นัย : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 14 / 43

…งนี้ คาถาประพันธ์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามีอยู่ ๓ ตอนด้วยกัน ประเด็นสำคัญของตอนที่ ๑ อาจสรุปได้เป็น ๒ นัย คือ ๑. คฤหัสถ์ผู้สามารถ คือคนดี ย่อมมีปรกติปฏิบัติหน้าที่ ตามที่กำหนดไว้ในทิศ 5 ได้อย่างสมบูรณ์ ๒. …

คัมภีร์นี้นำเสนอข้อคิดที่เกี่ยวกับความสำคัญของธรรมเครื่องยึดเหนี่ยวในการสร้างคนดี และความสำเร็จที่เชื่อมโยงกับการปฏิบัติหน้าที่ในทิศ 5 สำหรับคฤหัสถ์ผู้สามารถ ซึ่งมีคุณสมบัติที่นำไปสู่การเป็นบัณฑิตและไ

…ฤตชาติ ส่วนที่ ๔ เก็บไว้ ป้องกัน อันตราย ชาตน ชาติหน้า คำว่า “เก็บไว้” ในที่นี้ย่อมมีความหมายเป็น ๒ นัย คือ ๑) เก็บไว้ใช้ป้องกันอันตรายในชาตินี้ เช่น ยามเจ็บ ไข้ได้ป่วย ยามประสบภัยต่างๆ และเพื่อช่วยเหลือ…

คัมภีร์กู้วิกฤตชาติได้นำเสนอแนวทางการเก็บออมเงินเพื่อป้องกันอันตรายทั้งในชาตินี้และชาติหน้า โดยมีนัยสำคัญสองประการ คือ การเตรียมพร้อมในยามเจ็บไข้และการสร้างอริยทรัพย์สำหรับอนาคต การมีเงินเก็บช่วยให้ไม…

…รัสแสดงข้อปฏิบัติสําหรับคฤหัสถ์ไว้ ครบ ถ้วนทุกประการโดยไม่มีตกหล่น เพราะเหตุนี้จึงได้ชื่อว่า “คิริว นัย” หากคฤหัสถ์ผู้ใดประพฤติปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัดและครบ ถ้วน ย่อมประสบแต่ความสุขความเจริญ โดยไม่มีวัน…

การเข้าถึงพระธรรมและปฏิบัติตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าสามารถนำไปสู่การสร้างสังคมที่ดีและความสุขในชีวิต โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากบทเรียนในสิงคาลกสูตรที่ชี้ให้เห็นถึงแนวทางการดำเนินชีวิตของคฤหัสถ์. พระสูต

…ญาณ อรหันต์เป็นนามเหตุ พระ คุณนามอีก ๔ ข้อ ที่เหลือนั้นเป็นนามผล คำว่า อรหันต์ มีความหมายเป็น ๔ คือ นัย พระวิสุทธิมัคค์ เผด็จ เล่ม ๒ หน้า ๔๕๖ ๙๖

พระอรรถกถาจารย์ได้อธิบายพระพุทธคุณ 9 ประการ ได้แก่ ความเป็นผู้มีวิชชาและจรณะ ความเป็นผู้เสด็จไปดีแล้ว ความรู้แจ้งโลก และอื่น ๆ โดยเฉพาะคำว่าอรหันต์ที่มีความหมายลึกซึ้งเมื่อพระพุทธองค์ทรงบรรลุพระสัมมาส

…ผู้เสด็จไปดีแล้ว พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “สุคโต” แปลว่า “ผู้เสด็จไปดีแล้ว” มีความหมายเป็น ๔ นัย คือ ๑) เสด็จไปดี ๒) เสด็จไปถูกต้อง ๓) เสด็จไปสู่ฐานะที่ดี เสด็จไปงาม ๑) เสด็จไปดี หมายความว่า พระอง…

บทความนี้กล่าวถึงพระนาม 'สุคโต' ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งมีความหมายถึงการเสด็จไปดีอย่างมีความหมายทั้งในทางกาย วาจา และใจ โดยการประพฤติธรรมที่สม่ำเสมอ และการดำเนินตามอริยมรรค ซึ่งนำไปสู่การเกิดใหม่ใน

…ระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “โลกวิทู” แปลว่า “ผู้รู้แจ้งโลก” คำว่า โลก ในที่นี้ มีความหมายเป็น ๒ นัย คือ ๑๐๗

เนื้อหาว่าด้วยพระนามของพระพุทธเจ้า แสดงถึงความมั่นคงและอุดมคติ การเข้าถึงนิพพานแบบต่างๆ รวมถึงการเสด็จไปสู่แดนอันเกษมและการดำเนินชีวิตของพระองค์ ในฐานะที่ทรงพระเป็นผู้รู้แจ้งโลก ดึงดูดผู้ที่สงสัยให้เข

นัยที่ ๑ “โลก” หมายถึงชีวิตร่างกายของเรา ดังที่พระ สัมมาสัมพุทธเจ้า ตรัสว่า “...อาวุโส ในร่างกายซึ่งมีป…

เนื้อหาพูดถึงความหมายของโลกตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส โดยเน้นถึงความจริงของชีวิตที่เป็นไปตามธรรมชาติ เช่น การเกิดแก่เจ็บตายและความทุกข์ พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติเรื่องทุกขอริยสัจเป็นประเด็นสำคัญในการดำ

…้ทรงหวัง โลกนี้และโลกหน้าอีกเลย เพราะเหตุนี้ พระองค์จึงทรงพระนามว่า “โลกวิทู” คือ “ทรงรู้แจ้งโลก” 9 นัยที่ ๒ “โลก” หมายถึงโลก ๓ ซึ่งประกอบด้วย ๑) สังขารโลก หมายถึง ขันธ์ ๕ ได้แก่ รูป เวทนา สัญญา สังขาร แ…

บทความนี้พูดถึงการตีความคำว่า "นิโรธ" ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสว่าเป็น "ที่สุดแห่งโลก" โดยที่เมื่อถึงที่สุดแห่งโลกแล้ว จะไม่มีการเกิด แก่ ตาย และจะไม่ต้องหวังในโลกนี้และโลกหน้าอีกเลย ข้อความนี้จึง

…ปลว่า “ผู้เบิกบานแล้ว” บางแห่งแปลว่า “ผู้ตื่น ผู้เบิกบานแล้ว” ที่แปลว่า “ผู้อื่น” นั้น มีความเป็น ๒ นัย คือ นัยที่ ๑ พระองค์ตรัสรู้ไญยธรรม หรือธรรมอันควรรู้ หมดสิ้นทุกประการ พระองค์จึงทรงเป็น “ผู้อื่น” ค…

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีบทบาทสำคัญในการสอนธรรมะแก่เหล่าภิกษุ โดยทรงแสดงธรรมในเวลาต่างๆ เช่น เวลาเย็นและค่ำ และตอบปัญหาเทวดาในเวลาค่ำคืน นอกจากนี้พระองค์ยังทรงเปรียบเสมือนเป็นผู้เบิกบานซึ่งหมายถึงการตื

…ดอกบัวที่บานแล้วยามต้องแสงอาทิตย์อุทัย พระหฤทัยของพระองค์ย่อมผ่องแผ้ว เบิกบานเต็มที่ ความหมายทั้ง ๒ นัย ดังกล่าวแล้วนี้ คือ คำแปลของ “พุทโธ” ด้วยเหตุนี้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงทรงพระนามว่า “ทรงเป็นผู้ตื่น …

ข้อความนี้เกี่ยวกับการบรรลุพระอนุตตรสัมมาสัมโพธิญาณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ถูกเปรียบเทียบกับดอกบัวที่บานเป็นสัญลักษณ์ของความเบิกบานในหัวใจเมื่อได้รับแสงอาทิตย์ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงชื่อ 'ภควา' ซึ่งมีควา

…รัฐบาลแสดงเหตุ 4 ประการ ซึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงแล้วแก่พระราชา โดยแยกแยะเหตุแห่งทุกข์ออกเป็น 2 นัย คือ ทุกข์เก่า และ ทุกข์ใหม่ โดยเน้นว่า มนุษย์มีทุกข์เก่าอยู่มากแล้ว ยังไม่วายไปแสวงหาทุกข์ใหม่มาเพิ…

เนื้อความกล่าวถึงสาเหตุที่ทำให้คนหันหน้าเข้าหาพระพุทธศาสนาเมื่อประสบกับความเสื่อม เช่น ความชรา ความเจ็บป่วย ความยากจน และการขาดมิตรภาพ เมื่อชีวิตมีทุกข์ที่สะสมอยู่มากแล้ว บทความยังกล่าวถึงความจำเป็นใน

…ลกรรม ปรโลกของเพชฌฆาตผู้มีศรัทธา ในสมัยพุทธกาล มีชายคนหนึ่งเป็นผู้มีบุคลิกลักษณะหน้าตาดุร้ายน่ากลัว นัยน์ตาเหลือกเหลือง ผมพะรุงพะรัง หนวดเคราสีแดงยาวย้อยรุงรัง เป็นที่น่าเกรงขามต่อผู้พบเห็น เนื่องจากเขาเ…

เนื้อหาเน้นการศึกษากรรมและผลกรรมในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการวิเคราะห์การกระทำของบุคคลที่มีบุญบารมี ซึ่งมีอยู่ในกรณีศึกษาจากพระไตรปิฎก โดดยมีตัวอย่างของโจรน้องใหม่ที่กลายเป็นเพชฌฆาต ภายใต้สถานการณ์ที่ถูก

…ามมรรคมีองค์ 8 เมื่อนั้นโลกจะไม่สิ้นจาก พระอรหันต์ ผู้ที่จะมีปัญญารู้แจ้งโลกนี้โลกหน้านั้นแยกเป็น 2 นัย ดังนี้ นัยที่ 1 คือ พระสัมมาสัมพุทธเจ้า นัยที่ 2 คือ พระอรหันตสาวก จากการศึกษาพบว่า เหตุที่ตรัสทิฏฐ…

เนื้อหานี้พูดถึงกฎแห่งกรรมและผลกระทบที่มีต่อชีวิตทั้งในปัจจุบันและในอนาคต การสร้างบุญกุศลยังส่งผลต่อการเกิดใหม่และความสุขหรือทุกข์ในชาติถัดไป รวมถึงการศึกษาหลักการโอปปาติกะ ส่วนนี้เน้นการให้ความรู้แก่

…จึงทำให้พระองค์เบิกบาน เนื่องจากได้ทรงทำพุทธกิจที่ตั้งใจไว้สำเร็จแล้ว ประการที่ 9 ภควา มีความหมาย 2 นัย ความหมายแรก แปลว่า หัก หมายถึงพระพุทธองค์ทรง หักวัฏสงสารได้ กล่าวคือ อวิชชา ตัณหาและอุปาทาน ซึ่งเป็…

บทความนี้กล่าวถึงพระสัมมาสัมพุทธเจ้าซึ่งทรงมีคุณูปการยิ่งใหญ่ในการดับทุกข์ให้กับสรรพสัตว์ โดยมีการนำเสนอความหมายต่างๆ ของคำว่า 'พระสัมมาสัมพุทธเจ้า' รวมถึงคุณธรรมและวิธีการของพระองค์ในการสอนสั่งธรรมะใ

…มาสัมพุทธเจ้า” ต่อไป เมื่อกล่าวถึงความหมายของคำว่า “พระสัมมาสัมพุทธเจ้า” จะมีความหมายที่สำคัญอยู่ 2 นัย คือ นัยที่ 1 พระสัมมาสัมพุทธเจ้า หมายถึง พระสมณโคดมพุทธเจ้า ผู้ที่หลุดพ้นจากความทุกข์ หลุด พ้นจากกา…

…ระการ ซึ่งช่วยให้เข้าใจพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ดีขึ้น โดยระบุว่าคำว่าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า มีความหมาย 2 นัยหลัก รวมถึงการเป็นพระสมณโคดมที่ตรัสรู้ด้วยตนเอง พร้อมยังแสดงถึงหลักฐานที่สำคัญในประวัติศาสตร์เกี่ยวก…

…มบริบูรณ์ จึงได้มาตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้า และเมื่อ เสด็จดับขันธปรินิพพานแล้ว ร่างกายนี้ย่อมสูญสิ้นไป นัยที่ 2 พระสัมมาสัมพุทธเจ้า หมายถึง พระพุทธเจ้าที่อยู่ภายในร่างกายของพระองค์ ที่ พระองค์ทรงปฏิบัติมรรค…

บทความนี้สำรวจความหมายของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในสองนัย หลักการหลักคือการอธิบายความเป็นมหาบุรุษในร่างกายมนุษย์ธรรมดาและการมีพระธรรมกายอยู่ภายใน โดยเน้นย้ำถ…

…ลักษณะเช่นนี้ เพราะเว้นจากคำหยาบ กล่าวแต่คำอันเป็นที่รัก 29. มีพระเนตรดำสนิทเหมือนสีนิล หมายความว่า นัยน์ตาของพระองค์มีสีดำเหมือนสีนิล คือ สี เขียวเข้ม เป็นนัยน์ตาที่คมแสดงถึงความสง่างามและความมีอำนาจ พร…

บทความนี้เสนอข้อมูลเกี่ยวกับลักษณะและคุณสมบัติของพระองค์ในทางพระพุทธศาสนา เช่น พระชิวหาใหญ่ ลักษณะลิ้น พระสุรเสียงที่ไพเราะ และพระเนตรดำสนิท ซึ่งแสดงถึงความมีเมตตา ความสง่างาม และความมีอำนาจ เหตุผลที่

นัยลึกซึ้งสุขุมลุ่มลึกยิ่งนัก เพราะหากกล่าวถึงพระ วินัยเป็นเรื่องของศีล หรือคำสั่งให้ปฏิบัติตาม บาง ยุค…

เนื้อหาพูดถึงความลึกซึ้งในพระอภิธรรมและพระวินัย โดยยกตัวอย่างการแสดงธรรมของพระพุทธเจ้า ที่ทรงบรรยายพระอภิธรรมให้เหล่าทวยเทพและพุทธบริษัท เมื่อมาบรร…

๖๔ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ นัยตรงข้าม หากเนื้อความตอนใดไม่ส่อว่าประโยคแทรกจะ สัมพันธ์เข้ากับประธานได้เลย แยกออกเป็นส่วนหนึ่งต่างหา…

หนังสือเล่มนี้นำเสนอวิธีการแปลจากภาษาไทยเป็นมคธ โดยอธิบายถึงการเรียงประโยคและการใช้ประโยคแทรก รวมถึงการใช้แนวทางในการแสดงความคิดที่ชัดเจนและสละสลวย นอกจากนี้ ยังมีการแบ่งนิบาตออกเป็นสองพวกเพื่อความเข้

…เร พาหา ปคฺคยฺห โรทนฺโต อฏฐาสิ ๆ (๑/๒๖) แม้ อนุต มาน ปัจจัย ที่มาคู่กับ ต ปัจจัย ก็พึงเทียบเคียงตาม นัยนี้ เช่น : วิสาขา สสร์ วีชมานา จิตา ต์ ทิสวา อปคนตวา อฏฐาสิ ฯ (๓/๖๐)

บทความนี้กล่าวถึงการใช้กิริยาในประโยคที่มีการกระทำพร้อมกัน โดยชี้ให้เห็นว่ากิริยาหนึ่งทำหน้าที่คุมพากย์ ในขณะที่อีกกิริยาหนึ่งจะประกอบด้วยอนุตมานปัจจัย ซึ่งเป็นการสร้างความสัมพันธ์ที่ชัดเจนในรูปแบบการ