โบราณ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 101 / 17

เชื่อนั้น เราก็จะพบว่าชาวอินเดียโบราณทุกชั้นวรรณะ ล้วน นับถือและบูชาเทพเจ้ามาตั้งแต่ก่อนสมัยพุทธกาลแล้ว แต่ถึง แม้จะกราบไหว้อ้อนวอนขอพรเท…

ในยุคอินเดียโบราณ ผู้คนทุกชั้นวรรณะนับถือเทพเจ้า แต่เมื่อเจอทุกข์โศกกลับไม่สามารถพึ่งพาได้ การมีนักคิดหรือปรัชญาที่เป…

…กิดของศาสดาใหม่ ๆ ถ้าลองย้อนไปศึกษาประวัติศาสตร์สมัยก่อนพุทธกาลดู เราก็จะพบว่าสภาพสังคมของชาวอินเดียโบราณนั้น ยึดถือ ระบบวรรณะ ๔ คือ กษัตริย์ พราหมณ์ แพศย์ ศูทร อย่าง เหนียวแน่นมาโดยตลอด สิ่งนี้ย่อมสร้างคว…

…ามถูกต้องของคำสอนเป็นสำคัญ นอกจากนี้ การศึกษาเกี่ยวกับความแตกต่างและความเหลื่อมล้ำในระบบวรรณะในสังคมโบราณยังเป็นสิ่งสำคัญที่ส่งผลต่อการเกิดศาสดาใหม่ ๆ และมุมมองทางศาสนา

…ค่าควรแก่การบริโภค ส่วนที่ยัง “ดิบ” นั้นยังด้อยคุณค่า ต้องรอเวลาพัฒนาต่อไป โดยที่บรรดาชายหนุ่มในสมัยโบราณ ได้รับการศึกษา เล่าเรียนและการสั่งสอนอบรมจากพระภิกษุสงฆ์มาแต่เยาว์วัย ครั้นเมื่อบรรลุนิติภาวะก็ยังไ…

ในวัฒนธรรมไทย คุณธรรมถูกมองว่าสำคัญกว่าวิชาชีพ โดยเฉพาะการปลูกฝังตั้งแต่ยังเด็ก ชายหนุ่มเมื่ออายุครบ 20 ปีจะต้องอุปสมบทเพื่อเรียนรู้และฝึกฝนคุณธรรม ก่อนที่จะมีครอบครัวหรือทำงาน บทบาทนี้ถูกสืบทอดมายาวน

…้วว่า การสร้างคนดีนั้นต้อง อบรมกันตั้งแต่เด็ก ๆ ดังคำพังเพยว่า “ไม้อ่อนดัดง่าย ไม้แก่ ดัดยาก” ในสมัยโบราณนั้น ปู่ย่าตายายของเรา ได้ส่งลูกหลาน เข้าไปรับการศึกษาอบรมกันตามวัดต่าง ๆ บรรดาครูผู้สอนก็คือ พระภิก…

การอบรมเด็กนั้นจำเป็นต้องใช้วิธีซักถามเพื่อให้เด็กสามารถเข้าใจความผิดของตนเอง การอบรมนี้ช่วยให้เด็กพัฒนาความสังวรระวังตัวและส่งเสริมสัมพันธภาพระหว่างผู้ใหญ่และเด็ก การสร้างคนดีต้องเริ่มตั้งแต่เด็กๆ แล

…ร้าหมองด้วยอาสวกิเลส เมื่อ ตกอยู่ในสภาพเช่นนี้นานไป ย่อมยากที่จะพัฒนาสัมมาทิฏฐิให้ เกิดขึ้นได้ ดังคำโบราณว่า “ไม้อ่อนดัดง่าย ไม้แก่ดัดยาก” ส่วนพระเจ้าอชาตศัตรูนั้น เนื่องจากพระองค์ทรงได้รับ การอบรมปลูกฝังโ…

บทความนี้วิเคราะห์ถึงความเป็นมาของพระเทวทัตซึ่งแม้มีสถานะดีแต่ขาดการอบรมปลูกฝังทางจิตใจ ส่งผลให้เป็นผู้ที่คิดชั่วและพูดชั่ว แม้มีโอกาสพบพระสัมมาสัมพุทธเจ้าสำหรับพระเทวทัตแล้ว ยังไม่สามารถพัฒนาเป็นผู้ม

…ำหรับการสำรวมอินทรีย์อื่นอีก ๕ อย่างก็ปฏิบัติเช่น เดียวกัน คือ ใช้สติเป็นเครื่องคุ้มครอง ด้วยเหตุนี้โบราณาจารย์ ทั้งหลายจึงกล่าวว่า “อินทรียสังวรศีล พึงสำเร็จได้ด้วยสติ” คําว่า “อกุศลธรรมอันลามก” ได้แก่ “อ…

การสำรวมอินทรีย์อื่นอีก ๕ อย่าง ต้องใช้สติเป็นเครื่องคุ้มครอง ซึ่งมีความสำคัญในการปฏิบัติในทางพุทธศาสนา อภิชฌาและโทมนัสถือเป็นอกุศลธรรมที่ต้องระวัง เนื่องจากความโลภและความทุกข์ใจอาจนำไปสู่การกระทำที่ไ

…เข้ามาในบ้าน ส่วนอายตนะ ภายนอกทั้ง 5 นั้น มีชื่อเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า “อารมณ์ 5” “เห็นรูปด้วยจักษุ” โบราณาจารย์ทั้งหลายอธิบายว่า ลำพังจักษุหรือตาเห็นรูปไม่ได้ เพราะไม่มีใจ ลำพังใจก็เห็นรูป ไม่ได้ เพราะไม่ม…

บทความนี้เกี่ยวกับการทำความเข้าใจคำศัพท์ที่สำคัญในพระดำรัส ซึ่งพูดถึงอายตนะภายในและภายนอก รวมถึงคำว่า 'ทวาร' ที่หมายถึงประตูรับรู้ของอารมณ์ทั้งห้า การเห็นรูปด้วยจักษุจะต้องประกอบด้วยจักษุ รูป และใจ กา

…มาก หมอชีวก โกมารภัจจ์จึงจำเป็นต้องคิดวางแผนอย่างรอบคอบ โดยจัดให้ ช้างเป็นสัตว์ที่มีมากในอินเดียสมัยโบราณ จึงถูกนำมาใช้เป็นยานพาหนะ ทั้งในยามบ้านเมือง ปรกติและใช้ในการยุทธ์ สำหรับช้างตัวผู้หรือที่เรียกว่า …

ในบทนี้กล่าวถึงพระเจ้าอชาตศัตรูที่ได้รับการชักชวนจากหมอชีวกโกมารภัจจ์ให้ไปเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระองค์จึงมีพระราชประสงค์ที่จะเสด็จไปในคืนเดียวกัน หมอชีวกโกมารภัจจ์จัดการเตรียมขบวนเสด็จให้พร้อม รวมถ

…ธิตความรู้ และประพฤติเป็นตัวอย่างที่ดีให้ศิษย์ดู โดยไม่มีคำว่านอกเวลา หรือในเวลา จากงบทั้งสองนี้เอง โบราณจึงได้แบ่งครูออกเป็น ๓ ประเภท คือ ประเภทที่ ๑. แนะก็ดีนำก็ดี ท่านยกย่องให้เป็น "ปูชนียบุคคล" เป็นบุค…

บทความนี้กล่าวถึงคุณสมบัติของครูที่มีผลต่อความทรงจำและการเรียนรู้ของนักเรียน โดยแบ่งครูออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ 1. ปูชนียบุคคล ที่มีความรู้ความสามารถและประพฤติดี 2. ลูกจ้างสอนหนังสือ ที่สอนดีแต่ประพฤติ

…็นนัยว่า คำในวงเล็บที่ต่อท้ายคือ "เมื่อส่งผู้โดยสาร ขึ้นฝั่งแล้วเขาก็ถีบหัวส่ง" ทำไม.. คนเป็นครูซึ่งโบราณเคยยกย่องไว้อย่างสูงส่ง ถึงขนาดเป็นที่สองรองจากพ่อแม่ จึงลดความสำคัญ ลงมาได้ถึงขนาดนี้ ในสมัยพุทธกาล…

บทความนี้เสนอความสำคัญของบทบาทครูในสังคม พร้อมสำรวจความสัมพันธ์ระหว่างครูกับศิษย์ และประสบการณ์สอนที่อาจถูกลืมไป โดยใช้เรื่องเล่าจากสมัยพุทธกาลเป็นตัวอย่าง เพื่อกระตุ้นให้ครูทุกคนตั้งคำถามกับบทบาทของต

…้นไปเทที่พื้นดิน รดต้นไม้ หรือเทที่พื้นหญ้าภายนอกตัวอาคารบ้านเรือน เพื่อฝากไว้กับแม่พระธรณีตามคติแต่โบราณ การกรวดน้ำ พึงกระทำเมื่อได้บำเพ็ญบุญกุศลหรือความดีอย่างใดอย่างหนึ่งแล้ว เช่น ทำบุญใส่บาตร ถวายสิ่งข…

บทความนี้อธิบายถึงวิธีการกรวดน้ำในพิธีกรรม ไม่ว่าจะเป็นการระบุชื่อผู้ที่ได้รับอุทิศส่วนบุญ การใช้ภาชนะที่เหมาะสม การตั้งใจทำจริง ๆ รวมทั้งข้อควรจำในการกรวดน้ำและการยืนในบริเวณที่ปฏิบัติธรรม การกรวดน้ำ

๒๑๒ คัมภีร์กู้วิกฤตชาติ ปฏิบัติหน้าที่ของตน ซึ่งคนสมัยนี้มองกันไม่ใคร่เห็น แต่ ปู่ ย่า ตา ทวด รุ่นโบราณท่านเห็นชัด จึงได้เกิดสำนวนติเตียนคนที่ประพฤติ ไม่ดีว่า “พ่อแม่ไม่สั่งสอน เพราะฉะนั้น พ่อแม่ทั้งหลาย…

บทความนี้พูดถึงการสร้างโรงเรียนกัลยาณมิตรโดยการรวมมือของครูและผู้ปกครอง เพื่อช่วยพัฒนาเด็กและเยาวชน โดยไม่ต้องรอการสนับสนุนจากรัฐบาล ซึ่งมุ่งเน้นย้ำความสำคัญในการส่งเสริมการศึกษาในสังคม และเป็นการเตือ

…ามเจริญรุ่งเรือง การปฏิรูปสังคม ซึ่งเป็นการสร้างสังคมดีที่โลกต้องการ โดย ยึดเอาเอกลักษณ์ของสังคมชนบทโบราณมาเป็นกุญแจไขไปสู่ความ สำเร็จนั้น มีจุดเริ่มต้นที่บ้านกัลยาณมิตร ตามธรรมชาติ ก่อน อาทิตย์อุทัยในยามเ…

บ้านกัลยาณมิตรเป็นโมเดลการพัฒนาสังคมที่ควรมีสำหรับการเจริญรุ่งเรือง โดยมีการแบ่งบทบาทหน้าที่ในครอบครัวเพื่อสร้างมิตรแท้และปฏิรูปสังคม. แต่ละสมาชิกในบ้านต้องรักษาวินัยและทำหน้าที่ในทุกทิศเพื่อบรรลุเป้า

…นิสัยของคนในชาติให้ได้ โดยย้อนกลับไปพลิกเอกลักษณ์สังคม คืนชีพขึ้นมาใหม่ ซึ่งอาจจะก่อให้เกิด ชนบทสมัยโบราณให้ฟื้น ผลดีกว้างขวางกว่าสมัย โบราณ เพราะเป็นการประสานประโยชน์ระหว่างธรรมะกับ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลย…

…ขึ้นมาใหม่ โดยการประสานประโยชน์ระหว่างธรรมะกับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ซึ่งอาจนำไปสู่การพัฒนาชนบทสมัยโบราณให้มีคุณค่ามากขึ้นกว่าเดิม.

… พร้อมบริบูรณ์ สามารถปิดป้อง” ทิศของตนได้ครบ 5 ทิศ อาจกล่าวโดยสรุปได้ว่า หมู่บ้านในสมัยบรรพบุรุษไทย โบราณของเราโดยเฉพาะอย่างยิ่งสังคมชนบท มีผู้นำที่มีคุณสมบัติ ของคนดี มีคณะผู้ร่วมงานเป็นบัณฑิตหรือมิตรแท้ …

คัมภีร์นี้แสดงให้เห็นถึงบทบาทของผู้ใหญ่ในหมู่บ้านไทยโบราณ ที่มีคุณสมบัติเป็นผู้นำที่ดี โดยเชื่อมโยงกับแนวทางการอยู่ร่วมกันในชุมชนอย่างมีความรักและสามัคคี ผู้…

…วหน้าครอบครัว ดังนั้น ชายหนุ่มที่มีสติปัญญา ก็จะขวนขวาย อุปสมบทเมื่ออายุครบเกณฑ์ การบวชของชายไทยสมัยโบราณจึง กลายเป็นประเพณีสืบต่อมาจนถึงปัจจุบัน

คัมภีร์นี้อภิปรายเกี่ยวกับความสำคัญของการบวชในสังคมไทย ทั้งในด้านการศึกษาและการพัฒนาคุณธรรม โดยเน้นความแตกต่างระหว่างพระภิกษุในอดีตที่มีประสบการณ์ด้านปฏิเวธและพระภิกษุในปัจจุบันที่มุ่งเน้นการศึกษาในด้

…าน รวมทั้งคณะของผู้นำนั้นด้วย ถ้าผู้นำกับคณะเป็น “คนดี” หมู่บ้านก็เจริญพัฒนาถาวร ผู้นำหมู่บ้านในสมัยโบราณ มักจะถูกเรียกขานจากมวล สมาชิกลูกบ้านว่า "ผู้หลักผู้ใหญ่” คำไทยแท้นี้มีความหมายสมบูรณ์ อยู่ในตัวเอง …

การสร้างหมู่บ้านใหม่ในอดีตขึ้นอยู่กับนิสัยและพฤติกรรมของสมาชิก โดยเฉพาะผู้นำที่ถือว่ามีความสำคัญต่อความเจริญของหมู่บ้าน เมื่อผู้นำเป็นคนดี หมู่บ้านนั้นจะพัฒนาอย่างยั่งยืน ผู้นำในอดีตได้รับการยกย่องว่า

๑๘๘ คัมภีร์กู้วิกฤตชาติ การสร้างสังคมใหม่ของบรรพบุรุษไทย เนื่องจากสังคมไทยเป็นสังคมเกษตรมาแต่ครั้งโบราณกาล เมื่อสังคมเก่าฟอนเฟะจนยากที่จะฟื้นฟูแล้ว บรรดาบุคคลที่มีทัศนคติ และทิฏฐิใกล้เคียงกัน และไม่ต้องก…

เนื้อหาเกี่ยวกับการสร้างสังคมใหม่ในประเทศไทยโดยบรรพบุรุษที่ฟื้นฟูชุมชนเกษตรที่เสื่อมโทรม ผ่านการสร้างหมู่บ้านใหม่ที่รวมพลังสามัคคีกัน ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน นำไปสู่การสร้างวัดเป็นศูนย์รวมของชุมชน หากม

…ที่อุดมสมบูรณ์ แห่งหนึ่งของโลก ความอุดมสมบูรณ์ในด้านพืชพันธุ์ธัญญาหารของ ประเทศไทยนี้ปรากฏมาแต่ครั้งโบราณกาล ถึงกับมีคำอุปมาอุปไมยว่า ใน น้ำมีปลา ในนามีข้าว” ที่พวกเราคุ้นเคยกันดี แม้ปัจจุบันคนไทย

บทความนี้พูดถึงความสำคัญของ 'ที่สบาย' ในบริบทของอาหาร บุคคล และธรรมะ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการสร้างสังคมที่ดีในประเทศไทย ในด้านอาหาร ประเทศไทยถือเป็นแหล่งทรัพยากรที่อุดมสมบูรณ์ตั้งแต่อดีต และมีการจัดกา

…ุทธเจ้ายกไว้ ขอถามว่า ตั้งแต่ต้นปีมานี้ ใครได้กราบพ่อกราบแม่ทุกคืนไม่ขาดเลย? ขอฝากข้อคิดไว้นิดหนึ่ง โบราณพูดหนักหน่อย ท่านให้ถือเป็นหลักในการคบคน ท่านบอกว่า “ถ้าจะคบคน จะเลี้ยงคนใดก็ตาม ถ้าคนๆ นั้น แม้แต่พ…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการบูชายกย่องคุณพ่อคุณแม่และการต้อนรับในพระพุทธศาสนา โดยมีการเปรียบเทียบความดีของเราเหมือนกับหิ่งห้อยและดวงจันทร์ และเน้นว่าความดีที่แท้จริงเกิดจากความรู้สึกนึกคิดที่ถูกต้