ดู : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 73 / 325

…ี ... เรือ ก็ดี รถก็ดี ... จอมปลวกก็ดี รังก็ดี เมืองก็ดี กระท่อมก็ดี... หม้อก็ดี เป็นชื่อของกาย” 5) ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย จิตนี้ผุดผ่อง แต่ว่าจิตนั้นแลเศร้าหมอง ด้วยอุปกิเลสที่จรมา จากข้อ 3) ที่พระสัมมาสั…

เนื้อหานี้สำรวจการฝึกจิตตามแนวทางของพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการจัดการกับจิตที่มีความดิ้นรนและยากต่อการควบคุม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสอนว่าการฝึกจิตเป็นสิ่งที่มีคุณค่าสำหรับผู้มีปัญญา การรักษาจิตให้เป็นมัก

ในมหาปุณณมสูตรพระพุทธองค์ยังตรัสไว้อีกว่า ดูก่อนภิกษุ รูปอย่างใดอย่างหนึ่ง ทั้งที่เป็นอดีต ทั้งที่เป็นอนาคต ทั้งที่เป็นปัจจุบัน เป็นไปในภายใน หร…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับขันธ์ 5 ตามที่พระพุทธองค์ทรงสอนรวมถึงข้อสังเกตของพระมงคลเทพมุนี ขันธ์แบ่งเป็นหยาบและละเอียด ทั้งภายในและภายนอกผู้พิจารณาเห็นกาย เวทนา จิตธรรมมีความสำคัญในการเข้าใจตัวเอง ทั้งนี

…เจอ ถ้าจะอุปมาในเชิงวิทยาศาสตร์ ก็พอจะเทียบเคียงได้กับ “แสงของดวงอาทิตย์” ปกติเรามอง เห็นเป็นสีใส ๆ ดูแล้วไม่น่าจะมีสีอื่นใดปนอยู่เลย แต่เมื่อให้แสงผ่านเข้าไปในแท่งแก้วสามเหลี่ยมที่เรียกว่า ปริซึม ก็จะเ…

บทความนี้นำเสนอความเข้าใจเกี่ยวกับขันธ์ 5 ที่หลวงปู่วัดปากน้ำได้กล่าวถึง โดยแบ่งขันธ์ 5 เป็นหลายประเภทตามลักษณะของร่างกายมนุษย์ รวมถึงธรรมขันธ์ที่มีอยู่ภายในร่างกาย และรวมกันทั้งหมดเป็น 18 ขันธ์ บทควา

…งสารกำหนดที่สุดเบื้องต้นเบื้องปลายไม่ได้ เมื่อบุคคลหนึ่งท่องเที่ยวไปมาอยู่ ตลอดกัปหนึ่ง จึงมีโครงกระดูก ร่างกระดูก กองกระดูกใหญ่เท่าภูเขาเวปุลละนี้ ภูเขาเวปุลละนั้นเป็น ภูเขาที่อยู่ไม่ไกลกับภูเขาคิชฌกูฏ…

เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับการเวียนว่ายตายเกิดตามคำสอนของพระพุทธเจ้า รวมถึงความหมายของสังสารวัฏและพุทธพจน์เกี่ยวกับการดำรงอยู่ของมนุษย์ในหลายชาติที่ผ่านมา พระพุทธองค์สอนว่าการเวียนว่ายตายเกิดไม่สามารถกำ

…วแตกเลือดอาบ 1) ความหมายและตระกูลของกิเลส กิเลส หมายถึง สิ่งที่ทำให้จิตเศร้าหมอง ดังพุทธพจน์ที่ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย จิตนี้ผุดผ่อง แต่ ว่าจิตนั้นแลเศร้าหมอง ด้วยอุปกิเลสที่จรมา” ในที่นี้พระสัมมาสัมพุ…

เนื้อหานี้อธิบายถึงความหมายของกิเลสและผลกรรมที่เกิดจากการทำกรรมในพระพุทธศาสนา ผ่านชีวิตและวิบากกรรมขององคุลิมาล อดีตโจรที่ฆ่าคนหลายคน จนกระทั่งได้บวชและบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ กิเลสเป็นสาเหตุที่ทำให้จ

…ตนา ดังพุทธพจน์ที่ว่า “เจตนาห์ ภิกขเว กมฺม วทามิ เจตยิตฺวา กมฺม กโรติ กาเยน วาจาย มนสา” หมายความว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เรากล่าวเจตนาว่าเป็น กรรม บุคคลคิดแล้ว จึงกระทำกรรมด้วยกาย ด้วยวาจา ด้วยใจ 7 เจตนา…

บทความนี้สำรวจลักษณะและอำนาจของกิเลสสามประเภท ได้แก่ โลภะ โทสะ และโมหะ ซึ่งส่งผลกระทบต่อจิตใจและการกระทำของบุคคล โลภะเป็นความปรารถนาที่ไม่มีที่สิ้นสุด โทสะเป็นความโกรธและความเกลียดชัง ขณะที่โมหะเป็นคว

…ู้ว่า มีการ เกิดตายหลายชาติ มีการเสวยกรรมที่ทำด้วยโลภะ โทสะ โมหะ พวกเราเหมือนถูกหลอกกันตั้งแต่ลืมตา ดูโลกว่า ชีวิตนี้มีครั้งเดียว เพราะฉะนั้นอยากได้อะไรก็รีบ ๆ โกยเสียจากชีวิตนี้ อย่ารีรอ อย่าเห็นใจใคร …

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับผลกระทบของบุญและบาปที่เกิดจากกรรมที่ทำ โดยแสดงให้เห็นว่า บุญหรือบาปที่ก่อให้เกิดผลในชีวิตมีผลต่อรูปร่าง อายุ และความสุขของแต่ละบุคคล การสร้างกุศลกรรมสามารถนำไปสู่สวรรค์ ในขณะที

…ิตอยู่ ในรูปกายหรือกายเนื้อของมนุษย์ดังนี้ “เมื่อกายเป็นสุข จิตต์เป็นสุขแล้ว.... จึงตั้งจิตต์พิจารณาดูธรรมกาย ในรูปกายด้วยการดำเนินโพชฌงค์ทั้ง 7 ประการ จนจิตต์รู้แจ้งแทงตลอดรูปธรรมและนามธรรมได้แล้ว จักม…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการเข้าถึงพระรัตนตรัยในตัวของทุกคน ซึ่งประกอบด้วยการปฏิบัติตามหลักมรรคมีองค์ 8 เพื่อทำให้กิเลสในจิตใจเบาบางลงไป นอกจากนี้ยังมีการอธิบายเกี่ยวกับการปฏิบัติสมถวิปัสสนากัมมัฏฐานใน 4 ยุค

…กับได้ปฏิบัติมรรคองค์อื่น ๆ ไปด้วย สัมมาสมาธิจึงเป็นศูนย์กลางขององค์มรรคทั้งปวง ดังพระดำรัส ที่ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลายก็ “สัมมาสมาธิ” ที่เป็นอริยะอันมีเหตุ มีองค์ประกอบคือสัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปปะ สัมมา…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับสติปัฏฐาน 4 และความสำคัญของสัมมาสมาธิในอริยมรรคมีองค์ 8 ว่าการเจริญภาวนาและทำสมาธิสามารถช่วยให้จิตบริสุทธิ์จากกิเลส ส่งผลให้บรรลุถึงนิพพาน เมื่อปฏิบัติสัมมาสมาธิไปพร้อม ๆ กับอง

…ูตคือผู้ศึกษาพระธรรมมามากก็ถือเป็นการบูชา พระธรรมเช่นกัน ดังพุทธดำรัสที่ตรัสแก่พราหมณ์ท่านหนึ่งว่า “ดูก่อนพราหมณ์ แม้หากว่าเธอใคร่จะบูชา พระธรรมรัตนะ ก็จงบูชาภิกษุผู้เป็นพหูสูตรูปหนึ่ง” การบูชาพระสงฆ์ ไ…

บทความนี้อธิบายถึงประเภทและวิธีการบูชาพระรัตนตรัย แบ่งออกเป็นสองประเภท ได้แก่ อามิสบูชา ซึ่งรวมถึง การถวายดอกไม้, ธูปเทียน และการสร้างพระพุทธรูป และปฏิบัติบูชา ซึ่งเน้นการปฏิบัติตามพระธรรมเพื่อพ้นทุกข

…เป็นหน่วยเวลาเหมือนกัน แต่เป็นหน่วยที่ยาวนานมาก จนไม่อาจกำหนดได้ว่าเป็น เวลาเท่าไร่ดังพุทธดำรัสว่า “ดูก่อนภิกษุ กัปหนึ่งนานแล มิใช่ง่ายที่จะนับกัปนั้นว่า เท่านี้ปี เท่านี้ 100 ปี เท่า นี้ 1,000 ปี หรือว…

บทความนี้กล่าวถึงเส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์ โดยมีการนั่งสมาธิค้นหาพุทธการกธรรมและใช้เวลานานถึง 16 อสงไขยกัปในการสร้างบารมี ทั้งนี้แต่ละประเภทของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะใช้เวลาในการสร้างบารมีแตกต

… และพระอรหันต์ โดยสัมมาสมาธิจะเป็นศูนย์กลางขององค์มรรคทั้งปวงดังที่ได้ยก พุทธดำรัสไว้ในบทที่ 4 ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลายก็ “สัมมาสมาธิ” ที่เป็นอริยะอันมีเหตุ มีองค์ประกอบคือ สัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปปะ สัมม…

เนื้อหาเกี่ยวกับความเพียรในการทำกุศลธรรม การพิจารณาเห็นในกายเวทนาและจิต รวมถึงความสำคัญของสัมมาสมาธิ ที่เป็นศูนย์กลางขององค์มรรคเพื่อเข้าถึงโลกุตรภูมิ อธิบายอริยสัจในสองระดับ การเรียนรู้และการปฏิบัติ

…ไม่ประมาทเป็นมูล รวมลงในความไม่ประมาท ความไม่ประมาทบัณฑิตกล่าวว่า เลิศกว่ากุศลธรรมเหล่านั้น ฉันนั้น ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ไม่ประมาท จึงหวังข้อนี้ได้ว่าจักเจริญอริยมรรค มีองค์ 8 จักกระทำให้มากซึ่งอ…

เนื้อหานี้พูดถึงการแสดงความสัมพันธ์ของหลักธรรมในพระพุทธศาสนา โดยแบ่งออกเป็น 6 หมวด คือ ความไม่ประมาท, ละชั่วทำดี, ไตรสิกขา, อนุปุพพิกถา และภาพรวมพระไตรปิฎก เพื่อให้เข้าใจความสัมพันธ์ของหลักธรรมต่าง ๆ

…3) ไตรสิกขา ไตรสิกขา หมายถึง ข้อปฏิบัติที่ต้องศึกษา 3 ประการ ดังพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสในภาวสูตรว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย... ไตรสิกขาเป็นไฉน ไตรสิกขา คือ อธิศีลสิกขา อธิจิตสิกขา อธิปัญญาสิกขา เมื่อใด.... …

บทความนี้กล่าวถึงไตรสิกขาซึ่งประกอบด้วยข้อปฏิบัติ 3 ประการ ได้แก่ ศีล จิต และปัญญา โดยอธิบายถึงการไม่ทำบาป การทำกุศลให้ถึงพร้อม และการทำจิตให้ผ่องใส ทั้งยังกล่าวถึงระดับของไตรสิกขา คือ ระดับต้นที่เป็น

…แล้วเราก็จะมีสุคติโลกสวรรค์เป็นที่ไป วิธีการใช้ห้องอื่นใดที่เคยทำมาแล้วส่งผลให้ เกิดนิสัยไม่ดี เช่น ดูหนังจนดึก ทำให้ต้องนอนดึก และนอนอย่างไม่มีสติ ตื่นก็สาย ตื่นแล้วก็ไม่เก็บที่นอน 164 DOU บ ท ที่ 6 พร…

การสร้างนิสัยที่ดีเกิดจากการเห็นและพูดถึงสิ่งดี ๆ เป็นประจำ โดยต้องเลือกคบคนดีและใช้ชีวิตอย่างมีสติ แม้ต้องอยู่กับคนพาลในบางครั้ง ก็ต้องอดทนเป็นกัลยาณมิตร ชวนทำบุญและฟังธรรมเพื่อลดนิสัยไม่ดี นอกจากนี้

…มณะผู้ตรัสรู้แล้ว ได้แก่ พระโสดาบัน เป็นต้น” หรือ ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสกับสุภัททปริพาชกว่า “ดูก่อนสุภัททะ อริยมรรคอันประกอบด้วยองค์ 8 หาไม่ได้ในธรรมวินัยใด แม้สมณะที่ 1 ที่ 2 ที่ 3 ที่ 4 ก็หาไม่…

ภิกฺขุ เป็นคำที่มีรากศัพท์จาก 'ภยะ + อิกขะ + รู' แปลว่า ผู้เห็นภัยในสังสารวัฏ ส่วนคำว่า พระภิกษุ แสดงถึงการยกย่องพระสงฆ์ที่เลอเลิศ ภิกษุณีก็คือฝ่ายหญิงที่บวช คำว่าบรรพชิตแปลว่า นักบวชในพระพุทธศาสนา ใน

…แต่นั้นเป็นต้นมา 7.5.1 วิธีการบรรพชาเป็นสามเณร พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงวิธีการบรรพชาสามเณรไว้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลายก็แลภิกษุให้กุลบุตร บวชอย่างนี้ ชั้นต้น จึงให้โกนผมและหนวด แล้วให้ครองผ้าย้อมฝาด ให…

การบวชในพระพุทธศาสนาแบ่งออกเป็นสองประเภท ได้แก่ บรรพชา (การบวชเป็นสามเณร) และ อุปสมบท (การบวชเป็นพระภิกษุ) ในสมัยเริ่มต้นของพระพุทธศาสนาไม่มีสามเณร การผนวชครั้งแรกของเจ้าชายสิทธัตถะเป็นการบรรพชาที่เรี

…ิโภคอาหารในเวลาวิกาล 7) นจฺจคีตวาทิตวิสูกทสฺสนา เวรมณี แปลว่า เว้นจากฟ้อนรำ ขับร้อง ประโคมดนตรี และ ดูการเล่นที่เป็นข้าศึก. 8) มาลาคนฺธวิเลปนธารณมณฑนวิภูสนฏฐานา เวรมณี แปลว่า เว้นจากการทัดทรงตกแต่ง ด้วย…

การครองผ้าย้อมฝาดและการห่มผ้าเฉวียงบ่า เป็นหลักธรรมในพระพุทธศาสนาที่สำคัญ การกล่าวคำขอสู่สรณคมน์รวมถึงคำสอนที่ไว้ใจได้ คือ พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ โดยจะต้องกล่าวถึงสามครั้งเพื่อยืนยันเจตนาอย่างแท้จริง

…ตุกภัตเป็นต้น แต่ทั้งนี้พระพุทธองค์ก็ยังสรรเสริญการยินดีปัจจัยตามมีตามได้ดังพุทธานุญาตคหบดีจีวรว่า “ดูก่อน ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตคหบดีจีวร รูปใดปรารถนา จงถือผ้าบังสุกุล รูปใดปรารถนา จงยินดีคหบดีจีวร แต…

บทความนี้กล่าวถึงนิสัย 4 ที่นักบวชในพระพุทธศาสนาจะต้องมีเพื่อที่จะอยู่ร่วมกับหมู่คณะ และอานิสงส์ในการออกบวชเป็นบรรพชิต พร้อมแสดงความเปลี่ยนแปลงสถานภาพที่เกิดขึ้นจากการบวช ซึ่งทำให้ผู้บวชได้รับการเคารพ

…ื่นอยู่ เมื่อภิกษุเป็นผู้รู้จักประมาณในโภชนะได้แล้ว พระสัมมาสัมพุทธเจ้าย่อมแนะนำเธอให้ยิ่งขึ้นไปว่า ดูก่อนภิกษุ มาเถิด เธอจงเป็นผู้ประกอบเนือง ๆ ซึ่งความเป็นผู้ตื่นอยู่ คือจงชำระจิตให้บริสุทธิ์จาก อาวรณ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการสร้างจิตสำนึกที่ดีในเวลาเห็นรูป ได้ยินเสียง โดยการพิจารณาถึงปัจจัยสันนิสสิตศีลในการบริโภคสิ่งที่จำเป็นเพียงเพื่อยังชีพ ซึ่งจะช่วยให้สามารถปฏิบัติธรรมได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีการแบ