวอย่างการตีความใ…

ประโยคส - อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ทุติโย ภาโค) - หน้าที่ 585 ปญฺจมปริจเฉทตฺถโยชนา หน้า 585 [๒๑๕] นิร...เอาเถว ธมฺมเทสนาย สงฺคห์ คนติ ฯ นิรวชชานิ จ ตานิ วิชชาที่นิ จาติ นิร...ที่นี่

…กา โดยเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับเจตนาและกรรม ตามที่ระบุไว้ในหน้า 585 ของหนังสือ การอภิปรายเกี่ยวกับคำว่า"อัตถิ"และการเชื่อมโยงกับวิชาต่างๆ เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจถึงแนวคิดเชิงลึกที่ถูกนำเสนอ.

ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมภาวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสงฺคหฎีกา - หน้าที่ 34 ฉฏฐปริจฺเฉโท หน้าที่ 35 ปสาทหทยสงฺขาติ นพพิธมฺปิ วัตถุรูปนนาม อิตร์ อวัตถุรูปนนาม ฯ ปสาทวิญญาติสงขาติ สตฺตวิธมฺ

…อย่างละเอียด มีการกล่าวถึงวิจารณ์และแนวทางของนักปรัชญาในบทต่างๆ ฝ่ายต่างๆ ของอภิธมฺมในการศึกษา เช่น อัตถะและวิญญาณ ตามแนวคิดที่ว่ามีวิธีทั้งในและนอกอลังการ อันอยู่ในแต่ละปรัชญาและองค์ประกอบของความคิด.

… คหเณ อตฺถิโก อิสสาโส วิย ฯ โสภณสุ ตทีตเรส จ ปกาเรน กัณณา วิปฺปกิณฺณาติ ปกิณณกา ฯ โสภณาเปกขาย อิตเร อัตราเปกขาย โสภณา จ อญฺเญ นาม ฯ เตสํ สมานา น อุทฺธจจาทิสทธาทโย วิย อกุสลาทิ สภาวาเยวาติ อญฺญสมานา ฯ เอว…

ในตำราอภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา มีการกล่าวถึงการวิเคราะห์และตีความอภิธรรมในหลายประเด็นที่เกี่ยวข้องกับธรรมะและคุณธรรมต่างๆ โดยเฉพาะในบทที่ว่าด้วยตติยาถาวสรสลักขณ์ ซึ่งมีการอธิบายการเข้าใจธรรมที่เกี่ยวข้อง

…ฐธัมมเวทนียะ (คือกรรมให้ผลในภพนี้) เพราะ อรรถว่า สัตว์จะพึงทราบได้ด้วยอำนาจการเสวยผลในทิฏฐิธรรม คือ อัตภาพที่เห็นประจักษ์ ได้แก่ที่เป็นปัจจุบัน ฯ กรรมที่สัตว์จะต้องเกิด ต่อจากภพปัจจุบันแล้วจึงเสวยผล ชื่อ…

…ในอภิธรรม เช่น ทิฏฐธัมมเวทนียะ ซึ่งจัดอยู่ในกรรมที่ให้ผลในภพปัจจุบัน รวมถึงกรรมที่ออกผลในภพหน้าและในอัตภาพต่าง ๆ โดยนำเสนอการให้ผลของกรรมที่แตกต่างกัน ในการให้ผลตามเวลาที่กำหนด และเจตนาด้วย ซึ่งเป็นปัจจั…

…ั่น) ๔ คือ กามูปาทาน ความยึดมั่นกาม ๑ ทิฏฐปาทาน ความยึดมั่นทิฏฐิ ๑ สีลัพพตปาทาน ความยึดมั่นศีลพรต ๑ อัตตวาทูปาทาน ความยึดมั่นวาทะว่าตน ๑ ฯ นิวรณ์ (ธรรมเครื่องกั้น) 5 คือ กามฉันนนีวรณ์ ธรรม เครื่องกั้นคือ…

ข้อความให้ความรู้เกี่ยวกับกิเลสต่าง ๆ ที่มีผลต่อจิตใจ เช่น โอฆะที่แบ่งออกเป็น 4 ประเภท, โยคะ 4 ประเภท, คันถะ 4 ประเภท และอุปาทาน 4 ประเภท รวมถึงนิวรณ์ 5 ประเภทที่ขัดขวางการรบกวนจิตใจ ทำให้เกิดความไม่ส

…า - หน้าที่ 311 ถือศีลพรต) ว่า อิทังสัจจาภินิเวส (ความถือมั่นว่านี้เท่านั้นจริง อย่างอื่นเปล่า) ว่า อัตตวาท (วาทะว่าตน) ฉะนี้แล ฯ [สังคหคาถา] ปาปสังคหะ (อกุศลสังคหะ) นี้ ท่านกล่าวไว้ ๕ อย่าง คือ อาสวะ โอ…

ในหน้า 311 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี ท่านเสนอแนวคิดต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับปาปสังคหะ (อกุศลสังคหะ) ซึ่งมีการกล่าวถึง 5 อย่าง ได้แก่ อาสวะ, โอฆะ, โยคะ, และคันถะ โดยมีรายละเอียดของวัตถุธรรมและแนวคิดต่างๆ รวม

…ี้ ชื่อว่า สีลัพพตุปาทาน ฯ สภาพที่ชื่อว่า วาทะ เพราะอรรถว่า เป็นเหตุกล่าวฯ สภาพที่เป็น เหตุกล่าวซึ่งอัตตา (ตัวตน) ที่เดียรถีย์กำหนดไว้ ๒๐ อย่าง โดย อำนาจอัตตาที่แยกจากขันธ์และไม่ยากจากขันธ์ ชื่อว่า อัตตว…

…นทางศีลธรรม. โดยเฉพาะนีวรณ์ที่เป็นอุปกรณ์ในการขัดขวางการเกิดขึ้นของกุศลจิต ผ่านการวิเคราะห์เกี่ยวกับอัตตาและขันธ์.

…ัมม ปัจจัย วิปากปัจจัย อาหารปัจจัย อินทริยปัจจัย ฌานปัจจัย มัคคปัจจัย สัมปยุตตปัจจัย วิปปยุตตปัจจัย อัตถิปัจจัย นัตถิปัจจัย วิคตปัจจัย อวิคตปัจจัย ดังนี้ ชื่อว่าปัฏฐานนัย ในอธิการแห่งปัจจัยสังคหะนี้ ฯ ใน…

ในงานนี้จะนำเสนอประเด็นเกี่ยวกับปัจจัยต่าง ๆ รวมถึงพิจารณามิติของปัจจัยที่ส่งผลต่อการดำเนินชีวิตและการศึกษาในปรัชญาพุทธศาสนา พร้อมเชื่อมโยงแนวคิดกับหลักฐานทางอักษรศาสตร์ หากต้องการศึกษาหรือแลกเปลี่ยนค

…าจแห่งอธิปติปัจจัย สหชาต ปัจจัย อัญญมัญญปัจจัย นิสสยปัจจัย อาหารปัจจัย อินทริยปัจจัย วิปปยุตตปัจจัย อัตถิปัจจัย และอวิคตปัจจัย ฯ 0 บรรดาปัจจัยเหล่านั้น อธิปติปัจจัยมี ๒ อย่างคือ อาลัมพนะ ที่จิตเจตสิกทำให…

ในเนื้อหานี้จะกล่าวถึงปัจจัยแก่นามรูปซึ่งมีความสำคัญในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยแบ่งเป็นประเภทต่างๆ ตามอาการ 8 อย่าง รวมถึงอธิปติปัจจัย สหชาตปัจจัย อัญญมัญญปัจจัย และอื่น ๆ ที่เป็นส่วนสำคัญในการเกิดนามรู

…นาจแห่งปัจฉาชาตปัจจัย 9 วัตถุ ๖ เป็นปัจจัยแก่วิญญาณธาตุทั้ง ๒ ในปวัติกาล ด้วยอำนาจปุเรชาตปัจจัย ๑ ฯ อัตถิปัจจัยมี ๕ อย่าง คือ [สังคหคาถา] 9 สหชาตปัจจัย ๑ ปุเรชาตปัจจัย ๑ ปัจฉา ชาตปัจจัย ๑ กวฬิงการาหาร ๑ …

…้งหมด รวมกันอยู่ในอารัมมณปัจจัยและปัจจัยอื่นๆ ที่มีผลต่อการกระทำและผลกระทบในชีวิตมนุษย์ โดยอธิบายถึงอัตถิปัจจัยและอวิคตปัจจัยที่มีอยู่ทั้งหมด 5 อย่างด้วย

…เป็น อุปการะ เพราะเป็นการอุปถัมภ์แก่ธรรมเช่นนั้นนั่นแล โดยเป็นธรรม มีอยู่ อันมีสภาพเป็นปัจจุบัน ชื่ออัตถิปัจจัย ฯ แม้เมื่อมีกรรมผู้ให้เกิด ความขวนขวายแห่งอัตถิปัจจัยเหล่านั้นค้ำจุนไว้นั้นแล ท่านอาจารย์ ถ…

บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับอุปการะในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยให้ความสำคัญกับการแยกประเภทธรรมและความสัมพันธ์ระหว่างจิตและเจตสิก การเกิดขึ้นของธรรมในลักษณะต่างๆ เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อมโย

…จัย ๑ สหชาตปัจจัย ๑ อัญญมัญญปัจจัย ๑ นิสสยปัจจัย ๑ อาหาร ปัจจัย ๑ อินทรีย์ปัจจัย ๑ วิปปยุตตปัจจัย ๑ อัตถิปัจจัย ๑ อวิคตปัจจัย ๑) ดังนี้ ให้พิสดาร ท่านอาจารย์จึงกล่าวคำเป็นต้นว่า ตตฺถ ครุกตมา ลมุพน์ ดังนี…

เนื้อหาตัวอย่างนี้พิจารณาความหมายของคำว่า สทฺธาทโย ที่ประกอบด้วยศีล จาคะ และปัญญา มีความสำคัญต่อการพัฒนาของตนและของคนอื่น โดยอธิบายถึงความสัมพันธ์ระหว่างศรัทธาและศีลกับสุขทุกข์ รวมถึงบุคคลที่เป็นกัลยา