หน้าหนังสือทั้งหมด

สติและอินทรีย์ 5 ในการบรรลุธรรม
179
สติและอินทรีย์ 5 ในการบรรลุธรรม
…ารถนาในที่ทั้งปวง ในการบรรลุธรรมที่มีข้อปฏิบัติและผลต่างกัน ก็เพราะอินทรีย์ 5 นี้เป็นตัวกำหนด ดังที่พระพุทธเจ้าตรัสไว้ว่า ปฏิปทา 4 คือ ทุกขา ปฏิปทา ทนุธาปฏิญญา ปฏิบัติลำบาก บรรลุช้า ทุกขา ปฏิปทา ขิปปาภิญญา ป…
…ปฏิบัติธรรม สติทำหน้าที่ทำให้จิตใจสงบและไม่ตกไปสู่อุทธัจจะ โดยมีอินทรีย์ 5 เป็นตัวกำหนดการบรรลุธรรม พระพุทธเจ้าตรัสเกี่ยวกับปฏิปทาที่มีผลลัพธ์แตกต่างกันตามความเข้มแข็งของอินทรีย์ 5 ซึ่งรวมถึง สัทธา วิริยะ สต…
พระพุทธเจ้ากับอริยสัจ 4
188
พระพุทธเจ้ากับอริยสัจ 4
…ยมในโลกพร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ในหมู่สัตว์ พร้อมทั้งสมณะพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์เพียงนั้น” 2. พระพุทธเจ้าทรงยกย่องพระสารีบุตรให้เป็นพระธรรมเสนาบดี คือ แม่ทัพธรรม ทรงให้เหตุผลว่า เพราะพระสารีบุตรสามารถแ…
เนื้อหาในการศึกษาครั้งนี้พูดถึงอริยสัจ 4 ซึ่งเป็นแนวทางที่พระพุทธเจ้าทรงทำให้เห็นถึงความสำคัญในการแก้ไขปัญหาชีวิต โดยเริ่มจากการเข้าใจทุกข์ และพระสารีบุตรที่มีความสา…
ความทุกข์ในธัมมจักกัปปวัตนสูตร
189
ความทุกข์ในธัมมจักกัปปวัตนสูตร
ในธัมมจักกัปปวัตนสูตร พระพุทธองค์ทรงแสดงความทุกข์ไว้ 11 หัวข้อ คือ 1. ชาติทุกข์ คือ ความเกิดเป็นทุกข์ เหตุที่ว่าความเกิดเป็นทุกข์…
ในธัมมจักกัปปวัตนสูตร พระพุทธองค์ได้แสดงความทุกข์ไว้ 11 หัวข้อ ได้แก่ ชาติทุกข์ ซึ่งเป็นความเจ็บปวดที่เริ่มต้นจากการเกิดรวมถึงควา…
สมุทัยอริยสัจ: เหตุแห่งทุกข์
192
สมุทัยอริยสัจ: เหตุแห่งทุกข์
…วามจน ความเจ็บ ความโง่เขลา เป็นต้น แต่เป็น ปลายเหตุหรือตอนปลายของเหตุ ส่วนเหตุขั้นมูลฐานจริง ๆ นั้น พระพุทธองค์ทรงแสดงไว้ ประการหนึ่ง คือ ตัณหา ตัณหา คือ ความดิ้นรนทะยานอยาก ทรงจำแนกออกเป็น 3 ประเภทด้วยกัน ค…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับสมุทัยอริยสัจ ซึ่งหมายถึงเหตุแห่งทุกข์ โดยเฉพาะความเข้าใจในตัณหาที่มี 3 ประเภท ได้แก่ กามตัณหา (ความอยากในกามคุณ), ภวตัณหา (ความอยากเป็น), และ วิภวตัณหา (ความอยากไม่เป็น) ซึ่งล
สมาธิและอริยมรรคในการปฏิบัติธรรม
200
สมาธิและอริยมรรคในการปฏิบัติธรรม
…ิดสัมมาญาณคือความรู้ชอบ หรือยถาภูตญาณทรรศนะ ความรู้เห็นตามความเป็นจริง) นี่แหละคือตัวอริยมรรคตามแนว พระพุทธพจน์ ซึ่งสรุปให้เข้าใจง่ายดังนี้ “เมื่อมีโยนิโสมนสิการ (การทำในใจอย่างแยบคาย อย่างมีปัญญา) ปราโมชย่อ…
เนื้อหาของข้อความนี้พูดถึงสมาธิที่ถูกอธิบายในมรรคมีองค์ 8 โดยเฉพาะอัปปนาสมาธิหรือสมาธิในฌาน 4 ตามพระบาลีมัคควิภังคสูตร ซึ่งเมื่อรวมกันจะนำไปสู่สัมมาญาณและยถาภูตญาณทรรศนะ ความรู้นี้แบ่งเป็น 9 ประการที่
ความสำคัญของปฏิจจสมุปบาทในพระธรรม
210
ความสำคัญของปฏิจจสมุปบาทในพระธรรม
…ิอย่างแท้จริง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงค้นพบกฎธรรมชาตินี้แล้ว ได้ทรงนำมาประกาศแก่ชาวโลกให้รู้ตาม ดังที่พระพุทธองค์ได้ตรัสไว้ในปัจจยสูตรนั้น นอกจากปฏิจจสมุปบาทจะเป็นหลักธรรมที่เกี่ยวกับกฎธรรมชาติแล้ว ยังเป็นหลัก…
บทความนี้นำเสนอความสำคัญของปฏิจจสมุปบาท ซึ่งเป็นหลักธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แสดงถึงกฎธรรมชาติที่มีอยู่ตามธรรมชาติอย่างแท้จริง การเข้าใจปฏิจจสมุปบาทช่วยให้บุคคลเข้าถึงความหลุดพ้นจากทุกข์ โดยในมหาห
การตรัสรู้และปฏิจจสมุปบาทของพระพุทธองค์
211
การตรัสรู้และปฏิจจสมุปบาทของพระพุทธองค์
…นอื่นไม่รู้ทั่วถึงธรรมของเรา เราก็จะลำบากเหน็ดเหนื่อยเปล่า” พระดำริตามที่กล่าวนี้ บ่งชัดว่า ธรรมะที่พระพุทธองค์ตรัสรู้นั้นลึกซึ้งมาก ยากแก่ การเข้าใจและรู้ตามจริง ๆ และหากศึกษาพุทธประวัติช่วงตรัสรู้ใหม่ๆ จะเ…
พระพุทธองค์ทรงเห็นว่าธรรมที่ตรัสรู้มีความลึกซึ้งและยากแก่การเข้าใจ ดังนั้นจึงใช้เวลาหลังตรัสรู้ถึง 7 สัปดาห…
อวิชชาและการทำดี-ชั่วในพระพุทธศาสนา
220
อวิชชาและการทำดี-ชั่วในพระพุทธศาสนา
…าณจึงทำหน้าที่คล้าย ๆ ระบบประสาทเป็นตัวเชื่อมต่อเพื่อแลกเปลี่ยน ข้อมูลระหว่างกาย จิต และสิ่งแวดล้อม พระพุทธองค์จึงตรัสว่า “สังขารเป็นปัจจัย จึงมีวิญญาณ” เพิ่ม รัฐไชย, การศึกษาเชิงวิเคราะห์เรื่องหลักปฏิจจสมุป…
อวิชชาหรือความไม่รู้เป็นปัจจัยที่ทำให้คนทำชั่ว โดยเริ่มจากความชั่วทางใจซึ่งส่งผลให้เกิดการทำผิดทางกายและวาจา ความชั่วทำให้เกิดความทุกข์และส่งผลไปสู่อบายภูมิ ขณะเดียวกัน อวิชชาก็สามารถเป็นปัจจัยให้เกิด
สังขารและปฏิสนธิวิญญาณ
221
สังขารและปฏิสนธิวิญญาณ
หมายความว่า สังขาร คือ บุญหรือบาปที่เราได้ทำไว้ จะเป็นชนกผู้ให้กำเนิดปฏิสนธิวิญญาณ พระพุทธองค์ยังได้กล่าวว่า เมื่อเวลาใกล้จะตาย สังขาร คือ บุญหรือบาปที่เป็นชนกนั้นก็จะมา ปรากฏเป็นอารมณ์ โดยเ…
บทความนี้จัดการกับความหมายของสังขารในฐานะที่เป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดปฏิสนธิวิญญาณ โดยพระพุทธองค์ได้ชี้ให้เห็นว่าบุญและบาปที่เราทำจะปรากฏเป็นอารมณ์เมื่อใกล้ถึงช่วงเวลาตาย สังขารจะเป็นตัวผลักดัน…
นามรูป สฬายตนะ และเวทนาที่เป็นปัจจัยในการกำเนิดทุกข์
222
นามรูป สฬายตนะ และเวทนาที่เป็นปัจจัยในการกำเนิดทุกข์
… กาย ใจ ทั้ง 6 หรือเรียกว่า อายตนะภายใน อันเกิดร่วมมาด้วยโดยธรรมชาติ มีการเริ่มทำหน้าที่ของตน ของตน พระพุทธองค์จึงตรัสว่า นามรูปเป็นปัจจัยให้เกิดหรือมีสฬายตนะ หรือ ก็คืออายตนะ 6 นี้มีอยู่แล้ว แต่เริ่มทำงานตา…
เนื้อหานี้สำรวจการทำงานของนามรูปและสฬายตนะ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการรับรู้ทางอารมณ์ โดยการกระทบระหว่างอายตนะภายในและภายนอก เช่น ตา หู จมูก และวิญญาณ ทำให้เกิดผัสสะและเวทนา การรับรู้เหล่านี้มีผลกระทบต่อ
ความเข้าใจในตัณหาและอุปาทาน
223
ความเข้าใจในตัณหาและอุปาทาน
…เช่น อยากเป็น นายพล เป็นตัณหา ครั้นได้รับยศเป็นนายพลแล้ว ก็ถือยศนายพลว่า ข้าคือนายพล นี่เป็นอุปาทาน พระพุทธองค์ทรงเปรียบไว้ว่า ตัณหาเหมือนอาการที่ขโมยเหยียดมือออกไปควานหาในที่มืด อุปาทาน เปรียบเหมือนอาการที่…
เนื้อหาอธิบายถึงความสัมพันธ์ระหว่างตัณหาและอุปาทาน ซึ่งตัณหาคือความอยากที่เป็นเหตุและอุปาทานคือความยึดมั่นถือมั่นที่เป็นผลจากตัณหา โดยมีการยกตัวอย่างถึงการยึดมั่นในสิ่งต่าง ๆ ที่เกิดจากความต้องการ ชี้
กรรมภพและชาติ: ปัจจัยแห่งการเกิดและการตาย
224
กรรมภพและชาติ: ปัจจัยแห่งการเกิดและการตาย
…ยาศัยและฐานะ แตกต่างกัน อาจกล่าวได้ว่า ชีวิตของสรรรพสัตว์นั้นเป็นไปตามกรรมลิขิตหรือกรรมนิมิต ดังที่ พระพุทธองค์ได้ตรัสไว้ว่า “กรรมย่อมจำแนกสรรพสัตว์ให้เลวและประณีตต่าง ๆ ได้” สัตว์โลก ย่อมเป็นไปตามกรรมด้วยเห…
เนื้อหาเกี่ยวกับกรรมภพเป็นปัจจัยให้เกิดชาติ โดยทำให้ประชาชนเข้าใจว่ากรรมเปรียบเหมือนไร่นาที่ทำให้พืชงอกงาม ถ้ากรรมดีผลจะนำไปสู่วิถีที่ดี ในขณะที่กรรมชั่วจะนำไปสู่สิ่งไม่ดี ชีวิตที่แตกต่างกันของมนุษย์น
ความสัมพันธ์ระหว่างจิตและกาย
225
ความสัมพันธ์ระหว่างจิตและกาย
… ได้ว่า อวิชชาเป็นกิเลส เป็นตัวเด่นในวัฏฏะ จึงยกขึ้นแสดงเป็นอันดับแรก แต่ในการแสดง ปฏิจจสมุปบาทนั้น พระพุทธองค์มีวิธีการแสดงได้หลายวิธี ทรงแสดงเทศนาปฏิจจสมุปบาท เป็น 4 นัย ดังปรากฏในสังยุตตนิกาย คือ 1. อาทิป…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและกาย โดยเฉพาะอาการป่วยที่เกิดจากอวิชชาและอาสวะ และการแสดงปฏิจจสมุปบาทโดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ที่แสดงถึงเหตุและผลเพื่อให้เห็นถึงความทุกข์และสิ่งที่เกิดขึ้นในชีว
ปฏิจจสมุปบาทและวัฏฏะแห่งชีวิตในพระพุทธศาสนา
227
ปฏิจจสมุปบาทและวัฏฏะแห่งชีวิตในพระพุทธศาสนา
การที่พระพุทธองค์ทรงแสดงปฏิจจสมุปบาทโดยมีจุดเริ่มที่แตกต่างกันนี้ก็เป็นการแสดง ให้เหมาะสมกับเทศนาที่แสดงให้แต่ละบ…
…ธ์ในวัฏฏะ ทั้งกิเลสวัฏ, กรรมวัฏ, และวิปากวัฏ ซึ่งจัดได้ว่าเป็นกระบวนการที่วนเวียนกันไปอย่างไม่รู้จบ พระพุทธศาสนาชี้ให้เห็นว่าทุกสิ่งทุกอย่างมีการเชื่อมโยงกันอย่างละเอียดและต้องเข้าใจในวิธีการที่ถูกต้องเพื่อก…
การดับตัณหาและอุปาทานในพระพุทธศาสนา
230
การดับตัณหาและอุปาทานในพระพุทธศาสนา
…นี้ ถือว่าเป็นชาติ สุดท้าย การดับวงจรของชีวิตหรือดับปฏิจจสมุปบาทได้ ถือว่าเป็นการบรรลุธรรมชั้นสูงใน พระพุทธศาสนา กล่าวคือ ได้บรรลุอรหัตผล เป็นพระอริยบุคคลชั้นพระอรหันต์ จักไม่กลับมา เวียนว่ายตายเกิดอีก จากที…
การดับตัณหาและอุปาทานถือเป็นทางในการดับเส้นทางการเกิดและการตายตามแนวคิดของพระพุทธศาสนา โดยการดับตัณหานั้นหมายถึงการดับความอยากในรูปรวมถึงสิ่งต่าง ๆ ที่เราอยากได้ เมื่อเราเลิกยึดมั่น…
การพิจารณาอินทรีย์และดวงธรรมเพื่อการบรรลุธรรม
249
การพิจารณาอินทรีย์และดวงธรรมเพื่อการบรรลุธรรม
…กว่า ดวงธรรม 5 ดวง ใสสว่างโตเท่ากันแล้ว แสดงว่าบุคคลนั้นมีอินทรีย์แก่พอจะบรรลุธรรมได้ ฉะนั้นเวลาที่ พระพุทธองค์พิจารณาอินทรีย์แก่อ่อน พระองค์ทรงมองไปในกาย ดูดวงอินทรีย์ทั้ง 5 ของ บุคคลนั้นที่สั่งสมมาข้ามชาติ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการพิจารณาอินทรีย์และดวงธรรมทั้ง 5 ซึ่งมีผลต่อความสามารถในการบรรลุธรรมของบุคคลในพระพุทธศาสนา หากดวงธรรมทั้ง 5 มีขนาดเท่ากันแสดงว่าบุคคลนั้นมีอินทรีย์แก่พอที่จะบรรลุธรรมได้ ซึ่งการเติบโตขอ…
การบรรลุพระอรหัตและปฏิจจสมุปบาท
257
การบรรลุพระอรหัตและปฏิจจสมุปบาท
…ได้บรรลุธรรมแล้ว แต่ยังต้องพิจารณาปฏิจจสมุปบาทไปอีกถึง 5 สัปดาห์ จึงจะสามารถแทงตลอดในปฏิจจสมุปบาทได้พระพุทธองค์ทรงพิจารณาปฏิจจสมุปบาท ด้วยวิตถารนัย คือนัยอันพิสดารซึ่งเกี่ยวข้องกับปัจจัย 24 ประการ ที่ปรากฏอย…
บทความนี้กล่าวถึงการบรรลุพระอรหัตขีณาสพโดยการละสัญญาณ ห้าอย่างและการเห็นธรรมกายอันบริสุทธิ์ นอกจากนี้ยังมีการพิจารณาถึงอริยสัจ 4 และความสำคัญของปฏิจจสมุปบาทซึ่งเป็นธรรมที่ลึกซึ้งที่สุดในทางปฏิบัติ โดย
30 แรงบันดาลใจในการยิ้ม
30
30 แรงบันดาลใจในการยิ้ม
…เจ้าของเรา พระองค์ทรงมีใบหน้าที่ยิ้มแย้มเบิกบานอยู่เป็น นิจ จนเป็นที่รู้กันว่า ใครก็ตามหากได้พบเห็น พระพุทธองค์ เขาย่อมจะรู้สึกชื่นใจ และเป็น สุขใจอย่างยิ่ง เราทุกคน ก็สามารถมอบความสุข อันน่าชื่นใจ ให้กับตนเ…
การยิ้มเป็นสิ่งที่สามารถนำความสุขมาให้กับผู้ให้และผู้รับ รวมถึงสร้างบรรยากาศที่สดใสให้กับโลกใบนี้ เมื่อเรายิ้ม เราจะรู้สึกถึงความสุขและความสงบใจ ซึ่งเป็นสิ่งที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงให้เห็นผ่านใบห
คุณค่าการสอนธรรมตามแนวทางพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
5
คุณค่าการสอนธรรมตามแนวทางพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…นชีวิตได้ถูกต้องตามหลักวิชชาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า บรรดาศิษยานุศิษย์ล้วนซาบซึ้งในธรรมอันประเสริฐของ พระพุทธองค์ ที่ได้ฟังผ่านรายการดังกล่าว จึงได้พร้อมใจกัน กราบขออนุญาตพระเดชพระคุณพระราชภาวนาวิสุทธิ์ เพื่อ
…ทางสถานีวิทยุและอินเตอร์เน็ตทั่วประเทศ ช่วยให้ผู้ฟังในทุกระดับสามารถพัฒนาจิตใจและชีวิตได้ตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยเฉพาะการสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องและลึกซึ้งในหลักธรรม เพื่อการเปลี่ยนแปลงชีวิตในทิศทางที่ดีข…
ธรรมะเพื่อประช: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี
18
ธรรมะเพื่อประช: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี
…ดาว มนุษย์ไม่ต้องอาศัยแสงจากดวงดาวเหล่านั้น แต่ เป็นอยู่ได้ด้วยพระรัศมีที่สว่างไสวออกจากพระวรกายของ พระพุทธองค์ เวลาโปรดสัตว์แต่ละครั้ง มีสรรพสัตว์บรรลุธรรม กันมากมายนับไม่ถ้วน อีกทั้งพระชนมายุก็ยืนนานถึง 60…
การสร้างบารมีมีความสำคัญในการมุ่งสู่ความหลุดพ้น พระพุทธเจ้าทรงมีรัศมีที่สว่างกว่าแสงจากดวงดาว มนุษย์สามารถอยู่ได้ด้วยพระรัศมีของพระองค์ การสร้างบารมีต้องอา…