หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
229
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
…ชุกรรมเป็นต้น] ถ้ามีคำท้วงว่า "เมื่อเป็นเช่นนั้น จิตตุปบาทที่เป็นญาณวิปยุต (ปราศจากญาณ) ก็ไม่ได้เป็นบุญกิริยาวัตถุ คือทิฏฐชุกรรมละสิ ?" แก้ว่า "จะไม่ได้เป็นหามิได้ เพราะแม้เจตนาดวงก่อนและดวงหลัง ก็สงเครา…
บทความนี้วิเคราะห์ความสำคัญของจิตและบุญกิริยาวัตถุในอภิธัมมะ โดยเฉพาะการทำความเห็นให้ตรง และความเชื่อมโยงระหว่างการให้และการส่งเสริมบุญ การ…
อภิธรรมและการฟังการแสดงในพุทธศาสนา
230
อภิธรรมและการฟังการแสดงในพุทธศาสนา
…ะภาค เจ้าตรัสไว้ว่า "การให้ธรรม ย่อมชนะการให้ทั้งปวง " ฯ อนึ่ง ทิฏฐชุกรรม ย่อมถึงความสงเคราะห์เข้าในบุญกิริยาวัตถุแม้ทั้งหมด 8 อย่าง เพราะทิฏฐชุกรรมมีความหมายไปถึงบุญกิริยาวัตถุทั้งหมด 8 อย่างเป็นลักษณะ …
…งในอภิธรรมว่าเป็นการส่งเสริมการปฏิบัติธรรม โดยการแสดงและการฟังสามารถนำไปสู่การพัฒนาในภาวนาและการสะสมบุญกิริยาวัตถุได้ เช่น การให้ธรรมทานที่มีอานิสงส์มาก ตามที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า 'การให้ธรรมย่อม…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
231
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 231 เพราะผนวกบุญกิริยาวัตถุ ๓ อย่าง มีปัตติทานเป็นต้นนอกนี้เข้าใน บุญกิริยาวัตถุทั้ง ๓ ด้วยอำนาจทาน ศีล และภาวนา ด้ว…
ในหน้าที่ 231 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา กล่าวถึงการผนวกบุญกิริยาวัตถุ ๓ อย่าง ได้แก่ ปัตติทาน โดยอำนาจของทาน ศีล และภาวนา. ที่กล่าวถึงรูปาวจรกุศลว่ามีลักษณะเป…
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
375
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
… และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 375 เป็นอุปการะ เพราะอรรถคือเป็นเหตุนำออกจากสุคติหรือทุคติ จาก บุญหรือบาป ชื่อมัคคปัจจัย ฯ นามธรรมนั่นเอง ถึงแม้จะต่างกันโดย ปรมัตถ์ ก็เป็นดุจถึงความเป็นอันหนึ่งอันเด…
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับอุปการะในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยให้ความสำคัญกับการแยกประเภทธรรมและความสัมพันธ์ระหว่างจิตและเจตสิก การเกิดขึ้นของธรรมในลักษณะต่างๆ เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อมโย
โอวาทจากสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
5
โอวาทจากสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส
…้นเป็นไปด้วยดีนั้น คือ กุศลสุจริตอันเกิดแต่อโลภะ อโทสะ อโมหะ เป็นไปในกายวาจาจิต แล้วด้วยทานศีลภาวนา บุญซึ่งเป็นปฏิปทานั้นเล่า สาธุชนจะพึง บำเพ็ญให้เป็นไป ก็อาศัยความไม่ประมาทเป็นการาปกพลวเหตุอันกล้าหาญ ส…
…ได้อธิบายลักษณะของการปฏิบัติทางพระพุทธศาสนาเพื่อให้ได้ประสบความสำเร็จในเป้าหมายชีวิตตามที่ตั้งใจไว้ บุญและกุศลที่เกิดจากการดำเนินการตามหลักการเหล่านี้ ย่อมเป็นแนวทางเพื่อให้เข้าสู่สุคติภพได้ในอนาคต
บุญนิธิและวิธีบำเพ็ญบุญ
9
บุญนิธิและวิธีบำเพ็ญบุญ
…สํ อโจรหรโณ นิธิ กยิราถ ธีโร ปุญญานิ เอส เทวมนุสฺสานํ โย นิธิ อนุคามิโก สพฺพกามทโท นิธิ ។ มีความว่า บุญนิธินี้ไม่สาธารณะแก่คนเหล่านี้ โจรก็ไม่แย่งชิงนำไปได้ ผู้มีปัญญาจึงควร บำเพ็ญบุญนิธิ อันจะติดตามตนไป…
เนื้อหาไฟฟ้ามหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสส่งเสริมการบำเพ็ญบุญและกุศล โดยชี้ให้เห็นถึงผลของบุญที่นำมาสู่ความสุขและสันติสุข ทั้งในมนุษย์และเทวดา พร้อมยกตัวอย่าง 3 …
บทบาทของสมเด็จพระสังฆราชและความสำคัญของมารดาบิดา
146
บทบาทของสมเด็จพระสังฆราชและความสำคัญของมารดาบิดา
…ราไม่เล็งเห็นแม้กำลังสักอย่างหนึ่งอื่น อันต่อได้แสนยาก เหมือน กำลังของมารนี้เลย ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย บุญนี้จะเจริญขึ้นได้อย่างนี้ เพราะเหตุถือมั่นกุศลธรรม ทั้งหลาย” ส่วน พลวัฑฒนธรรม สำหรับพระราชาพระมหากษั…
เนื้อหานี้กล่าวถึงบทบาทของสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชในด้านโภควัฑฒนธรรมซึ่งมีพระมหากรุณาธิคุณต่อประชาชนและประเทศชาติ โดยมีการอธิบายถึงพละกำลังทั้ง 5 ประการที่เกี่ยวข้องกับการปกครองและการดำรงอยู่
พระราชกุศลและการบำเพ็ญบุญ
183
พระราชกุศลและการบำเพ็ญบุญ
สุภมนุญอดุลยผลอาทิทานมัย สีลมัย ภาวนามัยบุญกิริยา เป็นไปในพระพุทธาภิรัตนตรัยอดิศัย อนุตตรบุญเขตประกอบสมณเพศบริษัทเป็นต้น ทรงแผ่พระราชกัลยาณจิตถ…
…ะพุทธศาสนา เพื่อสร้างความเจริญสุขในทั้งพระราชวงศ์และประชาชน โดยมีการอ้างอิงถึงการแผ่พระราชกุศล การทำบุญเพื่ออายุ วรรณะ และความสำเร็จในชีวิต โดยใช้หลักธรรมคำสอนจากพระพุทธเจ้า มุ่งหวังให้ผู้คนได้ปฏิบัติตนใ…
พระราชกุศลและการบำเพ็ญบุญ
205
พระราชกุศลและการบำเพ็ญบุญ
อาทิทานมัยสีลมัยภาวนามัยบุญกิริยา เป็นไปในพระพุทธพิรัตนตรัยอดิศัยอนุตตรบุญเขต ประกอบสมณเพศบริษัทเป็นต้น ทรงแผ่พระราชกัลยาณจิตถว…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการบำเพ็ญพระราชกุศลของพระมหากษัตริย์ที่มีต่อพระพุทธศาสนา และความสำคัญของการทำบุญเพื่อให้เกิดประโยชน์ในทั้งสองภพ รวมถึงการกระทำต่างๆ ที่ถือเป็นการทำความดีในทุกภพ โดยอิงจากหลักแห่งพร…
พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
226
พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
…าชทานถวายภัตตาหารบิณฑบาต ขัชชะโภชชาหาร และไทยธรรมสมณบริขาร ใน ภิกษุสงฆ์แล้ว อาทิทานมัยสีลมัยภาวนามัยบุญกิริยา เป็นไปในพระพุทธพิรัตนตรัยอดิศัยอนุตตร บุญเขตประกอบสมณเพศบริษัทเป็นต้น ทรงแผ่พระราชกัลยาณจิตถว…
ในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ในวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2529 สมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช ได้รับพระราชทานถวายวิสัชนาในพระมงคลวิเสสกถา ซึ่งมีการสักการบูชาพระพุทธาภิรัต
พระราชกุศลและความไม่ประมาท
227
พระราชกุศลและความไม่ประมาท
…สิริสวัสดิ์เกษมจากสรรพโรค สรรพอุปัททวันตราย อนึ่ง พระราชกุศลทั้งหลาย ที่ทรงบำเพ็ญแล้วด้วยดี ย่อมเป็นบุญราศี บุญนิธิสุขบาย มงคลวิเสสปโยคสมบัติ วิวัฒน์ให้สัมฤทธิ์อิฏฐ์กันตมนาปผล คือ อายุ วรรณะ สุข ยศ สวรรค…
…งคุณงามความดี รวมถึงการส่งเสริมอายุ วรรณะ และยศที่สูงขึ้น การบันดาลใจให้ประชาชนเห็นความสำคัญของการทำบุญและการดำเนินชีวิตอย่างไม่ประมาท ซึ่งเป็นสิ่งที่บัณฑิตและผู้มีปัญญาให้ความสำคัญ
การณวสิกตา ในพระพุทธศาสนา
322
การณวสิกตา ในพระพุทธศาสนา
…น ชื่อว่า การณวสิกตา ยาก คุณข้อนี้ บัณฑิตในพระพุทธศาสนานิยมยกย่องว่าเป็นคุณสมบัติสำคัญของบุคคลผู้มี บุญญาภินิหาร ถึงเห็นในคำพระอรรถกถาจารย์ปรารถพระอานนท์เถรเจ้ากล่าวไว้ว่า ปุญญวนตา นาม การณวสิกตา โหนติ ช…
…งการกระทำต่างๆ นั้นจะต้องอิงอยู่ในอำนาจแห่งเหตุและปรับให้เข้ากับสถานการณ์ โดยมีการอธิบายว่า ผู้ที่มีบุญย่อมเป็นผู้ที่ทำความดีได้แม้ในความยากลำบาก และเมื่อสามารถอุตสาหะทำความดีได้นานๆ จะทำให้จิตใจสามารถอด…
มงคล ๓๘ ประการ และการบำเพ็ญกุศล
346
มงคล ๓๘ ประการ และการบำเพ็ญกุศล
…ฺเญสํ อโจรหรโณ นิธิ กยิราถ ธีโร ปุญญานิ โย นิธิ อนุคามิโก เอส เทวมนุสฺสานํ สพฺพกามทโท นิธิ ។ ความว่าบุญนิธินี้ไม่สาธารณะแก่คนเหล่านี้ โจรก็ไม่แย่งชิงนำไปได้ ผู้มีปัญญาจึงควร บำเพ็ญบุญนิธิ อันจะติดตามตนไป…
…ความแบ่งปันความสำคัญของการบำเพ็ญกุศลและมงคล ๓๘ ประการ โดยการสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ ซึ่งเน้นว่าบุญนิธินั้นไม่สามารถถูกแย่งชิงได้ และเป็นการบำเพ็ญที่นำไปสู่ความเจริญในทางด้านต่างๆ พร้อมกับการให้เรียน…
ความหมายของกัตตุกัมยตาและฉันทะในพระพุทธศาสนา
372
ความหมายของกัตตุกัมยตาและฉันทะในพระพุทธศาสนา
…ศลฉันทะ ฉันทะในอกุศล เช่นนี้ จัดเป็นข้างเสีย ฉันทะใน คำว่า ตมหิ ฉันท์ กยิราถ ในคาถามีความว่า ถ้าคนทำบุญเข้าบ้าง พึงทำบุญนั้นร่ำไป จึงทำฉันทะในบุญนั้น เพราะว่า บุญเจริญขึ้น ย่อมให้เกิดสุข ดังนี้ ประสงค์ ก…
…กัตตุกัมยตา และฉันทะ ซึ่งมีความเกี่ยวข้องกับความพอใจและการทำความดี การมีฉันทะสามารถนำไปสู่การเจริญในบุญและความสุข หรือกล่าวได้ว่าฉันทะในกุศลเป็นสิ่งที่ดี ขณะเดียวกันก็ต้องระวังฉันทะในอกุศลที่จะนำไปสู่ควา…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
12
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…๖ ๒ อันสมณะใด ชนะแล้ว สมณะ นั้น ชื่อว่ามีอินทรีย์อันชนะแล้ว ๖ ๔ ๕ က กติ ปุญญ์ เยน โส กตปุญโญ ปุริโส บุญ อันบุรุษใด ๔ ๕ ๖ ๒ ๓ ๒ ทำแล้ว บุรุษ นั้น ชื่อว่ามีบุญอันทำแล้ว ด ๖ ๔ ๕ อาหิโต อคฺคิ เยน โส อาทิตคุค…
เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการของบาลีไวยกรณ์ที่รวมถึงการใช้วจีวิภาค สมาส และตัทธิตในรูปแบบต่างๆ พร้อมกับตัวอย่างการใช้อย่างชัดเจน เพื่อความเข้าใจในการประยุกต์ใช้ในบริบทต่างๆ เช่น การบูชาพราหมณ์และการถือปฏิ
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค: การใช้ศัพท์ตามปัจจัย
44
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค: การใช้ศัพท์ตามปัจจัย
…ฺถิ-ติ ปญฺญาวา ปัญญา ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ชนนั้น] ชื่อว่า มีปัญญา ปญฺญ์ อสฺส อตฺถิ-ติ ปุญฺญวา บุญ ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ชนนั้น] ชื่อว่า มีบุญ
เนื้อหาด้านหน้าของบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค บทนี้เน้นการวิเคราะห์ศัพท์ที่ลงท้ายด้วยปัจจัยต่างๆ เช่น อี, ร, และ วนต โดยอธิบายความหมายและการประยุกต์ใช้ในประโยค ที่ทำให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างคำและความหมาย
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
78
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
… - หน้าที่ 78 วิสุทธิมคเค รถกาย ฉฑฑิตโจฬก ๆ ส่งการโจฬนุติ สงการฏฐาเน ฉฑฑิต- โจฬก ฯ โสตถิยนุติ คพกมล บุญจิตวา ฉฑฑิตวตถ์ ฯ ติสสา มจุจมาตา กิร สตสหสฺสคุฆนเกน วตฺเถน คพฺภมล์ ปุญฺฉาเปตวา ปักลิกา คุณหิสสนฺตีติ…
ในบทนี้วิเคราะห์และชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของวิสุทธิมคฺค และการนำไปใช้ในชีวิตประจำวัน พร้อมทั้งสอนให้ผู้ศึกษามีความเข้าใจในแนวทางทางธรรมอย่างลึกซึ้ง สาระสำคัญยังเกี่ยวข้องกับพุทธศาสนาและการปฏิบัติธรรม
ประโยคที่ 8 วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
115
ประโยคที่ 8 วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
…สกฺกา วิจาเรตุ๊ อิทาเนเวต์ วิจาเรหิติ วุตฺโต วิสาขสส ปพฺพชฺชฎฐานํ อาคตา มนุสสา มา ริตตหตุถา คมีสูติ บุญจิตวา
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของการปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนาและความเป็นปึกแผ่นในความเชื่อที่เมื่อเข้าถึงธรรมะแล้วจะส่งผลดีต่อผู้ที่ปฏิบัติ ศึกษาว่าสิ่งที่แสดงออกในสังคมคือการสนทนาและการเข้าถึงธรรมะที่ทำ
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
303
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
…ุ ญาณ์ อุปปาท์ มุญจิตุกมุยตาปฏิสังขาสันติฏฺฐินา ปญฺญา สงฺขารุเปกขาสุ ญาณ ปวตต์ นิมิตต์ ฯเปฯ อุปายาส บุญจิต กมยตาปฏิสังขาสนฺติฏฺฐินา ปญฺญา สังขารุเปกขาสุ ญาณ์ อุปปาโท ทุกฺขนฺติ ฯเปฯ ภยนฺติ สามสนฺติ ฯเปฯ อ…
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว แสดงให้เห็นถึงการศึกษาในเรื่องทางธรรมและแนวความคิดเกี่ยวกับญาณ โดยเน้นการวิเคราะห์ถึงวุตติและการเข้าใจในสังขารผ่านวิถีปฏิบัติที่แสดงให้เห็นถึงวิธีการสร้างปัญญาและการปล
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
307
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว
…ข นิลียน วิย ผลญาณ ฯ กณหสปปปมา ปฏิสังขาญาณ วุตตาว ๆ อุปมาส์สนฺทเน ปเนตฺถ สปปวิสัชชน์ วิย โคตรภูญาณ์ บุญจิตวา อาคตมคค ๑. ปรามสิตวา ฯ
บทความนี้สำรวจแนวคิดด้านวิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว โดยยกตัวอย่างปฏิปทาญาณและการวิสุทธิและการรู้แจ้งในศาสตร์ของโยคะและธรรมะ โดยมีการเชื่อมโยงในหมวดหมู่ของข้อมูลที่เกี่ยวข้อง รวมถึงการเปรียบเทียบร