ธม : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 125 / 221

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 81 ๔. ธมฺโม โน อุตฺตม์ สรณ์ พระธรรม เป็นที่พึ่ง (อัน) ๔ สูงสุด ของเราทั้งหลาย ๔ ๒ ๒ ต้องมีบทอื่นนำหน้าเช่นนี…

เนื้อหาจะอธิบายเกี่ยวกับการใช้คำในภาษาบาลี โดยเฉพาะเรื่องนามและอัพยยศัพท์ พร้อมตัวอย่างการใช้และบทบาทของสัพพนามในประโยค เพื่อช่วยให้ผู้ศึกษาเข้าใจการใช้งานในบริบทต่างๆ ได้ชัดเจนขึ้น ผู้เรียนสามารถนำคว

…นำไปประกอบกับนามนามบทใด ต้องมี ลิงค์ วจนะ วิภัตติ เหมือนนามนามบทนั้น จึงเห็นตัวอย่าง ดังต่อไปนี้ ๑. ธมฺมปทฎฐกถา ๒/๒๑๘.

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับวิธีการใช้ไวยากรณ์บาลีโดยเน้นที่นามและอัพยยศัพท์ เพื่อแสดงถึงการกำหนดแน่นอนของนาม การสร้างวิเสสนะ และการแจกวิภัตติในประโยค การใช้กิริยาในบทที่มีการเคลื่อนไหว เช่น การเดิน ยืน แ

…แม้ด้วยอุปมาอื่น ๆ ที่สม * ปาฐะในฉบับวิสุทธิมรรคท่อนนี้ ตั้งแต่ อปิจ อายสุมา สารีปุตโต ถึง โน อนุปท ธมฺมปวิสฺสนาวเสน บทพยัญชนะไม่สมบูรณ์พอจะแปลให้ได้ความดี จึงตกเติมแปลไปดังนี้ เห็นว่าตามที่แปลนี้ ได้คว…

บทความนี้วิเคราะห์ถึงความหมายของน้ำในบริบทของสมาบัติ โดยมีการอุปมาที่ช่วยให้เข้าใจถึงการรับรู้และการสัญญา ความแตกต่างระหว่างการมีและไม่มีน้ำทำให้เห็นถึงความละเอียดของจิตที่เป็นเศษสังขาร ซึ่งสามารถอธิบ

…รัทธาจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหว ๑. ปาฐะพิมพ์ไว้เป็น สุทนฺตมิว นั้นคลาดเคลื่อน ที่ถูกเป็น สุธนุต คือเป็น ธมธาตุ จึงจะสมกับเรื่อง ๒. องฺ. เอก. ๒๐/๑๑

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของจิตที่อ่อนและการอบรมที่ดี ซึ่งทำให้จิตปราศจากอุปกิเลสและมีความไม่หวั่นไหว โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อจิตได้รับการอบรมดีแล้ว จะเป็นจิตที่มีความเข้มแข็ง และสามารถทำงานได้อย่าง

…มพปัณณิทวีป นั่งอยู่ ณ ลาน พระเจดีย์ในติสสะมหาวิหาร กล่าว (แสดง) อปัณณกสูตร โดยปาฐะว่า ตีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ อปณฺณกปฏิปท์ ปฏิปนฺโน โหติ - ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุ ผู้ประกอบด้วยธรรม ๓ ประก…

เนื้อหานี้เน้นถึงการแสดงธรรมของพระพุทธเจ้าและพระเถระธัมมทินนะในวันสำคัญ ขยายความเกี่ยวกับการทำอาวิภาวปาฏิหาริย์ พร้อมคำอธิบายเกี่ยวกับธรรม ๓ ประการที่บุคคลควรปฏิบัติ และการประเมินการเสด็จลงของพระพุทธเ

…าทอื่่นต่อไป เปดก็แปลนามนาม อันต่อกันนั่นก่อน แล้ว แปลสมาทที่เป็นเวสะแนทีหลัง ดงอุ. ต่อไปนนี้ :- 1. ธมโม เอว อจกุ=ธรรมกุ จักคือธรรม เป็น อวาราฒ- บุพพพก กัมมาธრობสมาส 2. ปรัช ธมมจก=ปรรรมกุ=ปรรรมกุ จักคือ…

…มีวิธีการห่อรวมและแปลคำตามลำดับ ในการศึกษาธรรม ธรรมที่เกี่ยวข้องกับการบัญญัติได้แก่ ธรรมกุ และ ปรัช ธมมจก เพื่อให้เข้าใจการใช้ในชีวิตจริงและในการสอนธรรมคำสอน.

…ื่อความ แปลได้เต็มที่แล้วก็มา ต้องลบศพที่หลังทั้งเสีย แล้วลงปัจจัยแทน ไว้ ก็แปลได้ความเท่าเดิม เช่น ธมมะ-นิยุตโต แปลว่า ประกอบ ในธรรม ลบ นิยุตด เสีย ลง ถึงปัจจัยแทนไว้ที่ ธมมะ เป็น ธมมิก แปลว่า ประกอบใน…

…ข้าใจความหมายได้ง่ายขึ้น โดยการลบวิภัตติและนำปัจจัยมาแทนที่ เพื่อให้ได้ความหมายที่เท่ากันของคำ เช่น ธมมะ-นิยุตโต ที่สามารถแปลเป็น ธมมิก ได้.

…ด้วยเรือ. นี้ใช้ปัจจัยแทน ครติ ซึ่งแปลว่า ย่อมข้าม ซึ่งเป็นกิริยาอายขดต. ใช้แทนกิริยาคิตต์ เช่น วิ. ธมฺม จิโต มฤมิโก แปลว่า ชนตั้งอยู่แล้วในธรรม ชื่อว่า ธมฺมิก ในที่นี้ใช้ นิติ ปัจจัย

ในเนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้สามัญญิตติเป็นปัจจัยแทนศพทในรูปแบบต่างๆ โดยแยกประเภทการใช้ตามประเภทของนามนาม คุณนาม และกริยา รวมถึงตัวอย่างที่สื่อให้เห็นถึงความหมายและการใช้งานในบริบทต่างๆ ว่าด้วยประ

…ุตติลาภ” ถานฺ มีอรรถาธิบายว่า สภาวนิรุต (ภาษาที่แท้) คืออธิธานิจาริโวหาร (ถือคำที่ใช้กันเป็น . เตส ธมฺมุ ส ต. ศัพท์ที่ต้องรับกับ บ. สศัพท์-ยมฺมา เถวว่าไม่เสมอกัน นำจะเรียงเสียงเนื่องมาแต่นิยม ธรรมสุข ข…

บทความนี้สำรวจความเข้าใจในอัตตปฏิสัธิมิกา ซึ่งคือความรู้ในธรรมที่ชาตแล้วเป็นแล้ว โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับชรรามระและสังวรณโรค ธรรมเหล่านี้มีความสัมพันธ์กับความรู้ที่เป็นเอกลักษณ์และมีบทบาทสำคัญในการท

…พท์เดียวย่อเป็นเหตุ ดังกล่าวในเบื้องอรรถ หน้า ๑๒ ท่านจึงในความเย็น แ яถามดังนี้ ถ้าไม่มี คุสมี อดุล ธมฺมจ เสียหายเย็นเข้าร่อนรอนก็ ๒. นิรุต เป็นเรื่อง "พูดเป็น" ท่านอธิบายอย่างไรเล่าทายกลายเป็น พังกิ้น"…

บทนี้กล่าวถึงความรู้ในการพูดและการเปลี่ยนถ้อยคำ เพื่อให้เข้าใจถึงสภาวธรรมที่แท้จริง ผ่านการเปรียบเทียบกับสมมติสัตว์และการรับรู้ของบุคคลผู้อภิญญา นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึง ความรู้และนิรุตที่เกี่ยวข้อง

…ปัจจุบุปนุปานิ ธรรม ปาเลติ ไม่เห็นทางที่จะเปลือได้ความเลย พิจารณารอบคอบแล้วเห็นว่าจะแทน ปฐมปุญฺนา---ธมฺม แปล แล้วได้ความดีดดดงประโยคอุปมาด้วย ดังนั้นแปลไว้นั้น

เนื้อหาพูดถึงวิถีชีวิมรรคที่สื่อสารถึงการดำรงอยู่ในปัจจุบัน โดยเน้นว่าทุกสิ่งเกิดขึ้นเฉพาะหน้าและมีการเชื่อมโยงกับธรรมทั้งหลาย ว่าด้วยการเลี้ยงรับและการมีอยู่ของตัวตนที่ไม่ได้ผูกพันกับสิ่งใด ผู้อ่านจะ

… เหตุอื่นมีกรรมเป็นต้นไม่ปรากฏ ตรัสเอาเหตุเพราะความเป็นเหตุอธิษฐาน เช่นในคำว่า ‘แบกอิ วิกฺขุ อฏฺฐปา ธมฺมาภา สพฺเพ เณ’ โยนิโสมนสิการบูรณา ดูกรภิกษุทั้งหลาย อกุศลธรรมทั้งหลายเหล่านั้นได่่หลาย(บรรดามี) อกุ…

บทวิทยาธรรมนี้พูดถึงเหตุผลและผลในทางวิทยาธรรม โดยเฉพาะการวิเคราะห์เวไนยสัตว์และเวทนาอย่างละเอียด พระผู้พระภาคเจ้าตรัสว่าเหตุและผลมีความสัมพันธ์กัน โดยยกตัวอย่างที่เห็นได้ชัด เช่น ว่าผัสสะทำให้เกิดเวทน

…ปรับเข้าไป "รูมภายนอกนาน รู้เนื้อผลอย รำคาญ" นั่นแหละ นักศึกษาพิจารณาให้ดีคิด ๒. มหาวิกาวินิจฉัยว่า ธมมฺมุงฺเขปวิทฺเทวา นี้เป็นนิทธาระมี สุขเบโด้ และ วิภาวิโต เป็นนิทธาธนะ

บทความนี้อธิบายความหมายของอัตวาทูปทานและอุปาทานในบริบทของอัตตา เริ่มจากนิยามและมุมมองต่าง ๆ ของอัตตา ว่ามีการแปลในเรื่องของเหตุผลและการกล่าวถึงสิ่งต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับอัตตา นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความหมาย

…อุฏมยโต โดยเป็นรูปสำเร็จด้วยอุฏม กุมมยโต โดยเป็นรูปเดิมแต่ครราม จิตตสมาธิยโต โดยเป็นรูปจิตเป็นสมาธิ ธมมตารุปโต โดยเป็นรูปธรรมดา ชื่อว่าพิจารณาโดยยกขึ้น (สู่ใครลักษณ์) ด้วยอำนาจรูปตะ เหตุ นัน พระโบราณาจร…

ในบทนี้กล่าวถึงการพิจารณาวัสดิธรรมผ่านมุมมองต่างๆ เช่น อาหาร, รูปธรรม, และจิตตสมาธิ โดยมีหลักการที่พระโบราณาจรัชได้เสนอไว้เกี่ยวกับการถือเอาและทอดทิ้งในสังขาร พร้อมทำให้เห็นว่าทุกสรรพสิ่งมีความไม่เที่

…สณ อาสปโต จ สมาหิ ์ ม ภิกฺขุวา ถมฺมทายนา ภว มาอามิสิ- ทายาทา อศดิ เม ตุมเหส อนุญฺมปา กิณฺฏ เม สาวกา ธมฺม- ทายาทา ภายํ โน อามิสาทายาทอทีติวาส ปริสมาปน ๆ อิติ วา อิติ เอวํปา นุตติวา ติตฺตวาสุสส ปฏิวิริโยต…

บทความนี้สำรวจแนวความคิดของวิสุทธิมลคัลสมนายที่แสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการปฏิบัติในพระพุทธศาสนา โดยมีการอธิบายถึงคำสอนที่เกี่ยวข้องกับบุญและกรรม ในที่นี้มีการกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างปัญญาและคุณธร

…19 ปัญหาพยากรณ์ วัณณนา สีลปฏิภาณาติ เอกฺ ฯ สีลติ กุลสลีล ฯ ยากี กตม ๓ ปฏิ อญฺญสา สีลติอิทธิฤๅ อฏฺษา ธมฺมปิ สีลนิติ อตฺตา วุจฺฉามานาย ปน จิตตุปณิธานาวาณา อธิฌานโภคดาย กิริยสีลานามปือสมุจฺฉานี กุลสสีลเมตฺ…

ในหน้านี้มีการกล่าวถึงปัญหาพยากรณ์และอิทธิพลของคุณธรรมที่มีต่อสมาธิและการปฏิบัติในชีวิตประจำวัน โดยเน้นถึงบทบาทของสีลในด้านคุณธรรมและการพัฒนาคุณลักษณะของบุคคลตามหลักธรรมชาติ มีการสำรวจความสัมพันธ์ระหว

…ติกาจน สามเณรภาวี ปฏิปณานานูป ส่งโข กโต โอ้ ฯ อิช ปิณ ปฏิญาณนาวา อดู โภโณวิทูโพฬ สินฤดี ปาปกฤ อุตสา ธมมุต ะ วิฏฺฐา ฯ โส อิ่ม วิสมุหยติ โย นโร สปณฺโณ สิโล ปฏิญา อาตมา นิปิโก จิตติ ปญญาอญญา ภาวนาวิช ฐุตโต…

เนื้อหานี้กล่าวถึงคำอธิษฐานและการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้องกับวิสุทธิธิมา โดยมีคำอธิษฐานหลายรูปแบบที่ช่วยให้มีสติและสมาธิมากขึ้น การปฏิบัติธรรมนี้มีเป้าหมายเพื่อเข้าถึงความรู้และความสุขภายในใจ โดยเน้นคว

…สิทธิมคุล สวัสดูณายนาย อาญญ์ วิทย กุลวา สห นิทัสสนานน สนิทสนานิส วงจิด ๆ ชมม- สภาพสมุทนเข ไอเด็ดก์ส ธมมูส ขอ นานตุโร สกาโว โส อาญญ์ วิยา กุลวา อุปสรี ยุดโต เอวนดี อุตตติศาสว โโพโซ โหติติ ๆ อาถว ๆ สห นิท…

บทความนี้สำรวจแนวคิดที่สำคัญเกี่ยวกับการศึกษาภายในบริบทของมหาวิทยาลัยสงฆ์ โดยวิเคราะห์การสนับสนุนการเรียนรู้ของนักเรียน การเข้าใจเชิงลึก และความสำคัญของการศึกษาในการพัฒนาตนเองและสังคม ไปจนถึงการอ้างอิ

… มาย มหฺนาภิฺวา เอกนุตฺยํยํโล โส ปฺฏฺิฺปติฺยาวะ ปุจฺฉตฺโฟ ตสุมา นิสฺเส สัสสมฺปทาย ปุจฺฉาสามีตํ อเวํ ธมฺมมหํฺคฺุติ ปุจฺฉฏฺกาเมน ฯ ปรมาณฺตฺตุตา ปราวกฺกสเน อนํปรมาณฺตฺตา ฯ ตุนหาทกํริโย หิ อิมินา สีเลน เทวา…

บทความนี้อภิปรายถึงความหมายและบทบาทของ ปรมตุนฺสาย โดยมีการเชื่อมโยงกับวิธีการพัฒนาและลักษณะของธรรมมมหาคุติ ซึ่งได้แก่ความเข้าใจในจิตใจ และการปฏิบัติทางธรรมอย่างลึกซึ้ง อย่างเป็นระบบเพื่อเข้าถึงความสุข

…คุณวาที ฌ สมมฺปิทุกฺ [20] ฌอดาน ฌอุตรีมนุสูฌมํคิณุฌ คฺมุต ฌ ฌวา ชปปนฺ ฌสมุทธนฺฌ ฌมหาโภฌ ฌอุตฌรมสูฌ- ธมฺมาธิฌเมน ฌติปโทติ ฌมิดฺโต ฌสมฺญโต ฌวา ปุนฺ ดำ ฌวิษฺสะ ฌนิกโม ฌสมฺทุกโต ฌฏฺฐฒฺ มิตโต ฌุณฺฑิโฌ ฌทคูฌ …

บทนี้กล่าวถึงการศึกษาปรัชญาและทฤษฎีต่างๆ ที่มีผลต่อการดำเนินชีวิตที่สงบสุข รวมถึงการค้นหาความหมายของชีวิตและสุขภาวะที่ยั่งยืน นำเสนอวิธีการและแนวคิดในการมีชีวิตที่เต็มไปด้วยปัญญาและสันติสุข ที่มาจากหล