หน้าหนังสือทั้งหมด

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับวิปัสสนา
23
ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับวิปัสสนา
…ั้งภาษาทางกาย ภาษาพูด ภาษาเขียน เพื่อสื่อ ความหมายให้เข้าใจตรงกัน ตัวอย่างเช่น เมื่อใครได้รับการตั้งชื่อว่าชื่อใด เมื่อมีผู้เรียกชื่อนั้นขึ้น ย่อมหมายความ ถึงคนผู้นั้น จะกำหนดเจาะจงไว้ จนตลอดระยะเวลาที่ยั…
เนื้อหาดังกล่าวอธิบายหลักวิปัสสนาและการแยกแยะรูปนามในชีวิต เพื่อเห็นความเป็นจริงและการเข้าใจผิดที่เกิดจากการมองเห็นไม่ตรงตามความเป็นจริง การบรรลุวิปัสสนาญาณและการมองเห็นไตรลักษณ์ขอรูปนามและการแบ่งแยกช
ความหมายของตัวตนในระดับปรมัตถสัจจะ
25
ความหมายของตัวตนในระดับปรมัตถสัจจะ
…ครื่องอุปมาเปรียบเทียบ เช่น บ้านเมือง สถานก่อสร้าง ยานพาหนะ สิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ ที่เราสมมติเรียกชื่อไว้ว่าชื่อนั้น ชื่อนี้ ความจริงที่แท้ สิ่งนั้นๆ ประกอบด้วยของบางอย่าง หรือหลายอย่าง นำมาประกอบรวมกัน…
บทความนี้สำรวจความหมายของตัวตนในระดับปรมัตถสัจจะ ที่แสดงถึงการตอบสนองในสองระดับ คือตัวตนที่มีซึ่งหมายถึงการเกิดและตายที่ไม่มีที่สิ้นสุด โดยขึ้นอยู่กับกรรมที่สะสม และระดับที่ไม่มีตัวตนที่ชี้ให้เห็นว่าต
สาเหตุแห่งความทุกข์จากกิเลส
50
สาเหตุแห่งความทุกข์จากกิเลส
…รัจฉาน ในปิตติวิสัย ชนผู้ไม่มีกิเลสเครื่องกังวล มีความสุขหนอ ชนผู้ถึงเวท (คือ อริยมรรคญาณ) เท่านั้น ชื่อว่าผู้ไม่มีกิเลสเครื่องกังวล ท่านจงดูชนผู้มีกิเลสเครื่องกังวลเดือดร้อนอยู่ ชนเป็นผู้มีจิตปฏิพัทธ์ในช…
เนื้อหากล่าวถึงการครอบงำของกิเลสที่ทำให้มนุษย์แสดงพฤติกรรมชั่วร้ายจากความโลภ ความโกรธ และโมหะ ซึ่งนำมาซึ่งทุกข์และความลำบากจากการเป็นทาสของตัณหาและกิเลส พระพุทธเจ้าสอนไว้ว่า ผู้มีจิตผ่องใสและปราศจากกิ
การศึกษาดาราจักรและกาแล็กซี
78
การศึกษาดาราจักรและกาแล็กซี
…ใกล้เคียงอีกด้วย ในปัจจุบันค้นพบว่า มีกาแล็กซีที่ -100,000 Light Years อยู่ใกล้ ๆ กับกาแล็กซีของเรา ชื่อว่า กาแล็กซีอันโดรเมดา และกาแล็กซี แมกแจลแลน และยังค้นพบต่อไปว่ามี Sun (Approx. Position) Central Bu…
ดาราจักรมีความเร็วที่แตกต่างกันขึ้นอยู่กับระยะทาง โดยส่วนกลางมีดาวฤกษ์หนาแน่น ส่วนที่ขอบจะน้อยลง กาแล็กซีเราเรียกว่า มิลky Way มีลักษณะเป็นจานและมีแขนเกลียว ในการศึกษาใหม่ค้นพบว่ามีกาแล็กซีอื่นใกล้เคี
การค้นพบเอกภพและทฤษฎีการเกิดจักรวาล
79
การค้นพบเอกภพและทฤษฎีการเกิดจักรวาล
…บเกี่ยวกับเอกภพ ก็ได้พยายามหาคำตอบเกี่ยวกับกำเนิด เอกภพ โดยคิดทฤษฎีขึ้นมาหลายทฤษฎี ในอดีตมีทฤษฎีที่เชื่อว่าน่าจะเป็นไปได้ คือ ทฤษฎีที่ เห็นว่า จักรวาลคงที่และเป็นระบบที่ชัดเจน จนกระทั่งเมื่อมีการผลิตกล้อง…
บทความนี้สำรวจการค้นพบเอกภพและทฤษฎีเกี่ยวกับการเกิดจักรวาล โดยเริ่มจากทฤษฎีจักรวาลคงที่สู่ทฤษฎี Big Bang ซึ่งอธิบายการระเบิดครั้งใหญ่ที่สร้างจักรวาล โดยมีการค้นพบสสารมืดที่มีบทบาทสำคัญในจักรวาลรรม พร้
ระบบสุริยะและทวีปในทางพระพุทธศาสนา
89
ระบบสุริยะและทวีปในทางพระพุทธศาสนา
…ยู่ห่างจาก จุดศูนย์กลางไปประมาณ 26,000 ปีแสง ซึ่งตรงกับลักษณะของจักรวาลในพระพุทธศาสนา คือ โลกของเรา ชื่อว่าชมพูทวีป ตั้งอยู่รอบเขาพระสุเมรุ ทางด้านทิศใต้ โดยจะมีทวีปอื่น ๆ อีก 3 ทวีป อยู่ทางด้านทิศเหนือ ท…
บทความนี้สำรวจตำแหน่งของระบบสุริยะของเราในกาแล็กซี โดยกล่าวถึงการที่อยู่ห่างจากจุดศูนย์กลางประมาณ 26,000 ปีแสง และเปรียบเทียบกับแนวคิดทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับทวีปต่างๆ ที่ตั้งอยู่รอบ ๆ เขาพระสุเมรุ แม
การเวียนเกิดและกรรมในพระพุทธศาสนา
92
การเวียนเกิดและกรรมในพระพุทธศาสนา
…างหรือหนอ” พระอานนท์ “ไม่พึงปรากฏเลย พระเจ้าข้า” พระสัมมาสัมพุทธเจ้า “ดูก่อนอานนท์ เหตุนี้แล กรรมจึงชื่อว่าเป็นไร่นา วิญญาณ ชื่อว่าเป็นพืช ตัณหาชื่อว่าเป็นยางเจตนา ความปรารถนาประดิษฐานแล้วเพราะธาตุอย่างปร…
บทสนทนาระหว่างพระอานนท์และพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในเรื่องกรรมและการเกิดใหม่ การเข้าใจถึงกรรมที่เป็นเหตุในการเกิดในภพใหม่ และการเดินทางในเหล่าจิตวิญญาณที่ไม่มีที่สิ้นสุดนับตั้งแต่การปฏิสนธิจนถึงความตาย รวม
การปล่อยขันธ์ 5 และการเข้าถึงนิพพาน
108
การปล่อยขันธ์ 5 และการเข้าถึงนิพพาน
…ทิ้งภาระที่หนักอันนั้นเสียได้แล้ว อญฺญ์ ภาร์ อนาทีย ไม่ถือเอาของหนักอื่นอีกต่อไป สมูล ตณฺห์ อพฺพยุห ชื่อว่าเป็นผู้ถอนตัณหาทั้งรากได้ นิจฺฉาโต ปรินิพฺพุโต หมดกระหาย ไปนิพพานได้ หมดกระหาย หมดร้อน หมด กระวนก…
เนื้อหากล่าวถึงความหนักของขันธ์ 5 และความจำเป็นในการปล่อยขันธ์ 5 เพื่อไปสู่นิพพาน การจัดการกับขันธ์ 5 ที่เป็นทุกข์ และการหยุดยึดติดในโลกนี้ โดยมีการชี้ชัดว่าแม้จะมีการเกิดหรือเกิดใหม่ แต่เป็นสิ่งที่ผู
อายตนะ 12 และวิถีจิต
125
อายตนะ 12 และวิถีจิต
…สมบัติของอายตนะ ในบทอธิบายเรื่องอายตนะ 12 พระธรรมเสนาบดีสารีบุตรได้กล่าวไว้หลายนัย ว่า 1. อายตนะ 12 ชื่อว่า อายตนะเพราะสืบต่อ สืบต่อแห่งการมา หรือเพราะนำไปซึ่ง การสืบต่อ ในเรื่องนี้พระอรรถกถาจารย์ได้อธิบา…
บทความนี้พูดถึงอายตนะ 12 ซึ่งมีผลกระทบต่อการเกิดขึ้นของจิตและเจตสิกที่หลากหลาย ปรากฏการณ์นี้เกิดขึ้นเมื่ออายตนะกระทบกัน ส่งผลให้เกิดจิตกุศลและอกุศลอย่างต่อเนื่อง ทำให้เกิดกำลังและคุณธรรมที่เข้มแข็งขึ้
อายตนะและความรู้แจ้งในพระพุทธศาสนา
130
อายตนะและความรู้แจ้งในพระพุทธศาสนา
…) เสียง ได้แก่ สิ่งที่ได้ยินได้ด้วยหู วิเคราะห์ตาม ศัพท์ได้ว่า ภาวะใด ย่อมก้อง เหตุนั้น ภาวะนั้น จึงชื่อว่า สัททะ (เสียง) หมายถึง ภาวะที่เปล่งขึ้น 3. แดนติดต่อคือ กลิ่น (คันธายตนะ) กลิ่น ได้แก่ สิ่งที่สูด…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงความเสื่อมโทรมของร่างกายตามอายุที่เพิ่มขึ้น และอธิบายถึงอายตนะ ในที่นี้หมายถึงการสัมผัสและการรับรู้ซึ่งเกิดจากการติดต่อกับสิ่งภายนอก มีการจำแนกอายตนะ 6 ประการ ได้แก่ รูป เสีย
อิตถินทรีย์และปุริสินทรีย์: ความเข้าใจในเพศและชีวิต
162
อิตถินทรีย์และปุริสินทรีย์: ความเข้าใจในเพศและชีวิต
… คือ ชีวิตของรูปธรรมนั้น ๆ ได้แก่ อาการ 32 ที่ประชุมกัน แท้จริง อาการ 32 เมื่อเรียกแต่ละอย่าง ๆ ก็มีชื่อต่าง ๆ กัน ชื่อว่า ผม เล็บ ฟันเป็นต้น ครั้นจัดเป็นหมวดๆ ก็เรียก ปฐวีธาตุ อาโปธาตุ เตโชธาตุ วาโยธาตุ …
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับอิตถินทรีย์และปุริสินทรีย์ ซึ่งแสดงถึงลักษณะของทรวดทรงและกิริยาอาการของเพศหญิงและเพศชาย โดยอิตถินทรีย์เป็นรูปธรรมที่ทำให้สามารถระบุเพศหญิงได้ ขณะเดียวกันปุริสินทรีย์เป็
การปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน
177
การปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน
…ับอินทรีย์ให้เสมอกัน เพราะอินทรีย์มีผลต่อ การบรรลุธรรม การทำอินทรีย์มีศรัทธาเป็นต้นให้มีความเสมอกัน ชื่อว่าการปรับอินทรีย์ให้ เสมอกัน ถ้าว่าสัทธินทรีย์มีพลัง อินทรีย์นอกนี้อ่อน จะทำให้ วิริยินทรีย์ก็ไม่อา…
ในพระไตรปิฎกกล่าวถึงการปรับอินทรีย์ให้เสมอกัน ซึ่งมีผลต่อการบรรลุธรรม การสร้างความสมดุลในอินทรีย์ที่สำคัญ เช่น สัทธินทรีย์และวิริยินทรีย์ เพื่อให้กันและกันช่วยเสริมสร้างในการบรรลุธรรม การอธิบายด้วยเปร
ความหมายของนิพพานในพุทธศาสนา
196
ความหมายของนิพพานในพุทธศาสนา
…ล่าวคือ มิได้ประพฤติศีลหรือบำเพ็ญพรตเพื่อความบริสุทธิ์ และเพื่อความขัดเกลากิเลส แต่เพื่อลาภ สักการะ ชื่อเสียง เป็นต้น การประพฤติศีลบำเพ็ญพรตอย่างงมงายก็อยู่ในข้อนี้ด้วยเช่นกัน 2. พระสกทาคามี ละสังโยชน์ได้…
นิพพานแบ่งออกเป็น 2 นัย คือ สอุปาทิเสสนิพพาน ที่ดับกิเลสแต่เบญจขันธ์ยังคงอยู่ เช่น พระอรหันต์ที่ยังมีชีวิต และอนุปาทิเสสนิพพาน ที่ดับทั้งกิเลสและเบญจขันธ์ เช่น พระอรหันต์ที่สิ้นชีวิตแล้ว สอุปาทิเสสนิพ
อุปาทานในขันธ์ 5 และความทุกข์
252
อุปาทานในขันธ์ 5 และความทุกข์
…รกำหนดรู้ เรียกว่า กิจจญาณ และว่า ความทุกข์ ทั้งหลายเหล่านี้เราได้พิจารณาเห็นชัดแจ้ง รู้ชัดแจ้งแล้ว ชื่อว่า บรรลุกตญาณ เช่นนี้เรียกว่า พิจารณาทุกขสัจซึ่งเป็นไปในญาณ 3 2. สมุทัยอริยสัจ เหตุให้เกิดทุกข์นั้น…
บทความนี้กล่าวถึงอุปาทานในขันธ์ 5 ที่เป็นสาเหตุของทุกข์ โดยอธิบายว่าความยึดถือขันธ์ 5 ส่งผลให้เกิดทุกข์ ต้องการรอยัลเพื่อเข้าใจเกี่ยวกับทุกข์และสมุทัย ตลอดจนสาเหตุของทุกข์ที่ซ่อนไว้ในใจกลางของขันธ์ 5
การพิจารณานิโรธอริยสัจ
254
การพิจารณานิโรธอริยสัจ
…ด้บรรลุ สัจจญาณ และเห็นด้วยตา พระธรรมกาย และรู้แจ้งด้วยญาณพระธรรมกายว่า นิโรธอริยสัจนี้ควรทำให้แจ้ง ชื่อว่าได้บรรลุ กิจจญาณ และเห็นด้วยตาพระธรรมกาย รู้แจ้งด้วยญาณพระธรรมกายว่านิโรธอริยสัจนี้ เราได้ กระทำใ…
บทความนี้นำเสนอการพิจารณานิโรธอริยสัจ ซึ่งเป็นกระบวนการนำไปสู่การดับทุกข์ เมื่อตระหนักรู้ในสัจธรรมสามารถเข้าถึงสภาวะที่อยู่เหนือทุกข์ได้ ผ่านการบรรลุญาณต่าง ๆ ของพระธรรมกาย การพัฒนาศีล สมาธิ และปัญญาเ
ดวงปัญญาและอริยสัจ 4
255
ดวงปัญญาและอริยสัจ 4
…าย รู้แจ้งด้วยญาณพระธรรมกายว่า มรรคอริยสัจนี้ เป็นทางดับทุกข์ได้จริง (ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทาอริยสัจ) ชื่อว่าได้บรรลุสัจจญาณ, เห็นแจ้งด้วยตา พระธรรมกาย รู้แจ้งด้วยญาณพระธรรมกายว่า มรรคอริยสัจนี้ควรเจริญ ชื่…
เนื้อหาผู้บรรยายเกี่ยวกับดวงปัญญา ที่มีซ้อนกันอยู่ 2 ชั้น คือ สัมมาทิฏฐิและสัมมาสังกัปโป โดยในแต่ละดวงของมรรคอริยสัจยังมีการหุ้มซ้อนอีก 4 ชั้น ประกอบด้วย เห็น จำ คิด และรู้ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญของกาย ใจ
ธรรมะเพื่อประชา: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี
33
ธรรมะเพื่อประชา: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี
… พยากรณ์ว่า อีก ๔ อสงไขย 900,000 มหากัป ดาบสท่านนี้ จะได้บรรลุธรรมเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงบอกทั้งชื่อโคตร เมืองที่เกิด ชื่อของพุทธมารดา พุทธบิดา และสาวกด้วย หลังจาก ที่ท่านได้รับพุทธพยากรณ์แล้ว เป็นธรร…
บทความนี้พูดถึงการบำเพ็ญบารมีจากตัวอย่างพระทีปังกรพุทธเจ้าที่ใช้ร่างกายของตนในการให้พระพุทธองค์เดินข้ามโคลน เหตุการณ์นี้สื่อถึงการมีจิตใจในการทำความดีและการสร้างบุญบารมีให้กับตัวเองและผู้อื่น นอกจากนี
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ 3
103
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ 3
…ขาด พระองค์ได้ประทับบนคอช้างเพื่อเสด็จทอดพระเนตรโรงทาน ทั้งหมดเดือนละ 5 ครั้ง เป็นประจำอีกด้วย ทำให้ชื่อเสียงอัน ดีงามของพระองค์ขจรขจายออกไปทั่วชมพูทวีป สมัยต่อมา พระนางมัทรีประสูติพระโอรส ชื่อชาลีราชกุมา…
พระเวสสันดรที่ทรงเป็นผู้มีโชคสละทรัพย์เพื่อช่วยเหลือประชาชน และดำรงตำแหน่งในการเป็นพระราชาที่บำเพ็ญประโยชน์ให้กับชาวเมือง โดยมีการประทานราชสมบัติแก่พระองค์โดยพระนางผุสดี นอกจากมีพระโอรสและพระธิดาแล้ว
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๔ (พระราชทาน ช้างมงคล)
109
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๔ (พระราชทาน ช้างมงคล)
…ังไม่สามารถทำให้ฝนตกได้ จำเป็นต้องส่ง พราหมณ์ทั้งแปด ไปขอช้างมงคลของพระเวสสันดร พราหมณ์ ทั้ง ๘ ท่าน ชื่อ รามะ ธชะ ลักขณะ สุชาติมันตะ ยัญญะ สุชาตะ สุยามะ และโกณฑัญญะ เมื่อพราหมณ์เดินทางไปถึงกรุงเชตุดร แทนท…
ในบทที่ ๔ ของเวสสันดรชาดกได้เล่าถึงสถานการณ์ภัยแล้งในเมืองกาลิงคะ ซึ่งทำให้พระราชาต้องส่งพราหมณ์แปดคนไปขอช้างมงคลจากพระเวสสันดร พราหมณ์ทั้งแปดได้ปลอมตัวเป็นยาจกไปที่โรงทานของพระเวสสันดร เมื่อถึงจึงถูก
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๗ (เสด็จออกบรรพชา)
138
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๗ (เสด็จออกบรรพชา)
…ป็นหนทางไกลแต่ใช้เวลาเพียงไม่กี่ชั่วโมงก็ถึง ปากทางเข้าป่าใหญ่ พระยาเจตราชได้แต่งตั้งนายพรานคนหนึ่ง ชื่อเจตบุตร รักษาทางเข้าป่าใหญ่ จะได้ไม่มีใครมารบกวนหรือ ประทุษร้ายกษัตริย์ทั้ง ๔ พระองค์ได้ หลังจากนั้น…
ในตอนที่ ๗ ของเวสสันดรชาดก พระเวสสันดรทรงห้ามปรามเจ้านครจากการมอบราชสมบัติให้แก่พระองค์ ท่ามกลางความไม่เข้าใจของชาวเมืองสีพี ที่ทำให้พระองค์ถูกเนรเทศ พระเวสสันดรเพียงขอพักอาศัยที่เมืองและจะเดินทางต่อไ