อัต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 24 / 42

…ิปปยุตตปัจจัย พระผู้มีพระภาคก็ตรัสไว้แล้วดังนี้ จึงกล่าวคำมีอาทิว่า โอกฺกนฺติกฺขเณ วตฺถุ ดังนี้ ฯ 0 อัตถิปัจจัยและอวิคตปัจจัย มีถึง ๕ อย่างดังนี้ คือ ปัจจัยชายที่เกิด ร่วมกัน ๓ อย่าง ๑ ที่เกิดก่อน ๒ อย่า…

ในหน้านี้มีการวิเคราะห์อัตถิปัจจัยและอวิคตปัจจัย โดยอธิบายความหมายและบทบาทของนามรูปและอารมณ์ที่เกิดจากวัตถุ ในการสัมประโยค ธรร…

…่าวคือความบีบคั้น คือความเกิดขึ้นและ ความเสื่อมไป เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าทุกขลัษณะ ฯ ก็ความไม่มีแห่ง อัตตา ที่ชนพวกอื่น กำหนดไว้ ชื่อว่าอนัตตา ฯ ลักษณะคืออนัตตา (ความไม่ใช่ตัวตน) นั้นแหละ เพราะฉะนั้น จึงช…

บทความนี้อธิบายความสัมพันธ์ของกรรมฐานกับความไม่เที่ยง ทุกข์ และอนัตตาในหลักธรรมของพระพุทธศาสนา โดยเสนอวิธีการพิจารณาไตรลักษณ์และการพัฒนาญาณในกรรมฐาน นอกจากนี้ยังอธิบายแต่ละชนิดของญาณ อาทิ สัมมสนญาณ, อ

…นั้นจึงชื่อว่าไม่เที่ยง คือไม่ควรปรารถนา” ได้แก่ไม่พึงเข้าถึง ด้วยสามารถเป็นสิ่งที่ถือกันว่าเที่ยงมีอัตตาเป็นต้น เพราะอรรถว่า สิ้นไป คือเพราะความหมดไป ชื่อว่าเป็นทุกข์ เพราะอรรถว่า น่ากลัว คือเพราะเป็นเห…

…ช่น ความเกิดขึ้นและดับไปของรูปเป็นสิ่งที่จะต้องตระหนักถึงและไม่ควรปรารถนาในสิ่งที่ถือว่าเที่ยงแท้ มีอัตตา นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความทุกข์และอนัตตาอันเกิดจากการเข้าใจผิดที่คิดว่าสิ่งนั้นมีแก่นสาร เมื่อ…

…อนุปัสสนา ๓] -и บทว่า ตตฺถ คือ (อนัตตานุปัสสนาที่กล่าวไว้) ในอุเทศนั้น ฯ อนุปัสสนาที่เป็นไปว่า มิใช่อัตตา (ตัวตน) นั่นแล ปล่อยวางความ ยึดมั่นในสังขารทั้งหลายว่าเป็นอัตตา (ตัวตน) คือความยึดมั่น ได้แก่ ควา…

เนื้อหาเกี่ยวกับอนุปัสสนา ๓ ในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยระบุถึงการหลุดพ้นจากอัตตาและความทุกข์ ซึ่งรวมถึงการปล่อยวางในสังขารที่เป็นไปไม่ได้ และการเห็นจริงต่อความไม่เที่ยงและทุกข์ โ…

…หตุตมภิกงฺขตา สทฺธมฺโม ครุกาตพฺโพ สร พุทธานสาสน์ เพราะเหตุนั้น เมื่อระลึกถึงคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า อัตตกามกุลบุตรจำนงความเป็นใหญ่ ทั้งหลายแล้ว ก็พึงทำความเคารพพระสัทธรรมทุกเมื่อ สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภา…

เนื้อหานี้กล่าวถึงสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส และการเคารพในพระธรรมอันทรงคุณค่าของพระพุทธเจ้า พระองค์ทรงตรัสรู้ที่อชปาลนิโครธและการเคารพในพระธรรมถูกกล่าวถึงว่าเป็นธรรมดาสำหรับพระพุทธเจ้าทั้

…ปาง ลงก็ได้ ถ้าคนในเรือหมั่นวิด คิดอุบายแก่อย่าให้รั่วได้ ก็จะ รอดจากอันตรายเป็นของเบาแล่นไปถึงเร็ว อัตภาพการงานถิ่นฐานตลอดถึงบ้านเมือง ก็เหมือนกัน อัตภาพ การงาน ถิ่นฐาน ตลอดถึงบ้านเมือง ก็เหมือนกัน ย่อม…

บทความนี้พูดถึงกัตตุกัมยตาฉันทะหรือความพอใจในการทำสิ่งต่าง ๆ และความเพียรในการทำให้ประสบความสำเร็จ ซึ่งมีความสัมพันธ์กับการถือศีลในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายถึงบทเรียนจากพระมหาชนกที่ประสบภัยในทะเลและการช่

…าชสมภารเจ้าพระผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ ในศกนี้ (พ.ศ. ๒๕๓๘) ขอรับพระราชทานถวายวิสัชนาพระคุณสมบัติ ส่วนอัตตสมบัติ ด้วยจักร ๔ ส่วนปรหิตสมบัติ ด้วยรัฏฐาภิบาลโนบาย สาธกถวายด้วยพระอรหันตพอเป็นนิทัส สนนัย จักร ๔…

บทความนี้กล่าวถึงการบรรพชาและพระราชธรรมที่เกี่ยวข้องกับความเจริญของสยามประเทศ โดยการยกตัวอย่างจักร ๔ และการปฏิบัติธรรมอันส่งเสริมให้พระพุทธศาสนามีบทบาทสำคัญในสังคมไทย พร้อมกับการมีพระมหากษัตริย์ที่ทรง

…มบพิตรพระราชสมภารเจ้า จรรยาเป็นปัจจัย. พระราชสิริสวัสดิ์ เพราะพระราช ในศกนี้ (๒๕๓๕) พระคุณสมบัติส่วนอัตตสมบัติ จะขอรับพระราชทานถวายวิสัชนา ด้วย สุขวัฑฒนธรรม กับ โภควัฑฒนธรรม ส่วนปรหิตสมบัติ จะขอรับพระราช…

เนื้อหาวิเคราะห์และแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของสุขวัฑฒนธรรมและมงคลวิเสสตามแนวทางของพระพุทธศาสนา อธิบายถึงแนวทางการดำเนินชีวิตที่มีพระธรรมเป็นเกาะ เป็นที่พึ่งพิง ซึ่งนำมาซึ่งสุขและความเจริญในหลายด้าน ทั้

…ธเจ้าทั้งหลาย ตสุมา หิ อตฺตกาเมน สทฺธมฺโม ครุกาตพฺโพ มหตุตมภิกงฺขตา สร์ พุทธานสาสน์ ។ เพราะเหตุนั้น อัตตกามกุลบุตรผู้จำนงความเป็นใหญ่ เมื่อระลึก ะลึกถึงคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ทั้งหลายแล้ว ก็พึงทำความเคา…

บทความนี้พูดถึงธรรมเมื่อตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า พระธรรมที่ได้ตรัสรู้เป็นหลักการสำคัญที่ทุกพระองค์จะยึดถือ และการเคารพในพระสัทธรรมเป็นคุณธรรมที่ควรประพฤติปฏิบัติ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความสำคัญของการเคารพใ

…ระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญญาณวรเถร) ( พ.ศ. ๒๔๖๖) ในศกนี้ (พ. ศ. ๒๔๖๖) ได้เลือกมารับพระราชทานถวายวิสัชนา อัตตสัมมาปณิธิ ๑ วิริยสมบัติ ๑ รัฏฐาภิบาลโนบาย ๑ พอเป็นนิทัศนนัย อยู่ในโอฆะ ๓ Q) ด ๑ ๒๖๙ ๓ ประการ คือ อ…

บทความนี้เสนอแง่มุมเกี่ยวกับอัตตสัมมาปณิธิ ซึ่งหมายถึงการตั้งตนไว้ชอบในโลกแห่งวัฏฏสงสาร โดยเน้นการปฏิบัติตนให้เหมาะสมตามภูมิฐานของต…

…นี้ สมเด็จพระสุคต มหามุนีจึงตรัสว่า เป็นสมบัติจักรแลมงคลอันสูงสุดประการหนึ่ง พระคุณข้อนี้ นับว่าเป็นอัตต สัมมาปณิธิ มงคลวิเศษที่ต้น อัตตสัมมาปณิธิ สาธุชนจะประพฤติให้เป็นไปด้วยดี ไม่ให้มีความเสื่อมทรามบกพ…

บทความนี้นำเสนอความสำคัญของวิริยะและความเพียรในชีวิตระหว่างที่แสวงหาความเจริญรุ่งเรือง ไม่ว่าจะเป็นด้านโลกหรือปรโลก โดยยกตัวอย่างการประพฤติธรรมที่ถูกต้อง ดังที่สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้กล่าวถึง โดยควา

…อความสมบูรณ์แลเป็นประโยชน์แก่พระศาสนาแล้ว ก็ย่อมปกแผ่ไปถึงหมู่คณะแลบุคคลลอดไป เทียบกับอธิปไตย ๓ คือ อัตตาธิปไตย ความมีตนเป็นใหญ่ ไม่อาศัยผู้อื่น เป็นหลักมักล่อแหลม ใกล้กับความผิดความชอบได้ง่าย สู้โลกาธิป…

บทความนี้เน้นการศึกษาเกี่ยวกับสติปัฏฐานและบทบาทในคำสอนของพระพุทธเจ้า ว่าด้วยการมีสติในการฟังและการประพฤติตามคำสอน รวมถึงการแนะนำการปกครองที่มุ่งหวังความเจริญทั้งบุคคลและหมู่คณะ ซึ่งสะท้อนถึงความสำคัญข

…ปีนี้ (พ.ศ. ๒๔๗๗) จะเลือกธรรมมารับพระราชทานถวายวิสัชนา ๓ ประการ คือ ธัมมกามตา ความเป็นผู้ใคร่ธรรม ๑ อัตถกามตา ความเป็นผู้ใคร่ประโยชน์ ๑ รัฏฐาภิบาลโนบาย วิธีปกครองแผ่นดิน ๑. พบความ ธัมมกามตา ความเป็นผู้ใค…

…นปี พ.ศ. ๒๔๗๗ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ได้เลือกธรรมมารับพระราชทาน โดยมุ่งเน้นที่ความเป็นผู้ใคร่ธรรม และอัตถกามตา ซึ่งสะท้อนถึงความมุ่งมั่นในคุณธรรมและความสำคัญของการรักษาธรรมในชีวิตประจำวัน การดำเนินชีวิตตา…

…องมั่งคงมาแก่พระราชอาณาจักรแลพสก นิกรทั่วกัน พระคุณสมบัตินี้นับเป็นมงคลวิเศษอันล้ำเลิศประการที่ต้น (อัตถกามตา ถวาย พ. ศ. ๒๔๗๑) (รัฏฐาภิบาลโนบาย ถวาย พ. ศ. ๒๔๘๓)

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ทรงเป็นเอกอัครศาสนูปถัมภกที่มีความสำคัญในการชักนำราชบริษัทและพสกนิกรให้ยึดถือธรรม เป็นผู้ที่ทรงมีพระราโชบายในการปกครองและการบริหารราชการเพื่อให้เกิดความระเบียบ

…าง ลงก็ได้ ถ้าคนในเรือหมั่นวิด คิดอุบายแก่อย่าให้รั่วได้ ก็จะ รอดจากอันตราย เป็นของเบาแล่นไปถึงเร็ว อัตภาพการงานถิ่นฐาน ตลอดถึงบ้านเมือง ก็ เหมือนกัน ฯ ย่อมเป็นที่ตั้งอาศัยในอันท่องเที่ยวอยู่ในภพนั้น ๆ ถ…

บทความนี้วิเคราะห์ความสำคัญของกัตตุกัมยตาฉันทะซึ่งเป็นหลักการในพุทธศาสนา โดยแสดงถึงความหมายว่าเป็นการทำหน้าที่เพื่อให้เกิดความดีความงาม นอกจากนี้ยังเชื่อมโยงไปถึงการประทานธรรมจากพระพุทธเจ้าที่ช่วยส่งเ

… ในปีแรกเสวยราชสมบัตินี้ จักเลือกธรรมมารับพระราชทานถวายวิสัชนา คือ ธัมมกามตา ความเป็นผู้รักษาธรรม ๑ อัตถกามตา ความเป็นผู้รักประโยชน์ (ถวาย พ. ศ. ๒๔๗๗) ๒ ประการ

…๔ ซึ่งยานไซร้ [เขา] จักได้ไปแล้ว ๕ บท (๑๑๑) วิภัตตินั้น แบ่งเป็น ๒ บท คือ ปรัสสบท บทเพื่อ ผู้อื่น ๑ อัตตโนบท บทเพื่อตน ๑. ปรัสสบทเป็นเครื่องหมายให้รู้

…ัวอย่างการใช้คำในบาลี เช่น 'จัก' ในการบอกอนาคตกาล นอกจากนี้ยังพูดถึงการแบ่งบทของวิภัติเป็นปรัสสบทและอัตตโนบท เพื่อให้เห็นความแตกต่างในการใช้ภาษาสำหรับผู้อื่นและตนเอง ยกตัวอย่างการใช้คำในประโยคที่บอกถึงอน…

ประโยค - บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 158 กิริยาที่เป็นกัตตุวาจก, อัตตโนบท เป็นเครื่องหมายให้รู้กิริยาที่เป็น กัมมวาจกและภาววาจก อันจะกล่าวข้างหน้า, แต่จะนิยมลงเป็นแน่ ท…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการศึกษาไวยากรณ์ภาษาบาลี โดยเน้นกิริยาที่เป็นกัตตุวาจก และอัตตโนบท ซึ่งช่วยทำให้ผู้เรียนเข้าใจความหมายและการใช้คำในบริบทต่าง ๆ เช่น ตัวอย่างการใช้กิริยาในประโยค …

…ย ปาปุณาติ น อญฺเญน การเณน ฯ สีเลน จ กามสุขัลลิกานุโยคสงขาตสฺส อนฺตสฺส วชฺชน์ ปกาสิต โหติ ฯ สมาธินา อัตตกิลมถานุโยคสงขาตสฺส อนฺตสฺส วชฺชน์ ฯ ปญฺญาย มชฺฌิมาย ปฏิบัตติยา เสวน ปกาสิต โหติ ฯ ตถา สีเลน อปายสม…

วิสุทธิมคฺคสฺสเป็นเอกสารที่แสดงถึงแนวคิดที่สำคัญในศาสนาพุทธ โดยเสนอแนวทางในการพัฒนาคุณธรรมและปัญญา ผ่านการปฏิบัติสีล สมาธิ และปัญญา เพื่อให้ผู้ปฏิบัติสามารถเข้าถึงการหลุดพ้นจากความทุกข์และบรรลุถึงอิสร

…ส ปฏิฆาตายาติอาทินาว อุตุปริสฺสยวิโนทน์ วุฒิตเมว ยถา ปน จีวรปฏิเสวเน หิริโกปินปฏิจฉาทน์ นิยต ปโยชน์ อัตรานิ กทาจิ กุทาจิ ภวนตีติ วุตต์ เอวมิธาปิ นิยต์ อุต- ปริสฺสยวิโนทน์ สนธาย อิท วุตฺตนฺติ เวทิตพฺพฯ อถ…

ในประโยคนี้มีการอธิบายถึงวิสุทธิมคฺคซึ่งเกี่ยวข้องกับการตั้งอยู่ของเสนาสน์และกฎเกณฑ์ในการอยู่ร่วมกันซึ่งปฏิสัมพันธ์กันระหว่างภิกขุในกรณีของการตั้งอยู่ในเสนาสน์ โดยมีการกล่าวถึงคุณสมบัติต่าง ๆ ที่ส่งผล