การใกล้ชิดผู้ใหญ่ : หน้า 85/182

๒๖. เมื่อแขกมาหา อย่าห่างนาย แขกไปไทยมาเราต้องประจำการอยู่ในที่ใกล้รับใช้สรอย และจะได้ฟังการงานหรือเรื่องราว อะไรต่าง ๆ ที่ท่านพูดกันนั้นด้วย จะทำให้มีความคิดและฉลาดขึ้น เพราะได้รู้เรื่องราวที่แปลก ๆ จะเป็นราชการงานเมืองที่ดี การประเพณีธรรมเนียมที่ดี ย่อมจะเป็นประโยชน์แก่ตัวเรามากที่จะได้ จดจำไว้ ไม่ควรจะหลบหลีกไปนอน หรือเถลไถลไปเสีย ในข้อนี้อย่าเพิกเฉยเสียเลย ให้เอาใจใส่จดจำไว้เป็นกำไร นอกจากความคิดความเรียน ของเราที่มีอยู่นั้น กับจะได้รู้นิสัยปัจจัยของท่านด้วยว่า ท่านคนนั้นประพฤติอย่างนั้น นิยมยินดี อย่างนั้น อ่อนแข็งแรงกร้าวอย่างนั้น ย่อมเป็นประโยชน์มากในการที่ได้สดับตรับฟังเรื่องราว อะไรต่าง ๆ เพื่อเป็นหนทางที่จะได้เลือกเฟ้นเค้นคัดเอาสิ่งที่ชอบที่พอใจไว้เป็นความรู้เครื่องประดับ ของเราต่อไป ใช่แต่เท่านั้นยังกระทำให้ทวีโวหารในการโต้ตอบระบอบอรรถกว้างขวางดีขึ้นด้วย ทั้งได้ ความรู้ ทั้งการปฏิบัตินายเป็นที่พอใจ เว้นไว้แต่ท่านจะพูดความลับกัน ถ้าเช่นนั้นเราจะต้องถอยห่าง และเราต้องมีอัธยาศรัย พิเคราะห์เอาเอง อย่าให้ท่านทันออกปากขับไล่ก่อนได้ยิ่งดี และเมื่อขยายออกไปห่างนั้น จะไปพูดจา เล่นหัวกับเพื่อนบ่าวด้วยกัน ก็อย่าสำแดงวาจาอื้อฉาวกราวเกรียวเป็นอาการไม่ยำเกรงนั้นได้ เป็น อันไม่สมควร ถึงว่าไม่มีแขกมาก็ไม่สมควรเหมือนกัน ควรจะพูดและเล่นกันอย่าให้มีเสียงโด่งดัง ได้ยินไปถึงนายให้มีความรำคาญ ฤาเสียกิริยานั้นด้วย ฤาต้องถูกเย็ด ข้อนี้ ท่านสอนให้พยายามใกล้ชิดผู้ใหญ่เข้าไว้ เคยมีการวิจัยออกมาว่า ผู้ที่เป็นผู้ว่าราชการ จังหวัด เป็นอธิบดีกรมกองต่าง ๆ ส่วนมากมักจะเป็นคนสนิทรับใช้ผู้ว่าหรืออธิบดีมาก่อนทั้งสิ้น เพราะบุคคลเหล่านี้มีโอกาสศึกษาหาความรู้เป็นพิเศษ ในขณะที่ผู้ใหญ่ท่านต้อนรับสนทนากับบุคคล ต่าง ๆ จึงเป็นการเพิ่มพูนความรู้และประสบการณ์ไปด้วย ทำให้มีความแตกฉานเร็วขึ้น บ เรื่องนี้ โบราณได้อุปมาไว้ว่า คนใกล้ชิดนั้นเปรียบเสมือนต้นกล้วยที่ขึ้นข้างโอ่งน้ำ ซึ่งมักจะ โตเร็วกว่าต้นกล้วยที่ปลูกไว้ในไร่ ด้วยเหตุที่ว่า ต้นกล้วยที่อยู่ข้างโอ่งน้ำมักจะได้น้ำอยู่ตลอดเวลา ตั้งแต่เจ้าของบ้านตื่นเช้า ลุกขึ้นมาล้างหน้าข้างโอ่งน้ำ หุงข้าว ทำกับข้าว ล้างถ้วย ล้างจาน ไปจนถึงอาบน้ำ ซักผ้า ถูบ้าน ก็ต้องใช้น้ำ ทิ้งน้ำอยู่แถวนั้น ตั้งแต่เช้าจรดเย็น ทำให้เจ้าต้นกล้วย ต้นนี้ได้นํ้าตลอดทั้งวัน จึงโตวันโตคืนให้ผลเร็ว คนเราก็เช่นกัน ถ้าได้ทํางานใกล้ชิดเจ้านาย ก็จะทำให้ได้ความรู้และประสบการณ์มาก จึงก้าวหน้าเร็ว แต่มีข้อแม้ว่า ๑. เจ้านายต้องเป็นคนดี ๒. เราเองต้องรู้จักอดทน ที่ว่าเจ้านายต้องเป็นคนดี เพราะว่าถ้าเราได้เจ้านายที่ไม่ดี เมื่อเราทำงานใกล้ชิดท่าน จะทำให้ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๘ อยู่ในบุญ ๘๓